Morgunblaðið - 16.10.2006, Síða 16

Morgunblaðið - 16.10.2006, Síða 16
16 MÁNUDAGUR 16. OKTÓBER 2006 MORGUNBLAÐIÐ MENNING SERBNESKIR menning- ardagar á Íslandi hefjast í dag með opnunarhátíð í Borg- arbókasafni Reykjavíkur kl. 17. Sendiherra Serbíu á Ís- landi, með aðsetur í Stokk- hólmi, Nonoslav Stojadinovic, og rithöfundurinn Sjón setja dagana. Á opnunarhátíðinni mun hinn frægi serbneski harm- óníkuleikari Milos Milivojevic leika tónlist auk þess sem tvær sýningar verða opnaðar. Sýningin, Austur-Serbía: falin menning og ljósmyndasýn- ingin Serbía – fullkomin og ólokin saga, þær munu standa til 30. október. Opnunarhátíð Serbneskir menningardagar Sjón KRISTJANA Stefánsdóttir og Kvartett Sigurðar Flosasonar halda tónleika í sal Tónlistar- skóla FÍH, Rauðagerði 27, í kvöld kl. 20. Sérstakir gestir verða sjö ungar söngkonur úr söngdeild Tónlistarskóla FÍH, en þær syngja eitt lag hver á tónleikunum. Þær eru: Erla Stefánsdóttir, Erla Jónatans- dóttir, Kristín Bergsdóttir, María Magnúsdóttir, Sigríður Thorlacius, Sólveig Þórðardóttir og Þóra Björk Þórðardóttir. Flutt verður tónlist af geisladisk- inum Hvar er tunglið? auk nokkurra nýrra laga. Aðgangur er ókeypis og allir velkomnir. Djasstónleikar Söngkonur úr Tónlistarskóla FÍH Kristjana Stefánsdóttir Á MORGUN, þriðjudag, verð- ur opinn fyrirlestur í Listahá- skóla Íslands, Skipholti, kl. 17. Þar mun Jana Stockwell fjalla um landslag neysluhyggj- unnar. Jana lauk mastersnámi frá Cranbrook Academy of Art. Hún gerir skúlptúra og þó viðfangsefni hennar sé kunnuglegt þá er útfærsla hennar á margan hátt óvenju- leg. Hún leitar innan neyslusamfélags Bandaríkj- anna að landslagi sem hún kallar fram í þrívíð form. Jana trúir því að í þessu brotakennda lands- lagi megi finna rætur og óskhyggju bandarísks menningarheims. Fyrirlestur Landslag neysluhyggju Skipholt 1. Í Kópavogi stendur nú sem hæst kanadísk menning- arhátíð en á henni kennir margra grasa. Meðal þeirra fjölmörgu listamanna sem fram koma er kanadíski píanóleik- arinn Angela Hewitt, sem er iðulega talin með fremstu píanóleikurum heims um þessar mundir. Hún hóf píanónám aðeins þriggja ára gömul, fjögurra ára lék hún í fyrsta sinn op- inberlega og fyrstu tónleikana hélt hún níu ára gömul. Henni hefur hlotnast margvíslegur heiður á sín- um listamannsferli, er margverð- launuð og var til að mynda kjörin listamaður ársins af lesendum tón- listartímarits Grammophone. Angela Hewitt á heimili í þremur löndum, Kanada, Englandi og á Ítal- íu, þar sem hún stýrir meðal annars árlegri tónlistarhátíð í Umbriu- héraði, Trasimeno. Í símaspjalli við hana til Englands, þar sem hún var þá stödd, ræðum við um heima og geima áður en talið berst að upp- tökum hennar fyrir Hyperion- útgáfuna bresku og breyttum tím- um í útgáfu og sölu á sígildri tónlist. Hún tekur undir það að sígild tónlist virðist vera á undanhaldi í plötu- verslunum víða, en gerir því skóna að salan sé að breytast frekar en að hún sé að leggjast alveg af; fólk kaupi frekar plötur á netinu og svo sýnist henni sem litlar sérverslanir með tónlist séu að eflast um leið og hallar undan fæti hjá þeim stóru. „Ég finn þó ekki svo fyrir því, mínir diskar seljast enn mjög vel,“ segir hún, en segist merkja það að fólk kaupi núorðið mun meira af diskum á tónleikum hennar, sem sýni að fólk vilji gjarnan kaupa diska þá það kemst í þá. „Ég er líka lánsöm að starfa hjá litlu fyrirtæki, Hyperion, þar sem höfuðáhersla er lögð á tónlistina en ekki endilega að selja sem mest af plötum, en með því móti ná þeir einmitt að selja mikið af plötum.