Faxi - 01.12.1985, Side 59

og hentu margir gaman af. Hvort
þetta atriði hafi gengið svona til
eða ekki þá er þetta nokkuð líkt
festu Benedikts í fiestu sem hann
hafði afskipti af.
Um vorið 1907 fær Benedikt boð
frá nefnd þeirri er falið hafði verið
að annast undirbúning að ferða-
lagi konungs og föruneytis austur
um sveitir Suðurlands. Voru boð-
in þess eðlis að hann útvegaði eins
marga hesta í sínum hrepp sem
hann hefði tök á, og þá að velja
það sem hann treysti til langferða.
Ekki mun hafa verið um auðugan
garð að gresja, því fáir áttu hesta
og enn síður góðhesta hér um
slóðir. Um leið var Benedikt skip-
aður hestasveinn ef ekki yrði mót-
mælt. Þessi tilkynning skoðaðist
sem hálfgerð konungsskipun og
ekki svo lítil upphefð að vera í
fylgdarliði hans hátignar, og hafa
sennilega komist þar að færri en
vildu enda beinharðir peningar í
boði, sem þá voru lítið í umferð.
Þessi ferð átti að standa yfir í viku
ef ekki kæmi annað til er breytti
áætluninni, það átti að vera síð-
asta vika ágústmánaðar en kon-
ungsheimsókninni var ætluð tvær
vikur, eða frá 15. til 30. ágúst, og
helmingur þess tíma í hestakerr-
um og á hestbaki. Nokkrar hesta-
kerrur fluttu þá æðstu og aum-
ustu að Þingvöllum, en áfram að-
eins á hestum og voru þeir í
minnihluta sem voru vanir hest-
um og enn síður dag eftir dag og
þeirra þrautabætur voru að fara
öðru hvoru af baki og ganga með,
en allt gekk samkvæmt áætlun og
átti mestan þátt í því góð skipu-
lagning og gott veður.
Benedikt mætti samkvæmt
áætluðum stað og stundu og þar
með var hafin hin umfangsmesta
ferðavika sinnar tegundar á ís-
landi, í þeirri ferð voru 400 hestar,
tæpur helmingur undir klyijum
og fyrir kerrum, hinn hlutinn
undir um 200 manns, þar í kónga-
fólk, hestamenn, þjónar og þern-
ur, kokkar og kunnáttumenn í
hverju einu er til þurfti að taka. Þó
þarna hafi verið með danskir
blaðamenn þá hafa þeir ekki
komist yfir að skrá nema lítið eitt
af því er gerðist í allri ferðinni.
Hestasveinum var skipt í
, ,riðla“ og voru 10 í hverjum, ekki
er mér kunnugt hve margir hestar
voru í riðlinum, en danskur mað-
ur, Rendtorf að nafni, var yfir-
stjóri allra hestasveinanna og
þurfti aðstoð við það, mun Bene-
dikt hafa þar komið nokkuð við
sögu að sjá um hvaða hópar færu
á undan með farangur til undir-
búnings náttstaðar, þar eftir aðrir
hópar til undirbúnings matar-
gerðar og borðhalds á þar til tekn-
um stöðum, að síðustu fór svo
restin af fólkinu, sem ekki átti að
sinna matar- og gistiþjónustu.
Allt gekk eftir áætlun sem Is-
lendingar höfðu heiðurinn af
enda fengu þeir hrós erlendu gest-
anna fyrir. Þegar komið var til
baka hafði Benedikt eignast góð-
an samferðamann danskan, J.C.
Christensen, var hann einn af
æðri mönnum konungs og síðar
ráðherra. Christensen var annt
um Benedikt og bauð honum til
sín til skips, vildi vita meira um
hans æfi og bauð honum, ef að
hann vildi gerast kaupmaður að
útvega honum vörur. Þarna hefur
Christensen séð að Benedikt var
trausts verður, að bjóða svona
samvinnu, en þetta boð þáði ekki
Benedikt né annað sem honum
var boðið utan pakka einn að
skilnaði hvar í var forláta alfatn-
aður af Christensen, en innihaldið
kom í ljós, þegar Benedikt opnaði
pakkann heim. Hvort hann hafi
notað þessar flíkur meir eða
minna veit ég ekki en allavega 11
árum síðar var Jón Benediktsson
fermdur í buxum af dönskum
ráðherra í Kálfatjarnarkirkju, að
sjálfsögðu með tilheyrandi breyt-
ingum.
Næsta sumar, þ.e. 1908 fær
Benedikt bréf sérkennilegt og
skrautlegt að sjá með dönskum
stimpli af kórónu og skrautlegri
umgjörð utanum, í þessu bréfi var
kær kveðja með þökk fyrir síðast
frá Christensen og að hann ætti
sendingu i Reykjavík á tilteknum
stað, sem hann ætti sjálfur að
sækja gegn framvísun þessa
bréfs.
