Dagblaðið Vísir - DV - 03.06.1992, Side 16
16
MIÐVIKUDAGUR 3. JÚNÍ 1992.
Sérsveitarmennirnir og
yfirlögregluþjónninn
Yfirmaður í reykvískri lögreglu rit-
ar grein í DV þriðjudaginn 25. maí
sl. til vamar tveim mönnum úr
sérsveit lögreglunnar (svokallaðri
víkingasveit). Þessir drengir hans
urðu að umtalsefni í spjalli á Bylgj-
unni á dögunum. Þetta er prúð-
mannlega skrifað en villandi og
létt farið með staðreyndir. Heiðar-
leg lögregluskýrsla byggist á stað-
reyndum alveg á sama hátt og
blaðamennska.
Manni, eins og honum, sem hefur
náð háum metorðum innan
Reykjavíkurlögreglu, ber að fara
að dæmi Ara fróða sem segir svo í
prologus í íslendingabók: „En
hvatki es missagt es í fræðum þess-
um þá es skylt at hafa þat heldr,
es sannara reynisk."
Ofurást á lögreglustarfi
Ritsmíð lögregluforingjans virð-
ist í fljótu bragði anda af kurteisi,
einkum í orðfæri, og manni varð á
að segja við sjálfan sig: „Ef laganna
verðir væm almennt slík fyrir-
mynd í kurteisi þyrfti hinn almenni
borgari ekki að kvarta undan
hrottaskap og þjösnahætti svart-
stakka og laganna varða.“
Guðmundur heitir greinarhöf-
undur umræddur og er Guðjóns-
son. Hann á langan feril aö baki í
liðinu. Þegar farið er ofan í saum-
ana á pistli hans skín í gegn ofurást
á lögreglustarfi og lögregluembætti
sem hann þóknast því miður ekki
nægilega óvilhallt.
Manni dettur í hug það sem haft
er eftir Lúðvík 14: „L’état c’est
mois“ (ríkið það er ég). Hann (G.G.)
virðist vera einn þeirra sem þykir
„fint“ að vera lögga. Það er algjör
Kjallariim
Steingrímur St. Th.
Sigurðsson
listmálari og rithöfundur
misskilningur í lýðræðisríki. Oðru
máh gegnir í einvaldsríkjum.
Undir kurteisislegu orðalagi lög-
regluforingja leynist ósannsögli.
Það er ljótt að ljúga, herra Guö-
mundur, álíka ljótt og að stela í
sumum tilvikum eða lítið betra. -
Á einum fimm stöðum í grein G.G.
stend ég hann að ljótri lygi.
Ranghermi
Hvers vegna vilhð þér svona á
yður heimildir?
Nú skal upp telja.
Ranghermi eitt: Það er ekki rétt
ályktun og auk þess staölausir staf-
ir af hálfu yfirlögregluþjóns aö mér
hafi fundist sérsveitarmennimir
óvinveittir þar sem þeir hafi ekki
viljað fara að beiðni minni um að
ljúka málinu með áminningu. Ég
fór ekki fram á neitt slíkt. Hins
vegar stóð ég fast á því að ég hefði
keyrt inn í beygjuna á Hverfisgötu
og Snorrabraut á meðan enn logaði
grænt ljós. Því bað ég þá um að
athuga sinn gang. Hvemig á foring-
inn að vita hið rétta þar sem hann
var ekki á vettvangi? Hann fer ein-
göngu eftir framburöi undirmanna
sinna og gerir mig réttlausan. Sér-
sveitardrengimir stöðvuðu mig
ekki a vettvangi eða viö vettvang
sem þeim bar og var í lófa lagið.
Þeir firrtu mig hugsanlegum vitn-
um, eins og stundum sést í amer-
ískum bófakvikmyndum, laumuð-
ust á eftir mér um Snorrabraut og
vestur Grettisgötu, stöðvuöu mig
ekki fyrr en komið var að Baróns-
stíg. Þar settu þeir loks á mig blátt
ljós og sírenu. Það var löðurmann-
legt af strákunum. Ég á þvi miður
bágt með að treysta yður héðan í
frá, Guðmundur Guðjónsson,
hvorki sem manni né laganna
verði. Sá sem lýgur heldur því
áfram. Þér ruglið saman stað-
reyndum á vettvangi og hugleið-
ingum mínum og spjalli á Bylgj-
unni á dögunum.
