Birtingur - 01.06.1962, Síða 51

Birtingur - 01.06.1962, Síða 51
þjáningin er jafn raunsannur þáttur tilverunnar sem hamingja og gleði." **) í hinum þykku bókmenntatímaritum fóru að sjást á víð og dreif feimnislegar smásögur og kvæði, sem skáru sig úr öðrum að þvi leyti, að þar var fjallað um lifandi mannfólk og vanda- mál þess. Évgéni Évtúsénko birti kvæði sitt „Járnbrautarstöðin Vetur“, Kirsanoff kvæðið ,,Sjö dagar vikunnar", R. Rosdéstvénskí kvæðið „Morgunn", og skömmu fyrir 20. þingið birtist saga Dúdíntseffs „Ekki af brauði einu saman". Fæst þessara verka voru merk sem bókmenntir, þau voru fyrst og fremst tilraunir til að brjótast í gegn um múr ritskoðunarinnar meö vandamál iífsins sjálfs. 20. þing Kommúnistaflokks Sovétríkjanna (febr- úar 1956) ákvað „að frumkvæði Miðstjórnar- innar" (On the Overcoming etc. p. 8), að hefja allsherjar afstalínun í landinu. Einstaka menn i' hópi listamanna hugðu þá, að stjórnvöldin hyggðust leggja zdanoffisma á hilluna, og minnt- ust þeirra daga, er Lenín lifði. Stjórnvöldin virt- ust og vera í vafa, hvernig reka bæri afstalínun- ina. Þetta óvissutímabil stóð yfir fram eftir vetri 1956—1957. A bókmenntaakrinum varð einna frægast safnrit, sem kom út í ársbyrjun 1957 und- ir nafninu „Lítératúrnaja Moskva". Þar birtust sögurnar „Lyftistengurnar" eftir Jassín, „Heim- sókn á æskustöðvarnar" eftir Zdanoff, „Ljósið í **) Ibidem, str. 135. glugganum" eftir Naglbin. Verk í svipuðum anda komu fram í leiklist, myndlist, tónlist. En Adam var ekki lengi í Paradís. Afstalínunin mátti ekki ganga of langt. Þjóðinni var tilkynnt, að bókmenntir sem þessar væru flokknum og ríkinu ekki að skapi. Vorið 1957 kom út í bæk- lingi verk Hrúsjoffs, „Fyrir nánum tengslum bók- mennta og lista við líf þjóðarinnar", og hrað- frysti hann þar andlegt líf i landinu með eigin afbrigði af nýzdanoffisma. „Sérkenni hinnar flóknu hugmyndabaráttu á sviði bókmennta og lista koma m. a. fram í þvi nú, að við verðum að verja bókmenntir og listir ekki aðeins fyrir árásum utan að frá heldur og fyrir tilraunum einstakra starfsmanna á sviði list- sköpunar til þess að ýta bókmenntum og listum yfir á ranga leið, færa þær til hliðar frá höfuð- þróunarlínunni." „Það er óhugsandi að vilja vera með þjóðinni án þess að aðhyllast skoðanir flo'kksins og stjórnmálalínu hans. Sá sem vill vera með þjóðinni, verður ætíð með flokknum. Hver sem stendur staðfastlega með flokknum, verður ætíð mcð þjóðinni." (Tímaritið „Kommúnist", 1957, no. 12, bls. 22 og 24). Einn útskýrenda á þessum fyrirmælum Hrúsjoffs veitist með hörðu orðbragði að þeim höfundum, sem ég áðan nefndi, og sannar með tilvitnunum í Hrúsjoff, að þeir þekki ekki lífið, falsi það, sýni það 1 spéspegli, verk þeirra séu andlistræn, einhliða huglæg, höfundarnir hafi misskilið gagnrýnina á persónudýrkun o. s. frv. Öðru máli gegni um góða höfunda. Eru tilnefndir Ovétskln BIRTINGUR 49

x

Birtingur

Beinleiðis leinki

Hvis du vil linke til denne avis/magasin, skal du bruge disse links:

Link til denne avis/magasin: Birtingur
https://timarit.is/publication/823

Link til dette eksemplar:

Link til denne side:

Link til denne artikel:

Venligst ikke link direkte til billeder eller PDfs på Timarit.is, da sådanne webadresser kan ændres uden advarsel. Brug venligst de angivne webadresser for at linke til sitet.