Bændablaðið - 17.11.2016, Síða 56

48 Bændablaðið | Fimmtudagur 6. febrúar 2014
Eflum
íslenskan
landbúnað!
Íslenskir bændur framleiða fjölbreyttar búvörur sem eru þekktar
fyrir gæði og ferskleika. Metnaður bænda stendur til þess að sjá
þjóðinni fyrir sem mestu af þeim matvælum sem hún þarfnast og
hægt er að framleiða innanlands.
Landbúnaðurinn er hornsteinn byggðanna og hefur víðtæk
margfeldisáhrif í atvinnusköpun um allt land.
Á næstu árum er mikilvægt að b
í haginn að íslenskur landbúnað
vaxi og dafni.
Mál sem brenna á bændum
Fylgstu með bændum á Facebook, á bondi.is og bbl.is
Bætum kjörin
Kjör bænda eru þeirra stærsta
hagsmunamál. Að fá sanngjarnt
endurgjald fyrir sínar vörur er
lífsspursmál fyrir alla sem koma
að matvælaframleiðslu. Íslenskir
bændur keppa ekki við þjóðir þar
sem áherslan er lögð á
stórrekstur í landbúnaði. Okkar
styrkleikar felast í gæðunum og
því að geta framleitt búvörur við
góð skilyrði.
Nýir búvörusamningar
Markmið nýrra búvörusamninga
eru að auka verðmætasköpun,
treysta byggð og nýta sem best
tækifærin sem felast í sveitum
landsins í þágu bænda, neytenda
og samfélagsins alls. Í
samningunum er kveðið á um
stuðning við búvöruframleiðslu
sem ætlaður er til að lækka
vöruverð til neytenda og gera
bændum kleift að framleiða
úrvalsvörur.
Hvað þarf að metta
marga munna?
Grunnspá Hagstofu Íslands gerir
ráð fyrir nærri 440 þúsund íbúum
á Íslandi árið 2065. Því er spáð að
árið 2065 komi um 5 milljónir
ferðamanna til landsins. Þessar
tölur sýna svart á hvítu að hér
þarf að framleiða eða flytja inn
meiri mat. Sterkur innlendur
landbúnaður gegnir lykilhlutverki
við að mæta aukinni þörf fyrir
matvæli.
Fjárfestingar í
landbúnaði
Bætt aðgengi að lánsfjármagni á
hagstæðum kjörum er eitt
mikilvægasta atriðið við nýliðun
og uppbyggingu í landbúnaði.
Framundan er veruleg
endurnýjunarþörf á
framleiðsluaðstöðu margra búa,
samhliða aukinni eftirspurn eftir
ýmsum framleiðsluvörum
landbúnaðarins
Nýsköpun og þróun
Þekking, reynsla, sérhæfing og
fagmennska er lykillinn að
blómlegum landbúnaði.
Uppbygging landbúnaðar-
háskóla er bændum mikilvæg
og grunnur að því að byggja
atvinnugreinina upp til
framtíðar. Nýjar búgreinar og
fjölbreyttar áskoranir krefjast
aukinnar þekkingar, rannsókna
og þróunar.
Upprunamerkingar
á matvörum
Íslenskir neytendur eiga kröfu til
þess að vita hvaðan matvörur
koma og hvort þær eru framleid-
dar á heilnæman hátt í sátt við
náttúru og samfélag. Aðgengile-
gar og réttar upplýsingar eru
samofnir hagsmunir bænda og
neytenda.
Áskoranir í
matvælaframleiðslu
og umhverfismálum
Það er hverri þjóð nauðsyn að
reka öflugan landbúnað. Nýjar
áskoranir blasa við
matvælaframleiðendum um allan
heim sem þurfa að bregðast við
aukinni eftirspurn eftir mat og
breyttum umhverfisþáttum.
Íslenskir bændur vilja nýta
auðlindir landsins með sjálfbærni
að leiðarljósi. Umræðu um
loftslagsmál þarf að efla á
Íslandi og bregðast við þeim
vandamálum sem steðja hratt að
heimsbyggðinni í kjölfar
hlýnunar jarðar.
Hluti af búvöruframleiðslu íslen-
skra bænda er fluttur á erlenda
markaði. Árið 2015 voru tekjur
af útflutningi búvara
57 milljarðar króna.
6,3 milljarðar króna.
Töluverður innflutningur er á
búvörum til Íslands og hann hefur
aukist hratt á síðustu misserum.
Alþjóðlegir samningar kveða á um
ákveðið magn án tolla.
Einn mælikvarði á lífskjör er
hversu stórt hlutfall útgjalda
neytenda af heildarútgjöldum
fer til kaupa á matvælum. Kaup
á matvörum vega um það bil
13,3% í útgjöldum íslenskra
heimila. Meðaltalið í 28 ESB-lön-
dum er 14%.* Íslendingar verja
lægri hluta útgjalda sinna til
matvælakaupa en Finnar, Svíar
og Frakkar. Útgjöld neytenda til
kaupa á íslenskum búvörum eru
um 5,7% heildarútgjalda. Allt
grænmeti, bæði innflutt og
innlent er1% af heildarútgjöldum
* Hlutfall af neyslu án húsnæðiskostnaðar.
Heimild: Eurostat, 2016
Heimildir: Hagstofa Íslands
Fjöldi lögbýla og bænda
Verðmæti útfluttra búvara
Verðmæti landbúnaðarframleiðslu
Innflutningur á búvörum
Útgjöld Íslendinga
til matvælakaupa
Aðbúnaður og
velferð dýra
Á Íslandi er í gildi mjög
framsækin löggjöf um aðbúnað
og velferð dýra sem í sumum
tilfellum gengur lengra en í
samkeppnislöndunum. Bændur
vilja standa undir því trausti
sem neytendur hafa sýnt þeim
og það þýðir að dýravelferð
verður að vera í fyrsta sæti.
2.800 tonn
af kartöflum
2.550 tonn
af erlendu kjöti
266 tonn
af ostum
55 tonn
af jógúrti
13.000 tonn
af grænmeti
Heildarverðmæti
búvöruframleiðslunnar
árið 2015 var tæpir
Ríkisútgjöld til landbúnaðar
Útgjöld vegna stuðnings við
landbúnað á Íslandi fara
lækkandi. Fyrir 30 árum voru þau
5% af landsframleiðslu en núna
1,1%. Heildarútgjöld hins
opinbera til landbúnaðar voru
16,9 milljarðar króna árið 2015.
Það eru 1,78% af útgjöldum
ríkisins.
6.700 lögbýli eru skráð á Íslandi
3.150 bú framleiða vörur af ýmsu tagi
3.900 manns starfa í landbúnaði
eða 2,1% fólks á vinnumarkaði.
10.000 störf tengjast landbúnaði
úa svo
ur