Ranghermi tvö: Ég uppnefndi
aldrei lögregludrengina, hvorki
þann með rauða hárið né þann sem
Þjóðveijar myndu flokka undir
„dunkelblond". Ég mun þegar til
kastanna kemur leyfa „chef de la
police”, Böðvari, vini að noröan,
að heyra upptöku á öllu viðtalinu
því og öllu hinu til sönnunar.
Ranghermi þijú: Ég viðurkenndi
aldrei að ég hefði alfarið ekið á
rauðu ljósi þessa umræddu beygju
en þegar gula ljósiö kom í miðri
beygjunni og svo það rauða strax á
eftir átti ég ekki um annað velja
en aka á rauðu ljósi þennan tæpa
síðari helming leiðarinnar. Slíkt
var gert án þess að stofna lífi fólks
í hættu (eins og staðan var).
Ranghermi fjögur: Þér gefið í
skyn að ég hafi svívirt þessa skjól-
stæðinga yðar. Það er uppspuni af
yður sem ekki voruð á staðnum.
Ég spurði þá hvort komin væri
heimsendir, það getur ekki talist
persónleg svívirðing en þeir hafa
takmarkað skopskyn.
Ranghermi fimm: Ég minntist
aldrei á það við varðstjóra að ég
myndi biðja drengina afsökunar ef
þeir létu kæru detta niður. Hins
vegar bað ég varðstjórann að ég og
lögreglumennimir tveir ræddum
málin í varðstofunni. Þeir neituðu
„Lögreglumaður hefur ekki meiri
völd en hver annar borgari í lýö-
frjálsu landi,“ segir Steingrimur
meðal annars í greininni.
að verða viö þeirri bón. Ég fór ein-
ungis fram á heiðarleika.
Herra yfirlögregluþjónn. Yður
hefur brugðist lífsskyldan sem
embættismanni og yfirmanni. Þér
megið ekki verja mistök og óskyn-
samlegt athæfi, hvorki hjá lög-
reglumanni né venjulegum borg-
ara. Aukinheldur er lögreglumað-
ur fyrst og fremst venjulegur borg-
ari meðal borgaranna. Ég varð fyr-
ir sárum vonbrigðum meö grein
yðar. Ég hef rætt aðstæður og máls-
atvik við lögmenn með kunnandi
og bijósvit sem sannfæra mig um
rétt minn. Til munu vera hliðstæð
dæmi. Og memento: Lögreglumað-
ur hefur ekki meiri völd en hver
annar borgari í lýðfrjálsu landi.
Vænti þess að lokum að reykvísk
lögregla njóti sama trausts og
ensku „bobbýamir" nutu lengst af
sem þjónar og hjálparhellur fólks-
ins. Það er sú siðferðilega líflína
sem venjulegum yfirmanni og und-
irmanni í íslenskri lögreglu ber aö
taka til fyrirmyndar.
Steingrímur St. Th. Sigurðsson
. .þegargulaljósiðkomímiðribeygj-
unni og svo það rauða strax á eftir átti
ég ekki um annað velja en aka á rauðu
þennan tæpa síðari helming leiðarinn-
nvt u
Menntastefnan
r
út um víðan völl
Það er aldeilis makalaust hvem-
ig menntastefnan hefur vaðið út
um víðan völl, svo gersamlega úr
öllum tengslum viö raunveruleik-
ann og úr öllu samhengi viö þarfir
atvinnulífsins aö furðu sætir. Aus-
ið hefur verið ótæpilega úr sameig-
inlegum sjóðum í ómarkvissa
menntun án tillits til þarfa þjóðfé-
lagsins, engum til góðs, hvorki
þjóðinni í heild né því fólki sem
eytt hefur löngum tíma í nám sem
lítil not em fyrir og veitir því sára-
htla möguleika til þess að fram-
fleyta sér og sínum og verður vart
í náinni framtíð.
