Morgunblaðið - 18.08.1961, Qupperneq 5

Föstudagur 18. ágúst 1961
VORGUNBLAÐIÐ
5
Unnið að undirbúnirigi grasgarðsins í Laugardal.
mikinn árangur á meðan ágangur
eauðf jár er eins mikill ög hann er
nú í bæjarlandinu. Til þess að
liægt eigi að vera að gera eitt-
hvað fyrir þetta svæði, verður
umfram allt að binda endi á á-
gang þess. Og þá er það ekki síð-
ur mikið verkefni, sem bíður okk
ar á Elliðaársvæðinu“.
GÖTUTRÉ
i VIÐ SUÐURLANDSBRAUT
Ætlarðu að gera nokkuð fyrir
Suðurlandsbrautina, Hafliði?"
,,Ojú, það er nú meiningin.
Inni í uppeldisstöðini í Laugar-
dalnum erum við einmitt að ala
upp aspir, sem ég hef mikinn á-
ihuga á að gróðursetja í tilrauna-
skyni sem götutré á svæðinu frá
hætt er þó við, að það beri ekki BP-stöðinni og inn að Elliðaám.
Ég geri mér vonir um, að innan
3 ára verði þær orðnar nægilega
háar og sterkbyggðar til þess að
það verði hægt, þá eiga þær að
vera orðnar um 3 m á hæð“.
HELGIDÓMURINN
ILAUGARDALNUM
Allan tímann hefur okkur
fundizt sem Hafliði byggj yfir
einhverju, sem hann ætlaði að
láta koma okkur á óvart. Og nú
kemur að því:
„Jæja, eigum við þá ekki að
renna inn í Laugardal. Þar er-
um við að leggja síðustu hönd á
undirbúning til þess að hægt
verði að opna garðinn þar al-
menningi á afmælisdegi Reykja-
víkur, og er ætlunin, að hann
verði opinn dagana, sem Reykja-
víkurkynningin stendur yfir, en
alveg verður iiann ekki opnaður
fyrr en næsta sumar. Það verður
vafalaust fegursti og merkileg-
asti skrúðgarðurinn í öllu bæjar
landinu.
Þetta svæði skiptist eiginlega
í fernt: opinn almenningsgarð,
grasgarðsdeild, uppeldisstöð og
einkagarð kringum bústað garð-
yrkjustjóra".
Þegar við komum inn í Laug-
ardalsgarðinn verða fyrst á vegi
okkar tveir menn, er vinna af
kappi í einhverjum beðum, og í
fáfræði okkar spyrjum við Haf-
liða, hvort þetta eigi að verða
kartöflugarður.
„Nei, aldeilis ekki“, segir hann
og brosir. „Hér er ætlunin að
koma upp vísi að fyrsta gras-
garðinum á landinu eða botanísk
um garði. Hérna verður safnað
saman öllum trjá-, runna- og
blómategundum, sem við getum
komið höndum yfir og þrifizt
geta hér á landi, en í framtíð-
inni er gert ráð fyrir, að gras-
garðurinn verði staðsettur við
Þvottalaugarnar“.
Næst er haldið niður £ uppeld-
isstöðina, þar sem garðablómin
öll eru ræktuð og má þá ekki
gleyma öspunum, sem Hafliði
ætlar þeim til augnayndis, sem
í framtíðinni eiga leið um Suð-
urlandsbrautina. ' Og eftir að
hann hefur sýnt okkur uppeldis-
stöðina og það, sem þar er að
sjá, er haldið inn í sjálfan helgi-
dóminn, skrúðgarðinn.
„Þetta er bara alveg eins og í
útlöndum“, verður okkur á orði,
þegar við höfum náð okkur eftir
fyrstu undrunina.
„Já, það verða sennilega marg
ir hissa, þegar þeir koma hing-
að“, segir Hafliði. „Áður var
hérna trjáuppeldisstöð, og er
garðurinn byggður upp út frá
línum þess garðs“.
Við göngum um skrúðgarðinn
og verður tíðreikað inn í básana,
sem umluktir eru háum trjám
sem veita munu gott skjól, þótt
einhver næðingur sé. Hérna verð
ur gott að njóta sólarinnar.
