Morgunblaðið - 19.12.1973, Side 22

Morgunblaðið - 19.12.1973, Side 22
22 MORGUNBLAÐIÐ, MIÐVIKUDAGUR 19. DESEMBER 1973 .orgttnT’Trötti hf. Árvakur, Reykjavík. Haraldur Sveinsson. Matthías Johannessen, Eyjólfur Konráð Jónsson, Styrmir Gunnarsson. Þorbjörn Guðmundsson. Björn Jóhannsson. Árni Garðar Kristinsson. Aðalstræti 6, sími 10-100. Aðalstræti 6, sími 22-4-80. Áskriftargjald 360,00 kr á mánuði innanlands. í lausasölu 22, 00 kr. eintakið Útgefandi Framkvæmdastjóri Ritstjórar Ritstjórnarfulltrúi Fréttastjóri Auglýsingastjóri Ritstjóm og afgreiðsla Agqlýsingar Samningar Bandalags starfsmanna ríkis og bæja við fjármálaráðherra hafa vakið mikla athygli. Ekki vegna þess, að í þeim felist miklar kjarabætur fyrir ríkisstarfsmenn held- ur vegna hins, aðsamning- ar þessir sýnast þýða um- talsverða kjaraskerðingu fyrír stóran hóp ríkis- starfsmanna. Félagsmenn BSRB munu nú vera um 9000, þar af eru ríkisstarfs- menn milli 6 og 7 þús. For- svarsmenn BSRB og ríkis- ins hafa gumað talsvert af því, að samningar þessir þýði verulega kjarabót fyrir hina lægst- Iaunuðu hjá ríkinu. Þegar athugað er, um hve marga starfsmenn þar er aðræða, kemur í ljós, að í 7., 8. og 9. launaflokki, sem nú hafa verið felldir niður hafa verið um 300 starfsmenn og í 10. launa- flokki, sem nú verður lægsti flokkurinn hafa vTer- ið um 300 starfsmenn. Þannig er augljóst, að sú 25% kjarabót til hinna lægstlaunuðu, sem mjög er státað af í þessum samning- um nær til mjög fámenns hóps ríkisstarfsmanna. Sú launhækkun, sem velflestir ríkisstarfsmenn verða að sætta sig við eftir þessa samninga nemur kr. 2883,00 á mánuði og er það launahækkun, sem t.d. vel flestir kennarar landsins fá í sinn hlut eftir þessa samninga. í forystugrein, sem birtist í Þjóðviljanum hinn 8. des. s.l. sagði m.a.: ,,Við söfnum ekki meðal annarra þjóða til að bæta okkur olíutjónið. Við verðum að gjalda olíuskatt- inn sjálfir og hjálparlaust, því að allar viðskiptaþjóðir okkar eru jafnvel verr á vegi staddar en við íslend- ingar sjálfir. En þegar á reynir, sést hvað í einni þjóð býr. Nú er komið að þvf, að við verðum að axla byrðar, jafnvel þyngri en nokkru sinni á eftirstríðs- tímanum.“ Forsíðufyrir- sögn þessa annars aðalmál- gagns ríkisstjórnarinnar í gær um BSRB hljóðaði svo: „Kom í hlut BSRB að ríða á vaðið.“ Ljóst er, að það er mat Þjóðviljans, að það hafi komið í hlut opin- berra starfsmanna að ríða á vaðið og taka á sig þær byrðar, „jafnvel þyngri en nokkru sinni á eftirstríðs- tímanum", sem þeir Al- þýðubandalagsmenn telja nauðsynlegt að þjóðin axli að loknu 254 árs stjórnar- tímabili vinstri stjórnar- innar. Þegar núverandi rfkis- stjórn tók við völdum, var það hennar mat, að staða rfkissjóðs væri svo góð, að hægt væri að hækka þegar í stað bætur almannatrygg- inga, sem Viðreisnarstjórn- in hafði ekki ætlað að hækka fyrr en hálfu ári síðar. Það var líka skoðun vinstri stjórnarinnar, að staða atvinnuveganna og þjóðarbúsins í heild væri svo góð, að nokkrum mánuðum eftir að hún tók við völdum væri hægt að bæta kjör launþega um 20% á tveimur árum, stytta vinnutíma ög lengja orlof, og kjarasamningar þeir, sem gerðir voru í des- ember 1971, byggðust á þessu mati stjórnarinnar. Nú hefur ríkisstjórn Ólafs Jóhannessonar setið að völdum í 2V4 ár, og fyrstu meiriháttar kjara- samningar, sem gerðir eru eftir að nokkur reynsla hefur fengizt af stjórnar- háttum hennar, eru á því byggðir, að um kjaraskerð- ingu er að ræða fyrir vel- flesta ríkisstarfsmenn, því að engum getur blandazt hugur um, að samningar þeir, sem BSRB hefur gert við fjármálaráðherra fela i sér verulega kjaraskerð- ingu fyrir stærstu hópa ríkisstarfsmanna. Þetta