Atvinnunárnsmenn
Á sama tíma og þetta er gert er
verkmenntun og uppbygging at-
vinnulífsins látin sitja á hakanum
og menn horfa aðgerðalausir á
heilu starfsgreinamar veslast upp
og verða nær að öngvu. Því legg
ég til að Happdrætti Háskólans
verði nú um stundarsakir breytt í
Happdrætti atvinnuuppbyggingar
til þess að stuðla að margvíslegri
uppbyggingu fiölbreyttra atvinnu-
greina og til þess að skapa fiöl-
breytt störf og auknar tekjur í þjóð-
arbúið. Það er nokkuð Ijóst að án
verðmætasköpunar getur velferð-
arþjóðfélag ekki þrifist og að á lær-
dómnum einum saman getum við
aldrei lifað. - Og því segi ég lifað,
því mér finnst eins og á hðnum
árum hafi komiö upp ný stétt sem
ég hef kahaö atvinnunámsmenn.
Þeir flakka um á milli námsgreina
KjáUaiiim
Jóhann Guðbjartsson
smiöur
án þess að ljúka prófum og lifa á
námslánum praktuglega, enda hef-
ur fólk víst umtalsvert rýmri fiár-
ráð í gegnum þetta kerfi en að
vinna fyrir sér úti á hinum al-
menna vinnumarkaði.
Mér finnst það hreint með ólík-
indum að greindir og vel menntað-
ir menn skuh halda því fram að
þörf sé fyrir tvo háskóla á landinu,
þ.e.a.s. annan á Akureyri og hinn
í Reykjavík. Þar sem 5.000 nemend-
ur sitja við nám auk ahra þeirra
sem þar að auki stunda nám við
erlenda háskóla blasir við sú stað-
reynd að fleiri eru við háskólanám
en sem nemur ahri sjómannastétt-
inni, svo ótrúlegt sem það nú
hljómar.
Ofmenntunarstefna
Mér verður oft hugsað til þess,
að einhvemtíma á ámnum frá 1970
til 74 stóð til að koma á fót haffræði-
deild við Háskólann, þvi mönnum
fannst það ekki vansalaust aö ekki
skyldi vera slík dehd við þessa
æðstu menntastofnun þjóðarinnar.
Alhr vissu þá jafnt og nú að það
er sjórinn sem þjóðin lifir á og
myndi gera um ókomin ár. Því var
ákveðið að bæta úr og stofna haf-
fræðideild við Háskóla íslands og
bæta þar með úr brýnni þörf þjóð-
arinnar til að geta menntað hér á
landi haffræðinga. En það má taka
fram th glöggvunar að hjá Haf-
rannsóknarstofnun unnu um þess-
ar mundir 3 menn, það best ég
man, og önnuöu ágætlega þeim
verkefnum sem vinna þurfti. Einn
þessara þriggja manna var ráðinn
til aö veita deildinni forstöðu og
vantaði þá ekkert annað en nem-
endur.
Svo leið haustiö og enginn gaf sig
fram til að nema fræðin. Það leiddi
svo til þess að þetta þjóðþrifamál,
sem mönnum fannst þetta vera á
þeim tíma, náöi ekki fram að ganga.
Sem betur fer, næg virðist nú vit-
leysan vera samt. Þau eru mörg
dæmin sem hægt er að nefna um
þessa fáránlegu ofmenntunar-
stefnu sem rekin hefur veriö. Má
t.d. nefna að um sextíu manns eru
við nám í kvikmyndagerð f útlönd-
um og þegar hefur á annan tug lok-
iö námi í greininni. Þetta finnst
mér vera sláandi dæmi um fárán-
leikann í þessum efnum. Það hlýt-
ur að vera deginum ljósara að ekki
veröur mikh þörf fyrir shkan fiölda
kvikmyndagerðarmanna í náinni
framtíð.
Nú má enginn skhja orð mín svo
aö ég sé alfarið á móti æðri mennt-
un, því það er ég ahs ekki. En hóf
er best á hveijum hlut, eins og
máltækiö segir, og nauösynlegt er
aö sníða sér stakk eftir vexti, jafnt
í þessum efnum sem öðrum, og því
þörf á að aölaga menntunina þörf-
um atvinnulífsins.
Jóhann Guðbjartsson
„Þau eru mörg dæmin sem hægt er að
nefna um þessa fáránlegu ofmenntun-
arstefnu sem rekin hefur verið. Má t.d.
nefna að um sextíu manns eru við nám
í kvikmyndagerð í útlöndum og þegar
hefur á annan tug lokið námi í grein-
inni.“