Framkvæmdafréttir Vegagerðarinnar - 16.05.2024, Blaðsíða 11

10 Framkvæmdafréttir nr. 730
2. tbl. 32. árg.
Framkvæmdafréttir nr. 730
2. tbl. 32. árg.
11
En hver er tilgangurinn með þessu? „Það er að
kortleggja sprungur og holrými undir yfirborðinu
í Grindavík og á nálægum vegum,“ svarar Friðrik.
Búið er að finna vísbendingar um fjölmörg holrými á
svæðinu en að sögn Friðriks er ekki gott að vita hvort
þessi holrými séu gömul eða ný. „Það hafa ekki verið
gerðar rannsóknir á borð við þessa áður á þessu svæði.
Þetta geta því verið holrými sem hafa verið þarna alla
tíð, eða holrými sem hafa myndast í jarðhræringunum
undanfarið.“ Friðrik segir einn af stærstu kostum
þessarar kortlagningar vera að hafa núllpunkt til
að miða frekari rannsóknir við. „Ef það verða meiri
jarðhræringar getum við mælt svæðið aftur og þá vitað
hvað breytist miðað við stöðuna í dag.“
Holrýmin sem hafa komið í ljós við kortlagninguna
eru af ýmsum toga. Sum eru á miklu dýpi, fimm til
tíu metra, önnur eru stutt undir yfirborðinu, jafnvel
aðeins meter. „Við höfum ekki miklar áhyggjur af fyrri
holrýmunum en þau sem liggja grunnt er mikilvægt að
kanna nánar enda þarf kannski ekki mikið til að þau
opnist upp á yfirborðið.“
Flókið að lesa úr gögnum
Friðrik bendir á að stærsta verkefnið sé að greina
og lesa úr þeim gögnum sem safnast. Starfsfólk
Vegagerðarinnar hefur séð um úrvinnslu gagnanna
en fengið aðstoð frá framleiðanda jarðsjárinnar að
einhverju leiti. „Við vorum fyrst með pólskt forrit en
færðum okkur yfir í nýtt nettengt forrit sem heitir
Geolitix. Forritið sýnir mjög vel með mismunandi litum
hvernig sprungurnar liggja og hvar er að finna holrými.“

Úrvinnslan er þó langt í frá einföld enda getur margt
truflað jarðsjánna og gefið falskar niðurstöður,
sérstaklega þegar henni er flogið með dróna. „Hæðin
yfir jörðu þarf að vera rétt því ef farið er of hátt geta
mælingar verið ónákvæmari. Þá geta rafbylgjur, lagnir
í jörðu, bílar, byggingar og ýmislegt fleira skekkt
niðurstöður.“
Holrými könnuð nánar
Gögnin úr jarðsjánni sem flogið var með drónanum
veittu góðar vísbendingar um hvað leyndist undir
yfirborðinu. Síðan var nauðsynlegt að kanna nánar þá
staði þar sem grunur var um holrými á grunnu dýpi. „Við
höfum farið yfir helstu staðina með jarðsjá sem ekið er
í kerru yfir svæðið. Næsta skref er að kanna holrýmin
betur með jarðtæknibor. Þannig fáum við að vita betur
um hvað er að ræða.“
Gögnum úr þessum mælingum er deilt með ÍSOR og
Verkís sem vinna þau áfram m.a. inn í kortasjá fyrir
Almannavarnir.
↑
Dæmi um niðurstöður frá jarðsjá. Rauðu
svæðin sýna holrými á mismunandi dýpi.
↓
Mæling á Nesvegi sem sýni holtými í
veginum.