Fréttablaðið - 01.07.2020, Blaðsíða 20

BÍLABLAÐ
FRÉTTABLAÐSINS
Mest lesna bílablað landsins kemur út þriðjudaginn 7. júlí.
Að þessu sinni mun fylgja því sérblað um fornbíla.
Tryggðu þér pláss í mest lesna blaði landsins.
Nánari upplýsingar um blaðið veitir:
Jón Ívar Vilhelmsson, markaðsfulltrúi Fréttablaðsins.
Sími 550 5654 / jonivar@frettabladid.is
FERMINGARGJAFIR
Fimmtudaginn 15. mars gefur Fréttablaðið út
bráðsniðugt aukablað sem innheldur ótal
hugmyndir að fjölbreyttum fermingargjöfum.
Allir sem hafa fermst vita að dagurinn og ekki síst
gjarnar lifa í minningunni um aldur og ævi.
Tryggðu þér gott auglýsingapláss
í langmest lesna dagblaði landsins.
Upplýsingar hjá auglýsingadeild Fréttablaðsins í síma 512 5402
eða sendu okkur póst á netfangið serblod@frettabladid.is
LIÐVERKIR,
STIRÐLEIKI
EÐA BRAK Í
LIÐUM?
Mest selda liðbætiefni
á Íslandi
2-3ja
mánaða skammtur íhverju glasi
Fatlað fólk á allt sína drauma en þó virðist sjálfsagt að skjóta lífi fatlaðra sífellt á frest í skjóli
þess að ekki séu til peningar til að
efna ýmis loforð og áætlanir. Engu
að síður erum við lifandi mann-
eskjur með þrá og löngun til að taka
þátt í lífinu, rétt eins og aðrir, og
vitaskuld eigum við að hafa sömu
tækifæri og réttindi og annað fólk,“
segir Aileen Soffía Svensdóttir sem
í byrjun sumars setti á laggirnar
fyrsta íslenska hlaðvarpið um
mannréttindi fatlaðra ásamt Hauki
Guðmundssyni.
Þau Haukur og Aileen starfa bæði
hjá Ási Styrktarfélagi við Vinnu og
virkni og hafa tekið virkan þátt í
fjölda nefnda og verkefna á vegum
félaga sem snúa að réttindabaráttu
fyrir fólk með þroskahömlun.
„Okkur Hauki varð vel til vina
þegar hann kom í starfsnám til mín
eftir að hafa lokið diplómanámi
fyrir fólk með þroskahömlun vorið
2017. Þá var ég formaður Átaks,
félags fólks með þroskahömlun, en
sama ár lét ég af störfum þar og réði
mig til starfa hjá Ási þar sem leiðir
okkar Hauks lágu aftur saman,“
útskýrir Aileen.
Í samkomubanninu fengu þau
svo hugmynd að hlaðvarpinu.
„Mannréttindamál eru okkur
báðum hugleikin. Það skiptir líka
máli að við Haukur séum bæði
með fötlun því þannig getum við
sett okkur í spor annarra og sam-
samað okkur reynslu fatlaðra. Í
þjóðfélagsumræðunni er mikið
talað um jafnrétti og að allir eigi að
hafa sömu réttindi en því miður er
það jafnrétti ekki í takt við veru-
leika fatlaðra. Því langar okkur
Hauk að fá botn í það hvers vegna
íslensku samfélagi er svona mis-
skipt; hvort heldur sem það tengist
náms- eða atvinnutækifærum
fatlaðra, aðgengi þeirra að menn-
ingu og listum, félagslífi eða öðru
og ákváðum að hleypa hlaðvarpi
af stokkunum. Það er svo mikil
vanþekking gagnvart fötluðu fólki.
Við erum eins misjöfn og við erum
mörg en það er erfiðast þegar fólk
á við ósýnilegar fatlanir að stríða,“
upplýsir Aileen.
Í fyrrahaust var hún með nám-
skeið og umræðuhópa á Ási, tengt
Mannréttindasáttmála Sameinuðu
þjóðanna.
Fatlaðir eiga sér líka drauma
Vinirnir Aileen Soffía Svensdóttir og Haukur Guðmundsson standa að hlaðvarpinu Mannréttindi
fatlaðra sem fór í loftið í byrjun sumars. Þau segja mikilvægt að geta sett sig í spor fatlaðra.
Aileen Soffí a
Svensdóttir og
Haukur Guð-
mundsson
eru umsjónar-
menn fyrsta
íslenska
hlaðvarpsins
um mannrétt-
indi fatlaðra.
