Pressan - 21.03.1991, Blaðsíða 9

FIMMTUDAGUR PRESSAN 21.MARS 1991
9
1989 var aftur gefið út trygginga-
bréf á Landsbankann, að þessu sinni
vegna 15 milljón króna láns, með
veði í sömu fasteign. Fasteign með
slíkt heimilisfang hafði áður ekki
verið til. Það sem Ólafur gerði var
að skipta upp Suðurhrauni 2, sem
var mjög mikið veðsett, og búa til
fasteignina Suðurhraun 2a. Þetta
tók Landsbankinn, þ.e. Bjarni Magn-
ússon, sem fullgilt veð, en síðar kom
í ljós að 300 til 400 milljón króna
veðsetningar, lögtök og fjárnám á
Suðurhrauni 2 ganga fyrir veði
Landsbankans í hinni „nýju“ fast-
eign.
Með öðrum orðum er talin mikil
hætta á því að Landsbankinn tapi
þessum tugum milljóna króna fari
umrædd eign á nauðungaruppboð.
Annarri og síðari nauðungarsölu á
Suðurhrauni 2 hef ur að ósk Iðnlána-
sjóðs verið frestað allar götur frá því
um haustið 1989, eða frá svipuðum
tíma og nafnabreyting Óss átti sér
stað.
VERKTAKALAUN GREIDD MEÐ
VERÐLITLUM VÍXLUM
Eins og áður hef ur verið greint frá
í PRESSUNNI lét Ólafur Björnsson
fyrirtækið Ós hf. húseiningar kaupa
Byggingarfélagið Ós í nóvember
1989 í kjölfar mikilla erfiðleika og
yfirvofandi nauðungarsölu. Þótt
eigendurnir væru hinir sömu eftir
sem áður blasti við lánardrottnum
að sitja uppi með hundruða milljóna
króna kröfur á gamla fyrirtækið.
Heimildarmenn PRESSUNNAR í
bankakerfinu segja það hneyksli að
Landsbankinn hafi tekið við Ósi eft-
ir að Iðnaðarbankinn sparkaði fyrir-
tækinu frá sér og þá ekki síst í ljósi
nafnabreytingarin nar.
Sérfræðingar verðbréfafyrirtækja
á sviði fjármála, sem PRESSAN
ræddi við, eru á einu máli um að í
dag væru pappírar frá Ósi „ekki
taldir gjaldgengir" og einn þeirra
orðaði það svo, að hann myndi ekki
þora að koma nær Ósi en í milufjar-
lægð. Þessa skoðun hefur PRESSAN
fengið staðfesta á sinn hátt hjá bíl-
stjórum sem ekið hafa steypu í verk-
töku fyrir Ós á undanförnum árum.
Þeir fullyrða að í stað launa fái þeir
víxla sem ógjörningur virðist vera
að selja. Dæmi séu um víxla sem
gefnir voru út á tíma gamla fyrir-
tækisins og séu enn óseldir, enda
ónýtir.
„Þessir víxlar sem við höfum ver-
ið að fá eru tveggja mánaða víxlar,
vaxtalausir í einn mánuð. Það vill
helst enginn taka við þeim. Af þeim
víxlumsemþ Vfur tekist að koma
út höfum við þui. 'ð bera 9 til 11
prósent afföll. En ef reu. •'ð er með
því umstangi og kostnaði so. barf
til að koma þessum víxlum í ve.'
má með rétti tala um 30 til 40 pró-
sent afföll," sagði einn viðmælenda
blaðsins. Hann bætti því við að þótt
Ós væri í viðskiptum við Lands-
bankann í Mjódd keypti sá banki
ekki víxlana. „Nema þá af fáum út-
völdum.“
SONUR ÚTIBÚSSTJÓRANS
VAR VERKTAKI HJÁ ÓSI
Athugun PRESSUNNAR hefur
leitt í ljós að eftir að Iðnaðarbank-
inn kastaði Ósi út úr bankanum og
áður en fyrirtækið komst í viðskipti
við Landsbankann í Mjódd var
stofnað sameignarfélagið Úrlausn.
