Dagblaðið Vísir - DV - 08.06.1985, Blaðsíða 6

Dagblaðið Vísir - DV - 08.06.1985, Blaðsíða 6
54 Innan kvikmyndafræöinnar er til sérstakur flokkur bíómynda sem kallaöar eru B-myndir. Þetta eru ódýr- ar myndir, gerðar í Bandarikjunum flestallar og utan viö stóru kvikmynda- verin. Listrænn metnaöur kvikmynda- geröarmannanna er í algeru lág- marki; myndirnar yfirleitt fullar af of- beldi og öðrum æsilegum atburðum, margar teljast vera visindaskáldskap- ur. Ahorfendur þessara mynda munu vera hér um bil sérstakur þjóöflokkur og stunda sínar bíóferðir seint á kvöldin. En þó B-myndirnar séu f ráleitt nokk- ur listaverk hafa ýmsar þeirra öðlast það sem í enskumælandi löndum er kallað „cult-following"; svo ævintýra- legar og óborganlegar þykja þær vera. Nokkrir leikstjórar B-mynda eru í huga kvikmyndaáhugamanna nánast goð- sagnapersónur og þar ber hæst Roger nokkurn Corman, manninn sem kallaður hefur verið „konungur B- myndanna". Hér segir af Corman og lærsveinum hans en í þeim hópi eru nokkrir sem seinna hafa orðiö stórlax- ar í ameriskri kvikmyndagerð. . Aldrei tekið í tvígang Dick Miller heitir leikari sem leikið hefur i næstum því hundrað kvikmynd- um en fáir lesendur munu þekkja nafn hans. Nær allar mynda hans hafa verið gerðar fyrir lægri upphæð en það kostar nú að halda samkvæmi í Holly- wood og þær hafa því ekki farið hátt. Miller hefur meðal annars leikið i nokkrum myndum sem Roger Corman stjórnaði. „Etai möguleiktan á því að endur- taka etahverja töku í myndum Cor- mans var ef kvikmyndavélin koll- steyptist. Roger vissi alltaf hvernig hægt var að stytta sér leið aö marktau. Á sjötta áratugnum bjó hann til mynd sem hét Stríð gervitunglanna og mynd- ta var komta á markaö þremur vikum eftir aö Rússarnir skutu Spútnik á loft. Þetta gekk svo fljótt fyrir sig að við geröum að gamni okkar um aö Rússarnir hefðu liklega stolið hugmyndtani frá honum." Nú, þegar kostnaður viö kvikmyndir í Hollywood verður æ hærri og framleiðendur heyrast hvísla í skúma- skotum: „Tuttugu og fimm milljónir dollara — ekki meira?" — þá skjóta óneitanlega upp kolltaum afrekssögur af annarri gerð; sö'gur um ódýru leik- stjórana. Og Corman er þar kóngur í ríki stau. Sumar mynda hans þykja beinlinis klassískar, svo sem Full fata af blóði eða Litla hryllingsbúðta, sem söngleikurinn hans Páls Baldvtas var síðar gerður eftir. Þessar myndir voru báðar gerðar fyrir fyrirtækið Ameri- can International Pictures en árið 1970 stofnaði hann sitt eigið kvikmyndaver og kallaði það New World Pictures. Lærisveinarnir gera garðinn frœgan Fyrirtæki Cormans sendi síðan frá sér fjöldann allan af dæmigerðum B- myndum og þar komust til vits og ára menn sem upp á síðkastið hafa gert garötan frægan; leikstjórar etas og Jonathan Kaplan (Heart Like a Wheel), Joe Dante (Gremlins), Jonathan Demme (Stop Making Sense), Allan Arkush (Rock'n'Roll High School), Paul Bartel (Eattag Raoul), Ron Howard (Splash), Amy Jones (Love Letters), og framleiðend- ur á borð við Jon Davison (Airplane!), Teri Schwartz (Eat My Dust!) og Mike Ftanell (Gremltas). Og þessir menn gengu allir í læri hjá Corman í byrjun áttunda áratugartas; sem sé eftir að leikstjórarnir Martta Scorsese og Francis Ford Coppola höfðu reynt sig