Bautasteinn - 01.05.2018, Page 34
34
Hann gekk inn um garðshliðið. Sólin var komin hátt á loft.
Gróðrarilmur úr jörðinni. Nokkrir þrestir sátu í trjánum og
sungu.
Hann þrammaði löngum skrefum niður stíginn. Gljúp
mölin lét undan með hvissandi marri eins og verið væri
að kvelja kött. Gráyrjóttur frakkinn var fráhnepptur og
flaksaðist til og frá í takt við rauðan trefilinn og sítt hárið.
Göngulagið var þyngslalegt og slangrandi en þó undar-
lega kraftmikið. Há trén skyggðu á sólina en geislarnir
komust í gegn á stöku stað og sáldruðu gullnu ljósi yfir
manninn á ferð milli leiðanna.
Hann hægði á sér, nam staðar og litaðist um. Það rumdi í
honum um leið og hann hélt aftur af stað og beygði til
vinstri niður í mót. Hann gekk hægar og skoðaði legstein-
ana á leiðinni. Hikaði. Leit til baka. Hélt áfram. Allt í einu
blasti það við. Þrír gráir steinkrossar sem stóðu hátt, sá í
miðjunni stærstur. Dauft bros færðist yfir fölt andlitið og
hrukkurnar dýpkuðu. Hann gekk ákveðnum skrefum
fram hjá krossunum þremur, inn þröngan stíginn á milli
leiðanna. Beygði sig niður, bærði varirnar um leið og
hann las. Hallaði sér hálfboginn fram og studdi hendi á
legsteininn. Steinn Steinarr skáld.
Hann lét fallast niður í grasið. Horfði lengi á stafina. Loks
seildist hann í vasann á frakkanum. Tók upp hálffullan
fleyg. Skrúfaði tappann hægt af og fékk sér vænan sopa.
Að því búnu færði hann sig nær legsteininum, strauk yfir
stafina, þreifaði í steinsárið: f. 13. 10. 1908 - d. 25. 5. 1958.
- Ég er kominn hingað til þess að deyja, Steinn.
Málrómurinn var grófur, hryglukenndur. Hann skók
krepptan hnefann nokkrum sinnum áður en hann rétti úr
handleggnum og opnaði greipina. Í lófanum lá lítið glas
með glærum vökva. Hann kreppti hnefann aftur utan um
glasið og hló dimmum, hásum hlátri.
- Eins og þú veist, Steinn, þá hef ég aldrei ort neitt af viti
nema þessi örfáu ljóð þarna í upphafi. Þeir sögðu að ég
væri arftaki þinn. Arftaki. Hann hnussaði. Af hverju
skrifaði ég aldrei neitt almennilegt eftir það? Segðu mér
það, Steinn. Þú manst að ég kom hingað eftir fyrstu
bókina. Eftir ræðurnar. Veisluhöldin. Kannski sagði ég
eitthvað þá sem ég átti ekki að segja. Ég var hátt uppi.
Hafði fengið viðurkenningu. Verið hampað. Það var
sláttur á mér þá nótt. En samt kom ég hingað til þess að
votta þér virðingu mína og aðdáun. Þú manst það, Steinn.
Ef til vill hefði ég ekki átt að segja það sem ég sagði. Að ég
ætlaði að verða mesta skáld Íslands. Meira en þú. Betra en
þú. Ég hef oft reynt að þurrka þessi orð út. Láta sem þau
hefðu aldrei verið sögð. En þau voru eins og brennimerkt
í minni mitt.
Hann stundi, teygði sig í fleyginn í grasinu og saup á.
- Já, hvað gerðist svo, Steinn? Það er góð spurning. Ég gaf
út bækur. Það vantaði ekki. Eina eftir aðra. En þetta var
allt innantómt blaður eins og þú veist. Ég sá þig oft fyrir
mér, hlæjandi hæðnislega að þessu pródútti. Þú einn
vissir það. Þú og ég. Ég átti mér mína áhangendur sem
héldu að ég væri þeirra maður. Myndi tala þeirra máli.
Styðja hugsjónir þeirra. Hugsjónir. Þetta voru þá hug-
sjónir. Allt farið til helvítis.
Hann hélt enn þá á pelanum í hendinni, bar hann upp í
birtuna. Kinkaði kolli. Skrúfaði tappann á og stakk
honum í vasann. Ekki meir, ekki meir. Hann þurfti að
geyma sér afganginn til sérstakra nota.
- Það verður að segjast eins og er, Steinn, að eftir þessa
ferð til þín fyrir tuttugu árum var ég aldrei hamingju-
samur maður. Aldrei. Hvað var það, Steinn? Mig langar til
að vita það áður en ég dey. Af hverju? segirðu. Af hverju
hvað? Af hverju vil ég deyja núna? Er ekki nógur tíminn?
Smásaga
Í kirkjugarði