“ Á tónleikum sínum hér á landi flytur Hewitt tvær efnisskrár en Bach og Beethoven eru í aðal- hlutverkum. Hún er nýbyrjuð á upptökuröð fyrir Hyperion á Beethoven, en hefur þegar lokið að taka upp alla píanótónlist Bachs fyr- ir fyrirtækið og fengið fyrir frábæra dóma, en verkinu lauk hún á ellefu árum og það kom út á átján diskum. Alin upp við Bach Hún segist snemma hafa hrifist af Bach, því faðir hennar var organisti í dómkirkjunni í Ottawa og hún seg- ist því hafa alist upp við Bach. „Báð- ir foreldrar mínir eru tónlistarkenn- arar og þau byrjuðu á að kenna mér að spila Bach og píanótækni mína hef ég því frá því að spila Bach, en ég lærði líka á fiðlu og spilaði þá vit- anlega Bach.“ Eins og getið er hefur Hewitt ver- ið lofuð fyrir Bach-spilamennsku sína, en hún segir að þeir sem leggi sig eftir því að spila píanóverk eftir Bach þurfi að vera jöfnum höndum hljóðfæraleikarar og fræðimenn enda viti menn í raun ekki hvernig verkin voru flutt á sínum tíma, því ekki sé bara að hljóðfærin séu öðru- vísi, píanóið til að mynda ekki til, heldur sé margt óljóst með hraða og endurtekningar. „Ég held þó að listamaðurinn hafi notið töluverðs frelsis í flutningnum, enda má ekki gleyma því að á þeim tíma lærðu menn tónsmíðar um leið og þeir lærðu á hljóðfæri, sem er nokkuð frábrugðið frá því sem við þekkjum í dag. Svo má ekki líta framhjá því að Bach var ekki bara að semja fyrir einstök hljóðfæri, hann var að semja tónlist sem útsetja mátti fyrir fjöl- mörg hljóðfæri og það gerði hann líka.“ Ekki bara Bach og Beethoven Þótt Angela Hewitt hafi nú lokið við að hljóðrita öll píanóverk Bachs hefur hún ekki sagt skilið við þenn- an helsta tónjöfur þýskrar sögu, hún leikur verk hans enn á tón- leikum og segist reyndar spila Bach flesta daga, en einnig leggur hún í ferð um heiminn á árunum 2007– 2008 með prelúdíu- og fúgusafn Bachs, Das wohltemperierte Clav- ier. Ekki er hún þó bara að spila Bach, eins og getið er hyggst hún spila Beethoven líka í Salnum í kvöld og annað kvöld, en fyrir stuttu kom út fyrsti diskurinn af Beethov- en-upptökum hennar hjá Hyperion. Hún gerir líka töluvert af því að spila nýrri tónlist og frumflytur reglulega verk sem samin hafa verið fyrir hana. „Það er bara svo margt sem mig langar að spila en hef ekki tíma fyrir,“ segir hún, „ekki bara Bach og Beethoven, heldur langar mig líka til að spila mun meira af franskri tónlist svo dæmi séu tekin og svo myndi ég gjarnan vilja hafa meiri tíma fyrir kammertónlist – þrjár ævir myndu ekki duga fyrir mig til að spila allt það sem mig langar til að spila.“ Á tónleikum sínum í Salnum í kvöld leikur Angela Hewitt enska svítu nr. 6 í d-moll og franska svítu nr. 4 í Es-dúr eftir Johann Sebast- ian Bach og sónötu í c-moll op. 13 (Pathétique) og sónötu í C-dúr op. 2 nr. 3 eftir Ludwig van Beethoven. Annað kvöld leikur hún síðan franska svítu nr. 4 í Es-dúr eftir Jo- hann Sebastian Bach, sónötu í f-moll op. 57 (Appassionata) eftir Ludwig van Beethoven, svítu í a-moll eftir Jean-Philippe Rameau og verk úr „Pièces Pittoresques“ eftir Emm- anuel Chabrier. Tónleikarnir hefjast kl. 20 bæði kvöldin. arnim@mbl.is Þrjár ævir ekki nóg Bach-unnandi Kanadíski píanóleikarinn Angela Hewitt heldur tónleika í Salnum í kvöld og annað kvöld. Meðal listamanna á kanadískri menning- arhátíð í Kópavogi er