undir hans leiðsögn. Líf og fjör í kvikmyndaverinu Þessir ungu menn unnu fyrir fjarska lág laun (Arkush segist til dæmis hafa fengið 85 dollara fyrir að leikstýra, ásamt öðrum, stani fyrstu mynd fyrir New World, Hollywood Boulevard) en andrúmsloftið í kvikmyndaverinu bætti mikiö úr skák. Þar var alltaf lif og fjör og þeim fannst þeir vera lærisveinar etahvers konar seiðskratta sem aldrei var hægt að vita upp á hverju tæki næst. Þegar Joe Dante hóf fyrst störf fyrir Corman bauð framleiðandtan honum i hádegisverð og gaf honum ýmis föður- leg ráð. „Það sem ég man hvað best eftir," segir Dante, „var að hann þrástagaöist á þvi að ég ætti alltaf að fá mér sæti þegar tækifæri gæfist við upptökur. „Þetta eru langir dagar," sagði hann. En ráðta komu að litlu haldi því New World átti aldrei pen- tagafyrirstólum." Allan Arkush var etas konar reddari fyrir New World Pictures. I hvert sinn sem etahver leikstjóri gat ekki staðið undir álagtau af gífurlegum vtanu- hraðanum sem Corman heimtaði var Arkush kallaður út til að klára mynd- taa. Leikstjórar ganga af göflunum Arkush hafði nýlokið við sfaa fyrstu mynd þegar Corman skipaði honum fyrir um áratug að flýta sér út í Kali- forníueyðimörkina þar sem leikstjóri, óvanur hraöanum, var að brotna niður. Þegar Arkush mætti á svæðið var hfan leikstjórfan alveg á siðasta snúnfagi, röflaði og blaðraði, klæddur þykkum jakka í brennandi sólarhitan- um, og sendi aðstoðarmenn sina fárán- legra erinda i allar áttir með því að hóta þeim með byssu sem hann bar við belti. Skömmu eftir að þetta leikstjóra- grey hafði sig á brott fann Arkush að hann var sjálfur hætt kominn af streitu. „Dag nokkurn vorum við á leiðfani út í eyðimörkfaa með lest flutnfagabila og hugðumst hitta leikar- ana sem voru annars staðar á ferð. Maður var oröfan yfirspenntur því tökuáætlunfa var svo þétt að það mátti ekkert fara úrskeiðis, það var varla rúm fyrir klukkustundar töf. Mestar áhyggjur hafði ég af þvi að við misst- um sjónar af svarta trukknum sem geymdi mikilvægasta útbúnaðfan okkar. Þegar viö vorum um það bil hálfnuð leit ég allt i efau um öxl og sá hvergi svarta trukkfan. Eg ærðist alveg og fór að hrópa: „Guð mfan góður, hvar er svarti trukkurfan?" Þá fór fólkið að líta skrýtilega á mig og loks sneri efan aöstoðarmannanna sér að mér og sagði afar bliðlega: „Allan. Þú ert í svarta trukknum."" Lífshœttulegar brúður úr klefa 69 Jon Davison var nýútskrifaður úr DV. LAUGARDAGUR 8. JUNI1985. kvikmyndadeild New York háskóla þegar Roger Corman hrfagdi og bauð honum 500 dollara fyrir að skrif a hand- rit að mynd sem ákveðið hafði verið að kalla The Deadly Dolls of Cell 69. New World hafði þá nýlega gert nokkrar myndir um kvennafangelsi og enn skyldi höggvið i sama knérunn. „A þeim tima þóttu mér 500 dollarar vera stórkostleg upphæð svo ég lét Joe Dante hafa helminginn og bað hann að hjálpa mér að skrifa handritið." Þegar þeir höfðu lokið verktau eyddi Davison staum hluta fjárins í flugmiða til Hollywood þar sem hann hitti Corman. Það var fyrst þá sem hann uppgðtvaði aö Corman vildi lika að hann færi til Manila og gerði myndfaa. „Það tók mig góða stund að átta mig á þvi að með orðunum „gera myndfaa" mefati hann að ég ætti að leikstýra henni," segir