Morgunblaðið - 08.12.1963, Blaðsíða 13
MORGUNBLAÐIÐ
13
Leikfélag Selfoss:
Víxlar með afföllum
Gamanleikur í 3 þáttum
eftir
Aernar Þórðarson.
Leikstjóri Höfundur.
Tveggja heima sýn
FÖSTUDAGINTS'' 29. nóv. s.l.
frumsýndi Leikfélag Selfoss
Vixla með afföllum, eftir Agnar
Þórðarson, undir stjórn höfund-
«u.
Er þetta I fyrsta sinni sem
leikur þessi er settur á svið, og
því um töluverðan merkisvið-
búrð að ræða í leikstarfsemi
•ustan heiðar.
Leikrit þetta samdi höfundur
á sínum tíma sem framhalds-
leikrit fyrir útvarpið, og var
það þgr flutt fyrir nokkrum ár-
um. Vakti það töluverða athygli,
bæði gerð þess og flutningur
æfðra leikara. Og munu margir
áheyrendur hafa skapað sér sjálf
stæðar myndir af persónum
leiksins. Það virðist því í fljótu
bragði vera í töluvert ráðist af
ungu áhugamannafélagi að taka
það til sýningar. En við nánari
athugun held ég að einmitt
vegna þess að margir eru kunnug
ir leikritinu áður muni það reyn
ast Leikfélagi Selfoss vel að
bafa ráðizt í þetta.
Enda þótt Leikfélag Selfoss
hafi margt gert vel á undan-
förnum árum og sýnt áþreifan-
lega að það hefur mörgum góð-
um kröftum á að skipa, var það
samt með dálítið blandinni eftir-
væntingu, sem ég brá mér á
frumsýningu þessa.
En það skal strax tekið fram,
eð ég varð ekki fyrir vonbngð-
um meðferð leikara og leilk-
Stjóra snerti.
. Höfundur hefur breytt hinu
gamia útvarpsleikriti töluvert,
fellt niður og aðlagað það leik-
sviðinu. Hefur sú breyting að
mínum dómi tekist ágæta vel.
Hann hefur sjálfur sett það á
svið nú og ferst það vel úr
hendi, bæði hvað snertir stað-
setningar og svi?sbúnað.
Og þótt hér væru nokkrir ný-
liðar að verki, bar furðu lítið á
misræmi milli þeirra og hinna
sviðsvanari, svo að heildarsvipur
sýningarinnar var ágætur, enda
auðsjáanlega um verulega leik-
gleði og áhuga að ræða hjá leik-
endum. Gerfi flestra góð og förð
un ágæt, enda framkvæmd af
Karli Guðmundssyni, er hér lék
gesfcaleik sem Júlíus kaupfélags-
stjóri frá Skötufirði, með ágæt-
um.
Bergþór Björnsson var leikinn
af Axel Magnússyni. Var hann
í upphafi frekar daufur, en sótti
fljótt í sig veðrið og gerði hlut-
verkinu hin beztu skil, einkum
á skrifstofu sinni er hann undir
áhrifum hélt ræðu um sjálfan
sig fyrir Júlíus og ræstingarkon-
unni (Ágústu Sigurðardóttur), er
bæði sýndu bráðskemmtilegan
samleik undir ræðunni.
Danna lék ungur nýliði, Þor-
björn Sigurðsson, og var hann ef
til vill frekar óframfærinn, (tæp
lega nógu rogginn) af svo kjaft-
forum táningi og Danni er, en
málfærið var ágætt.
Móður hans, konu Bergþórs,
lék Erla Jakoþsdóttir mjög vel,
og kom einkar skírt fram hjá
henni dálæti móðurinnar á pöru-
piltinum Danna.
Halldór Magnússon (Nikulás
fjármálam.), Sigm. Símon Sig-
urðsson (Valgarð aðalbankastj.),
Sigríður Loftsdóttir (Þorgerður
kennsluk.), Sesselja Ólafsdóttir
(Sjana skrifstofustúlka), Gunn-
ar Granz (trésm.) og Valdimar
Þorsteinsson (Jói) gerðu yfir-
leitt öll hlutverkum sínum góð
skil, og typan hjá Jóa var ágæt.
Hinir fjölmörgu áhorfendur
tóku sýningunni hið bezta og
kölluðu leikara ' og leikstjóra
fram hvað eftir annað að lokum
og færðu þeim marga blóm-
vendi. Að lokum kvaddi oddviti
Selfoss, Sig. í. Sigurðsson, sér
hljóðs og færð höfundi nokkur
þakkarorð er áhorfendur tóku
rækilega undir með húrrahróp-
um.
Áformað er að sýna leikritið á
nokkrum stöðum hér austan-
fjalls á næstunni og má óhætt
fullyrða að þá muni margur fá
sér reglulega hláturhviðu.
Herbert Jónsson.
„Því víðsýnni, sem andi okk-
ar er, því augljósara er okk-
ur hyldýpi leyndardómanna.“
Setningu þessa skrifar Ólafur
Tryggvason í síðasta kafla bókar
sinnar, Tveggja heima sýn, sem
bókaútgáfan Fróði er nýbúin að
gefa út. Á öðrum stað í bókinni
segir Ólafur: „Því víðsýnni, sem
andi okkar er að öðru jöfnu, því
kærleiksríkari er hann. Því kær-
leiksríkari, sem maðurinn er að
öðru jöfnu, því víðsýnni er hann.“
En þessar setningar, sem ég hef
hér tilfært, eru grunntónn þess
boðskapar, er höfundurinn flytur
í bók sinni.
