Morgunblaðið - 30.06.1955, Blaðsíða 11

Fimmtudagur 30. júní 1955
MORGVNBLAÐIÐ
27
NJÁLA [ Fyígishrun kommúnista
í Vestur-Evrópu
Frh. af bls. 26. * og blómstrið eina, og Passíusálm- BERLÍN — Rannsóknir, sem ný-
ar. Hún er skrifuð af tveimur ana, hefði hann ekki borið við að jns 0g hans gætir ekki í stjórn-
mestu snillingum þrettándu ald- yrkja áður. iega hafa verið framkvæmdar
arinnar í sameiningu, þeim frænd Ég held fyrir mitt leyti, að hér, sýna, að meðlimafjöldi
unum Snorra Sturlusyni og setningin um höfund Njálu, væri kommúnistaflokksins og at-
Sturlu Þórðarsyni. Hvorugur réttari þannig: Að stíl er Snorri kvæðamagn hans Við kosningar
þeirra hefði getað leyst þetta af- sjálfum sér líkur í Njálu, en í hefur enn’hrunið í löndum Vest-
rek af hendi einn sér. En þegar frásagnarlist hefir honum aldrei ur_Evrópu s 1. ár.
epekingurinn og ættfræðíngurinn tekizt betur. Rannsóknir þessar leiða einn-
Sturla Þórðarson, sem er einn Eg efa það ekki, að fræðimenn jg j jjús ag fyigj flokksins al-
aðalhöfundur Landnámu, leggur irnir brosa að þessum bollalegg- mennf og stjórnmálaáhrif í Vest-
Kommúnistaflokkurinn (PCI)
er með fulltingi vinstrisinnaðra
sósíalista ráðandi meðal vinstri
aflanna á Ítalíu.
Eigi er hægt að gefa áreiðan-
legar tölur um meðlimafjölda
til grunninn, og skáidið af guðs ingum mínum, en það verður Ur-Ev'rópu hafa verið á fallanda ítalska kommún-istaflokksins,
náð, Snorri Sturluson, leggur til ekki sigurbros, nema þeir geti fæti síðan um mjghik ársins 1940,
andagiftina og hæstu tónana, þá hrakið með rökum, það sem ég
getur listaverk eins og Njála orð hefi hér bent á, og komið með
ið til. Sagan gerist á æskustöðv- eitthvað sennilegra í staðinn.
um beggja. Sturla er heimildar- ; Helgi Haraldsson,
maður að fyrri hlutanum, sem Hrafnkellsstöðum.
gerist vestur við Breiðafjörð, I
enda hafa þeir frændur allt Vest- I Ár
en þá gætti áhrifa hans mest.
En þó var öryggi margra landa
Vestur-Evrópu enn hætta búin
af kommúnistum, og áróðursvél
Sovétstjórnarinnar herti róö'ur-
inn til að snúa fólki til fylgis
fremur en í mörgum öðrum lýð-
ræðislöndum. í janúar 1955 til-
kynnti flokkurinn, að meðlima-
fjöldi hans væri 2,145,317, en það
er 12,000 fleiri en á árunum 1953
til 1954. En í marz tilkynnti
flokkurinn, að 2,013,000 manns
við sig. Árið 1954 jókst verulega hefðu endurnýjað aðild sína að
urlandið a valdi smu og allar Gre;n þessi er samin sem út- tala sendinefnda verzlunar-! flokknum fyrir árið 1955, sem
þær sogur, sem þar hafa venð varpserindí og var send til út-
manna, tæknifræðinga og gefur til kynna, að meðlimum
Bkraðar fram að þessu. Snorn varpsjns sejnt j vetur, en fann menntamanna til og frá Ráð-
þekkir atburðina ur Rangarþmgi ekki náð fyrir aug]itj hins háa út- stjórnarrikjunum og leppríkj-
bæði eftir sknfuðum og munn- Varpsráðs. Ég hefi ekki breytt um þeirra. Þannig var tala sendi
legum heimildum fra Odda og henni að neinu og ætla að hæMa nefnda frá Rágstjórnarríkjun-
Víðar. Eg get ekki fundið að á dóm almennings um hana. um til vestur-Evrópu alls 159, ,
þetta rekist nemsstaðar a stað- yerði hann á þá leið að aldrei en 23? frá Vestur-Evrópu til
reyndir sogunnar. Þegar Sturla hafi svona vitlaust erindi verið Ráðstiórnarríkianna
lögmaður er með í spilinu verða birt j útvarpi> þá sætti ég mig Raðstjornarnkjanna.
