Hinsegin dagar í Reykjavík - 01.07.2024, Síða 30
30
Embla unaðinn og sögðu ákveðna róttækni
í því. „Guð var alltaf að skapa eitthvað sem
er gott […] og í byrjuninni á ferlinu hugsaði
ég hvað það væri áhugavert ef ég væri bara
að gera það sem er gott. Því að sem fötluð
hinsegin kona er það ekki eitthvað sem ég
má gera,“ segir Embla.
Það getur hins vegar verið hægara sagt en
gert að ímynda sér hinsegin fötlunarparadís
líkt og Embla kemur inn á: „Það er ótrúlega
erfitt að velta fyrir sér og hugsa um hvað
sé næs fyrir mig í þessum heimi sem jaðar
setur mann svona mikið.“ Og Nína bætir við:
„Þetta var því krefjandi og flókið enda ekki
sjálfsagt að eltast við unað og það sem er gott
þegar þú hefur alist upp hinsegin í heteró
normatífu handriti þar sem þér dettur ekki
einu sinni í hug að spyrja þig hver þú sért og
hvað þér finnist gott.“
Önnur leið til að skapa og upplifa list
Nína og Embla lögðu áherslu á það frá upp
hafi að verkið væri skapað fyrir jaðarsetta
hópa, út frá þeirra veruleika. „Sýningin
okkar er ekki ‚inclusive‘. Hún er ekki þannig
að við ætlum að opna normið svo að hinsegin
fólk og fatlað fólk komist fyrir inni í því, hún
byrjar á þeim,“ segir Nína og Embla tekur
undir: „Við vildum búa til þetta verk fyrir
okkar hópa. Við erum ekki að búa þetta verk
til fyrir sískynja gagnkynhneigt ófatlað fólk.“
Þær horfðu þannig út fyrir hefðir og venjur
leikhússins á öllum stigum verksins og veltu
upplifun áhorfenda fyrir sér frá upphafi.
„Við spurðum okkur hvernig við gætum af
miðjað áhorfendur svo að við værum ekki
með fasta áhorfendabekki og fatlað fólk
þyrfti að sitja á hornunum, heldur þannig að
fatlað fólk fengi bestu sætin,“ segir Nína. Í
Eden sitja áhorfendur inni í sviðsmyndinni,
eru með í heiminum, og lögð var áhersla á
að fólk ætti að geta valið sér stað eða sæti
sjálft, eftir því sem því hentaði. Hægt var
að liggja eða sitja á og við þúfur sem voru
hluti af sviðsmynd verksins. Tanja Levý og
Sean Patrick O’Brien hönnuðu sviðsmynd
verksins og að sögn Emblu og Nínu tóku þau
hugmyndir þeirra og margfölduðu þær og
gerðu úr þeim í stórkostlegan draumaheim
og veislu fyrir skynfærin. Tónskáldið Ronja
Jóhannsdóttir lék lifandi tónlist á sviðinu
sem gerði stemninguna bæði ógnvekjandi
en líka hjartnæma. Rósa Ómarsdóttir, dans
höfundur, og Gréta Kristín Ómarsdóttir,
dramatúrg, eiga líka stóran þátt í verkinu.
Öðruvísi uppsetning á verkinu Eden fól í sér
nýjar áskoranir og flækjustig og Nína leggur
sérstaka áherslu á hversu miklu máli það
skipti að þær fengu stuðning frá Listahátíð,
listrænum stjórnenda hennar, Vigdísi Jakobs
dóttur, framleiðandanum sínum, Davíð Frey
Þórarinssyni, og MurMur Productions.
Þær fengu þannig að skapa verkið fyrir sína
hópa, fólkið sitt, og gefa því tækifæri til að
upplifa leikhús sem er skapað frá grunni
fyrir það. „Það er svo margt í verkinu sem
hinsegin eða fatlað fólk skilur kannski öðru
vísi en annað fólk og með því að skapa verkið
fyrir okkur og okkar hópa þá fylgir því líka
svona ákveðið frelsi til að þurfa ekki alltaf að
vera að útskýra allt,“ segir Embla.
Beðið verður með að setja Eden upp aftur þar
til í apríl 2025. Embla ætlar einbeita sér að
öðru verkefni fram að því en hún gengur með
annað barn sitt og konunnar sinnar, Val
gerðar Bláklukku Fjölnisdóttur, og er settur
dagur í ágúst. Það verður líka áfram nóg að
gera hjá Nínu en hún vinnur meðal annars
að því að skipuleggja næsta hinsegin klúbba
kvöld Sleiks sem verður haldið laugardaginn
10. ágúst á Hinsegin dögum.
“What Would Eden Look Like if Every
thing Could Just Be Nice?”
The stage play Eden debuted last June at
The Reykjavík City Theatre, as part of the
programme of the Reykjavík Arts Festival
2024. The piece came to be when Embla
Guðrúnar Ágústsdóttir and Nína Hjálmars
asked themselves the above question. The
result was the creation of a queer paradise on
the terms of disabled people, a particularly
marginalised group within the LGBTQ+
community. This group now takes centre
stage, but the play will be staged again in
April 2025.