Morgunblaðið - 18.12.1955, Blaðsíða 9

Morgunblaðið - 18.12.1955, Blaðsíða 9
Sunnudagur 18. des. 1955 MORGVNBLABIB 0 Reykjavíktirhréf: Laugardagur 17. desernher Fjárlögin §iækka unn 90 milijóiiir króna — FramBög til verkðegra framkvæmda — Annir ráðherranna í jóiaBeyflnu — Dýrfíðarsnjókúlan og þeir, sem veltu henni af stað — Svipur íslenzkrar stjórnmálabaráttu undanfarna mánuði — Jákvæð og neikvæð stefna — Offi við hús — Jafnaðarmenn tapa í Astralíig Fjárlagaafgreiðslan ANNARRI umræðu fjárlaga lauk á Alþingi nú í vikunni. Námu út- gjaidcttiHögur þær, sem sam- þykktar voru frá fjárveitinga- nefnd, samtals tæplega 30 millj. króna, þannig að rekstrarútgjöld- in á irumvarpinu verða samtals rúmlega 544 milljónir króna, og «r þaö um það bil 40 millj kr. hærri útgjöld en á rekstraryíir- liti núgildandi fjárlaga. En óhætt er að fuUyrðí, að mjög mikil hækkun muni verða á útgjaldaliðum fjárlagafrum- varpsins við þriðju umræðu þeirra. Heíir verið gert ráð fyrir, að hækkun rekstrarútgjalda á fjárlögum næsta ár, muni nema allt að 90 millj. króna, miðað við fjárlög ársins 1955. Þessi hækkun fjárlaganna sprettur fyrst og fremst af þeirri stefnubreytingu, sem varð með kauphaekkununum á síðastliðnu vori. Dýrtíðin set- ur nú í vaxandi mæli svip sinn á ríkisbúskapinn. Þegnarnir verða að borga hinn aukna reksturskostnað samfélagsins. Framlög til verklegra framkvæmda MEÐ hækkuðu kaupgjaldi og vaxandi dýrtíð fæst minna fyrir ' hverja krónu, sem varið er til verklegra framkvæmda í land- inu. En þjóðin gerir stöðugt kröfu til þess, að megináherzla sé lögð á margvíslegar verklegar um- bætur, sem bæta afstöðu hennar í starfi sínu. Á það ekki sízt við um samgöngubætur og hafnar- framkvæmdir. Á f járlögum næsta ár, hefir nú verið ákveðið að hækka framlög til vega, brúa og hafna um 13,5 millj. kr. Af þess- ari hækkun renna tæpar 4 millj. kr. til nýbygginga vega og fram- lag til vegaviðhalds hækkar um 5 milljónir króna. Fjárveitingin til brúagerða hækkar um rúmar 3 millj. kr. , Þannig reynir fjárveitingavald- ið stöðugt að halda í horfinu um nauðsynlegar framkvæmdir í landinu. En fram hjá þeirri stað- reynd verður ekki gengið, að með síauknum rekstrarkostnaði ríkis- báknsins frá ári til árs, hljóta framkvæmdamöguleikarnir að verða minni. Það er ekki hægt að nota sömu krónuna til margs í senn. Við íslendingar verðum fyrr en síðar, að gera okkur það Ijóst, að okkar litla þjóðfélag verður að sníða sér stakk eftir vexti. Það hefnir sín grimmilega, ef við gerum yfirbyggingu þess þyngrí en undirstöðurnar geta borið. En undirstaða framkvæmd anna og þjóðfélagsyfirbyggingar- ínnar er arðsköpun þjóðarinnar á hverjum tíma, framleiðsla henn- ar til lands og sjávar. Óhætt er a8 fallyrða að Al- þingi geíi ekki lokið afgreiðslu fjárlaga næsta árs r án þess að leggja nýjar álögm i einhverju . formi á þjóðina. S1.;I ekki fjöl- yrt um það að sirni. Jólaleyfi þingmanna — annir ríkisstjórnar- innar ALÞINGISMENN hafa nú fengið jólaleyfi og hverfa margir til heirnila sinna út um allt land. En okki virðast rmklar iíkur til þess. að ráðherrarm- muni eiga náð- uga daga þann stutta tíma, sem Alþingi hefir verið frestað. Rikis- stjornin verður á tímabilinu fram til 5. jan. að undirbáa tillögur til lausnar á vandamálum sjávar- útvegsins. En bæði togaraútgerð- Þeir, sem hrundu dýrtíðarsnjókúlunni af stað — og hinir, sem fyrir henni verða. in og vélbátarnir þurfa nú á nýj- um úrræðum að halda til þess að tryggja rekstur sinn á kom- andi ári. Rikisstjórninni hefir verið leg- ið á hálsi fyrir að hafa ekki til- búnar fyrir áramót tillögur um ný úrræði i þessum efnum. En hér er hægara um að tala en í að komast. Sá vandi, sem við er að etja er vissulega enganveginn auðleystur. Kjarni