Morgunblaðið - 30.10.1947, Blaðsíða 12
12
MORGUlSBLAÐiÐ
Fimmtudagur 30. okt. 1947
- Meðal annara orða
Fimm mínútna krossgétan
SKÝRINGAR
Lárjett: — 1 kennifaðir — 6
fita — 8 eins — 10 vökvi — 11
votar — 12 skammstöfun — 13
forsetning — 14 skemmd — 16
fiskurinn.
Lóðrjett: — 2 hljóm — 3
verslun — 4 þegar — 5 plata —
7 apa — 9 frekar — 10 vefn-
aðarvara — 14 íornafn — 16
guð.
Lausn á síðustu krossgátu.
Lárjett: —1 gagga — 6 grá
— 8 eg — 10 sú — 11 reyndar
— 12 rr — 13 la — 14 auð — 16
barði.
Lóðrjett: — 2 ag — 3 grunn-
ur — 4 gá — 5 þerra — 7 súrar
— 9 ger.— 10 sal — 14 aa 15
ðð.
SKieA1lTtt€Rf>
RIKISINS
Esja
fer frá Akureyri n. k. föstudags
kvöld kl. 20. Viðkomustaðir
í suðurleið verða Dalvík, Siglu
fjörður, Isafjörður, Þingeyri,
Bíldudalur, Patreksfjörður. —
Því næst fer Esja í venjulega
strandferð frá Reykjavík aust-
ur um land, um miðja næstu
viku. Vörumóttaka verður n.k.
mánudag 3. nóv. Pantaðir far-
seðlar óskast sóttir sama dag.
„Skaftfel!ingur“
Tekið á móti flutningi til
Sands, Ólafsvíkur, Grundar-
fjarðar, Stykkishólms og Flat
eyjar í dag.
— Minningarorð
Framh. af bls. 7
fór einnig til Ameríku og dvaldi
þar um fimm ára skeið.
Eftir það var hún búsett í
Reykjavík og rak hjer hár-
greiðslustofu. Árin liðu, ung-
lingsárin hurfu í móðu og mist-
ur. Margt var breytt frá þeim
bjarta haustdegi, er við sigldum
fagnandi til íramandi landa. En
vinátta okkar var hin sama. Við
undum okkur altaf jafnvel sam-
an og aldrei betur, en þá við vor-
um tvær einar. En 20. okt. s.l.
varð skyndileg breyting á. Óboð
inn gestur, sem alla sækir heim,
fyrr eða síðar, stóð á milli okk-
ar. Það var dauðinn, þögull og
kaldur.
Ungar sigldum við um haf út
í heim. Nú sigldi hún á undan
um hafið milli heimanna tveggja
Sigla mun jeg á eftir, þótt síð-
ar verði. Hvergi er sönn vinátta
jafn mikils virði sem á ókunnum
stað og enginn staður er ókunn-
ari en ströndin, handan við haf-
ið mikla. En von, sem er vissu
lík, hvíslar því huggandi í eyru
mjer, að þar muni vina mín taka
mjer opnum örmum, rjetta mjer
sína hlýju hönd og leiða mig í
allan sannleika um fyrirheitna
framtíð.1
Einara Jónsdóttir.
— Dönsku kosningarnar
Framh. af bls. I
tafarlausa innlimun Suður-Sljes-
víkur leitt til hins algera hruns
þess flokks.
Flokksleiðtogarnir.
Kristensen forsætisráðherra,
hefur látið svo ummælt, að flokk
ur sinn þarfnist stuðnings ann-
arra flokka, eigi hann að halda
áfram að standa fyrir stjórninni.
Hedtoft Hansen, leiðtogi jafn-
aðarmanna, lætur í ljós þá skoð-
un, að jafnaðarmenn muni nú
aftur taka þá stöðu á stjórnmála
sviðinu, sem klofningsstefna
kommúnista hafi svift þá 1946.
Kommúnistar kref jast þess aö
jafnaðarmenn myndi stjórn!
Clay segir af sjer
BERLÍN: — Clay, yfirmaður
Bandaríkjahersins í Þýskalandi
hefur beðist lausnar frá embætti
frá árinu 1948. Hann hefur sagt,
að Bandaríkjamenn ætti að berjast
gegn áróðri í Þýskalandi og verja
með því þær stefnur, sem þeir
trúa á.