Davison. Myndin sem aldrei var gerð Viku sefana hittust þeir aftur og þá tilkynnti Corman að hann vildi að Davison léki aðalhlutverkið í myndfani í þokkabót. „Efaa vandamáliö var að stærsta karlhlutverkið í handritfau var svartur karatesérfræðfagur sem átti að kýla í klessu allan her Filippseyja." Eftir að hann byrjaði að endurskrifa handritið svo það rúmaði mann sem hvorki var svartur né karate-sérfræð- fagur fóru vandamál Davison fyrst að færastíaukana. „Eg fór að ná í vegabréfið mitt fyrir Filippseyjaferðfaa. Aður hafði ég f engið stöðumælasekt þegar ég fór út á flugvöll til að ná í leikara i aðra Cor- man-mynd. Kona Rogers, Julie, hafði fullvissað mig um að hún myndi sjá um sektfaa. Því virðist hún hafa gleymt því þegar ég náði í vegabréfið mitt á lögreglustöðfani var ég handtek- fan og mér stungið inn fyrir umferöar- lagabrot. Eg fékk að hringja eitt simtal og gerði þau mistök að hrfagja aftur í Julie. Þó ég væri bókstaflega hringjandi úr stetataum sagðist hún vera önnum kaffa og bað mig að reyna að hringja aftur dagfan eftir. Það efaa sem ég veit er að þessi mynd var aldrei gerð og ég lit á það sem mesta happ ferilsmfas." Gámlar myndir klipptar upp á nýtt Það var oft ekki laust við að menn gripi „déja vu" tilffanfag þegar þeir horfðu á New World kvikmyndir, ekki sist vegna þess að gömúl fifaia var oft klippt upp á nýtt þegar efni hennar komst aftur í tísku. Efa af fyrstu myndum Arkush Blast var í raunfani ný útgáfa af The Ffaal Comedown sem gerð hafði verið nokkrum árum fyrr. Billy Dee Williams lék aðalhlutverkið í The Final Comedown en nú hafði stjarna hans hækkað töluvert eftir kvikmyndir etas og Lady Stags the Blues. „Roger ákvað þess vegna að senda myndina frá sér á ný en undir nýju nafni. Þar sem upprunalega myndin hafði verið uppfull af nijög pólitískum ræðum lét Roger skera hana niður í 55 mfaútur og bæta síðan 20 mfaútum af hasarviðístaðfan. Eg hafði fjóra daga til þess að taka þessar mínútur og eftir að það var orðið of sefat reiknuðum við út að þetta þýddi að við urðum aö ná efau skoti á f immtán mfaútna fresti á upptökustað. Fyrsta daginn sem við fórum út að skjóta tók að rigna. Við stóðuin þarna og klóruðum okkur í höfðtau og vissum ekkert hvað við áttum að gera þegar simasjálfsali htaum megin götunnar byrjaði allt i efau að hrfagja. „Sem betur fer sá enginn myndina..." Guð veit hvernig hann vissi að við vorum efamitt þarna en þetta var Roger. Það efaa sem hann sagði var: „Eg veit hvaö þið eruð að hugsa. Regnið skiptir ekki máli, haldiði bara áfram að taka." Roger var alltaf að gefa manni stórkostleg ráð efas og: „Allan, þú þarft að láta meira gerast i forgrunninum. Skoðaðu David Lean." Og ég hugsaði með mér — hvað ætti David Lean að vera að gera hér, að taka 20 mfaútur af filmu á fjórum dögum? Sem betur fer sá engfan myndfaa, eða að mfansta kosti mjög fáir. Eg man að ég sá hana efau sfani í The World, versta og subbulegasta biófau í Hollywood. Þegar hún var búfa sagði efahver strákur við kunningja stan: „Mér fannst þetta nú bara ágæt

x

Dagblaðið Vísir - DV

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Dagblaðið Vísir - DV
https://timarit.is/publication/255

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.