málsins er sá, að þjóðin hefir gert meiri kröfur tii framleiðslu sinnar en hún get- ur borið. Við höfum tekið meira til skiptanna en raunverulega hefir aflazt. Rikisstjórnin getur áreiðanlega ekki mætt þessari staðreynd með því að skapa sjálf það, sem á vantar. Hún verður að færa til fjármuni í þjóðfélaginu, taka ein- hvers staðar frá þann hluta, sem framleiðslan hefir verið ofkrafin um. Sumir kalla þetta „styrk" til íramleiðslunnar. En svo er ekki. Það er fram- leiðslustarf þjóðarinnar, sem styrkir alla aðra. Á framleiðsl unni byggist öll arðsköpun í þjóðfélaginu. Rætur fjár- magnsmyndunarinnar liggja í starfi þeirra, sem skapa verð- mætin, sjávarafurðirnar, sem út eru fluttar, matvælin. sem landbúnaðurinn framleiðir, og iðnaðarvarningurinn, sem iðn- aðar- og verksmiðjufólk fram- leiðir. Dýrtíðarsnjókúlan og þeir, sem veltu henni af síað EINN af þingmönnum stjórnar- andstöðunnar á Alþingi, sem jafnframt er forseti Alþýðu- sambands íslands af náð komm- únista. lét vso unimælt í þing- ræðu nú i vikunni. að dýrtiðar- snjókúlan ylti nú með vaxandi hraða. En hverjir voru það, sem veltu þessari snjókúlu af stað? Voru það þeir, sem vöruðu þjóðina um síðustu- áramót við því að hverfa frá jafnvægisstefnu síðustu ára Og hefja kapphlaup miHi kaupgjalds og verðlags? ÁreiðanJega ekki. Það voru þvei't é móti hinir, sem töldu laun þegum trú um að kauphækkanir myndu bæta kjör þeirra, sem ábyrgðina bera á hraða dýrtiðar- snjókúlunnar í dag. Mikill meiri-1 hluti íslendinga gerir sér það nú ' ljóst, að kauphækkanirnar á síð- astliðnum vetri eru sumpart að hverfa og sumpart horfnar í hít vaxandi dýrtíðar. Á þessa staðreynd er aldrei of oft rninnt. íslendingar verða að taka tillit til einföldustu lög mála efnahagslifsins, eins og aðrar þjóðir. Það er óhugs- andi, að við höldum hér uppi afkomuöryggi og góðum lífs- kjörum, með því að ganga i berhögg við slik lögmál. Svipur stjórnmála- baráttunnar EF litið er yfir íslenzka stjórn- málabaráttu undanfarinna mán- aða, kemur það í ljós, að svipur hennar mótast fyrst og fremst af tvennu: Annars vegar hinni jákvæðu framkvæmdastefnu Sjálfstæð- ismanna, hins vegar neikvæðri hræðslustefnu hinna svoköll- uðu vinstri flokka. Sjálfstæðismenn haí'a sagt við þjóðina: Við getum haldið áfram miklum framkvæmdum og um- bótum í landinu. En frumskilyrði þess að það sé hægt, er að þjóðin kunni fótum sínum forráð og líti raunsætt á hag sinn. Fyrst og fremst verður að vera hægt að reka framleiðslutækin á heil- brigðum grundvelli. Þá getum við notað arð þeirra til þess að byggja upp það, sem okkur van- hagar um. Ef við hógum rekstri bjargræðisvega okkar þannig að þeir gefa ekki arð, verður niður- staðan sú, að þeir komast í þrot. Þá er vá fyrir dyrum, því að þá hljóta framkvæmdirnar og upp- byggingin að stöðvast. Við hikum ekki við að segja þjóðinni sannleikann í þessum efnum. Hún verður að vita hvar hún er á vegi stödd á hverjum tíma. Vinstri flokkarnir hafa hins vegar miðað baráttu sína fyrst við það að telja þjóðinni trú um það, að' Sjálfstæðisflokkurinn sé óvinur hennar númer ciit. Þess vegna þurfi hún umfram allt að eyða áhrifum hans. Á því aé höf- uð nauðsyn, að vinstri óflin sam- , einíst til þess að berja Sjálfstæð- ! isflokkinn niður. I Á þessu neikvæða stagli hafa málgögn vinstri flokkanna og leiðtogar þeirra jóðlað mánuð eftir mánuð. En jafnframt hafa þeir ausið hver aðra dylgjum og óhróðri. Aimenningur i landinu mun gera sér það Ijóst, að á hinni jákvæðu stefnu Sjálfstæðis- manna og hinni neikvæðu hræðslustefnu vinstri flokk- anna er reginmunur. Ótti við hús TÍMINN hefir í þessari viku ein- beitt kröftum sínum að því að skamma eitt hús í höfuðborginni. Nú er svo komið, að þetta aðal- málgagn