Lesbók Morgunblaðsins - 01.02.1970, Blaðsíða 2

Lesbók Morgunblaðsins - 01.02.1970, Blaðsíða 2
Dr. Barnard segir f rá líf i sínu Cliristian var snemma keppnis- ma'ð'ur og fljótur a'ð' hlaupa. En hann hafði ekki efni á að kaupa gaddaskó og liljóp berfættur. Velgengni á uxiga aldri. Christi- an Barnard, 14 ára, me'ð' 1. verðíaun í tenniskeppni. Á brúðkaupsdagiiui. Chrisitian og Marius bróðir hans, ásamt Liouwtjie og brúðarmeyjum. við hann. Christiaan liltli fanm þó ekki mjög fyrir þessu í æsku. Hann lék sér við önnur börn og var vel tekið á heimilum þeinria. Að vísu mátti greina mun •nn í einstökum atriðum. Christ- iaan þurfti ekki að búast við neinium jólagjöfum; og þegar lcom að hinni árlegu íþrótta- keppni hijóp hanin einn berfætt ur. Christiaan og faðir hans voru samrýndir. Á sunmudög- um gengu þeir oft út úr borg- inni upp á hæð eina, þar sem sá yfir dalinn; þar tyiltu þeir sér og röktu raunir sínar hvor fyrir öðrum. Séra Barnard hafði oft þung . ar áhyggjur og ekki sízt fjár- hagsiegar. Fjölskyldam skuldaði fimim hundruð pund í húsverði auk ótaldra amnarra smærri skulda. Þetta var þungur baggi f átæbLimgum. Við þetta bættist, að elzti sonurinm hafði tvívegis fallið við hásbólapróf og eftir var enn að bomia þremur drengj um gegmum sbóla. Nánasti leikfélagi og viniur Christiaans hét Midhel Ross- ouw. Hamn var af ríku foneldri. Þeir Christiaan voru óaðsbilj- anlegir og Michel deildi öllu sihu með vini simium. FjölisbyLda Michels bjó í stóru húsi, sem stóð ofarlega í hMð og þar voru ýmis sjaldséð tæki eins og út- varp og ísskápur! Búrið þeirra var líka aiitaf troðfulLt, en það varð ekki sagt um búrið heima hjá Christiaan. Hann svaf oft heima hjá Michel og borðaði þar. Þeir brölluðu mangt samam; ein iðja þeirra var sú, að þeir ImupLuðu tómiutm bornsekkjuim einu sinmi í viku frá gömiium kaupmanni og seldu honum sekk ina aftur fyrir tvo shiiMmga atybbið. Þanmig útveguðu þeir sér smá aukasfcilding. Og sá gamli borgaði ævinlega refja- laust. Christiaan svaf í sama her- bergi og Marius, bróðir hans. Herbergi foreldra þeirra var við hliðina. Þar var hjónarúim- ið; stórt járnrúm, þair sem þeir höfðu allir fæðzt, bnæðurnir, mema Barney, sá elzti. Hamn Lá fyrir dauðanuim í næsta rúmi, þegar Christiaan fæddist. Svo hár sitt. Hún hafði aldnei klippt Christiaam skrapp ofit inm tiil for eldra sinna, áður en bann fór að sofa, talaði smástund við þau og horfði á móður sína bursta hár sitt. Hún hafði aldrei klippt það og það ták heoni í miMi. Christiaam. fammst húm mjög falleg kona og dáði og elskaði bæði hana og föður sinm mjög. Þegar hann hafði rabbað smá- stund við þau hélt hann inn til sín. Hann minntist þá gjarnan þess, sem faðir hans hafði sagt, að menm ættu að vera fer.ðbún- ir, þegar guð kallaði þá; Christ iaan hespaði því bænirmar af á mettíma, stökk uppí og reymdi að sofha áður en hann dæi! Christiaam var Látinn hjálpa tll við húsverbim. Hann fægði húsgögn, tróð þvottinn, bar eldi við að og smerist. Verst þótti honum að bóna Langam gamig, sem lá uim mitt húsið, en móðir hans viLdi að hamn gljáði eins og spegiM og Ch'ristiaan máltti bóna hann vikulega. Hamn var því fegmiastur, er kom að árLegu sumarfríi fjölskyidrummar, ©n það stóð i mánuð. Þá losnaði hamn við fjárans ganginni. Barn ardfjöLskyldan ábti gamian dhevrol'et, sem hún ók í niður að strömdinini. Þar áttiu þau simá hýsi. Þar um slóðir voru svalar ár, fiskisæld við ströndina og mikiir skógiar uppaf, flullir ai aiLLs kyns vill'idýrum. Séra Barn ard tók son sinn oft í göngu- ferðir um skógana. Hamn hafði verið veiðimaður á yíigri áruma. Ohristiaam fékk þvd snemma til sögn í veiðum. Nærir