Dagblaðið Vísir - DV - 04.09.1991, Blaðsíða 8
MIÐVIKUDAGUR 4. SEPTEMBER 1991.
ilDf 'tlli lf I ' I .. I I ' 1 íll i í ii
Utlönd
Skeggrætt um sauðnaut
Þessa dagana eru eitt hundrað og fjörutíu vísindamenn víðs vegar úr
heiminum staddir í Nuuk á Grænlandi þar sem þeir sitja fyrstu alþjóð-
legu ráðstefnuna um sauðnaut og hreindýr. Rætt veröur um vistkerfi
þessara dýrategunda, sjúkdóma sem þau hrjá og margt fleira.
Samkvæmt dagskrá ráðstefnunnar ætla liðlega eitt hundrað þátttakend-
anna að bregða sér til Ammalortup Nunaa héraðsins fyrir suðaustan
Kangerlussuaq þar sem sauðnautin þrifast sérstaklega vel.
Á miöjum sjöunda áratugnum voru flutt þangað 27 naut frá norðaustur-
sveitum Grænlands og á tuttugu og fimm árum hefur myndast þar fríður
flokkur 2600 dýra.
Grænlendingar hafa oft látið sauðnaut til Alaska og annarra heim-
skautasvæða þar sem stofninn hefur annaðhvort veriö útdauður eða !
útrýmingarhættu. Þá eru uppi áform á Grænlandi um að gera sauðnaut-
ið aö húsdýri og nýta þaö til kjöt- og ullarframleiðslu.
Grænlendingar leyfa veiöi á sauðnautum en hún er háð miklu þrengri
skilyrðum en hreindýraveiði. Rítzau
Móðir klappstýrunnar sakfelld
Verna Heath, áætlað fómariamb klappstýrumorðsins, Jack, eiginmaður
hennar, og klappstýran Amber, dóttir þeirra, fyrir utan dómshúsið í
Houston, Texas. Simamynd Reuter
Kviðdómur í Houston i Texas sakfelldi í gær konu fyrir að reyna að
ráða leigumorðingja til að drepa nágrannakonu sína sem hún nélt að
væri að eyðileggja klappstýruframa dóttur sinnar í skólanum.
Konan, Wanda Holloway, á yflr höfði sér lifstíðarfangelsi fyrir að biðja
fyrrum mág sinn til að ráöa leigumorðingja til að drepa Vernu Heath,
móður helsta keppinautar dóttur hennar um klappstýrustöðuna.
Holloway lagðíst fram á borðið og grét og fjölskylda og vinir reyndu
að hugga hana. Hún svaraði ekki neinum spumingum þegar lögfræðing-
ar fóru með hana frá yfirfullu réttarhúsinu.
George Godwin dómari skipaðí kviðdómnum, sem í voru átta karlmenn
og fjórar konur, aö koma aftur í dag til að ákvarða refsinguna. Það tók
kviödómendur sex klukkustundir aö komast aö niöurstööu sinni í gær.
Mike Anderson saksóknari sagði fréttamönnum aö hann væri ánægöur
með niöurstööuna. Hann vildi ekkert segja um hvaða refsingu ákæruvald-
ið færi fram á en sagði að hugsanlega yrði það skilorðsbundinn dómur.
Lík hershöf ðingjans áfklætt
Skemmdarvargar hafa grafið upp lík sovéska hershöfðingjans Sergeis
Akhormejevs, sem jarðsettur var fyrir stuttu, og klætt það úr einkennis-
búningnum, aö þvi er sovéska sjónvarpiö skýrði frá í gær.
Akhromejev, sem var fyrrum yfirmaður sovéska herráðsins og hemaö-
arráðgjafi Gorbatsjovs, svipti sig lífi eftir valdaránstilraunina í síðasta
mánuði. Hann var jarðsettur í síðustu viku.
í sjónvarpsfréttatímanum í gærkvöldi var einnig skýrt frá því að gröf
annars herforingja hefðí veriö vanvirt á svipaðan hátL Ekki var sagt
hvenær skemmdarvargarnir frömdu verknaðinn,
Akromejev var einn fjögurra háttsettra embættismanna sem frömdu
sjálfsmorð eftir aö valdarán harðlinumanna mistókst. Ekki vom neinar
sannanir fyrir því aö Akhromejev hefði verið í vitorði með valdaræningj-
unum. Hann skildi eftir sig miða þar sem hann sagði að allt sem hann
hefði helgað líf sitt væri að hrynja í kringum hann.
