Dagblaðið Vísir - DV - 26.11.1993, Síða 15
FÖSTUDAGUR 26. NÓVEMBER 1993
15
Er höf uðborgin of stór?
Þaö var góö tilflnning aö fara að
sofa síðastliðið laugardagskvöld og
vita að maður er ennþá Mosfelling-
ur.
Aðeins fáar vikur eru liðnar síð-
an lögð var fram tillaga um að
leggja Seltjamarnes, Mosfellsbæ,
Kjalames og Kjós undir Reykjavík
í áhlaupi sem kallaðist „Sameining
sveitarfélaga". Þetta var gert á síð-
ustu stundu áður en leggja átti
fram heildartillögu um sameining-
armál sveitarfélaga um land allt.
Vænlegra til árangurs
Landsmenn upp til hópa kusu að
kalla frekar yfir sig gerræði lög-
skipaðrar sameiningar heldur en
leggja sjálfir byggðarlög sín undir
næsta stóra sveitarfélag, gjarnan
með allt aðra meginhagsmuni.
Kannski var það ekki alls staðar
skynsamlegt. En þeir sem stjóm-
uðu áhlaupinu geta sjálfum sér um
kennt. Heíði ekki þessi klaufalega
tillaga um Reykjavík og nágrenni
verið inni má vera að tillögurnar í
heild hefðu fengið jákvæðari um-
fjöllun og móttökur.
Vænlegra til árangurs hefði verið
að færa saman færri sveitarfélög
með áþekkari hagsmunamál og
eðlilega landfræðilega legu í þess-
um áfanga, með það i bakhöndinni
að huga að frekari sameiningu síð-
ar ef þessi gæfist vel.
Það er eins og nefndarmönnum
sameiningarsinnanna hafi aldrei
dottið í hug að samvinna milh
sveitarfélaga geti hka komið th
greina og verið til góðs. Samt þarf
ekki langt að hta. Um langt árabil
hefur verið góð samvinna á flestum
sviðum milli Reykjavíkurborgar og
næstu nágranna hennar. Þeirra
hluta vegna er engin nauðsyn að
flytja yfirstjórn norðursvæðisins
niður á Tjörn.
Allt landið undir
Ef sem stærst eining er hag-
kvæmust hefði komið rosalega
hagstæð eining út úr því að sam-
eina öll byggðarlög frá og með
Hafnarfirði um Reykjavík til og
með Kjós. Ef ahra stærst eining er
hagkvæmust væri náttúrlega hag-
kvæmast að hafa landið allt undir
og vera ekki með neitt sveitarfé-
lagakjaftæði.
Alþýðuf lokkur gegn alþýðu
aðstöðu th að draga sér hluta af
launum skúringakvenna. Alþýðu-
flokkurinn berst ekki gegn ómann-
úðlegu laimamisrétti. Honum virð-
ist eðlilegt að þeir sem minnst hafa
borgi fyrir þá sem hafa mest.
Flokkurinn gerði enga athugasemd
þegar einn af ráðherrum hans varð
uppvís að smygh.
Alþýðan getur ekki lengur notað
Alþýðuflokkinn sem tæki sér th
vamar og enn síður th framdráttar
því þetta fyrrum góða baráttutæki
hefur fyrir löngu snúist í höndum
hennar.
Vonandi endumýjast Alþýðu-
flokkurinn þjóðhagslega þenkjandi
fomstu, körlum og ekki síður kon-
um, sem hægt verður að treysta,
en það virðist ekki í náinni framtíð
þótt einn nýhði hans sé að krafsa
í bakkann og hafi ekki látið skiln-
ingsvana tvíhöfðanefnd vhla sér
sýn í baráttu smábátaeigenda fyrir
thvem sinni og vemdun grunn-
slóða. Það er sorglegt að fylgjast
með stjómarliðinu varða leiö th
efnahagslegrar glötunar, það er
eins og því sé ekki sjálfrátt. Sjávar-
útvegurinn er fjöregg þjóðarinnar
og óþolandi hvað Kristjáni Ragn-
arssyni og félögum hefur leyfst að
fara gáleysislega með það. Þjóðar-
hagsmunir virðast ekki koma þess-
um mönnum við.
