Lesbók Morgunblaðsins - 05.02.1950, Blaðsíða 8

Lesbók Morgunblaðsins - 05.02.1950, Blaðsíða 8
68 LESBÓK MORGUNBLAÐSINS ^nœh 7 öm /ýonóóon: Skáldkonan Úndína RJETTILEGA er svo talið, að fólks- ílutningar frá íslandi til Nor'ður- Ameríku hefjist fyrir alvöru sum- arið 1873. Það ár losnar sú skriða er segja má að síðan renni óaflát- anlega alt til aldamóta, og raunar linnir straumnum ekki að fullu fyr en með heimsstyrjöldinni fyrri. Merkilegt má það heita, að með þessu fyrsta útsogi berst þorri þeirra manna, er það átti fyrir að liggja að verða forustumenn landa sinna í hinum nýja heimi og hæst gnæfðu á meðal þeirra alt til æf!- loka. Sira Jón Bjarnason fór þá á miðju sumri, en um hann látinn sagði Þórhallur biskup Bjarnarson að „varla heíði annar maður íslensk ur, að~ Jóni Sigurðssyni fráskild- um.-þessa síðustu mannsaldrana, haft jafnmikla leiðtogahæfilcika og sira Jón". Þetta má nú að vísu draga í efa, og mun ýmsum verða hugsað til Björns Jónssonar, cn hitt vitum við, að mikill forustu- maður varð hann á meðal landa sinna, og er þó sú saga óskyld þeirri, er hjer verður sögð'. Þetta sumar fór Baldvin Lárus Baldvinsson og þau fjögur skáld, oil norðlensk, er það átti fyrir að liggja, að vcrða mest í vcstur-ís- lenskum bókmentum. Er svo að ráða af sumum heimildum að öll yrou þau samskipa vestur — frá Akurcyri 4. ágúst. Eitt þessara skálda hcfir að vísu varla skilið ef tir nein varanleg spor í bókmenta sögunni. Sigurður Jón Jóhannesson (1841—1923) orti aðeins í hinum íoriia alþ>öui>til, og ekki af tiltak- Uiídína. anlegri andagiít, cn hann orti mjög mikið, svo að það er ekki smáræði scm til cr eftir hann af ljóðum á prenti. Hitt má fremur segja, að hann markaði spor i fjelagslifinu vestra á fyrstu áratugunum. Um hin skáldin þrjú verður ckki deilt, að þau eítirJjetu bókmentunum varanlegan arf; en þau voru Steph- an G. Stcphansson, Kristinn Stef- ánsson (af kvæðum hans er því miður enn ekki til fullkomin heild- aiúlgái'a), ug iieiga Steinvör Bald- vinsdóttir Freeman, seni orti undir dulnefninu Úndína. Það er hún sem grcin þessi ræðir lítillega um. Að gömlum íslenskum sið skal þó fyrst sagt nokkuð frá ætt hennar og uppruna, og hefði þó verið fróð- legt að gcra þeim þætti fyllri skil en hjcr verður gert. Faðir Ilelgu var Baldvin Helga- son, fæddur á Skútustöðum við Mývatn 1825, en dáinn í Vestur- heimi, líklega 1905. Faðir hans, iielgi Ásmundsson, var þrikvænt-

x

Lesbók Morgunblaðsins

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Lesbók Morgunblaðsins
https://timarit.is/publication/288

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.