Það gerðist 30. júlí 1986, samkvæmt
skráningu firmaskrár borgarfógeta.
Stofnendur Úrlausnar voru börn
Bjarna Magnússonar, þau Magnús
Bjarnason og Dóra Margrét Bjarna-
dóttir. Tilgangur fyrirtækisins var
skráður rekstur steypukrana, dælu
og vörubíla og sky ld starfsemi. Á ár-
inu 1987 seldi Dóra sinn hlut og var
kaupandinn Sigrún Steingrímsdóttir
eiginkona útibússtjórans.
Auk þess sem eiginkona og sonur
Bjarna Magnússonar voru komin í
viðskipti við Ós, sem fékk lánafyrir-
greiðslu frá Bjarna í útibúinu að
Alfabakka, liggur fyrir að þegar fjöl-
skylda Bjarna stofnaði fyrirtækið
Úrlausn sf. utan um steypubílaakst-
urinn var sonurinn Magnús starfs-
maður hagdeildar Landsbankans, í
sumarafleysingum.
Fyrirtækið eignaðist tvo steypu-
bíla og gerði þá út í akstri fyrir Ós,
en um nokkurt skeið var aðeins
annar þeirra í akstri. Samkvæmt
hefðbundnum vinnubrögðum hafa
Sigrún og Magnús fengið 70 prósent
af innkomunni, en 30 prósent fengu
bílstjórar í undirverktöku hjá þeim.
Samkvæmt varkárri könnun hjá
PRESSUNNI geta tekjur af steypu-
bílaakstri numið nálægt 5 millj-
Bjarni Magnússon útibússtjóri
Landsbankans í Mjódd. Tók Ós hf. í
viðskipti eftir að Iðnaðarbankinn
hafði sparkað fyrirtækinu út. Á
meðan Bjarni lánaði Ósi 35 milljónir
króna stundaði fy rirtæki eiginkonu
hans og sonar steypuflutninga í
verktöku fyrir Ós. Sonurinn var um
leið starfsmaður Landsbankans.
ónum króna á ári fyrir utan virðis-
aukaskatt. Bílstjórinn í undirverk-
tökunni fær þá nálægt 1,5 milljón-
um og eftir standa 3,5 milljónir til
eigenda bílsins. Rekstrarkostnaður
hans gæti numið um 500 þúsund
krónúm á ári.
STARFSMAÐUR
LANDSBANKAN S
ÞÁÐI LAUN FRÁ ÓSI
Úrlausn seldi annan bíla sinna
vorið 1988, en var áfram handhafi
viðkomandi leyfisbréfs. Úrlausn
hætti síðan verktöku sinni fyrir Ós
um sumarið 1989 að sögn heimild-
armanna, eftir að hafa selt síðari
steypubifreið sína. Þetta var
skömmu áður en nafnabreytingin
varð á fyrirtæki Ólafs Björnssonar.
Stór hluti kaupverðs í slíkum við-
skiptum er leyfisbréf sem Ós gefur
út til að eigendur bílanna geti stund-
að verktöku fyrir steypufyrirtækið.
Heimildir PRESSUNNAR fullyrða
að leyfisbréf þessi séu metin á 400 til
500 þúsund krónur. Ós er eina
steypufyrirtækið sem hefur haft bíl-
stjóra í verktöku. Gefur auga leið að
leyfisbréf frá Ósi hafa snarlækkað í
verði þegar við blöstu miklir erfið-
leikar, nauðungarsala og loks um-
deild nafnabreyting.