Albert Jensen
Hveiju mundi launafólk með frá
50.000 kr. að 90.000 kr. á mánuði
svara ef það væri spurt hvaða
flokki eða samtökum það treysti
fyrir atkvæði sínu í næstu kosning-
um. Það virðist ljóst að það gæti
engum trúað því engin póhtísk
samtök sýna þessum launahópum
árangursríkan stuðning.
Nokkrir þingmenn hafa tjáð sig
um lág laun sín og kvartað vegna
bágrar afkomu. Góðir og gagnlegir
þingmenn eiga betri laun skihð en
ef þeir geta ekki lifað af 170.000 kr.
á mánuði og meiru, hvemig geta
þeir þá ætlast th að þeir sem kusu
þá á þing og eru með laun frá 50.000
kr. komist af? Skattleysismörkin
sýna hvaða hug þingmenn bera th
láglaunamanna.
Sýnir alþýðunni fjandskap
Á sama tíma og þrengt er að al-
þýðu með skerðingu kaupmáttar
bmðla háttlaunaðir embættis-
menn á siðlausan hátt með al-
mannafé. Alþýðuflokkurinn hefur
eða hafði þá stefnuskrá sem fékk
mig ungan til liðs við sig. Ég vann
í mörg ár fyrir hann á margvísleg-
an hátt í þeirri von að hann bætti
ímynd sína og þjóðhagsleg vinnu-
brögð tækju yfir hagsmunapot ein-
stakhnga. Þegar mér loks varð ljóst
að Alþýðuflokkurinn er ekki tæki
th að koma þjóðhagslega góðum
málum fram missti ég áhuga á hon-
Kjállarinn
Albert Jensen
trésmiður
um að öðm leyti en því að vara við
honum sem úlfi í sauðargæru.
Síðasthðin 6 ár hafa engin stjórn-
málasamtök sýnt alþýðunni slíkan
fjandskap og fyrirlitningu sem Al-
þýðuflokkurinn, þótt hann sé
kenndur við meirihluta þjóöarinn-
ar. Það er ekki bara það sem hann
hefur gert, líka það sem hann lætur
ógert.
Hluti þess sem hann hefur stuðl-
að að er: matárskattur, sjúklinga-
skattar, meinað þjóðinni að kjósa
um EES, gert bændur tortryggi-
lega, eyðhegging skipaiðnaðar,
óarðbær skipakaup og svo mætti
lengi telja.
Gæfuleysi flokksins
Það sem hann lætur ógert er: Að
standa við kosningaloforðin (en eitt
af þeim var að beijast gegn vhlutrú
Sjálfstæðisflokks í sjávarútvegs-
málum) að hjálpa sjómönnum í sí-
fehdu vamarstríði við útgerðar-
menn, að berjast gegn spillingu í
bankakerfinu, að beita sér gegn því
að gráðugir athafnamenn í nafni
einstakhngshyggjunar kæmust í
„Alþýðan getur ekki lengur notað Al-
þýðuílokkinn sem tæki sér til varnar
og enn síður til framdráttar því þetta
fyrrum góða baráttutæki hefur fyrir
löngu snúist í höndum hennar.“
KjáUarinn
hvort Reykjavík er ekki of stór ein-
ing eins og hún er.
Áhlaupinu ekki lokið
En sameiningaráhlaupinu er
ekki lokið þó að þessari atlögu hafi
verið bægt frá. Það á að leggja fram
nýja thlögu og kjósa aftur innan
fárra vikna. Kannski hefur um-
dæmanefnd þá ráðrúm til að gera
sér grein fyrir hepphegri stærð
sveitarfélags og hagsmunalegri
láta Reykjavíkurborg skila aftur til
Mosfellsbæjar því landi sem hún
hefur gegnum tíðina haft af Mos-
fehssveit, ýmist með eignarnámi
eða frjálsum kaupum (stundum þó
aðeins í orði kveðnu): landið norð-
an og austan Elhðaánna. Næsta
atkvæðagreiðsla væri þá um það
hvort Árbær, Selás, Hálsar, Höfðar,
Kvíslar og Hyljir, Grafarvogur og
Keldnaholt ættu ekki aö sameinast
Mosfehsbæ aftur.