píanóleikarinn Angela Hewitt sem leikur í Salnum í kvöld og ann- að kvöld. Hún sagði Árna Matthíassyni að þrjú æviskeið myndu ekki duga henni til að spila allt sem hana langaði. ALÞJÓÐAFLUGVÖLLURINN Bar- ajas í Madrid, sem er hannaður af Richard Rogers Partnership, hlaut um helgina Stirling verðlaunin fyr- ir arkitektúr. Þetta eru helstu verðlaun fyrir arkitektúr í Bretlandi og eru oft nefnd Óskarsverðlaun arkitekta. Það er Royal Institute of British Architects í samstarfi við The Architectś Journal sem tilnefnir byggingar til verðlaunanna, þetta var í ellefta sinn sem þau voru veitt en verðlaunaupphæðin nemur £20,000. Flugvöllurinn hafði betur í baráttunni við fimm önnur verkefni en það voru; Brick House eftir Caruso St John Architects, Evelina Children’s Hospital eftir Hopkins Architects, Idea Store Whitechapel eftir Adjaye/Associates, National Assembly for Wales eftir Richard Rogers Partnership og Phaeno Science Center eftir Zaha Had Architects. Þetta var í fyrsta skipti sem arki- tektastofan Richard Rogers Partn- ership, sem meðal annars hannaði þinghúsið í Welsh í Cardiff og Pompidou safnið í París, hlýtur verðlaunin. Í umsögn dómnefndar um flug- völlinn Barajas í Madrid segir m.a. að hönnun flugstöðvarinnar sé ein- staklega góð í ljósi stanslauss straums komu- og brottfarar- farþega og að fallegt þakið sé sér- stakt og takist að vera bæði ríkjandi og um leið láta lítið fyrir sér fara. Arkitektar, hvar sem er innan Evrópusambandsins eiga mögu- leika á tilnefningu til Stirling verð- launanna fyrir byggingar innan Evrópusambandsins. Meðal þeirra bygginga sem hafa hlotið verðlaunin eru tónlistarskól- inn í Stuttgart, NatWest fjölmiðla- byggingin í London og 30 St Mary Axe sem er þekkt undir heitinu „the gherkin“, sem mætti útleggj- ast á íslensku: agúrkan. Verðlaunin hafa þó fengið alls- konar gagnrýni og finnst mörgum þau vera ófullkomin þegar litið er til notagildis og gæða bygginganna en ekki aðeins útlits. Samkvæmt vefriti Guardian var verðlauna- nefndin gagnrýnd harðlega í fyrra fyrir að veita nýrri byggingu Skoska þingsins verðlaunin, en fjölda vandamála komu upp við byggingu hennar sem vörðuðu hönnunina og gerðu þau það að verkum að hún var mikið dýrari í byggingu en fjárhagsáætlanir gerðu ráð fyrir. Vandamál hafa einnig komið upp í Peckham bóka- safninu í London sem fékk Stirling verðlaunin árið 2000. Starfsfólk kvartar yfir viðstöðulausum glym og með því að hafa bókasafnið á fjórðu hæð eigi eldra fólk erfitt með að sækja það. Fleiri verðlauna- byggingar hafa fallið á þeim nota- gildiskröfum sem gerðar voru til þeirra. Gagnrýnendurnir segja að arkitektar hafi fjarlægst þarfir hins daglega lífs og vilja að verðlauna- nefndin fari að endurhugsa þær kröfur sem eru gerðar til þeirra bygginga sem tilnefndar eru ár hvert, og að það sé líka tekið með í reikninginn hversu vel þær gagnist því hlutverki sem þær eiga að sinna. Flugvöllur fékk Stirling- verðlaunin Alþjóðaflugvöllurinn Barajas í Madrid Verðlaun Barajas-flugvöllurinn.

x

Morgunblaðið

Beinleiðis leinki

Hvis du vil linke til denne avis/magasin, skal du bruge disse links:

Link til denne avis/magasin: Morgunblaðið
https://timarit.is/publication/58

Link til dette eksemplar:

Link til denne side:

Link til denne artikel:

Venligst ikke link direkte til billeder eller PDfs på Timarit.is, da sådanne webadresser kan ændres uden advarsel. Brug venligst de angivne webadresser for at linke til sitet.