Magnús Bjarnason var starfsmað-
ur hagdeildar Landsbankans sumar-
ið 1986 og um eins árs skeið frá sept-
ember 1987 til september 1988. All-
an þennan tíma var fyrirtæki hans
Úrlausn í verktöku hjá Ósi. __
Magnús segir sjálfur að Úrlausn
hafi hætt viðskiptum við Ós á árinu
1988. „Úrlausn var í viðskiptum við
Sparisjóð Hafnarf jarðar og viðskipt-
in við Ós voru eins eðlileg og hugs-
ast getur. Það hafa margir aðilar
haft bíla og leigt fyrirtækinu og
þetta tengist á engan hátt þvi að fað-
ir minn er útibússtjóri í Landsbank-
anum.“
Magnús fullyrti að Úrlausn hefði
hætt viðskiptum við Ós löngu áður
en umtöluð nafnabreyting átti sér
stað. „Það var líklegast á árinu
1988. Þegar við hættum voru engin
vandræði komin upp hjá Ósi. Þetta
voru einfaldlega ekki hagkvæm við-
skipti fyrir okkur.“
Samkvæmt bifreiðaskrá var
steypubifreiðin G-27451 skráð sem
eign Úrlausnar frá 20. ágúst 1987 til
20. desember 1989. Hún var allan
þann tíma í akstri hjá Ósi.
SVERRIR: ALLIR HLJÓTA AÐ
SJÁ SIÐFERÐISK RÖFURNAR
Magnús sagði að mörg ár væru
síðan hann hefði verið starfsmaður
hagdeildar Landsbankans og að það
færi ekki saman við tímabil við-
skipta Úrlausnar og Óss. PRESSAN
fékk aðrar upplýsingar hjá starfs-
mannahaldi Landsbankans, eins og
fyrr var sagt.
PRESSAN bar undir Sverri Her-
mannsson hvaða reglur giltu hjá
bankanum varðandi hagsmuna-
árekstra og var hann sérstaklega
spurður um tilvik þar sem fyrirtæki
barna útibússtjóra Landsbankans,
þar sem annað þeirra er að auki
starfsmaður bankans, ættu í beinum
viðskiptum við stóran viðskiptavin
bankans, í útibúi viðkomandi úti-
bússtjóra.
„Eg get ekkert dæmt um það sér-
staka mál sem þú ert að tala um, ég
þekki það ekki og ekkert slíkt hefur
komið upp á mitt borð. En ef ein-
hver slík tilvik eiga sér stað blasir
við, að bankinn þarf að hafa afskap-
lega stranga gát á slíkum málum.
Það er ekki ætlast til þess að starfs-
menn bankans eigi aðild að slíkum
málum. Bókaðar reglur eru fáar í
þessu, en allir hljóta að sjá siðferðis-
kröfurnar í þessu. Bankinn krefst
mjög mikillar aðgæslu af öllum sín-
um starfsmönnum í svona sökum,
eins og gefur að skilja. Um þetta get
ég ekki dæmt, en bankinn vill :
lengstu lög koma í veg fyrir að
óeðlileg samtvinnun eigi sér stað
milli starfsmanna bankans og við-
skipta þeirra og tengds fólks."
RUKKAR LANDSBANKINN
FÓGETA UM 35 MILUÓNIR?
Sem fyrr segir fékk Ós 35 milljón
króna lánafyrirgreiðslu hjá Lands-
bankanum eftir að hafa afhent
hreint veðbókarvottorð fyrir fast-
eignina Suðurhraun 2a, fasteign
sgnL áður hafði ekki verið til í
skram. Ef til nauðungarsölu kemur
er allt eins líklegt að uppboðsréttur-
inn muni úrskurða lán Landsbank-
ans í veðröð á eftir þeim veðhöfum
sem bókaðir eru á Suðurhraun 2.
Samkvæmt heimildum PREiSSUNN-
AR var mál þetta talið mjög alvar-
legt innan Landsbankans. Hann var
kominn með í hendurnar afar hald-
litlar veðsetningar hjá fyrirtæki sem
nú er komið til gjaldþrotameðferð-
ar. Gunnlaugur Kristjánsson aðstoð-
arbankastjóri Landsbankans sagðist
hins vegar í samtali við PRESSUNA
ekki óttast að tryggingarnar fyrir
lánum þessum væru haldlitlar.