Bkiljanlegar allar ættartölurnar, auðvitað við bað. MISJAFNT FYLCI
Bem ná til landnámsmanna. Hon- Ég flaskaði á því að ég hélt að Miög er misiafnt fvlgi komm-
um verður ekki skotaskuld úr þvx við byggium j lýðfriálsu landi - - S - u■ 3 i y g ... .
f SSf. b I °g allir hefðU.leyfi tn að segja Vestur-Evrópu. Á Ítalíu eru %
sma skoðun a malum, ef þeir hlutar alls meðlimafjölda komm-
flokksins hafi fækkað um 132,317.
Ennfremur skýrði ítalska blaðið
„Service UDA“, sem er blað ó-
Og Gríms hersis úr Sogni.
Það er sömuleiðis ekki undur
þó minnst sé á lögfræði í bók,
Bem þeir standa að lögsögumað-
urinn frá þjóðveldistímanum og
létu nafn sitt undir.
únistaflokksins í Vestur-Evrópu,
lögmaðurinn eftir að landið er bið ég menn að athuga það.
Að sjálfsögðu hefði greinin ver en 1/fj hluti ■ Frakklandi. Hér um
ið eitthvað á annan veg hefði hun þn helmingur kjörfylgis komm-
^rið samin sem blaðagrein og únistaflokksins j Vestur-Evrópu
Helgi Haraldsson.
Ánægjuleg skóg-
rækfarför
II
er á ítalíu, og meira en % í
Frakklandi.
En samkvæmt úrslitum í
komið undir konung. Enda er
auðséð, að höfundur Njálu ætlast
til, að hún sé kennslubók í lög-
fræði á sama hátt og Edda Snorra
er kennslubók í skáldskaparfræð
um. Þessi merkilegi maður,
Snorri Sturluson, setti ekki ljós
Bitt undir mæliker. Hann vill að
landar sínir njóti góðs af sinni
frábæru þekkingu og snilli.
Svo eru þau rökin ótalin, sem
mér finnst ekki veigaminnst.
Hvaða staður er til á íslandi á
Sturlungaöld, þar sem svo víð- LAUGARDAGINN 11. þ.m. var
tæk þekking á söguöldinni er fyr- : farin hin árlega skóggræðsluferð
ir hendi, sem þarf til þess að j Þórdísarlund í Vatnsdalshólum
skrifa Njálu, annars staðar en hjá á vegum skógræktarnefndar Hún
þeim frændum í Reykholti? Ég . vetningafélagsins í Reykjavík. j
nefni aðeins eitt dæmi af mörg- J Farið var í tveimur fólksbílum
um: Skarphéðinn gengur búð úr kl. 06,00 frá Reykjavík og lokið
búð á alþingi og skellir sinni við gróðursetninguna sama dag. Haurice Thorez, foringi franskra
Bvívirðingunni á hvem höfðingja. Enda naut skóggræðslufólkið kommúnista.