59 af hverjum 180
ísfendingum höfðu
kosningarjeft
VIÐ ALÞINGISKOSNINGARN-
AR, sem fram fóru 1946 höfðu
tæplega 60% landsmanna at-
kvæðisrjett. Hefur hundraðstala
kjósenda aðeins einu sinni áður
(1942 — 59,7%) verið svo há
síðan alþingi fjekk löggjafar-
vald, 1874. Þá höfðu aðeins 8,8%
af íbúunum kosningarjett, eða
samtals rúmlega 6000 manns,
en í fyrra 77,670 manns at-
kvæðisrjett.
Þetta kemur fram í skýrslu
Hagstofu íslands um Alþingis-
kosningarnar í fyrra, sem ný-
lega er komin út,
Alls greiddu 67,896 kjósendur
atkvæði við alþingiskosningarn-
ar í fyrra, eða 87,4% kjósenda.
Mesta þátttaka í kjördæmi var
á ísafirði, þar sem 93,1% kusu,
en þar næst í Austur-Húnavatns
sýslu, 92,9%. Minst var þátt-
taka í Baírðastrandasýslu, 81%.
í einum hreppi á landinu var
kosningaþátttaka 100%, Fróð-
árhreppi í Snæfellsnessýslu, en
minst í Geirdalshreppi í Barða-
strandasýslu, 62,7%.
Sjálfstæðisflokkurinn
langstærstur.
Af atkvæðum, sem greidd
voru reyndust 66.913 gild og
skiptust þau þannig á flokkana:
Sjálfstæðisflokkur 26,428 atkv.,
eða 39,4%.
Framsóknarflokkur 15,429 atkv.
eða 23,1%.
Sósíalistafl. (Kommar) 13,049
atkv., eða 19,5%.
Alþýðuflokkur 11,914 atkv., eða
17,8%.
Utan flokka 93 atkv., eða 0,2%.
Eins og kunnugt er hlutu
Sjálfstæðismenn 20 þingmenn,
Framsókn 13, kommúnistar 10
og Alþýðuflokkur 9.
Bandarískra sljórn-
málamanna saknað
Oregon í gærkvöldi.
FLUGVJELAR byrjuðu í dag að
leita að einkaflugvjel, sem fór
frá smáborg í Oregon í gær-
kvöldi, en hefur ekki komið
fram ennþá. í vjelinni voru ýms-
ir háttsettir bandarískir stjórn-
málamenn, þeirra á meðal fylk-
isstjórinn í Oregon og Robert
Farrell ráðherra. •— Reuter.
Framh. af bls. 8
á að sýna Rússland, land ör-
eiganna, í allri sinni dýrð. Þetta,
er myndabók með enskum,
þýskum og frönskum skýring-
artekstum, og hún heitir á ensk
unni The Land Without Un-
employment, eða Landið, þar
sem ekkert atvinnuleysi er.
Nú skulum við líta á bók-
ina.
o •
Það, sem hún á að
sýna.
Hún á að sýna okkur auðæfi
Rússlands og víðfeðmi. Hún á
að sýna okkur hamingju fólks-
ins undir hinu nýi? stjórnskipu
lagi, verkamennina, þar sem
þeir ganga syngjandi til vinnu,
verkákonurnar, þar sem þær
ganga syngjandi til vinnu, og
börnin, þar sem þau ganga
syngjandi til vinnu. Og bókin
á að sýna okkur meira. Hún á
að sýna okkur einlægari frið-
arvilja rússnesku stjórnarvald-
anna. Hún á að sýna okkur sam
hug fólksins við að byggja upp
laridið, víðsýni leiðtoganna á
framleiðslusviðinu, yfirburði
hins nýja þjóðskipulags. Þarna
eru allir brosandi. Stúlkan við
traktorinn („friðarskriðdrrik-
ann“) brbsir. Bóndastúlkan í
skinnsokkunum brosir. Trje-
skurðarmaðurinn frá Ural, vef-
arinn-frá Bokhara, litla telpan
frá Siberíu, verkamennirnir frá
Dnieproítovi, ung-kommúnist-
inn og hermaðurinn — öll
brosa þau. —‘Og þau brosa svo
mikið og svo lengi og svo langt,
að áróðursbyssan springur með
hærri hvelli en jafnvel atom-
sprengjan í Hiroshima á dögun
um. Því eftir okkar mælikvarða
hafa þau bara fjárann ekkert
að brosa að.
. • •
Hvað cr svona
gaman?
