Dagblaðið Vísir - DV - 16.12.1988, Síða 6
6
FÖSTUDAGUR 16. DESEMBER 1988.
Viðskipti
Ákvörðun ríkisstjórnarinnar
um vaxtalækkun að mistakast
- lítn sala spariskírteina ræöur þar mestu um
Spariskirteinum rikissjóðs veifað. Nú veifa söluaðilar því framan í ríkisstjórn-
ina að bréfin seljist ekki nema á markaðsvöxtum en ekki stjórnmálamanna-
vöxtum.
í málefnasamningi ríkisstjórnar-
innar er stefnt aö því að lækka raun-
vexti í landinu um 3 prósentustig.
Þessi ákvöröun er nú að mistakast.
Upplýst var í gær aö söluaðilar spari-
skírteina heföu átt spariskírteini að
andviröi 1.700 milljónir króna 20.
nóvember. í þessum mánuði bætast
viö 270 milljónir af skírteinum í sölu
þannig að búast má viö um 1.800 til
1.900 milljónum króna óseldum í lok
ársins. Þaö þýöir að söluaðilar skír-
teinanna, bankar, sparisjóöir og
veröbréfamarkaöir veröa mjög tregir
til aö samþykkja frekari vaxtalækk-
un í umræöunum um sölu á spari-
skírteinum upp á 4,5 milljarða á
næsta ári. Frekar má búast við aö
gerö veröi krafa um vaxtahækkun.
Söluaðilarnir eru farnir aö hækka
vexti,spariskírteinanna sjálfir og þá
á kostnað sölulauna sinna.
Verslunarbankinn auglýsti
8 prósent í gær
Verslunarbankinn auglýsti í gær
spariskírteini ríkissjóös með 8 pró-
sent vöxtum á línuna, hvort hejdur
bréíln væru til 3ja, 5 eöa 8 ára. Áöur
höföu einstakir söluaðilar hækkað
vextina upp í 8 prósent, án þess þó
aö fara hátt með þaö.
Menn í bankaheiminum sögðu við
DV í gær aö raunvextir á íslandi
lægju í kringum 8 prósent og því
yröi ekki breytt meö ákvöröun ís-
lenskra stjórnmálamanna. Bent er á
að raunvextir af þeim lánum sem
íslendingar eru aö taka erlendis séu
á bilinu 8 til 10 prósent. Ménn eru
tilbúnir til aö greiða útlendum spari-
íjáreigendum þessa vexti og ekki
hefur einu orði verið vikið aö því aö
útlendu sparifjáreigendurnir yröu
skattlagöir. Á sama tíma vilja stjórn-
málamenn lækka vexti íslenskra
sparifjáreigenda og hafa ýjað aö því
aö skattleggja vextina.
Söluaöilar spariskírteina geröu í
ágúst samning um sölu á spariskír-
teinum. Salan gekk þá vel á þeim
vöxtum sem þá voru í gangi, 3ja ára
bréf á 8 prósent, 5 ára á 7,5 og 8 ára á
7 prósent. Áöur en sölusamningur-
inn var gerður í ágúst voru raun-
vextir spariskírteinanna 8,5 prósent
á 3ja ára bréfum.
Októbersamningurinn
kennir mönnum
í október féllust söluaöilar spari-
skírteinanna á aö gera tilraun, eftir
mikinn þrýsting ríkisstjórnarinnar,
með að lækka raunvextina frekar
eða niður í 7 til 7,3 prósent vexti. Þá
datt salan niöur. Markaðurinn virtist
ekki samþykkja aö fara niöur fyrir 8
prósentin.
Nettósala skírteina
er lítil
Slöluaðilar spariskírteinanna
skuldbundu sig til að kaupa af ríkinu
spariskírteini fyrir 2.970 milljónir
króna. Þar af spariskírteini fyrir 270
milljónir í desember. Þetta þýöir aö
miðað við aö skírteini fyrir 1.700
Fréttaljós
Jón G. Hauksson
milljónir voru óseld 20. nóvember þá
voru söluaðilarnir búnir að kaupa
fyrir 2.700 milljónir. Á sama tíma
hafa spariskírteini fyrir um milljarö
verið innleyst. Þetta þýöir að nettó-
salan er nánast engin. Þeir sem inn-
leystu skírteinin hafa flestir keypt
ný spariskírteini.
