Morgunblaðið - 23.05.2014, Blaðsíða 18

18 | MORGUNBLAÐIÐ
Heiðmörk 38
810 Hveragerði
Sími 483 4800
Fax 483 4005
www.ingibjorg.iS
ingibjorg@ingibjorg.iS
GRÓÐURINN Í GARÐINN
fáið þið hjá okkur:
Sumarblóm
Tré og runnar
Matjurtaplöntur
Rósir
Fjölær blóm
Skógarplöntur
Þetta er líka góður tími til að
hefja gróðursetningu á hvers kyns
gróðri og alltaf gaman að bæta ein-
hverju nýju í garðinn. Plöntur sem
eru forræktaðar í gróðrarstöðvum
og ræktaðar plöntur í pottum má
setja niður allt sumarið og langt
fram eftir hausti. Þessum plöntum
þarf að fylgja alveg sérstaklega
eftir með góðri vökvun á meðan
þær eru að róta sig.“
Vökvum ekki nógu vel
Spurð um algeng mistök ís-
lenskra garðræktenda nefnir Val-
borg að vökvun sé oft áfátt hjá
V
orið er annasamur tími hjá
garðyrkjufólki enda þarf
að mörgu að huga. Valborg
Einarsdóttir er fram-
kvæmdastjóri Garðyrkjufélags Ís-
lands og veit hvað þarf að gera til
að halda garðinum fallegum.
Hún segir vorið hafa verið
óvenjuhlýtt á suðvesturhorninu og
því ættu margir garðyrkjunör-
darnir, eins og hún kallar þá, að
vera búnir með öll helstu og
stærstu vorverkin. „Allur gróður
er kominn vel af stað, laukarnir
sem settir voru niður í haust eru í
blóma, túlípanar, krókusar að
ógleymdum páskaliljunum farin að
setja svip sinn á garðana. Stóru
klippingarnar ættu að vera búnar
og aðeins eftir fínni snyrting og
minni klippingar, s.s. að klippa af
kalsprota ef einhverjir hafa orðið
eftir og snyrta rósirnar,“ segir hún
og bætir við að í raun megi klippa
allt árið en stórtækar aðgerðir séu
heppilegastar snemma árs og allt
fram á gróandann.
Gott að raka mosann
„Flestir eru væntanlega búnir að
slá a.m.k. einu sinni, jafnvel tvisv-
ar. Þeir sem enn hafa ekki þurft að
slá eru væntanlega í mosavand-
ræðum. Borgar sig þá að reyna að
raka mosann hressilega upp eða
leigja mosatætara. Á eftir er gott
að setja kalk, skeljasand eða
áburðarkalk og fylgja því eftir með
áburðargjöf. Mosinn er samt alltaf
mest áberandi snemma á vorin og
minnkar eftir því sem líður á sum-
arið.“
Hún segir vorið líka heppileg-
asta tímann til að gera fyrstu
hreingerninguna og taka ofan af
fjölæringum. „Auðveldast er að
reyta illgresið snemma á vorin og
regluleg umhirða minnkar illgres-
isvandann. Flest illgresi er yfirleitt
einært eða tvíært þó það sé oft
ansi duglegt að sá sér. Ef illgresið
er reytt áður en það blómstrar
nær það ekki að sá sér og umhirð-
an verður þá enn léttari næsta vor.
okkur. „Við vökvum yfirleitt of lítið
en bæði er góð vökvun og góð
áburðargjöf mjög mikilvæg fyrir
ásýnd garðsins. Um miðjan maí er
komið að fyrri áburðargjöf og gott
að hafa áburðargjafirnar yfir sum-
arið tvær eða þrjár minni frekar
en eina stóra. Alhliða tilbúinn
áburður eða lífrænn húsdýra-
áburður hentar vel. Sá lífræni
stuðlar að auknu örverulífi í jarð-
veginum sem er gagnlegt og eykur
lífrænt innihald hans. Í dag vilja
margir eingöngu nota lífrænan
áburð, og þá sérstaklega í mat-
jurtagarðinn.“
Valborg segir garðyrkju ekki
vera dýrt áhugamál en til að spara
tíma og peninga sé samt vissara að
huga vandlega að skipulaginu áður
en ráðist er í smærri eða stærri
breytingar á garðinum. „Skipu-
lagning er alltaf nauðsynleg ef vel
á að takast til og borgar sig að
leita upplýsinga t.d. í góðum garð-
yrkjubókum um val, staðsetningu
og umhirðu plantna sem á að bæta
í garðinn.“
Hún segir að á undanförnum ár-
um og áratugum hafi mikill vöxtur
verið í áhuga á garðyrkju meðal
Íslendinga og sjáist það vel þegar
ekið er um borg, bæi og sveitir.
„Öll umhverfisvitund hefur breyst
mikið, há tré og runnar eru farin
að veita gott skjól sem aftur gerir
mögulegt að rækta fágætari
plöntur sem þurfa vernd gegn
veðri og vindum. Stærstu mistökin
hjá flestum eru að hafa ekki byrjað
að rækta fyrr.“
Mælir Valborg með því að byrj-
endur í garðyrkju stígi fyrstu
skrefin með harðgerðari plöntum
nema skjólið í garðinum sé þeim
mun betra. „Þegar skjólið er orðið
gott er hægt að velja fágætari
plöntur og tré sem í dag er til mik-
ið úrval af.“
Námskeið og klúbbar
Bæði byrjendur og lengra komn-
ir ættu að hafa gagn og gaman af
að skrá sig í Garðyrkjufélag Ís-
lands. Félagið var stofnað árið
1885 og fagnar 129 ára afmæli sínu
26. maí. „Garðyrkjufélag Íslands
er áhugamannafélag og geta allir
orðið félagsmenn. Við fluttum á
síðasta ári í Síðumúla 1 og höfum í
kjölfarið getað eflt starfsemi fé-
lagsins mikið og eins bókasöluna.
Auk þess starfs sem fram fer í höf-
uðstöðvunum í Reykjavík reynum
við að halda uppi virku starfi í
deildum félagsins á landsbyggð-
inni. Fræðslufundir og námskeið
eru haldin reglulega, fimm klúbbar
starfandi með áherslu á ólík und-
irsvið garðyrkju, haldnir eru
plöntuskiptadagar, staðið fyrir
garðaskoðun, garðagöngum,
fræðslu- og skoðunarferðum.“
ai@mbl.is
Ljósmynd/Stefán Sæmundsson
Iðja „Stóru klippingarnar ættu að vera búnar og aðeins eftir fínni snyrting og minni klippingar,“ segir Valborg.
Á suðvesturhorninu ættu vorverkin í
garðinum að vera komin vel af stað
Óvenjuhlýtt vor á suðvest-
urhorninu þýðir að það
ætti að vera búið að klippa
tré, hreinsa beð og slá
grasflötina. Regluleg um-
hirða auðveldar að fást við
illgresisvandann.
Morgunblaðið/ÞÖK
Prýði Gott dæmi um fallegan garð og vel snyrtan.