Eldri hluti garðsins er nú þeg-
ar afar fallegur. Sums staðar í
nýrri hlutanum heyj a gras og
arfi enn þá baráttu sína, en gras
ið á góða liðsmennð þar sem eru
þeir Hafliði og hans menn. Og
Hafliði telur úrslitasigur yfir arf-
anum á næsta leiti.
,
HÖGGMYNDIN „Hermes“
eftir gríska myndhöggvarann
Lysippos frá Skyon (ca. 350
—300 f. Kr.) er eitt þeirra
listaverka, sem Reykjavíkur-
bær hefur keypt á undan-
förnum árum.
Frummyndin fannst á sín-
um tíma í rústum Hercul-
aneum, sem er við rætur
Vesúvíusar, og er nú geymd
í safninu í Napólí. Höfundur
myndarinnar, Lysippos, var
samtimamaður Alexanders
(mikla og gerði af honum'
fjölda mynda. Er m.a. talið,
að andlitsmynrd þessarar Her-
mesarstyttu beri sterkan svip
af Alexander á æskuárum
hans.
Afsteypa þessi, sem nú
stendur við Skúlatún 2, er
gerð eftir sjálfri frummynd-
inni, og á sér nokkra hrakn-
ingasögu. Er hún hingað
komin frá London, en á
stríðsárunum var gerð mikil
loftárás á þann bæjarhluta,
sem hún stóð í. Skemmdist
hún þó mjög lítið, en lenti
eftir það í rusli, og var seld
ásamt ýmsu skrani á upp-
boði, og þar keypti íslenzkur
skipstjóri, Haraldur Ólafsson,
myndina. En Haraldur seldi
myndina svo aftur Reykja-
víkurbæ.
í grískrl goðafræði er Her-
mes sagður sonur Seifs og
Majn. Var hann m.a. mikið
átrúnaðargoð kaupmanna,
þjófa, iþróttamanna og ræðu-
manna. Þá var Hermes sér-
stakur sendiboði Seifs og
leiðsögumaður hinna dauðu
til undirheima.
við Álfheima og allt niður fyrir
Sundlaugar, þá yrði Laugardal-
urinn falLegur. Strax á næsta ári
vonast ég jafnvel til, að hægt
verðj að hefja ræktun svæðisins
austanvert við Holtaveginn fyrir
neðan fjölbýlishúsin, það væri
góð byrjun“.
LISTAVERKUM SÝNDUR
SÓMI
Á leiðinni niður í bæinn aftur
spyrjum við Hafliða um lista-
verk, sem staðsett eru í bæjar-
landinu, og hvort einhver frek-
ari listaverkakaup séu fram-
undan.
„Sem stendur skreyta 20 högg
myndir bæinn, og hafa margar
þeirra verið settar upp á allra síð
ustu árum. Eftir er |)ð setja upp
Þvottakonuna eftir Ásmund
Sveinsson” sem Reykjavíkurbær
hefur fest kaup á og ætlunin er
að staðsetja við Þvottalaugarn-
ar. Einnig er Sigurjón Ólafsson
að vinna að höggmynd af hesti,
sem ráðgert er að sett verði upp
við vatnsþróna. Annars er lista-
verkanefnd alltaf að líta í kring
um sig eftir nýjum verkum".
„Að hverju eruð þið annars
að vinna fyrir utan það, sem við
höfum þegar skoðað?“
„Auðvitað er stöðugt unnið að
viðhaldi eldri garða og lóða, t. d.
Hljómskálagarðsins, Tjarnar-
garðsins, Einarsgarðs, Austur-
vallar, Mæðragarðsins, Fríkirkju
vegsgarðsins o. s. frv. Þá vinn-
um við stöðugt að fegrun lóða
kringum byggingar Reykjavíkur
bæjar og á síðustu árum hefur
verið lögð áherzla á skreytingu
ýmissa gatnahoma í bænum, og
er því haldið áfrarn. Við höfum
gert ítrekaðar tilraunir til þess
að fegra skólalóðir, en þær
verða fyrir svo miklum ágangi á
vetrum, að þær tilraunir hafa
orðið heldur árangurslitlar. Svo
er okkur nú farið að langa til
þess að leggja til atlögu við
Skólavörðuholtið*.