Framsóknarflokksins treystir sér naumast til rökræðna um málefni. Það leggur höfuo áherzlu á að rógbera hús, sem meira að segja er ófullgert. í sumar sagði Tíminn, að réttast væri „að rifa Morgunblaðshöllins til grunna". Honum hefir ekk:i tekizt að vinna það afrek. En nú vill hann endilega koma í veg fyrir að þetta hættulega ^hús fái hita\-eituafnot, eins og önnur hús í þeim hlutum bæjarins, sem hilaveitunnar njóta. Það fólk, sem kemur til með að vinna f þessu nýja húsi yerður endilegc að sitja í kuldanum, segir Títn- inn! Jafnaðarmenn tapa í Ástraiíu ÞINGKOSNINGAR fóru fyrii nokkru fram í Ástralíu. Úrslit þeirra urðu þau, að samsteypu- stjórn íhaldsmanna og Frjáls- lyndra vann mikinn sigur en Jafr> aðarmenn töpuðu mjög. Stjórn- arflokkarnir höfðu haft aðeins 7 atkvæða meirihluta í fuiitrúa- deild ástralska þingsins. En aS kosningunum loknum verðui meirihluti þeirra í deildinni uni 30 atkvæði. Ekki er ennþá fullvitað um skipun Öidungadeildarinnar, en gert er ráð fyrir, að stjórnar- flokkarnir styrki þar einnig að- stöðu sína. Jafnaðarmenn unnu meirihluta bæði í Ástralíu og Nýja Sjálandi fyrst eftir að styrjöldinni lauk En þeir hafa nú tapað honum i báðum þessum löndum. Hefir þvi gerzt sama sagan þar og í Bret- landi. Sósíalisminn er á fallando fæti. Með auknu frjálslynoi hinna borgaralegu flokka hafa lýðræðisþjóðir þessara landa hneigst frá þjóðnýtingarstefnv.' Jafnaðarmanna. Þær hafa tal ið það líklegra til þess a'ð tryggja velferð sína, að stefiw einstaklingsframtaksins mót- aði stjórn landa þeirra. Er álvi tímabært á afnema hömíur á sendingu jólabögyla? Fyrirkosmtlag sem ekki er lengur þörf á ÞEGAR heimsstyrjöldinni lauk og íbúar hinna stríðsþiáðu landa nærri sveltu, voru sendar héðan miklar birgðir matvæla og gekk þetta svo langt, að nauð- synlegt þótti að setja hömlur gegn þessu og matarböggla- sendendur urðu að fá útflutn- ingsleyfi. í gær kom að máli við blaðið maður nokkur og spurði hvort Mbl. væri kunnugt um, hvort þessar reglur væru enn í gildi. Svo er. En þeir sem undanfar- ið hafa sent ættingjum sínum erlendis, t . d. námsmönnum, hangikjöt á jólaborðið. eða annað þessháttar, geta sagt hinar ótrú- legustu sögur af þeirri skrif- finnsku, sem kringum það er, að senda bróður sínum eða svni rjúpur eða hangikjöt. Slíkt er fullkomið dagsverk fyrir rösk- an mann! Það er þá i fyrsta lagi að kaupa kjötið. — SíSan liggur leiðin upp á Skólavörðustíg í Innflutningsskrifstofuna þar, til þess að fá leyfi ríkisvaldsins, að mega senda þennan jólamat. — S'ðan er farið með leyfið í skipa- aigreiðsluna og það lagt þar fram. En þetta er ekki nóg. Fara verður þaðan með gögnin og fá stimpil í tollgæzlunni. Næsta stig skriffinnskunnar er að fá meiri stimpla! — Fara með plöggin í skrifstofu tollstjóra- embættisins. — Fá þar annan stimpil. — Enn er tölt á stað og nú upp í Arnarhvol. Þar er eins og vant er mikil ös í skrifstofu tollstjóra og því eðlilega nokk- ur bið. En svo kemur stimpillinn og nú skal greiða leyfisgjaldið — kr. 2,00. — En umstanginu kringum jólasen-dinguna er ekkj lokið, því frá T-jilstjóraskrifstof- unni liggur leiðin niður í bæ á afgr. skipsins, sem senda á bpggulihn með, því gegn stimpl- um og 2 kr. gjaldinu, afhendir skipafélagið nauðsynlega papp- íra, sem móttakanda eru sendir í pósti. Næst liggur I iðin þvi aftur heim, til þess að st • \ jólaböggulinn, sem svo rai byggilega var búið um kvök.. • áður. — Síðan aftur niður Miðbæ og komið e k öld þegar jólaböggullinn er ika komL..\ af stað! Þessi saga, sem h ..• li<.!'ur ver- . Framn. á bls. 12

x

Morgunblaðið

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Morgunblaðið
https://timarit.is/publication/58

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.