FRÉTTABLAÐIÐ/
ERNIR
„Þá heyrði ég sögur fatlaðra og
það sem brennur á þeim en upp-
götvaði líka mikla vanþekkingu á
sjálfsögðum mannréttindum. Því
skortir tilfinnanlega meiri fræðslu
fyrir fatlaðra, þá sem vinna með
fötluðum og almenning almennt.
Fatlaðir eiga skilyrðislaust að hafa
sama aðgang að samfélaginu og
aðrir.“
Þátttakendur í lífinu líka
Í hlaðvarpinu munu Aileen og
Haukur taka viðtöl við fjölmargt
fólk í íslensku samfélagi, í því augna-
miði að varpa ljósi á stöðu fatlaðra
í samfélaginu og ræða um hvernig
hana megi bæta.
„Við tökum líka viðtöl um lífið og
tilveruna og það sem okkur dettur
í hug og þykir áhugavert. Okkur
liggur á hjarta að fræða samfélagið
um raunveruleika fatlaðra og hvað
stéttaskipting er. Margt fatlað fólk
dreymir um að búa sjálfstætt og að
geta unnið sína vinnu en þá taka við
langir biðlistar og líf þess er sett á
bið. Allt sem tengist fötluðum er sett
á tilraunastig. Við ætlum þó ekki
að álasa eða kvarta í hlaðvarpinu
en við viljum spyrja spurninga og
kryfja málin,“ segir Aileen.
Hlaðvarpið er ekki eyrnamerkt
fötluðum heldur segir Aileen að allir
græði á því að hlusta.
„Þetta er auðvitað algjör tilrauna-
starfsemi og við vitum ekkert hvert
við förum eða hvar við endum en
við höfum fengið hvatningu og
góðar viðtökur og erum viss um
að hlaðvarpið sé þarfaþing,“ segir
Aileen.
Þau Haukur ríða á vaðið í sumar
með þáttum sem þau vinna í sam-
starfi við List án landamæra, lista-
hátíð er leggur áherslu á list fatlaðra
listamanna.
„Við munum leggja áherslu
á skapandi þætti í lífi fatlaðra,
listsköpun og menningu, tala við
fatlaða og ófatlaða listamenn, for-
stöðumenn menningarstofnana,
menningarfjölmiðlafólk og listunn-
endur. Það er staðreynd að fatlaðir
listamenn sem ljúka námi á mynd-
listarbrautum eða diplómanámi í
myndlist fá ekki aðgang að sér-
samböndum eins og hinn almenni
myndlistarmaður. Það er búið að
aðgreina fatlaða frá samfélaginu
og þeir hafa ekki sömu tækifæri
til að þróa sig eða koma list sinni á
framfæri og aðrir listamenn. Okkur
langar að vita um ástæðu þess,“ segir
Aileen sem sjálf stundar söngnám í
Söngskóla Sigurðar Demetz.
„Fatlaðir geta ekki sótt í sjóði
stéttarfélaga, og þeir sem eru á
örorkubótum eða starfa á vinnu-
stöðum fyrir fatlaða hafa ekki heldur
sömu tækifæri til endurgreiðslu eða
styrkja á almennum vinnumarkaði
ef þá langar að bæta við sig námi.
Við erum hins vegar öll í vinnu.
Vinnan sem við stundum er vinna
og við erum öll að fara í vinnuna.
Lífsgæði okkar og löngun til að bæta
við okkur námi eða auknum tæki-
færum á vinnumarkaði stranda á því
að ekki eru til styrkir sem auðvelda
fötluðum að stunda draumanámið,
hvort sem það er söngur, ljósmynd-
un eða annað. Það vantar að sam-
félagið og fyrirtæki auki stuðning til
að fatlað fólk komist í auknum mæli
á vinnumarkaðinn eða í nám til að
geta sinnt sínu daglega lífi betur og
verið þátttakendur í lífinu til jafns
við aðra.“
Hlaðvarpið Mannréttindi fatlaðra
er á: soundcloud.com/mann­
r­ttindi­fatla­ra, og á Instagram:
instagram.com/mannrettindi­
fatladra/. Verið líka velkomin að
hafa samband við umsjónarmenn
hlaðvarpsins á netfanginu: mann­
rettindifatladra@gmail.com
Þórdís Lilja
Gunnarsdóttir
thordisg@frettabladid.is
Það er búið að
aðgreina fatlaða
frá samfélaginu og okkur
langar að vita um ástæð-
ur þess.
4 KYNNINGARBLAÐ FÓLK 1 . J Ú L Í 2 0 2 0 M I ÐV I KU DAG U R