Borís Jeltsin, forseti rússneska lýðveldisins, og Mikhaíl Gorbatsjov Sovétforseti ræða við Nursultan Nazarbajev,
forseta Kazakhstans, á fundi fulltrúaþingsins i Moskvu i gær. Simamynd Reuter
Sovéskir þingmenn ganga til sögulegrar atkvæðagreiðslu:
Ákveða framtíð
ríkisins í dag
- meirihluti lýðveldanna fylgjandi nýju efnahagsbandalagi
Fulltrúaþing Sovétríkjanna, æðsta
löggjafarstofnun landsins, greiðir
um það atkvæði í dag hvort Sovétrík-
in í núverandi mynd verði grafin
fyrir fullt og allt og í staðinn komi
frjálslegt samband fullvalda ríkja
sem ráða því hvort þau veröa með
eöa ekki, eins og gert er ráð fyrir í
tillögum frá Míkhaíl Gorbatsjov Sov-
étforseta og leiðtogum tíu lýðvelda
Sovétríkjanna af fimmtán.
Ef þingmenn segja ,já“ við at-
kvæðagreiðsluna verður það um leið
síðasti naglinn í’ líkkistu hinna
gömlu Sovétríkja sem einkenndust
af stirðbusalegri pólitískri og efna-
hagslegri stjórn frá Kreml.
Gert er ráð fyrir að mjótt verði á
mununum í atkvæðagreiöslunni.
Gorbatsjov sagði við fréttamenn að
þingið mundi dæma sjálft sig til að
mistakast ef það hafnaði tillögunum.
Og hann sagði þingmönnum að bráð-
nauðsynlegur stuðningur vestur-
landa ylti á ákvörðun þeirra.
„Vesturlönd eru að fylgjast með
okkur. Ef við getum komið á nýju
skipulagi og hafið nýja menn til
valda munu Vesturlönd veita okkur
stuðning," sagði Gorbatsjov.
Borís Jéltsín, forseti rússneska lýð-
veldisins, sagði að jafnrétti þyrfti að
ríkja í samskiptum lýðveldanna.
„Drottnunarandinn heyrir fortíðinni
öl,“ sagöi hann og reyndi að draga
úr ótta manna við að lýðveldi hans
ætlaði sér að gnæfa yfir smærri ná-
grönnum sínum í framtíðinni.
Atkvæðagreiðslan í dag mun reka
smiðshöggið á baráttu Gorbatsjovs
fyrir því aö treysta völd sín á nýjan
leik eftir misheppnað valdarán
harðlínumanna í ágúst og koma í veg
fyrir stjórnlausa sundurlimun Sov-
étríkjanna.
Ellefu lýðveldi hafa tilkynnt þá
ætlan sína aö kljúfa sig út úr Sovét-
ríkjunum, þar af hafa átta lýst yfir
sjálfstæði sínu frá því valdaránstil-
raunin var gerð.
Skýr teikn eru þó á lofti um að
mörg lýðveldanna íhuga að taka þátt
í nýju sambandi. Sovéska sjónvarpiö
skýrði frá því í gær aö þrettán af
fimmtán lýðveldum hefðu fallist á
áætlun hins róttæka hagfræðings
Staníslavs Sjatalíns um að stofna
nýtt efnahagsbandalag. ívan Silajev,
forsætisráöherra Rússlands, sagði að
lönd Austur-Evrópu gætu einnig
slegist í hópinn.
Tillagan, sem þingið greiðir at-
kvæði um í dag, gerir ráö fyrir að
myndaö verði ríkisráð þar sem eiga
sæti Gorbatsjov og leiötogar lýðveld-
anna. Þá á að koma á fót nefnd lýð-
veldanna sem á taka að sér stjórn
efnahagslífs Sovétríkjanna sem er í
mesta ólestri. Gorbatsjov haíði áður
hætt við tillögur um að koma á fót
bráðabirgðaþingi sem í ættu sæti
tuttugu þingmenn frá hverju lýð-
veldi.