Allt hittir í mark, og kemur heim I drengilegrar hjálpar frá nokkr- 1
við það sem aðrar sögur herma. ! um heimilum í Sveinsstaða- síðustu kosningum er aug-
Dr. Einar Ól. Sveinsson segir ; hreppi. ljóst, að fylgi hefur hrunið af
1 formálanum fyrir Njálu, um | Bændurnir Halldór Jónsson, kommúnistaflokkunum á tveim-
höfundinn: „Að stíl er hann jafn Leysingjastöðum, Ingþór Sig- ur skyldum sviðum þjóðfélags-
Snorra, að frásagnarlist fremri“. j urðsson, Uppsölum, Kristján Vig- mála, þ.e. á stjórnmálasviðinu og
Það er rétt að athuga þetta ofur- fússon, Vatnsdalshólum, Pétur í verkalýðsmálum.
lítið nánar, því sjálfsagt er þetta , Ólafsson, Miðhúsum og börn Meðlimafjöldi franska komm-
hárrétt. j þeirra, unnu að gróðursetning- únistaflokksins er nú talinn hér
Þvi hefir aldrei verið mótmælt, Unni með skóggræðslufólkinu og um bil 350,000—400,000, en flokk
að Snorri Sturluson bar höfuð og hafa gert það undanfarin ár. Ing- urinn telur þá fleiri, eða heldur
herðar yfir öll skáld á Norður- þór Sigurðsson, sem hefur um- minna en helming meðlimafjöld-
löndum á sinni tíð. Svo hafa sjón með lundinum fyrir hönd ans árið 1947. Á flokksþinginu
fræðimenn okkar verið að leita skógræktarnefndarinnar, var 1954 var viðurkennt að flokkur-
öð manni meðal alþyðuimar a Is- buinn að hlua að plöntunum, inn hefði tapað um 3000 komm-
landi á þrettándu öld sem er hon sem aflagast höfðu eftir veturinn. únistasellum 1950, og % hlutar
um fremri. Mig undrar það ekki Þurfti því ekki annað en gróð- þeirra voru í verksmiðjum
þó sú leit hafi gengið seint, og sjá ursetja plöntur, sem skóggræðslu Auk þessa er það tvennt! sem
menn ekki broslegu ^ hliðina á fólkið hafði meðferðis. Kristján bendir til þess að kommúnistar
þessu. Þar að auki má taka það Vigfússon gaf eins og undanfar- séu á fallanda fæti j Frakklandi.
með í reikninginn, að það eru in ár húsdýraáburð til að bera f fyrsta lagi hefur fjöldi með
vitanlega ekki nema örfáir menn með plöntunum og flutti hann í lima f verkalýðsfélagi kommún-
til á landinu á Sturlungaöld, sem lundinn.
ista, Confederation Generale du
kunna þa list að ykrifa a skinn. | Veittu bændur þessir skóg- Travail> lækkað um tæpan helm.
Það er að segja a kalfskmn, en græðslufólkinu alla fyrirgreiðslu ing síðan 1947> en þá voru þeir
þem sknfuðu a skmmð hver a eins og bezt var á kosið. um 5 milljonir. f oðru lagi hefur
° 1 aga' •■■•j I iokinni skóggræðslunni upplag dagblaða kommúnista
Meira að segja sjalfur Noregs- bauð Halldór Jónsson öllum, sem ]ækkað mjög Upplag dagblaðs.
konungur Magnus lagabætir gat í lundinum unnu, heim til sín, ins L>Humanité, sem er blað
engan mann fengið 1 Noregi til voru veitingar af frabærn rausn. kommúni,taflokksin, er nú
þess að skrifa sögu sína og föður Kristján Vigfússon varð 75 ára 121 000 en var 570>00’0 f tu ár_
sms, og varð að fa mann utan af dagmn aður og var afmælis þessa fn eftir striðið
íslandi til þess, Sturlu Þórðarson. mæta mannst minnzt í ræðum,
Geta nú fræðimennixnir bent sem fluttar voru meðan setið var
é nokkurt dæmi þess úr veraldar undir borðum. Var setið í glöð- TILTÖLULEGA STERKASTIR
sögunni, að citthvert öndvegisrit um hóp fram eftir kvöldinu. Það, Á ÍTALÍU
heimsbókmenntanna hafi orðið sem gróðursett hefur verið í Á Ítalíu fara völd kommún-
um greiddum atkvæðum. Komm-
únistar stjórna engu verkalýðs-
félaga landsins. Kommúnista-,
flokkurinn í Finnlandi hefur 43
af 200 sætum á þingi og kjörfylg-
ið var hlutfallslega sama og í
fyrra og árið 1951. Meðlimafjöldi.
flokksins er talinn 30,000.