Núna tregir í samning-
unum við ríkið
Innifaliö í samkomulagi söluaöil-
anna við ríkið var aö vextirnir yröu
endurskoðaöir mánaðarlega eftir
markaðsaðstæðum. Nú eru í gangi
viðræður um sölu á spariskírteinum
fyrir næsta ár aö upphæö 4,5 millj-
arðar króna. Hvernig geta söluaöil-
amir veriö annaö en tregir til að
lækka vextina, eins og ríkisstjórnin
stefnir að, þegar þeir eru meö spari-
skírteini fyrir um 1.800 til 1.900 millj-
ónir í skúffunum hjá sér. Ljóst er að
TILVALIN JÓLAGJÖF
hnítúr •
, * Ásamt
mör^um
STERtO
Fæst í
öllum
hljómplötu
verslunum
Lifandi tónlist á myndbandi
Dreifing: Heildverslun J.B., sími 652710
Myndform s/f
Pantanir í síma 651288
„Þetta redd-
ast alltaf“
„Þetta reddast alltaf einhvem
veginn" er fræg setning á íslandi
á meöal 'fólks sem skellir sér í
skuldir og sparar eftir á með því
að greiða afborganir. En hvort
borgar sig að spara fyrst og kaupa
svo, eða kaupa fyrst og spara svo.
Bæklingur Landssambands líf-
eýrissjóða fjallar á athyglisverö-
an hátt um þetta mál.
Spurt er í bæklingnum: Geta
almennir launþegar nokkuö
sparað? Þessu er svaraö þannig:
„Sá sem greitt getur afborganir
af einhverjum hlut eftir á getur
alveg eins sparað fyrir honum
fyrirfram, á skemmri tíma.“
Og áfram: „Þaö mundi spara
mörgum vandræöi að hugleiöa
hvort þeir geti ekki frestaö kaup-
um á einhveijum „þörfum" um
smátf ma og keypt sér hlutina síö-
ar - og þá fyrir eigið sparifé - í
stað þess að taka dýr lán.“
Síðar segir: „Eigið sparifé er
auk þess hluti af sjálfstæði
manna. Sá sem á, þó ekki sé nema
3ja til 6 mánaöa laun í sjóði, er
miklum mun frjálsari og
áhyggjulausari en hinn, sem bú-
inn er með mánaöarlaunin fyrir
miðjan mánuð og á þá ekkert upp
á .að hlaupa, nema kannski
„plastkortið“. Væri ekki ráö að
hugleiða, áður en menn steypa
sér út í fjárfestingar eða afborg-
anakaup á einhverjum „þörfum“,
hvort ánægjan af þeim nægir til
að vega á móti áhyggjum af
skuldunum?"
Loks er ábending til reddar-
anna. „Þeir sparsömu geta nú
tryggt að þeir fai aurana sina
jafnverömæta til baka, auk góðra
vaxta. Hinir, sem haldið hafa
áfram að kaupa fyrst - upp á:
„Þetta reddast alltaf’ vonina -
hafa því miður margir hvetjir
þurft að átta sig af biturri
reynslu.“ -JGH
þeir fallast ekki á frekari tilraunir.
Þeir vilja vexti sem tryggja sölu skír-
teinanna.
