Ásgarður : blað starfsmanna ríkis og bæja - 15.07.1963, Side 14
ákvæðum 4. tl. 2. mgr. 29. gr. laganna, frá 1.
júlí 1963 til ársloka 1965. Samkv. lögum nr.
97/1962 gildir dómurinn þó, að því er sjúkrahús-
lækna varðar, frá 1. ágúst 1962 til ársloka 1965.
IV.
Kjaradómur hefur kynnt sér framlögð sókn-
ar- og varnargögn aðila og kallað fyrirsvars-
menn þeirra fyrir sig til að svara spurningum,
er dómurinn hefur talið rétt að leggja fyrir þá
til skýringar málinu og þá fyrst og fremst um
þau atriði, er dóminum ber samkvæmt 20. gr.
laganna m. a. að hafa hliðsjón af.
Kjaradómur sjálfur hefur einnig eftir föngum
aflað sér gagna og upplýsinga í samræmi við
ákvæði 18. greinar laganna.
Þá hefur Kjaradómur sérstaklega talið þörf
á að afla gagna og uppiýsinga um, hver séu
raunveruleg laun opinberra starfsmanna, ein-
staklinga og/eða hópa, og í hvaða mynd þau séu
greidd, hver sé raunveruleg launabyrði ríkisins
nú og í hvaða mynd.
Gagna og upplýsinga um þessi efni hefur dóm-
inum reynzt torvelt að afla á þeim skamma tíma,
sem hann hefur haft til umráða, en telur þó á
grundvelli þeirra takmörkuðu upplýsinga, er að-
ilar hafa aflað og dómurinn sjálfur, að Ijóst sé,
að auk fastra launa, njóti ýmsir ríkisstarfsmenn
viðbótartekna frá ríkinu, auk greiðslna fyrir
venjulega yfir- og aukavinnu. Ennfremur er
ljóst, að launabætur þessar koma misjafnt niður
og ná ekki til allra starfsmanna. Ekki er ljóst,
að hve miklu leyti þessar launabætur muni nið-
ur falla með breytingum á launakerfi ríkisins.
Kjaradómur getur ekki kveðið á um þetta atriði
enda hlýtur framkvæmd öll í þessu efni að hvíla
á framkvæmdavaldinu.
Þá hefur dómurinn, að því leyti, sem kostur
er á, gert sér grein fyrir fyrirkomulagi launa-
mála opinberra starfsmanna í nágrannalöndun-
um, að því leyti sem slíkt er sambærilegt, en
vegna mismunandi þjóðfélagshátta i hverju landi,
er erfitt að draga traustar ályktanir af slíkum
samanburði.
Viðfangsefni Kjaradóms almennt falla í þrjá
meginflokka:
1. Fjöldi launaflokka og skipting starfsmanna
í þá.
2. Föst laun í hverjum launaflokki.
3. Vinnutími, yfirvinnugreiðslur og önnur
starfskjör.
Um fyrsta viðfangsefnið liggur fyrir samkomu-
lag málsaðila um fjölda launaflokka og röðun
starfsmanna í þá, og leggur dómurinn það sam-
komulag til grundvallar og miðar við það í dóm-
inum.
Varðandi upphæð fastra launa eru báðir aðil-
ar sammála um, að nauðsyn beri til að auka
launamismun milli flokka til að tryggja, að ríkið
eigi kost hæfra starfsmanna og sé um það sam-
keppnisfært einkarekstrinum. Dómurinn er
þeirrar skoðunar, að nauðsyn sé verulegrar
hækkunar á launum rikisstarfsmanna, ef leið-
rétta á það misræmi, sem orðið er og tryggja þeim
viðunandi launakjör með tilliti til þeirra laun-
þega, er vinna sambærileg störf hjá einkaaðil-
um. Þessi launahækkun hlýtur að verða mest í
efri launaflokkunum bæði vegna samanburðar
við launakjör í einkarekstri og þeirrar mennt-
unar og ábyrgðar, sem störf í þessum flokkum
krefjast.
Við ákvörðun launa ríkisstarfsmanna hefur
Kjaradómur haft til hliðsjónar launakjör sam-
kvæmt gildandi kjarasamningum, þ. á. m. þær
breytingar, sem almennt hafa orðið á þeim nú
nýverið, er margir hópar launþega fengu hækkuð
laun sín um 7,5%. Varðandi samræmingu kjara
ríkisstarfsmanna og annarra launþega hefur dóm-
urinn einnig litið til þess, að atvinnuöryggi rík-
isstarfsmanna er meira en launþega í einka-
rekstri, og þeir njóta auk þess ýmissa réttinda
og hlunninda umfram aðra launþega. Samræm-
ing sú á launum ríkisstarfsmanna og annarra,
sem að er stefnt, takmarkast einnig að nokkru
af þeirri launaflokkun, sem liggur dóminum til
grundvallar, en hún bindur að verulegu leyti
launahlutföllin á milli einstakra starfshópa.
A móti þeirri leiðréttingu, sem dómurinn telur
nauðsynlega og réttláta á launakjörum ríkis-
starfsmanna, hefur hann reynt að meta áhrif
hennar á afkomu þjóðarbúsins, þ. á. m. á fjárhag
ríkissjóðs. Er í þessu sambandi rétt að benda á,
að á móti hækkun fastra launa virðist geta kom-
ið verulegur sparnaður útgjalda með niðurfell-
ingu annarra greiðslna, hagkvæmari rekstri
vegna betri aðstöðu til að fá hæft starfslið og
með fastari framkvæmd um skipun manna í
launaflokka.
Að því er varðar þriðja flokk viðfangsefna
dómsins, vinnutíma, laun fyrir yfirvinnu og önn-
ur starfskjör, hefur dómurinn talið rétt að líta
fyrst til þeirra reglna, sem um þetta hafa gilt til
þessa. Þó hefur hann ákveðið ýmsar breytingar
starfsmönnum til hagsbóta og hefur þá eink-
14 ÁSGARÐUR