Morgunblaðið - 04.08.1967, Blaðsíða 2

2
MORGUNBLAÐIÐ, FÖSTUDAGUR 4. ÁGÚST 1967
Slyscilcius verzl-
unarmannahelgi
Verzlunarmannahelgin, mesta umferðar-
helgi sumarsins fer nú í hönd. Bifreiðum
hefur fjölgað mikið hér á landi undanfarin
ár og umferðin á vegum landsins fer ört
vaxandi.
Nú um helgina, þegar þúsundir ökumanna
halda út á þjóðvegina eykst slysahættan.
VEGF ARENDUR:
Sameinist um að tryggja öryggi í umferðinni.
Sýnið tillitssemi og kurteisi í umferðinni og
og metið rétt umferðaraðstæður.
Stefnum að slysalausri verzlunarmannahelgi
Góða ferð Góða heimkomu.
LÖGREGLAN.
Lopinn unninn á nýjan hátt
Ingi R. Jóhannsson vann
Lopapeysupakkningar á markaðnum
Barcza ■ síðustu umferð
SKÁKMÓTINU, sem haldið var
í minningu ungverska skákmeist
arans Lajos Asztalos og fór fram
í Salgotarjan, Ungverjalandi, er
lokið. Efstir og jafnir urðu Ung-
verjarnir Bilek og Barczai ásamt
Rússanum Shamkovich með 10
vinninga hver. Röð annarra
keppenda var þessi: 4—5 Dam-
janovic, Júgóslavíu og Simagin,
Sovétríkjunum með 9% vinning
hvor. Sjötti var Ungverjinn
Barcza með 9 vinninga, en hann
tapaði síðustu skákinni gegn
Igna R. Jóhannssyni. Szabo,
Ungverjalandi var sjöundi með
8. Attundi var Ungverjinn Haag
með átta vinninga, Ssom, Ung-
verjalandi var níundi, hlaut
7% vinning. Ingi R. Jóhanns-
son var í tíunda sæti, ásamt
Flesch frá Ungverjalandi með
6% vinning hvor. 12—13 Kov-
acs, Ungverjalandi og Dr. Paoli
Ítalíu með 6 vinninga hvor.
Cobo frá Kúbu hlaut 5 vinn-
inga og fjórtánda sæti. Lestina
ráku Tékkinn Kavalek og Aust-
urÞjóðverjinn Pietzsch með 4
vinninga hvor.
í síðustu umferð vann Ingi R.
Barcza, sem fyrr segir.
Þessi útkoma Inga R. er all-
góð, því mótið er sterkt mann-
að og keppendur þess gera lít-
ið annað en tefla skák allt ár-
ið um kring, nema Ingi, sem
hefur ekki tekið þátt í skákmót-
um síðan í nóv. fyrra árs, er
hann tefldi I Olympíusveitinni
íslenzku í Kúbu. Önnur úrslit
síðustu umferðar:
Barczai vann Cobo, Haag
vann Kovacs, en jafntefli gerðu
Szabo og Dr. Paoli, Gsom og
Damjanovic, Simagin og Pietz-
sch.
ÍSLENDINGAR eru einir um að
hafa prjónað og heklað lopa
eins og hann kemur beint úr
lopavélinni. Um 1940 komu lopa
peysurnar fyrst á markaðinn og
urðu fljótlega eftirsótt vara,
bæði hjá íslendingum og erlend-
Bíll veltur
Akureyri, 3. ágúst.
UM miðaftansleytið í gær voru
tveir piltar um tvítugt á leið
til Akureyrar í fimm manna
bíl. Þegar þeir voru að kom-
ast ofan að jafnsléttu, neðan við
Eyrarland blindaðist ökumaður
af ryki frá bíl, sem á undan fór,
og fataðist honum stjórnin í
beygju og va.t eina og hálfa
veltu. Ekki var hátt fram af
og mýrlendi fyrir neðan. Piit-
ana sakaði ekki, en bíllinn er
talinn ónýtur. — Sv. P.