má geta, hvort um'gum dremg hefur ekfei þótt æsamdi að geta rekizt á fö, hlébarða eða eitiurslönigu á hverju augnaibliki sem var! Þarma heyrði hann Lika sögur og þjóðsögur um forfeður sína, Búana, sem komu yfir fjöllin og námiu þarna Land. Svo Laiuk fríimu og skólinn og langi gangiurinm tóku við.Christ iaan gekk vel í skóia. Móðir hana hvatti hamn áteafiaga henni var mietmaðanmál, að syn- ir hennar mæðu sem beztum árangri á lífsbrautinni. Christ- iaan brást henni ekfki, varð yfir leitt efsbur í sínium bekk. Auð- vitað gat þó ýmislegt komið fyrir. Einn kennarinn hafði t.d. þanm háttinn á, að gæti einhver ekki sviarað spurninigu, þá barði hann ailan bekkinn með staf. Gilti þá einu hvort nemandi stóð sig vel eða ekki, því þótt eimhver styndi upp svarinu, hélt sá gamili áfram bansmíðínini þar til hann var kominn hriniginn. Christiaain kveðst hafa orðið eitt fyrsta fórnarlambið, er hanm kom í skólann. En aðferðin war ótrúíega áhrifarík: aldrei féli neinm. í bekk þeæa kenmara! Smám saman þunfti Ohristiaam minmi hvatnimigiu; í honum tók að vaxa eigin metniað'ur. Hann vann temmiskeppmi skó'lamisí. hamn var efstiur á próf- um, hamn varð bezti hlaup- ari sbóianis. Það varð æ meiri freisting að takia áskorum um. Brautin virtist bein þar til hann tapaði tvivegis hlaupi fyr- ir Daamtjie, syni séra Babite, aem var fjórum árum eldri en Chris og átti metið í mílu- WLaiupi í Vesturhénuðunium. Christiaian hafði lagt miikið á sig fyrir væntanlegan sigur og þetta féll honum þum.gt. Hamm varð efstur á Lokaprófinu, hann héLt brottflararræðiuna, hamn stóð fyr.ir vinsæili Mjómsveit og hamin hafði Loks fenigið að kyssa Sissie Grimbeeck, en það vair stúlka, sem hanm hafði gengið á efltir með grasið í skónum. Allt þetta taLdi hamn upp, er hamn ílbugaði máLið, en það var ekki nóg: hamn hafði tapað hlaiUip- inu fyrir Dantjie Rabie. Hann hLjóp þatta hlaup ótal simmium í huganium næstu vikurnar þar til önnur og mikiLvægiari keppni bom tii sögummaT: Hamm hafði á- sett sér að fara til Höfðafoorgar og læra tii læknnis. Aðskilnaðurinin fékk bæði á Christiaan og foreldra hans. Móðir hans eldaði ekkert nemia uppáhaldsrétti hams í vilkiu fyr- ir förina og Clhristiaiam ráfaði um garðinn og nágrenmið í þunglyndisLegum hugLeiíðimg- um. Hann vissi það eitt, að hamm viLdi verða læknir, kaninski frægur læknir. Anm- ars var allt þotou huiið. Faðir hans fyigdi honium í lestina. Christiaam kyssti bann og sagð ist mundiu sakna hans. Faðir hans kvaðist mundu biðja þess, að alLt gengi honum í haginm og bað hann vinma veL Meira var ekká sagt. Hið síðasta, sem Christiaan sá var faðir hans, þar sem hann stóð á paluiinutm og veifiaði þar tii lestin flór fyrir Leiti. Höfðaborg þótti honiutn ys- mikil og hávaðasöm. Etaki var hanm áhugasaimur um merkar byggiingar, sem honum voru sýndar, nema Groote Schiuur sjúkrahúsíð, sem hann starði hugfanginn á. Þar ábti þessi ungi miaður einmitt eftir að vinna frægam sigur; það var í þeirri sömu bygginigu, sem hann vamn glímiuna við dauð- amn sjáilfan. Er í háskólainm. kom sá Christiaan Barnard þegar, að hanm var ekki iniógu vel umdir- búinn. Hamn varð að leggja mjög hart að sér til þess að vinna upp tapið. Hanm skildi ekki eimu sinini algenigustu fræðiheiti sem n-otuð voru við kennSLuma. Skömrniu síðar kom svo í Ijós, að hamim átti ekfei móg fyrir bókum og kennslu- gjölduim. Hann gekk á fumd háskólaritara og fékk hjá hon- um þriggja ára námisstyrk með því skillyrðii, að hanm félli ekki á einiu einasta prófi, því þá yrði styrkurinn tekinn af hon- um. Hann stundaði náimdð nú ihiálLfiu hnaðar. Hann fékk smá- Lán hjiá bróður sínum og móð- ur, en húm, fyLgdiat