Freyja - 01.12.1909, Blaðsíða 16

I 12
FREYJA
XII 5.
ANÐVÖKUR.
Eftir St. G. Stephansson.
(Framhald frá nóv. nr. Freyju.)
I kvæöinu: ,,Hervör á haugi Angantýs, “ sýnir skáldið
aSra hliS á konunni. Þar gengur hún ríkt eftir erfSarétti sín-
sínum, er hún soekir Tyrfing í haug föSur síns um há nótt, og
var slíkt þó ekki heiglum hent. eftir trú þeirra tíma. Enda
er kvœSi það listileg frásögn um ofurhug dótturinnar—arf-
gengan manndóm, sem ekki spy'r um kyn, bara mann. Tœp-
lega tvítug leggur Hervör alt á hættu, —■ ekki sjálfrar sinnar
vegna, heldur sona sinna tilvonandi. ÞoriS fann hún hjásér,
sem faSir hennar átti,—þrekiS og viljann til aS bera afleiS-
ingarnar, og eins og faöir hennar sagSi; ,,Vorrar cettar voða
og happ, vinnur svo þitt ofurkapp. “ A5 endingu segir skáldiS;
SegSu vinur, því ég þarf
þér að skýra bögu;
Heimtar ekki heygðan arf
Hervör, nú í sögu?“
ViS hvaS gæti skáldið átt, annaS en jafnréttiskröfur
kvenna nú á tímum, og það skilur þær og sýnir og sannar
réttmœti þeirra.
,,Pétursborg, “ er listaverk, eins og svo margt annaS. En
viðvíkjandi konunum eftir að hafa lýst falli fólksins og hversu
sagan-muni geymast í framtíSinni, segir skáldiS:
,,Sá heimur spyr engan um kyn, bara mann.“
Einnig mætti vitna í kvœSiS; ,,Úr hÚslestri.
Þar sézt bezt að skáldið sér glöggt hinn tvöfalda siðferð-
ismœlikvarSa, sem ’jafnan hefir ríkt í heiminum, veit af hvaSa
rótum hann errunninn og hve mikilsvirði alt verndunar-raup
stjórna og einstaklinga er og verSur gagnvart konum, meðan
þœr ekki hafa rétt ogtækifœri til að vernda sig sjálfar. Hann
sýnir glögt, að það sem upphefur og göfgar manninn, hefir
sömu áhrif á konuna, og aS þaS sem saurgar ogniSuriœgir kon-
una, hlýtur að saurga og niðurlægja manninn líka. AS ena-
ingu segir höf: ,,ÞiS síagist á framför ogtrelsi, ogfurSist hve
lítiS á sér, en hindriö frá hönd að því leggja þá helft, sem þó
verkafœr er. -— 'En veitið oss viðleitnis heimild, og vitum sva
til hvernig feru (Framhaid.)