Eitthvað mun Benedikt hafa
rennt grun í hvað um væri að vera
og hefur þá minnst skilnaðarins
árið áður og gerði sér íljótlega ferð
til Reykjavíkur að kanna sending-
una og taka hana með heim, en
tómhentur kom hann úr þeirri
ferð og sagði lítið um hana. Aftur
fór hann til Reykjavíkur og kom
jafnnær. Eftir nokkurn tíma fær
Benedikt nokkra kunningja sína
til hjálpar að koma sýrutunnu úr
fjörunni og upp í skiparétt, það
gekk vel en starfsmennirnir voru
nokkuð spurulir og hvort ekki
hefði verið hægt að fá sýru nær og
hvað hann ætlaði að gera við
svona mikið magn. Benedikt
svaraði öllum og öllu eftir sínu
höfði, þakkaði þeim greiðann
þegar þessi sérkennilega tunna
var komin á þann stað sem henni
var ætlaður. Maður skyldi ætla að
þeir sem veltu henni upp fjöruna
hafi lagað höfuðfatið og klórað sér
í höfðinu en svona tunnulag höfðu
þeir aldrei séð áður, og stærðin
virtist innihalda um 130 lítra,
langt til jafn digur og hæðin, botn-
nett en þeim mun víðari um
miðju, áletrun gaf ekkert til
kynna um innilialdið. Benedikt
sagði svona tunnur vera algengar
í Borgarfirði og notaðar undir
sýru og mysu, þær væru undan
innfluttu mjöli. Hvað um það, hafi
einhver grunað Benedikt um
græsku og ætlað að fullvissa sig
betur seinna um þennan hlut þeg-
ar lítið bæri á, þá hefur sá gripið
í tómt, tunnan var horfin fyrir
dimmumótin sama daginn og
enginn vissi meira, því ástæða til
að klóra sér aftur í höfðinu.
Benedikt var vinamargur og
greiðagóður, lágu leiðir margra að
Suðurkoti, var fremur tekið eftir
þeim sem máttu sín meira í þjóð-
félaginu, s.s. kaupsýslumenn,
stórbændur, prestar og aðrir emb-
ættismenn, sérstaklega minnist
ég þess þegar Benedikt fylgdi
prestinum bæ af bæ þegar hann
var að vísitera og láta alla krakka
stafa, þetta var viðhaft við 8 og 9
ára börn en síðan tók skólinn við.
Benedikt átti leið um Voga því
þeir stóðu þvert á þjóðbraut, það
fór ekki á rnilli mála að margir
fóru ,,góðlyktandi“ frá Suðurkoti
þó algert vínbann væri og þar við-
urlög við ef neytt var, sjálfsagt hef-
ur það orkað enn frekar á gesta-
komur og Benedikt sent jafnframt
margan þurrbrjósta frá er komu
síðar við sögu. Aldrei varð ég var
við að Benedikt neytti víns nema
rétt sem sýndarmennsku og að
vera ,,með“.
í Hafnarfirði sat sýslumaður
Kjósar- og Gullbringusýslu er
þessi saga gerðist, hef ég hvergi
séð það annars staðar að Kjósar
nafnið væri á undan, nema í skjöl-
um hjá þessum sýslumanni sem
hét Franz E. Síemsen, f. 14.10.
1855, d. 22.12. 1925, sýslumaður
1886—1908. Hann var „gormælt-
ur“ gat ekki sagt R og kom það oft
broslega fyrir.
Nú fór að berast til eyrna sýslu-
manns, að suður með sjó væri far-
ið nokkuð frjálst með vín, sem var
tvírædd frétt gott fyrir suma,
slæmt fyrir bannunnendur. Urðu
þessar fregnir æ tíðari þar til að
því kom að sýslumaður varð að
verja heiður embættisins og taka á
málinu með festu og þessi Bene-
dikt sem oftast var nefndur í sam-
bandi við þetta var boðaður til -
sýslumanns tiltekinn dag. Eitt-
hvað dró Benedikt að mæta hjá
sýslumanni því ekki var fljótfarið
til Hafnarfjarðar á þeim tímum
sem oftast var farið gangandi yfir
hraun og urðir og krókótta troðn-
inga. Sýslumaður ítrekaði boðun-
ina og nú öllu ákveðnari en áður
og það dugði. Benedikt var mætt-
ur. Sýslumaður: eu þé Benedikt ú
Vogum“?: Benedikt sýslum.:
,,já,“. Sýslum: ,,selji þé bennivín
Benedikt“? Benedikt: ,,nei“.
Sýslum: ,,þa e sagt a þé eigi
bennivín. Benedikt: , ,jæja.“
Sýslum: ,,viti þé ekki Benedikt a
þa e bannað a vea með bennivín,
þ e á móti lögum að selja bennivín
heyi þé þa og viti þé þ Benedikt.“
Benedikt: ,,já, ég hef aldrei selt
brennivín“. Sýslum: ,,þé megið
faa Benedikt." Ekki var meir að-
gert að sinni, en ekki leið á löngu
þar til Siemsen fór að fá fréttir um
Benedikt, sennilega frá bindind-
ismönnum og/eða þeim sem ekki
fengu það sem þeir vildu. Enn
varð sýslumaður að boða þrjótinn
Benedikt til sín og nú dygði ekki
^óía og nvdr^koebiur
sendi ég nemendum mínum með ósk um að þeim
gangi vel á strœtum og vegum á komandi árum
Magnús Þór ökukennari
Óskum öllum Garðbúum
og öðrum Suðurnesjamönnum
gíebiíegra ióía
og far§ceí3 komanbi dr@t
með þökk fyrir samskiptin á liðnu ári
Samkomuhúsið í Garði
FAXI 371