„Það er af og frá að Landsbankinn
tapi peningum vegna þessa. Hér
hafa engin mistök átt sér stað. Verð-
ur maður ekki að taka það gilt sem
frá fógeta kemur? Við erum með
hreint veðbókarvottorð frá fógeta
og ég veit ekki betur en þessi lán séu
á fyrsta veðrétti. Ég hef enga
ástæðu til að ætla að mistök hafi átt
sér þar stað. Fógetaembættið verð-
ur að bera ábyrgð á því sem þar er
skrifað undir og gefið út,“ sagði
Gunnlaugur.
Aðstoðarbankastjórinn virðist
með þessum orðum sínum vísa allri
ábyrgð á fógetaembættið í Hafnar-
firði. Að ef lán bankans tapist muni
hann eiga endurkröfurétt á fógeta-
embættið!
Friðrik Þór Guðmundsson
Kópavogi mun hafa ákveðið að
segja upp Gunnari R. Magnússyni
endurskoðanda,
sem verið hefur end-
urskoðandi bæjar-
reikninga allt frá ár-
inu 1965. Gunnar
Birgisson oddviti
sjálfstæðismanna og
Sigurður Geirdal
bæjarstjóri munu hafa rökstutt upp-
sögnina með því, að þeim hafi ekki
fundist reikningsskil Gunnars eðli-
leg. Andstæðingar sjálfstæðis-
manna og framsóknarmanna í
Kópavogi telja hins vegar annar-
legri ástæður að baki og benda á að
Gunnar er tengdafaðir Valþórs
Hlöðverssonar bæjarfulltrúa Al-
þýðubandalagsins. . .
I febrúarhefti tímaritsins Veru
birtast lesendabréf þar sem lesend-
ur mótmæla því harðlega að blaðið
auglýsi snyrtivörur líkt og í nóvem-
berheftinu. Ein kvennanna, Jór-
unn Sörensen, gengur svo langt að
segja upp áskrift á blaðinu og segir
snyrtivöruauglýsingar í Veru sam-
bærilegar því og ef Dýraverndarinn
tæki upp á því að auglýsa pelsa og
dýragildrur. Áslaug Jóhannes-
dóttir svarar fyrir blaðið og segir að
konur eigi að taka sig í sátt sem kyn-
verur ...
Eikki er talið óliklegt að Aðal-
stöðin skipti um eigendur innan
skamms, en eigandi útvarpsstöðvar-
innar, Ólafur Lauf-
dal, er sagður hafa
boðið bæði fram-
sóknarmönnum og
Alþýðuflokksmönn-
um stöðina til kaups.
Þeir siðarnefndu
munu að athuguðu
máli hafa gefið það frá sér, en nú
heyrist að framsóknarmenn vilji
reikna dæmið til enda, með það fyr-
ir augum hvort borgi sig að reka tvo
fjölmiðla, Tímann og Aðalstöðina.
Þess má geta að Helgi Pétursson,
útvarpsstjóri Aðalstöðvarinnar, var
um skeið ritstjóri Tímans ...
C -
C^vo virðist sem fyrirtæki geti
hugsanlega grætt á glæpaöldunni
sem gengur yfir borgina. Að
minnsta kosti hefur fyrirtækið Mar-
inó hf. þegar pantað þúsund stykki
af svokölluðum fjandafælum, sem
er lítið stykki sem fólk ber innan-
klæða og getur látið pípa á háu
tíðnisviði verði það fyrir áreiti. . .
u
■^lýlega flutti Magnús Ósk-
arsson borgarlögmaður mál fyrir
hæstarétti fyrir_ hönd sonar síns,
Óskars Magnús-
sonar lögmanns.
Málið snerist um til-
tekið byggingarleyfi
í Hafnarfirði. Óskar
hafði ætlað sér að
flytja málið sjálfur,
en fékk það ekki
samþykkt sem prófmál. Magnús
vann málið þannig að byggingar-
leyfið var fellt úr gildi, en áður hafði
málið tapast í undirrétti...