Dagblaðið Vísir - DV - 30.12.2002, Blaðsíða 14

Dagblaðið Vísir - DV - 30.12.2002, Blaðsíða 14
14 MÁNUDAGUR 30. DESEMBER 2002 Menning DV Horft á áhorfendur Fyrir áratug eöa svo, í kjölfar þeirrar upp- stokkunar viðhorfanna sem áttu sér stað við tilkomu póstmódernismans, fengu ýmsir minnihlutahópar í myndlistarheiminum loks tækifæri til að koma á framfæri sérstökum sjónarmiðum sínum. Hér var iðulega um að ræða hugmyndir og kenndir sem voru á skjön við hátimbraða hugmyndafræði módernism- ans, vörðuðu kvenfrelsi, réttindi blökku- manna og annarra afskiptra þjóðfélagshópa svo og ýmis aðkallandi vandamál samkyn- hneigðra. Einhverra hluta vegna hefur harðsvírað- ur feminismi ekki skotið rótum í íslenskri myndlist, og þrátt fyrir aukningu þjóðar- brotanna í samfélaginu og öfluga starfsemi samkynhneigðra hafa viðhorf þessara hópa ekki enn komist til skila í formi myndlistar. Myndlist 1 Galleríi Hlemmi sýnir nú islensk lista- kona, Viktoría Guðnadóttir, tvö ólík verk. Annað þeirra er videóverk sem nefnist Pride og er tilraun til að gaumgæfa eina hlið á þeirri dýnamík sem einkennir samskipti sam- kynhneigðra og gagnkynhneigðra í tntölulega einsleitu menningarsamfélagi eins og íslandi. Að því leyti sætir það nokkrum tiðindum í myndlistarflórunni hér. Misst af lestinni Verkið er einfalt að gerö. í nýlegum Gay Pride-göngum samkynhneigðra í Reykjavik var vídeóvél beint úr göngunni miðri að mannfjöldanum báðum megin götunnar. í galleriinu eru þessar upptökur sýndar í si- bylju á tveimur rjöldum, og er sýningargestur- inn hvattur til að standa mitt á milli þeirra, nánast eins og einn af göngumönnum, og fylgj- ast meö viðbrögðum fólksins við göngunni. En sitthvað dregur úr áhrifamætti þessa verks. Fyrir það fyrsta er helst til þröngt um það í annars þénugu húsnæðinu við Hlemm sem útilokar áhorfandann frá virkri „þátttöku" í göngunni. í öðru lagi virðist listakonan hafa misst af lestinni, ef svo má segja. í formála sýn- DV-MYND E.ÓL. Eitt af því sem áhorfendur sáu í Gay Pride-göngunni í sumar sem leiö „Viöbrögö íslenskra áhorfenda einkennast mestmegnis afgóðlátlegri forvitni, eins og um 1. maí- eba 17. júnígöngu væri aö ræöa." ingarskrár segir Debra nokkur Solomon að ______________ verkið eigi að fá okkur til að upplifa „augna- blik þrungin þýðingu og auðsveipni". Hefði ekki dýnamíkin milli göngu- manna og áhorfenda verið kröftugri og áðurnefnd augnablik magnaðri, ef kvik- myndunin hefði átt sér staö meðan á fyrstu Gay Pride- göngunni stóð, þegar viðhorf almennings til samkyn- hneigðra voru sannarlega gegnsýrð fáfræði, fordómum og beyg? Góölátleg forvitni Enda kemur í ljós að við- brögð íslenskra áhorfenda einkennast mestmegnis af góðlátlegri forvitni, eins og um 1. maí- eða 17. júnígöngu væri að ræða. Þar kemur einnig til að samhengið er ekki innbyggt í myndatök- una með skýrum hætti. Að vísu djarfar fyrir regnboga- fána samkynhneigðra í nokkur augnablik, en senni- lega verður þó að upplýsa flesta áhorfendur um inntak verksins. Textaverk eftir listakon- una þekur fremra herbergi gallerisins og fyrirfinnst einnig á bók. Þar rær Vikt- oría á önnur mið, segir frá nánum tengslum ungrar stúlku við ömmu sína en forðast að blanda tilfinning- um inn í frásögnina. Okkur lesendum er ætlað að leggja þær til. Á bók er þetta elsku- legt verk og óáreitið; upp- stækkaður texti á vegg breytir þar litlu um. Aðalsteinn Ingólfsson Sýningin Pride stendur til 5. janúar. Gallerí Hlemmur er opiö fim.-sun. kl. 14-18. Umsjón: Siija Aoalsteinsdóttir silja@dv.is Yf ir heiðan morgun Þeir sem misstu af þætti Eiríks Guð- mundssonar um Stef- án Hörð Grímsson skáld annan í jólum fá annað tækifæri að kvöldi nýársdags kl. 22.15. Þar segja nokk- ur kunn skáld frá kynnum sínum af Stefáni, þ. á m. Vil- borg Dagbjartsdóttir, Ágústína Jónsdóttir, Baldur Óskarsson og Bragi Ólafsson en ekki er þátturinn síst dýrmætur fyrir þá sök að þar les Stefán Hörður sjálfur mörg sín bestu ljóð. Dýrmæt er líka setningin sem Baldur hef- ur eftir Stefáni við spurningunni Hvað er ljóð? Það veit ekki nokkur maður, svaraði Stefán Hörður, en við þekkjum það þegar við sjáum það. Stefán Hörður Grímsson lést 18. septem- ber í haust sem leið. Peö á plánetunni Jörö Mál og menning endurútgaf fyrir jólin í kilju unglingabókina vinsælu Peð á plánet- unni Jörð eftir Olgu Guðrúnu Árnadóttur en hún kom fyrst út 1995. Þetta er saga Möggu Stínu fjórtán ára sem segir sjálf frá á sinn sérstæða hátt: „Leynilegur ástmaður minn stendur í eldheitu sambandi við bar- bidúkku . . . Hólmfríður handavinnubani lætur eins og ég sé með fjórtán þumalputta . . . auk þess hóta kaloríudraugarnir að breyta mér í súmóglímukappa með tveggja sæta rass ..." Nýlega var samið um útgáfu Peðsins í Taílandi og verður gaman að vita hvernig skapferli Möggu Stínu rímar við geð þar- lendra stúlkna. ineiunni Jörð ÁFERD ¦' ^ Við stefnum ótrauð fram á við. Takmarkið er alltaf í sjónmáli: Að fólk fái notið sín til fulls. Við vitum af farartálmum, en höfum metnað til að sigrast á þeim. Sífellt er unnið að þróun nýjunga og endurbótum á því sem fyrir er. Við kappkostum að koma til móts við þarfir viðskiptavina og hluthafa og vera þannig traustsins verð Hugrekki stoðtækjanotenda, sem sigrast á erflðleikum og taka lífinu fagnandi, er okkur stöðugt til eftirbreytni. lífán takmarkana