Upp í vindinn - 01.05.1985, Qupperneq 62
Viö höfum þannig unnið aö hinum fjölbreyttustu verkefnum
s.s. hönnun sýningarhúss í Jyvaskyla, hönnun vegnatilboöa
i þjónustuþorp meðfram Síberiugasleiöslunni, auk hönnunar
húsa á annan markaö í Sovétríkjunum. Stór hluti þjónust-
unnar hefur svo aö sjálfsögðu verið vegna undirbúnings aö
söluátaki vegna Mátkerfisins i Finnlandi, sem þar heitir
Repontti.
Síöastl iöiö sumarvoru svo lögð drög að stofnun fyrirtækis-
ins ísfinn h.f. í eigu Rauma-Repola -Puutalo aö 60 hundraðs-
hlutum en islenskra aðilja að 40 hundraðshlutum. Viöskipta-
ráðuneytið hefurveitt fyrirtækinu verslunarleyfi með undan-
þágu samkvæmt lögum um verslunaratvinnu enda sé
starfsemi þess tengd útflutningi á byggingareiningum frá
íslandi og Finnlandi og innflutningi hráefna í því sambandi.
ísfinn er með tvö verkefni í undirbúningi. Annarsvegar sölu
á byggingareiningum til Sovétríkjanna og hinsvegar sölu á
Mát-verksmiðjum til Austur-Evrópu og þá i samvinnu við þrjú
önnurfyrirtæki, þ.e. Kauhajoen Talotehdas í Finnlandi, Káhrs-
Maskiner í Svíþjóð og Sandefjord Verktoysindustri í Noregi.
Til síðara verkefnisins hefur fengist myndarleg aðstoð frá
Norræna Verkefnaútflutningssjóðnum fyrir ómetanlegan
atbeina íslensku fulltrúanna í stjórn sjóðsins.
Til að undirbúa okkur sem allra best undir þessi verkefni
bauð Rauma Repola okkur Óla Jóhanni Ásmundssyni
arkitekt, að sækja mjög yfirgripsmikla námsstefnu um
verkefna- og hugvitsútflutning dagana 3.-7. desember sl. í
Stokkhólmi á vegum Sænska Útflutningsskólans. Við sótt-
um námsstefnuna, sem stóð frá 9 á morgnana til 10 á kvöldin
alla dagana, sem fulltrúar Káhrs Maskiner í Svíþjóð, sem er í
eigu Rauma Repola.
Það er bjargföst skoðun mín, studd af eigin reynslu undan-
farin 6 ár, að íslendingar eigi mikið erindi á erlenda markaði
með vörur og þjónustu, sem tengjast hugviti. Þar vegur lang-
þyngst, eins og fyrr greinir, sú gífurlega mikla menntun sem
við búum yfir bæði til hugs og handar.
En sölumennskuna þarf að endurskipuleggja frá grunni og
það er verkefni sem ekki þolir neina bið.
Ég ætla nú að lokum að koma með dæmi um möguleika á
útflutningi áþekkingarhugviti, sem ég tel að sé fyllilega raun-
hæft, sé rétt að málum staðið.
Þetta dæmi á rætur sínar að rekja til innlends vandamáls
sem við þekkjum öll og erum sammála um að leysa þurfi.
Hér er um að ræða að flytja út þekkingu og hugvit á sviði
heilbrigðisþjónustu og menntamála. Eins og allir vita, eru
heilbrigðismálin og menntamálin dýrustu þættirnir í hinu
íslenska stjórnkerfi.
Við erum einnig sammála um að íslenskir læknar og
hjúkrunarfólkog íslenska kennarastéttin séu menntunarlega
í fremstu röð í heiminum. Vegna smæðar hins íslenska þjóð-
félags nýtast þessir starfshópar hinsvegar lakar en ella.
Margir þættir heilbrigðis- og menntakerfanna hérlendis eru
mjög vel skipulagðir og ekki leikur vafi á því að við eigum á
að skipa fjölda manns, sem er mjög vel fær um að taka að sér
störf er varða skipulagningu og uppbyggingu í löndum þar
sem þessi mál eru að meiraeðaminna leyti i molum. Þessum
málum geta síðan tengst önnur verkefni t.a.m. í byggingar-
iðnaði.
Ég vil nefna hér ákveðið dæmi um útflutning innan heil-
bri gðiskerf isins:
Sænsk fyrirtæki tóku höndum saman um byggingu spítala
i landi einu í Austur-Asiu. Auk þess að byggja spítalann náði
verkefnið til skipulagningar heilbrigðisþjónustu á stóru
landsvæði. Þar fyrir utan lögðu Svíar til lækna og starfsfólk
á öllum sviðum spítalarekstursins í 10 ár þó með þeim hætti
að innlendir læknarog hjúkrunarfólk tækju smám saman við
störfum Svianna eftir ákveðna þjálfun, sem Svíarnir skipu-
lögðu og sáu einnig um.
Eitthvað hliðstætt gæti gerst í menntamálum t.d. í tengsl-
um við skólabyggingar í þriðja heiminum.
62