er þungur áfellisdómur yfir vinstri stjórninni. Á valda- tíma hennar hafa ytri að- stæður verið mjög hag- stæðar, verð á sjávarafurð- um okkar erlendis hefur margfaldazt, landburður verið að loðnu, svo að verðmæti loðnuaflans hef- ur sexfaldazt á tveimur árum, og þannig mætti lengi telja. Nú er því haldið fram, að ástandið í olíumálum valdi því, að skerða þurfi kjörin. Olíu- málin eru svo óljós enn, að með engu móti er hægt að byggja kjarasamninga 6—7 þús. ríkisstarfsmanna á þeim óvissu horfum. Þess vegna hljóta þessir kjaraskerðingarsamningar BSRB að hafa byggzt á því inati, aðeftir 254 árs vinstri stjórn væri ekki annað fært en skerða kjörin. Hitt er svo íhugunarefni fyrir félagsmenn í BSRB, hvers vegna framsóknarmannin- um Kristjáni Thorlacius var svo umhugað um að gera þessa samninga í stað þess að láta á það reyna, hvað út úr kjaradómi mundi koma. Því getur hver og einn svarað fyrir sig. OLÍU S AMNING ARNIR Sig. Haukur Guðjónsson skrifar um barna- og unglingabækur N iður um strompinn Höfundur: Ármann Kr. Einarsson Teikningar: Baltasar Prentun: Prentverk Odds Bj ömssonar h.f. Útgefandi: Bókaforlag Odds Björnssonar. Fáir munu líta hlutverk sitt sem höfundur barna- og unglinga- b<5ka alvarlegri augum en Ar- mann Kr. Eínarsson. Hann á metnað fyrir hönd rithöfunda, er hafa sérhæft sig á þessu sviði, á draum um, að I vitund almenn- ings og á þingum rithiifunda verði þeir ekkí áiitnir annars flokks höfundar. Að þessu hefir hann unnið af eiju, og víst sér hilla undir,- að fólk geri sér þess grein, að getulitlum einstaklingum hæfi betur að evða úr blekþyttunni fyrir fultorðið fólk en unglinga. Alla vega fylgir þyí meirí ábyrgð að skrifa fyrir þá. sem enn hafa ekki festst í neti stöðnunarinnar. Þetta veit Annáhn og mér finnst hann skrifa betur og betur. Bökin þessi finnst mér véra betri en flest sem ég hefi frá honum séð áður. Uppbyggingin er snjöll, per- sónur fáar. en skýrar, atburðarás- in hröð, og höfundi hefirtekizt að gæða bókina þeirri spennu, að næsta síða geynn hátind frásagn- arinnar. Söguhetjurnar eru tvær, Siggi og fnga Stína. Þau eiga heima að Sólbergi í Véstmannaeyjum og sögusvíðið eru eldsumbrotin þar sl vetur og fyrstu dagar fóksins hér í borginni eftir flóttann. Lftill hvolpur verður spennuvaldur í lífi krakkanna og Siggi vinnur dáð, sem margur drengur öfundar hann sjálfsagt af. Einhver skemmtilegasta per- sónan er þö Dómhildur gamla, 95 ára hró, sem höfundur notar sem tengingu við gamla tímann. A fyrstu síðum bókarinn segir kon- an draum, hann er ráðinn sem vísbending umlanglífi hennar, en síðar kemur í Ijós, að annað vakti fyrir þeim, er drauminn gaf. Þetta minnir skemmtilega á frá- sagnarhátt sumra íslendingasagn- anna, efnið kynnt í nokkrum setn- ingum, í gervi draums. Þegar ó- sköpin eru dunin vfir, hræðslan tekin við völdum, þá hrópar gamla konan um ógnir Tyrkjans, henni kom ekki til hugar, að það væri fjallið hennar, sem væri að hræða hana, en bannsettur Tyrk- inn, hann var sko til alls vís. Ilún á forkunnarfagra festi gamla kon- an, grip, sem hún hafði bundið gleði sína við. Ilún lapar henni og er lögð á spítala. Mér finnst höf- undur leggja festina og hvolpinn að líku. Kannski á hann við, að hamingja mannsíns er fólgin í að eiga eitthvað, sem hann getur gefið ást sína og umhyggju. Stíll höfundar er mjög góður á þessari bók, virðulegur, hreinn og laus við allt tildur. Já, hann er rithöfundi samboðinn. Allur frá- gangur bókarinnar og frá hendi teiknara og prentsmiðju er frá- bærilþga góður. Þökk fyrir góða bók, hún á skilið að vera mikið lesin. Trilla, álfarnir og dvergur- inn Túlli Höfundur: Olga Guðrún