Sigurður Hreiðar
ritstjóri
Sannleikurinn er sá að þetta höf-
uðborgarsameiningardæmi var
bara vond pólitík. Það var lykt af
þeirri póhtík að ansa þvi að Hafn-
arfjörður og Kóþavogur væru bara
stikkfrí. Sannleikurinn er líka sá
að það er enginn akkur í að hafa
einingarnar allt of stórar. Spurning
„Sannleikurinn er líka sá aö það er
enginn akkur 1 að hafa einingarnar allt
of stórar. Spurning hvort Reykjavík er
ekki of stór eining eins og hún er.“
samsetningu og haga tillögum sín-
um samkvæmt því.
Þá kynni kannski að koma í ljós
að höfuðborgin sjálf væri ekki
ákjósanlegasta stærðin. Hver veit
nema þá kæmi í ljós að hepphegt
gæti verið, út frá mannfiölda og
hagsmunalegri samsetningu, að
Raunar sætum við Mosfellingar
þá uppi með vandamál eins og
Korpúlfsstaði og Erró - en góðir
grannar eins og Mosfelhngar og
Reykvíkingar hafa lengst af getað
samið um málefni sín...
Sigurður Hreiðar
...engin nauðsyn að flytja yfirstjórn norðursvæðisins niður á Tjörn,“ segir m.a. í grein Sigurðar.
UaA am
meoog
matvælum
Ötgangs-
punkturinn :
er auðvitaö sá
að þaö er
hrygghegt og
í rauninni al-
veg óþolandi
að þurfa aö
henda mat-
vælum á
sama tíma og
það er skort-
ur á þeim annars staðar.
í þessu tilfehi er ég þeirrar
skoðunar að það hefði mátt hugsa
sér að sveigja lítillega th reglur,
vera ekki of formfastur og láta
þá sem að minna mega sín hér á
landi njóta þessarar vöru.
Til dæmis heföi verið hægt að
frysta hamborgarhryggina og
eiga þá þannig góða th jólanna.
Þaðereins vist að það hefði veiið
fuh þörf fyrir það eins og viö er-
um raunar að kynnast því við
tökum þátt í að koma saman
matarpökkum fyrir jóhn. Þannig
að það er mikh þörf fyrir þetta
þótt það beri ekki jafn mikið á þvi.
i þessu tilfehi var einungis
bannað aö setja það á markað
vegna markaðsaðstæðna en ekki
vegna þess að þaö væri eitthvað
að því. Þar af leiðandi held ég að
menn hefðu átt aö hafa þá frara-
sýni og þann kjark að leyfa þessu
að fara í gegnum kerfið th þeirra
sem þurfa á því að halda.
Góðverk for-
svarar ekki
lögbrot
Eitt hundr-
að ár eru hð-
in. Á þeim
: tíma voru
skipströnd
viö fiörurnar
í Suðursveit
algeng. Og
jafnan var
uppi fótur og
fitþegarfrétt-
ir bárust um
sveitina aö skip væri strandað.
Undir bæjarvegg á Kálfafelli í
Suðursveit biðu hnípnir bændur.
Þeir höfðu unnið sér það th óbelgi
að hiröa sjórekið kex þar sem
skip hafði strandað. Guðlaugur
sýslumaöur var að falast eftir
þingsal svo yfirheyrslur gætu
fanð fram.
Á þessum árum flæmdi fátækt-
in fiölmarga íslendinga úr landi
th nýrra heimkynna þar sem hk-
legra þótti að afla mætti lífsbjarg-
ar í kröppum dansi þeirra tíma
fyrir mat og klæðum. Þrátt fyrir
þessi höröu kjör urðu menn aö
hlíta þeim lögum sem í landinu
ghtu. Þaö vissu forfeður okkar
Sighvats Björgvinssonar í Suður-
sveit sem hér áttu hlut að máli.
Ekki var að furða þótt hrohur
væri í fátækum bændum sem
biöu komu tohsfiórans sunnan
úr Vik, því auk þess að bjarga
kextunnum heirn á bæi sína
höföu þeir afhent nágrönnum
sínum sjóblautar kexkökur sem
þurrka varö viö eldstóna áður en
þeir útbýttu þeim meöal hjúa
sinna. En jafnvel það góðverk gat
ekki forsvarað lögbrot. Þetta á
jafnt við um skinku i glanspappír
og sjórekið kex og ghdir enn í dag.
-PP
Eglll Jónsson al-
þlngismaður
Ódiar Magnússon,
forstjóri Hagkaups