ÞVERRANDI FYLGI
í Hollandi og Belgíu fer fylgi
kommúnista stöðugt minnkandi.
Við þingkosningar 1954 hlaut,
belgíski kommúnistaf lokkurinn,
færri fulltrúa kjörna á þing og;:
minna kjörfylgi en nokkru sinni
síðan árið 1932. Að baki þeirra
fjögurra þingsæta, sem flokk-,
urinn hlaut, stóð minna en 2%
allra greiddra atkvæða. Við
sveita- og bæjarstjórnarkosning-
ar minnkaði fylgi kommúnista.
í rétt 5% af öllum greiddum
atkvæðum.
í Grikklandi er meðlimafjöldi
kommún.istaflokksins (KKE)
talinn 20,000. Við þingkosningar
1952 hlaut hann um 12% af öll-
um greiddum atkvæðum, en fékk
engan fulltrúa kjörinn á þing.
í Sviss er meðlimafjöldi komm
únistaflokksins talinn 8,000 tlnd
anfarin 5 ár hefur kjörfylgi
kommúnista lækkað úr 50.000 1
30,000.
Togliatti, foringi ítalskra
kommúnista.
háðra, í marz, að hundruð manna
suðurhluta Ítalíu hefðu sagt
sig úr flokknum.
ÞÝZKALAND OG
AUSTTJRRÍKI
í öðrum löndum Vestur-
Evrópu hefur kommúnistaflokk-
urinn yfirleitt tapað fylgi. í
þýzka Sambandslýðveldinu vann
kommúnistaflokkurinn nokkuð á
í þingkosningunum í sumum
héruðum árið 1954, og meðlima-
fjöldi hans er talinn milli 70,000
til 75,000. En hann tapaði við
þingkosningar í Neðra-Saxlandi,
sem haldnar voru seint í apríl,
1955. Yfirleitt er flokkurinn ein-
angraður í Vestur-Þýzkalandi,
hefur svo að segja engin stjórn-
málaleg völd o/, enga fulltrúa á
Sambandsþingnu. í Westur-
Berlín hefur flokkurinn hverf-
andi lítil ítök og sýndu kjósend-
ur bezt hug sinn til hans við
kosningarnar 5. desember í fyrra.
í Austurríki er meðlimafjöldi
kommúnistaflokksins talinn
60,000. Mikill meirihluti íbúanna
eru ákafir andstæðingar flokks-
mála-, þjóðfélags- og menning-
arsamtökum.
í Stóra-Bretlandi á kommún-
istaflokkurinn engan fulltrúa á
þingi og Verkamannaflokkurinn
hefur hafnað allri samvinnu við
hann. Flokkurinn telur meðlimi
sína í öllu brezka heimsveldinu
vera 35,000.
í Danmörku var kjörfylgi
kommúnistaflokksins hæst 1945,
en árið 1950 hafði það rýrnað um
60 af hundraði og stendur það
enn. Þótt kommúnistar njóti
nokkurs fylgis í sumum stærri
verkalýðsfélögum landsins,
stjórna þeir engu þeirra, en þau
eru alls 75. Meðlimafjöldi flokks-
ins er talinn 16,000.