mieð ferM hans líkt og hún ætti son í StyrjöHd á eriendri grand. Barnard keypti sér nauðsynl'eg ustu knuflningartæki og nokk- ur dýr, flór með þau heim og kruf ði þar til dagur reis. Hamin varpaði öMium skemmitunium fyr ir borð og einnig íþróttunum. Þegar kom að próflurn gekk homum vel í öiSLu, nema dýra- fræðinni. Þar var útLiitið svart. Barnard hugsaði ráð siltt. Hanm varð nauðsyniega að fá mjög góða eimlkumn, Pnóflmioriguminm fór bann snemma úrt að bygg- ingumni, þar sem prófa skyldi. ALlir gluggar voru byrgðir svo ekki sæist í dýr þau, sem nememdiur áttu að kryfj,£i, en þau Lágu í bökbum inni í stoflu á neðstu hæð. Barmard þefaði alit hvað af tók og héLt sig fimna daufa Lykt af háfi. Hamm var óviiss, en settist últ í garð og las alit, sem hann bomst yfir um gerð háísins. Lotes voru sstofurmar opnaðar og miem emduir ruddust inm. Barnard kveðst nærri bafa getað kysst kvikindið, fjem Lá þanna á bakkanum fyrir framiam hanm — en það var háfur! Barnard flékk ágætiseinkunnir. Hann var bominn vel á veg með að verða aLvörulæbnir. Hamm var bnábt bominn á baf í líffæra- fræðina, Lífeðlisfræði, Liflefinia- fræði, vefjafræði og tilrauna- lífeðlisfræði. Þama átti fyrir honium að Uggja að dveLja í fimm ár. Námið áttí nú hug hans í ribara mæli en nokkru sinni. Hanm stóðst ÖU próf með ágætum. Þegar dró að lokum þriöja námsársims lau'k einnig fangielsiisvist hans í kemnisiu- stofumum. Upp frá því atti hann að skipta tíma siímum milLi þeirra og sjúkrahúsisinis, þar sem hainm skyldi stumda sjúkl- inga í fynstia sinn. En áður en boim að því, vildi mokkuð til, sem fékk hanm á þá siboðum, að haMn gæti aldrei orðið sburð- læbnir. — Ég hafði haft fyrir venju að fara heim til Beauflort West á hverju sumiri og hitta fjöi- skyldu mína og vini. Þanmig vildi til þetta sumiar, sem hér um rœðir, að ég var þar við- staddur fyrsta uppsteurð, semi ég sá gerðan á ævimni. Bæjar- Læknir einn, van der Merwe að naflni bauð mér að vera við- staddur, er hann gerði botnlangaskurð. Ég þáði boð- ið og var eftirvæmtimgim upp- máluð. Allt var reiðubúið fyr- ir aðgerðima. Ég var í fulLum iæbnissbrúða Sjúíblimigurimm var umg stúiLka, og er ég sá framan í hana þebbti ég hana þegar. Ég hafði verið með systur henmar fyrir mobkrum árum. Ég fyigdist gr,ammt mieð van der Merwe, er hamm bjó sig undir sburðim.m. Við lutum yfir sjúikLiniginm. Hann mund- aði hnífinn og risti fyrir; ég fiamn skyndiLega til miáttLeysis í hnjánum. Ég beiðandartak, en mér hægðd ekki. Ég reikaði að næsita stól og seig niður á hamm. Hjúkrumarbonan sá hvað verða vildi. Húm kom til mím og hjálpaði mér út á gamg. Það var að Mða yfir mig. Vam der Merwe lét sem ekteert hefði gerzt þar til við ótoum heim. Þá sagði haniii mér, að ég skyldi eibkert ótitast; þetta kæmi fyrir beztu memm. Hamm út- skýrði fyrir mér ýmsar hugs- amlegar orsakir til þessa og mæltisit skynsamlieiga. Ég festi mér orð hans í huga og varð öLiu rórra, er ég hugleiddi málið inániar frá sjónarholi hans. Þetta íasri bráltt af mér. En ég komat brátt á aðra skoð- un, Er ég kom aftur í skólann áttum við að taka tdl við kruflrii- ingar. Þegar við bomum inn í sburðstofluna og Labimu var lyft af eimu libinu bom him sama tilfinning enm yfir mig. Þetta var lík stúLbu, sem hefði vel gotað verið tvíbura- systir hinnar fyrri. Ég reyndi aLlt hvað ég gat að herfta uipp hugann, em áranigursLaiust. Ég fann glöggt hvað verða vildi, 2 LESBÓK MORGUNBLAÐSINS 1. flebrúar 1970

x

Lesbók Morgunblaðsins

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Lesbók Morgunblaðsins
https://timarit.is/publication/288

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.