Ónógar öryggisráðstaf anir
klaufaskapur og fávizka
— orsakir slyssins í Aberfan
— segir í skýrslu rannsóknarnefndar
Aberfan, London, 3. ágúst
— NTB—AP —
RANNSÓKNARNEFND hef-
ur komizt að þeirri niður-
stöðu, að orsakir slyssins, er
varð í október sl. í Aberfan
i Wales, hafi fyrst og fremst
verið ónógar Öryggisráðstaf-
anir, klaufaskapur og fá-
vizka starfsmanna brezku
kolanámanna.
Nefndin, sem skipuð var
til þess að rannsaka slysið,
er gjallhaugur hrundi og
varð 116 börnum og 28 full-
orðnum að bana, birti í dag
skýrslu, þar sem farið er
þungum orðum um stjórn
kolanámanna og tilgreindir
níu starfsmenn í Aberfan, er
beri höfuðábyrgðina á því
hvernig fór. Þó er skýrt tek-
ið fram, að aðalbækistöðvar 1
London verði einnig að tel]-
ast bera hluta ábyrgðarinnar.
Þá er stjórn kolanámanna
gagnrýnd fyrir að hafa verið
ófús að viðurkenna þann
möguleika, að slysið hefði or-
sakazt af vanrækslu. Robens
lávarður, forseti brezku kola-
námanna, var í dag kallaður
á fund Richards Marsh, ráð-
herra þess, sem fjallar um
orkumál í Bretlandi, og eftir
klukkustundar viðræður fékk
lávarðurinn mánaðar frest til
þess að svara skýrslu rann-
sóknarnefndarinnar. Skyldi
þar koma fram greinargerð
námastjórnarinnar um mál-
ið og upplýsingar um þær
ráðstafanir, sem hún hefur
gert til þess að koma í veg
fyrir að slík slys geti gerzt.
f skýrslu rannsóknarnefnd
arinnar eru sérstaklega til-
greindir Thomas Wynn,
námustjórinn í Aberfan og
átta verkfræðingar, sem
nefndin telur, að hafi brugð-
izt skyldum sínum. “Þeir eru
ekki afbrotamenn — heldur
heiðarlegir menh, sem hafa
lent á villigötum vegna
klaufaskapar eða hreinnar
fávizku — eða hvors tveggja',
segir í skýrslunni. Ennfrem-
ur segir, að þeir hafi van-
rækt að hafa nægilegt eftir-
lit með gjallhaugunum og
hafi ekki séð um, að öryggis-
reglum væri fylgt. Yfirleitt
hafi ríkt linka innan námu-
stjórnarinna — linka, sem
eigí rót sína að rekja til þess
tíma, er náman var í einka-
eign. í hundrað ár hafi ekki
orðið þar nein slys og svo sé
ekki að sjá, að þar hafi ver-
ið fylgt neinni stefnu í ör-
yggismálum. Hins vegar hafi
námustjórnin fengið margar
aðvaranir um að slíkir haug-
ar gætu verið hættulegir.“
Meðal annars skrifaði prófess
or frá Wales um skriðuhætt-
una frá slíkum haugum og á
sl. 27 árum hafa þrjár stór-
ar gjallskriður fallið í ná-
grenni Aberfan. Og enda
þótt engin tjón yrðu á mönn-
um hefðu þær átt að sýna
mönnum fram á hættuna.
Jafnvel leikmaður gat sagt
hvílík reginfirra það var að
hafa gjallhaugana í Aber-
fan, þar sem þeir voru, og
þegar árið 1960 lét bæjar-
stjórnin í Aberfan í Ijós
áhyggjur af hættu á skriðu-
falli úr haugunum, en námu
stjórnin vísaði þeim áhyggj-
m algerlega á bug‘ segir í
skýrslu rannsóknarnefndar •
um ferðamönnum. Síðan hefur
framleiðsla á lopapeysum aukizt
mikið og telja má að um 40—
60 þúsund lopapeysur hafi verið
prjónaðar á fslandi sl. ár. Þar ai
hefur meiri hlutinn ýmist verið
fluttur út eða keyptur af erlend
um ferðamönnum.