Vér íslendingar höfum á öllum
öldum átt menn, sem hafa verið
ófreskir og dulspakir. Frá sögu-
öld vorri má nefna þá Gest Odd-
leifsson í Haga, Njál á Bergþórs-
hvoli og Drauma-Finna í Felli.
Á síðari öldum höfum vér átt
marga slíka menn. En fáir íslend-
ingar, sem gefinn hefur verið
þessi hæfileiki, munu hafa lagt
eins mikla rækt við hann eins og
Ólafur Tryggvason hefur gert.
Hann skoðar þennan hæfileika
sinn sem náðargjöf frá höfundi
lífsins, og hefur hann talið sér
skylt að rækta hann og nota hann
í þjónustu meðbræðra sinna.
Allmikill hluti af þessari bók
Ólafs er rökræðing um raunvís-
indi, dulvísindi, trú og heimspeki.
Ólafur er fróður um margt. Hann
hefur lesið mikið, er gerj0igull og
djarfur, sjálfstæður í hugsun og
hefur sýnilega aldrei flækt sig í
skoðananeti trúarbragða, heim-
spekistefna eða stjórnmála, sem
er þó svo altítt um mikinn hluta
manna. Ólafur á margt sameig-
inlegt með hinum fyrstu braut-
ryðjendum kristninnar, trú á
kærleiksríkan guð, fórnfýsi í rík-
um mæli, andlegt þrek og djörf-
ung og sannfæringu um, að hann
sé í þjónustu æðri máttarvalda,
og það gott, sem hann geti látið
af sér leiða, efgi hann þeim að
þakka.
Ein af bókum þeim, sem sýni-
legt er, að Ólafur hefur þaulles-
ið, er Nýjatestamentið, en eink-
um þó guðspjöllin. En um kristna
trú segir hann meðal annars:
„Kristin trú er ekki fastmótað-
ar kreddur eða kennisetningar,
en hitt er staðreynd, að hún hef-
ur verið lömuð af fastmótuðum
kennisetningum“.
Ólafur er mikill trúmaður. —
„Hið óþekkta eití er frjótt, það-
an kemur allt“. „Þetta, sem heim-
urinn heyrir ekki og sér ekki, er
hið eina, sem getur bjargað hon-
um.“
„Sá, sem ekki öðru hvoru
vinnur stund og stund án þess
að taka laun fyrir, gegnir ekki
skyldum sínum við lífið og fer
mikils á mis“, segir Ólafur und-
ir lok bókar sinnar. Þetta er þörf
hugvekja á þeim tímum, þegar
það er að verða tízka, að öll verk
manna skuli metin til peninga.
Ólafur leiðir lesendur sína upp
upp á sjónarhól, þar sem sér til
tveggja heima, skynheims vors,
og þess heims, sem flesta oss að-
eins órar fyrir, en er oss annars
að mestu hulinn. En í báðum
heimunum er „hyldýpi leyndar-
dómanna“. Af sjónarhóli sínum
leitast hann við að sýna þá
þræði, er liggja á milli heim-
anna, hvernig þeir orki hvor á
annan, og hversu samvinna
þeirra sé nauðsynleg til vaxtar og
þroska gæfuríks og heilbrigða
lífs þessa heims og annars.
Ólafur skiptir þessari bók sinni
í 19. kafla. Er hver þeirra sjálf-
stæð ritgerð. Sumar ritgerðanna
eru afburða vel skrifaðar, sv®
sem ritdómur um bók Davíðs
Stefánssonar, í dögun.
Ég hygg, að ég hafi aldrei les-
ið betri hugvekjur, en suma kafl-
ana í þessari bók Ólafs Tryggva-
sonar.
Þorsteinn M. Jónsson.
Hús til sölu
íbúðarhús við Efstasund. —
I húsinu eru tvæir íbúðir,
3 herb. og eldihús og 1 heirb.
og eldhús. Listhafendur leggi
nöfn sín hið fyrsta á afgr.
Mbl. merkt: „Aramót — 3119“
og verða þeim þá látnar í té
frekari uppL
Bótagreiðslur
almannatrygginganna
í Gullbringu- og Kjósarsýslu fara fram sem hér segir:
í Kjalarnashreppi, mánudaginn 9. desember kl. 2—4
Seltjarnarneshreppi, föstud. 13. — 1—5
Njarðvíkurhreppi, þriðjud. 17. — — 2—5
g — fimmtud. 19. — — 2—5
Miðneshreppi þriðjud. 17. — — 2—5
Grindavikurhreppi, fimmtud. 19. — — 10—12
Gerðahreppi, fimmtud. 19. — — 2—5
Á öðrum stöðum fara greiðslur fram eins og venjulega.
Ógreidd þinggjöld óskast greidd á sama tíma.
Sýslutnaðurinn í Gullbringu- og Kjósarsýslu.
KÆRKOMIN JOLAGJOF
Frönsk - SPORTPEYSA - Ný gerð
\
LEÐURLÍKI AÐ FRAMAN. — PRJÓNAÐ BAK & ERMAR.
HEILAR OG IINEPPTAR.
VERÐ: KR. 595.oo
Andersen 6l Lauth hf.