Reuter
Léttklæddir Bretar í hitabylgju
Bretar hafa notið elndæma veöurblfðu siðustu daga. Algengt er að sjá
fólk léttklætt í sólbaði í skemmtigörðum Lundúna enda er margt sem
gleður auga forvitinna gesta. simamynd Reuter
Ottinn sækir enn á Raísu
í fyrsta viðtalinu sem birt hefur
verið við Raísu Gorbatsjovu eftir
valdaránið segir hún að óttinn sæki
enn á hana þótt nokkuð sé liðið frá
því valdaránsmenn hnepptu hana og
Míkhaíl, mann hennar, i varðhald á
Krímskaga. _Hún segist einnig vera
bitur vegna svikanna sem maður
hennar sætti af hálfu nánustu sam-
starfsmanna sinna.
Viötalið birtist í Trud, dagblaði
sovésku verkalýðshreyfmgarinnar.
Þar segir hún að þau hjónin hafi dag
hvern sem þau voru í einangruninni
á Krím farið í gönguferð á strönd
Svartahafsins þannig að sjóliðar á
herskipi framan við sumarhús þeirra
gætu séð að Gorbatsjov væri heill
heilsu. Með þessu vonuðust þau til
að sjóliöarnir legöu ekki trúnað á
sögur um að Gorbatsjov gæti ekki
gegnt embætti sínu vegna veikinda.
Raísa segist hafa verið hughraust
fyrstu daga valdaránsins. Þegar at-
burðir tóku að gerast hratt og Gorb-
atsjov varð að sanna að hann væri
enn hæfur til að gegna embætti segir
hún að heilsu sinni hafi hrakað mjög.
„Ég rifja þessa atburði upp aftur
og aftur og get ekki losnað við þá úr
huga mér,“ segir Raísa í viðtalinu.
Reuter
Fjórir framleiðendur vilja gera kvikmynd um valdaránið:
Leikur De Niro Jeltsín?
Skaut adstodarkonuna í ógáti
Sirkusleikari á Nýja-Sjálandi varð svo ólánsamur í áhættuatriði í gær
að skjóta til bana aöstoðarkonu sina. í atriðinu átti konan að grípa byssu-
kúlu með tönnunum en fékk þess í stað kúluna í höfuöið og lést samstund-
is.
í þessu atriði var sú aðferö notuð að fjórum kúlum var skotiö nærri
konunni þannig að áhorfendur héldu að hún væri í stórhættu. Fimmta
skotiö var púðurskot og þá átti konan að láta líta svo út sem hún hefði
náð kúlunni með tönnunum. Fyrir handvömm var kúla í fimmta skotinu
þegar atriðið var leikið í seinasta sinn i gær. Reuter
Fjórir kvikmyndaframleiðendur í
Hollywood hafa lýst áhuga á að gera
kvikmynd um valdaránið í Moskvu
í síðasta mánuði. Framleiðendurnir
hafa leitað til þjónustustofnunar sem
sovéska ríkiskvikmyndagerðin rek-
ur í Los Angeles og aðstoðar vest-
ræna kvikmyndagerðarmenn við að
taka myndir í Sovétríkjunum.
Ekki er gefið upp hvaða framleið-
endur eiga í hlut en kapphlaupið um
aö gera valdaránskvikmynd er þegar
hafið. Efasemdarmenn segja þó að
kvikmynd verði varla nema svipur
hjá sjón samanborið við hina raun-
verulegu atburði sem sjónvarpað var
um allan heim.
Enn er óljóst hverjir eiga að leika
söguhetjurnar. Frægir leikarar á
borð við Robert De Niro, Sean Conn-
ery og Michael Caine eru oröaðir við
hlutverk Borís Jeltsín. Öllu verr
gengur að benda á menn til að leika
Míkhaíl Gorbatsjov og þó segja sér-
fræðingamir að verst verði að fá
réttu konuna í hlutverk Raísu.
Skærustu kvenstjörnurnar í Holly-
wood þessa stundina, þær Glenn
Close og Meryl Streep, koma ekki til
greina vegna þess að þær eru of ung-
ar en Glenda Jackson kemur til
greina.
Ekki hafa þó allir framleiðendurnir
í hyggju að Jeltsín og Gorbatsjov-
hjónin verði í aðalhlutverkunum.
Ein hugmyndin er að gera mynd um
bandarískan ferðamann sem verður
vitni að atburðunum í Moskvu.