Hingað til hefur lopinn verið
seldur í plötum og þá með ull-
arolíunni í, svo að af honum
hefur verið óþægileg lykt og
hann smitað frá sér við snert-
ingu. Á blaðamannafundi í gær
skýrði Ásbjörn Sigurjónsson, for
stjóri Álafoss HF., frá því, að
það hefði lengi verið von fyrir-
tækisins að geta framleitt lop-
ann hreinan, lyktarlausan og til-
búinn til að prjóna úr honum
án þess að þurfa að vinda hann
margsinnis samanlagðan til þess
að hægt væri að prjóna úr hon-
um og þurfa síðan að þvo flik-
ina. Frá því á síðasta ári hefur
verið unnið að lausn þessa máls
undir forystu verksmiðjustjórans
á Álafossi, Guðjóns Hjartarson-
ar og getum við nú sýnt þessa
nýjung, HESPULOPANN með
þeim árangri, að islenzka ullin
nýtur sín eins vel og áður er
prjónað var úr plötulopanum.
Hespulopinn er þveginn og möl-
varinn og hefur reynslan sýnt
að mun fljótara er að prjóna
úr honum. Hann er mun sterk-
ari, teygjanlegur og jafn.
Hefur Alafoss nú einnig haf-
ið sölu á lopapeysupakkningum
sem í er mynd af ákveðinni lopa
peysu, mynstursteikningu og
prjónauppskrift, með tilheyrandi
magni af hespulopa. Á þessi
pakkning að koma sér mjög vel
fyrir alla, sem fást við að prjóna
lopapeysur, en einkum þó byrj-
endur. Eru uppskriftirnar á fjór
um tungumálum, ensku, þýzku,
dönsku, og íslenzku. Uppskrift-
irnar eru samdar af frú Aðal-
björgu Guðmundsdóttur á Mos-
fellli í Mosfellssveit, en frú Að-
albjörg er meðal þeirra fyrstu,
sem prjónuðu lopapeysur.
V-Þjóðverjar og
Tékkar sentja
Bonn, 3. ágúst, NTB.
FULLTRÚAR Vestur-Þýzka-
lands og Tékkóslóvakíu undir
rituðu í Prag í dag nýjan
' viðskiptasamning, sem gildir
til þriggja ára og felur í sér
skipti á verzlunarsendinefnd-
um. Einnig eru í samningnum
ákvæði um að verzlunarsendi
nefndir geti gefið út vega-
bréfsáritanir og gert er ráð
fyrir að viðskipti landanna
aukist um 25%.
í Bonn er talið, að hér
sé um að ræða enn einn sig-
ur í þeirri viðleitni Vestur-
Þjóðverja að bæta sambúðina
við kommúnistaríki í Austar
Evrópu. Fyrsti sigurinn í þess
um tilraunum var samningur
inn við Rúmena í janúar sl.
um stjórnmálasamband land-
anna. Vestur-Þjóðverjar hafa
nú opinberar skrifstofur í
öllum löndum Austur-Evrópu
nema Albaníu.
j Willy Brandt utani.kis-
ráðherra kom í dag til Búka-
rest til að endurgjalda heim-
sókn rúmenska utanríkisráð-
herrans Manecus til Bonn í
janúar. f kvöld undirrituða
þeir samning um samvinnu
Vestur-Þjóðverja og Rúmena
á sviðum vísinda og tækni,
m.a. í vélaiðnaði.
MILLI tveggja lægða, við V. skýjað og hiti 5—6 stig, en
Noreg og suður af Græn- syðra voru víða 13—15 stig
landi, var í gær hár loft- síðdegis, sólskin og hægur
þrýstingur og víðast bjart veð blær. Lægðin suður af Græn-
ur, svo sem hér á landi. Að- landi átti að fara austur.
eins á annesjum nyrðra var