Árnadóttir. Fjölritun: Letur Myndir: Margrét Reykdal. Próförk: Hjörtur Pálsson Útgefandi: Höfundur. LÍTIL, einmana telpa situr í sand kassa fyrir utan hús, sem varla á handa henni yl, hvað þá gleði. En hún á opið brjóst og fersk augu. Til hennar kemur lítill álfur og eftir það fer sagan fram í heimi ævintýrisins. Trilla leggur út í heim að leita að heimkynnum Dittu litlu og Davíðs, sem Túlla trjábúi hafði villt þau frá. Þau hitta hann, þau hitta Kobba krumma, Skruggu skessu, já, margt fleira undarlegt drífur á daga þeirra. Fólk stækkar og minnkar og ferðast um loftin blá á fulgsbaki. Þetta ef ákaflega geðþekkt ævintýri og öll frásögnin yljuð þrá höfundar eftir aðbæta þann, er les. Kannski mætti ég orða það þannig, að höfundur sé að ljóða vegna kærleika i brjósti sér, lang- ar til að gefa, af því að hann á gleði í brjósti. Olga Guðrún kann að segja frá, og þegar hún hefir lært að forðast hortitti eins og „agalega fallegir", (76); ,,alveg met“ (73); „skít- hrædd" (26) og slík krakka orð, þá verður still henn ar góður Þessi orð draga niður annars af- bragðs stíl, og hún rná ekki gefast upp, hún hefir allt til að verða mjög góður höfundur. Myndir Margrétar eru skemmti- legar og virkilega vel gerðar. Það er undarlegt viðþær, aðþær virka erlendar á mig, t.d. síða 27; síða 55. Kannski eru það trén, er valda, ég er alinn upp á flötu mýrlendi. Fjölritunin er hrein, en ég hefði kosið meiri nákvæmni, t.d. síða 5 og þar skakkt er á síðum. Þær hefði átt aðtaka upp aftur. Próf- örk er alls ekki nógu vel lesin. Mig grunar, aðhandritið hafi ver- ið lesið áður en „stenslað" var og þannig haf i villurnar komizt inn Þetta er mjög eigulegt kver og gaman að kynnast því. / / Biblían, rit hennar í mynd- um og texta. Klippmyndir: Birte Dietz. Umsjón: Magnús Már Lárusson. Aðstoð: Erla Jónsdóttir, Sesselja Magnúsdóttir. Myndprentun í Hollandi. Birtingaréttur á íslandi: Hilmir hf. Þetta er alþjóðaútgáfa, sem send var á markað hér 1969. Það skal ekki orðlengt, að bókin er með þeim fegurri, sem komið hafa hér út. Henni er ætlað að k.vnna rit Biblíunnar, varpa ljösi á tilurð þeirra. Þetta er gert í mjög stuttu máli, nokkrar setn- ingar helgaðar hverju riti, af því leiðir, að textinn varður stundum þungur, saman rekinn. Ilitt er víst, að hann laðar til nánari kynna við ritin sjálf og það var ætlunin. Sum ritanna, sem grein er gerð fyrir, er ekki að finna í okkar Biblíu, tilheyra hinum svonefndu apokryfuritum (ritum, sem hafn- ap var, þegar í Biblíuna var safn- að), Geti bók þessi orðið til þess, að fólk taki niður úr hillum sinum rykföllnu Biblíuna sína og lesi, þá er hlutverk hennar vissulega mik- ið. Bókin getur líka varpað ljósi I hug þeirra, sem ætla, aðguð hafi ritað Biblíuna sjálfur í einni striklotu og sent til jarðar. Aftan við meginmálið gerir um- sjónarmaður grein fyrir söguút- gáfu Biblíunnar á íslenzku. Það er mjög vel gert, enda fer ekki milli mála, að Magnús Már er einn sögufróðasti tslendingur nú. Myndirnar eru listaverk, sér- kennilegarog mjögfagrar. Nokkrar prentvillur eru f bók- inni og lýtir þaðhana. Þetta er bók, sem foreldrar geta óhræddir lagt í hendur unglinga, leitandi unglinga, hugsandi ungl- inga. Hafi Hilmirþökk fyrir framtak- ið. / t

x

Morgunblaðið

Direkte link

Hvis du vil linke til denne avis/magasin, skal du bruge disse links:

Link til denne avis/magasin: Morgunblaðið
https://timarit.is/publication/58

Link til dette eksemplar:

Link til denne side:

Link til denne artikel:

Venligst ikke link direkte til billeder eller PDfs på Timarit.is, da sådanne webadresser kan ændres uden advarsel. Brug venligst de angivne webadresser for at linke til sitet.