NORÐURLÖNDIN
í Noregi var kjörfylgi komm-
þannig til, að gení hafi allt í einu lundinum, leit mjög vel út. Telur istaflokksins greinilega minnk- únista mest árið 1945, en er nú
dottið af himnum ofan og skrifað. skógræktarnefndin, að lokið andi, eins og bezt hefur sézt und-
eitt listaverk og horfið svo sömu verði að mestu að gróðursetja í anfarið á sviði verkalýðsmála.
leið til baka, eins og þeir virðx.t lundinum næsta vor. Má þar nefna hrakfarir komm-
halda um höfund Njálu. Hitt hef- Norðurfararnir biðja blaðið að únista í stjórnarkosningum í
ir alltaf viðgengist, að menn hafa ) flytja öllum þeim, sem á einn eða Fiat-bílaverksmiðjunum í Turin,
einhverntíma komizt hæst í list- annan hátt greiddu fyrir þeim, þar sem frambjóðendur þeirra
inni eða myndi nokkur halda því hugheilar þakkir og fyrir móttök hlutu 39% greiddra atkvæða, en
fram, að Hallgrímur Pétursson urnar, sem voru af frábærri 63% árið áður, og í stórri iðn-
hefði getað ort sálminn Allt eins rausn og gestrisni. verksmiðju í Mílanó.
talið hafa minnkað um helming
eða meir í lok stríðsins var með-
limafjöldi flokksins um 40,000,
en s.l. ár var hann aðeins um
7,000. í Svíþjóð eru félagar
kommúnistaflokksins aðeins um
25,000. í sveita- og bæjarstjórn-
arkosningum 1954 var kjörfylgi
hans undir 5 af hundraði af öll-
sunn-
lenzkrs kvenna
27. ÁRSFUNDUR Sambanda
Sunnlenzkra kvenna var haldinn
að Selfossi dagana 17. og 18. mal
1955.
Fundurinn afgreiddi 26 mál.
Auk venjulegra aðalfundar-
starfa voru þessi mál tekin til
meðferðar:
Samþykkt var ás’rorun tfl allrá
félaga á sambandssvseðinu, að
reyna að ráða stúlkur til heimilw
hjálpar í viðlögum, og jafnframt
sjá um að þær gætu att kost á
undirbúningi fyrir slík störf.
Rætt var um byggingu vænt-
anlegs sjúkrahúss Suðurlands.
Bárust því gjafir á fundinum
auk þess sem allmörg félög inn-
an Sambandsins vinna að söfn-,
un til þess.
Sambandið hefur starfandi
fasta nefnd til leiðbeiningar og
fyrirgreiðslu um grænmetisrækt-,
un og plöntukaup. Hefur það:
orðið til mikils hagræðis fyrir
fjölda heimila á Sambandssvæð-i
inu.
Þá var rætt um námskeið sem
S. S. K. hefur gengist fyrir. Ár-
ið 1954 voru haldin 9 sauma-
námskeið, kennt samtals 30 vik-
ur, nemendur voru 153, saumað-.
ar flíkur 714 og áætluð vinnu-
laun kr. 115.055,00.
Þá var rætt um það, að kaup
á fermingarkyrtlum myndu sparaj
heimilunum mikii óparfa út-
gjöld í sambandi við útbúnað
fermingarbarna. Köfðu möig,
félög á Sambandssvæðinu þegar,
fest kaup á kyrtlum, en önnur,
höfðu í hyggju að gera það v.iS,
fyrsta tækifæri.
Mættar voru gestir á fundin-
um: Frú Sigríður Finnbogadótt-
ir, frú Herdís Jakcbsdóttir, haWÞ
ursforseti S S. K, frú Guðlaug
Narfadóttir frá A. V. R. R. og
flutAi hún erindi um átengismáL
Síðari daginn mættu einnig frú
Arnheiður Jónsdóttir námsstjóii
í handavinnu og hafði hún sýn-
ingu á fyrirmyndum að handa-
vinnu barna og unglinga, og frú
Sigriður J. Magnússon, sem
flutti erindi um kvenréttinda-
mál.
Formaður S. S. K. er frú Ha)L '
dóra Guðmundsdóttir, Miðengl,
ritari frú Sigurlaug Erlendsdótt-
ir, Torfastöðum og gjald.keri frú
Ingibjörg Jónsdóttir, StokkseyrL