Hvaða íslenskur verkamað-
ur mundi t. d. sjá eitthvað
skemmtilegt við það, að hafa
lestrarstofuna sína skreytta
myndum af Einári, Brynjólfi
og Aka (sbr. „Leninhorn11
lestrarsalsins, sem sýndur er á
bls. 73 í áðurnefndri bók), eða
að mega þjóta á fætur annan
hvern frídag til að draga á loft
og þramma svo framhjá húshá-
um áróðursspjöldum stjórnar-
valdanna (bls. 86 o" 89)? Hvaða
íslensk námsstúlka eða skrif-
stofumær mundi telja það eitt
hvað sjerstakt tilefni til hláturs
að klæðast pokalegum einkennis
búningi á surinudögum, reyra
um sig leðurbelti og ,,marsjera“
svo syngjandi í fylkingu gegn-
um götur Reykjavíkur (bls.
91)? Hvaða íslenskur bóndi
mundi ætlast til þess, að kaupa
fólkið hrópaði af fögnuði ef
hann tæki upp á þeim fjára að
láta það halda á pólitískum
áróðursspjöldum, meðan það
hlýddi á hann flytja hvatning-
arræðu í tilefni af :iýfenginni
di’áttarvjel (bls. 103 og 124)?
Hvaða íslenskar kaupakonur
mundu halda sönsum í hálfa
viku, ef húsbóndi þeirra
smeygði á þær gasgrímum (til
að verja þær ryki. geri jeg ráð
fyrir) skyti upp fánum og skip
aði þeim í fylkingu í hvert
skipti og haldið væri út á engj-
ar (bls. 111, 119 og 120)? Og
loks, hvaða íslensk móðir mundi
horfa á það brosarxdi, að börn
hennar fengju að taka þátt í
..daglega lífinu“, með því að
rogast um göturnar með sömu
áróðursspjöldin og þeir full-
orðnu (bls. 158)?
a •
Sjálfsánægja.
Bókin um dýrðarríki í'ússn-
esku kommúnistanna fellur um
sjálfa sig, því að í þetta skipti
hafa þeir valið þann kostinn,
að segja og sýria sannleikann.
Sjálfsánægjan hefur andartak
blindað þá, þeir hafa leitt af-
kvæmi stefnu sinr.ar stundar-
korn út í dagsljósið, líkt og
hamingjusamir foreldrar, sem
fiska eftir því að börnum sínum
sje hælt.
Og sumt er þette mannvæn-
legt fólk, og allt brosir það, en
yfir hverjum fjáranum það bros
ir, fær enginn heilvita maður
sjeð. Eða getur þáð verið, að
einhver pólitísku fulltrúanna
hafi verið viðstaddur, þegar
kaupakonunum var smalað sam
an undir áróðursfánana og
myndin tekin af þeim?
— Sfrandamannabókin
(Framh. af bls. 10)
geymir nafn höfnundar og gleð
ur lesendur um allt land. Flún
sýnir líka að íslendingar eiga
enn í fórum sínum alþýðufólk
sem geymir og skráir sögu
þjóðarinnar, þrátt fyrir þrot-
laust strit og erfið skilyrði.
Þetta fólk heldur uppi þeim
þætti sögunnar, sem síst má
niður falla. Hafi Pjetur þökk
fyrir.
StrandamáÖur. \
P.B.I , EM? I KNEyV I
NE'/EC? SMOULD HAVE
PAP.KED My LIMOUSINE IN
PA’ONT OP 7WAT FIRE
HVOP’ANT! you (3UYS
... ALWAVS GET yOUR/MANÍ
WHAT'5 T0UR
QUANPARV/
QUANTICO
B0V? ý|
/" IT'e L0NELV HERE
l'At L00KINÖ P0R A KILLER >
WMO BSCAPBD INTO THE4F HlLL£
THE OTHER NIGHTÍ $E£N ANV
9TRANGE CHARACTERS A0OUT ?
I WI&H
THAT V0UR KILLER HAD C0ME
BY— X CAN TALK A MAN TO
DEATH AT THlRTY PACES l
{ WHAT A
GRUE£0ME END
- EVEN F0R A
/viurperer!
/VIIND 1F I LOOK
. AR0UND?
Plazdik: Svo þú ert leynilögreglumaður. Jeg vissi ertu annars aðleita. Phil: Jeg er að leita að morð- ir? Plazdik: Það er fátt fólk á ferðinni hjerna.
að jeg átti ekki að vera að brjóta lögin með því ingja, sem flúði hjerna upp í hæðirnar í gær- Jeg vildi að morðinginn þinn hefði litið inn hjerna.
að leggja bílnum mínum fyrir framan brunahan- kvöldi. Hefurðu orðið var við nokkrar mannaferð- Phil: Má jeg skoða mig svolítið um hjerna?
ann. Þið náið altaf í sökudólginn! En að hverju