Markaðsvextir eða stjórn-
málamannavextir
Það er fleira sem þrýstir á aö bank-
arnir og sparisjóðimir geta ómögu-
lega legið með óseld spariskírteini
fyrir hundruð milljónir króna. Þar
ber hæst aö spariskírteinaeign banka
er aðeins að hálfu leyti talin til
lausafjár. Það þýðir aftur að lausa-
fjárstaða þeirra er slæm og þeir eiga
yfir höfði sér refsivexti frá Seðla-
bankanum. Krafan um markaðsvexti
en ekki stjórnmálamannavexti verð-
ur því ofan á. .jgh
Peningamarkaður
INNLÁNSVEXTIR (%) hæst
Innlán óverðtryggð
Sparisjóösbækurób. 2-4 Lb
Sparireikningar
3ja mán. uppsógn 2-4,5 Lb
6mán. uppsögn 2-4,5 Sb
12 mán. uppsögn 3,5-5 Lb
18mán. uppsögn 8 Ib
Tékkareikningar, alm. 0,5-1 Allir nema Vb
Sértékkareikningar 0,5-4,0 Ab
Innlán verötryggö
Sparireikningar
3ja mán. uppsögn 1-2 Vb
6 mán. uppsögn 2-3,5 Sp,Ab,- Vb.Bb
Innlán með sérkjörum 3,5-7 Lb
Innlángengistryggð
Bandaríkjadalir 7-8. Lb'
Sterlingspund 10,50- 11,25 Úb
Vestur-þýsk mork 3,75-4,25 Vb.Sb
Danskar krónur 7-8 Vb.Sb
ÚTLÁNSVEXTIR (%) lægst
Útlán óverðtryggð
Almennirvixlar(forv.) 11-12 Lb
Viðskiptavixlar(forv.)(1) kaupgenqi
Almennskuldabréf 11,75-12,5 Vb
Viöskiptaskuldabréf (1) kaupgengi Allir
. Hlaupareikningar(yfirdr ) 14,5-17 Lb
Utlan verötryggð
. Skuldabréf 8-8,75 Vb
Utlán til framleiðslu
Isl. krónur 12-17 Lb.Sb,- Bb
SDR 9-9,25 Allir nema Bb
Bandaríkjadalir 10,5-10,75 Úb.Sb,- Sp
Sterlingspund 13,50- 13,75 Sb.Sp
Vestur-þýsk mörk 6,5-6,75 Sb.Sp,-
Húsnæðislán 3.5 Úb
Lífeyrissjóðslán 5-9
Dráttarvextir 27,6 2.3 á mán.
MEÐALVEXTIR
Cverötr. des. 88 17,9
Verðtr. des. 88 8,7
VÍSITÖLUR
Lánskjaravísitalades. 2274 stig
Byggingavísitala des. 399,2 stig
Byggingavísitalades. 124,9 stig
Húsaleiguvisitala Engin hækkun 1. okt. Verðstöðvun
VERÐBRÉFASJÓÐIR
Gengi bréfa verðbréfasjóða
Einingabréf 1 3,393
Einingabréf 2 1,927
Einingabréf 3 2,212
Fjölþjóðabréf 1,268
Gengisbréf 1,582
Kjarabréf 3,393
Lífeyrisbréf 1 706
Skammtímabréf 1.183
Markbréf 1.798
Skyndibréf 1,039
Sjóðsbréf 1 1,627
Sjóðsbréf 2 1,370
Sjóðsbréf 3 1,161
Tekjubréf 1,580
HLUTABRÉF
Söluverð að lokinni jöfnun m.v. 100 nafnv.:
Almennar tryggingar 118 kr.
Eimskip 346 kr.
Flugleiðir 273 kr.
Hampiðjan 130 kr.
Iðnaðarbankinn 172 kr.
Skagstrendingur hf. 160 kr.
Verslunarbankinn 134 kr.
Tollvörugeymslan hf. 100 kr.
(1) Við kaup á viðskiptavíxlum og við-
skiptaskuldabréfum, útgefnum af þriðja
aðila, er miðað við sérstakt kaupgengi,
kge. Búnaðarbanki og Samvinnubanki
kaupa viðskiptavixla gegn 31% ársvöxt-
um og nokkrir sparisj. 30,5%.
Skammstafanir: Ab = Alþýðubankinn,
Bb= Búnaðarbankinn, lb = lðnaðar-
bankinn, Lb = Landsbankinn, Sb =
Samvinnubankinn, Úb = Útvegsbankinn,
Vb = Verslunarbankinn, Sp = Sparisjóð-
irnir.
Nánari upplýsingar um peningamarkað-
inn birtast i DV á fimmtudögum.
V