NOTUM TÆKNINA
Áður en við kveðjum Hafliða
segir hann:
„Okkur hættir mjög til þess
að bera okkur saman við aðrar
þjóðir. í þessum efnum hlýtur
sá samanburður að verða nokk-
uð óhagstæður við flestar þjóðir
og þá fyrst og fremst vegna erf-
iðra aðstæðna. Þá má einnig lita
á það, að það, sem þessar þjóðir
hafa fengizt við, kannski í hundr
uð ára, höfum við verið að
þreifa okkur áfram með sl 30
ár. En til þess að bæta okkur að
einhverju leyti upp, hve- miklu
m:nna plönturíki við eigum en
t. d. frændur okkar austan hafs-
ins, höfum við tekið upp það
ráð að leggja áherzlu á ræktun
grasflata. Þess er líka að gæta,
að hér eru það færri buddur,
sem þurfa að kosta ræktun
hvers fermetra en í nágranna-
löndunum. Til þess að dragast
ekki aftur úr þeim verðum við
að kappkosta að hagnýta okkur
þá tækni, sem við höfum yfir að
ráða. Með því móli hefur rækt-
un bæjarlandsins aukizt stórlega
á síðustu árum, og ég vona, að
hún eigi eftir að aukast enn
meira í framtíðinni“.
Vallarsirceti
Xirkjuitrceti
Austurvöllur í nýjum búningi
GARÐUR FRÁ ÁLFHEIMUM
NIÐUR FYRIR SUNDLAUGAR?
„Einn stærsti framtíðardraum
ur minn er um samfeldan garð,
sem næði frá fjölbýlishúsunum
Uppdrátturinn hér að ofan
er tillöguuppdráttur að nýju
skipulagi Austurvallar, sem
Hafliði Jónsson, garðyrkju-
stjóri Reykjavíkurbæjar, hef-
ur lagt fyrir bæjarráð
Reykjavíkur til athiugunar, en
ráðið hefur enn ekki tekið til
endanlegrar afgreiðslu.
Núverandi skipulag Austur-
vallar var tekið upp um 1930,
en ráðagerðir um breytingar á
vellinum munu hafa verið all-
lengi á döfinni. Er nú almennt
talið óhjákvæmilegt, að eitt-
hvað verði gert fyrir Austur-
völl á næstiunni, einkum, þar
sem öll hellulagningin á vell-
inum er algjörlega úr sér
gengin. Ef bæjarráð sam-
þykkti nú þennan tillöguupp-
drátt, telur Hafliði Jónsson,
að hagkvæmt yrði að vinna
að breytingunum í vetur og
næsta vor. Það kann því svo
að fara, að við fáum nýjan
Austurvöll þegar á næsta
sumri.
Hætt er við, að margir muni
reynast býsna íhaldssamir á
Austurvöll í sinni núverandi
mynd. Hvernig svo sem lagt
yrði til, að honum verði
breytt, má við því búast, að
skipulag hans verði talsvert
deilumál. „En ég er sannfærð-
ur um, að væri hægt að breyta
Austurvelli á einni nóttu
samkvæmt þessum uppdrætti,
þá gæti áreiðanlega enginn
hugsað sér að taka gamla
skipulagið á honum upp aft-
ur“, sagði Hafliði, þegar við
ræddum við hann um endur-
skipulagningu Austurvallar.
„Og, ef þessi skipulagning
yrði ofan á“, bætti hann við,
„væri í raun og veru búið að
gera Austiurvöll að garði allt
árið um kring í stað þess, að
það er hann aðeins í nokkra
mánuði ársins nú.“
Eins og uppdrátturinn ber
með sér, er gert ráð fyrir
nokkuð aukinni hellulagningu
á vellinum á kostnað gras-
flatanna. Hins vegar mundi
blómamagn ekki minnka. Þá
er reiknað með skjólrunnum
á 3 stöðum úti á vellimum og
bekkjum í skjóli við þá. —
Einnig er gert ráð fyrir greni-
trjám og öðrum trjágróðri.
Yrði völlurinn aðskilinn frá
Vallarstræti með upphækk-
uðu beði.