Morgunblaðið - 29.09.1968, Blaðsíða 19

Morgunblaðið - 29.09.1968, Blaðsíða 19
MORGUNBLAÐIÐ, SUNNUDAGUR 29. SEPT. 1968 19 - LISTAMENN Framh. af bls. 12 indi í félagið og hverjir ekki, en óhugsandi er annað en að setja nokkuð strangar skorður. — Bygging nýs listamanna- skála er aðaláhugamál okkar núna. Það er enn óákveðið hvort v?ð fáum beina aðild að skálan- um á Miklatúni, en við höfum fullan hug á því, og eigum dá- lítið fé í sjóði, sem við vildum gjarnan leggja fram. Það er ekki á þessu stigi hægt að segja hver úrslit þeirra mála verða, en við vonum hið bezta. Þá er að tilhlutan félagsins efnt til sýninga og séð um þátt- töku íslendinga í sýningum er- lendis. Við erum aðilar að Nor- ræna listabandalaginu og tökum þátt í sýningum þess sem haldn ar eru til skiptis á Norðurlöndun um. Þessi sýning hefur verið tvisvar hérlendis og víð tilkomu nýs sýningarhúss opnast meiri og betri möguleikar fyrir okkur að halda slíka sýningu í framtíð- inni. Félagið hefur einnig valið ís- lenzk listaverk á sýningar er- lendis, en því hefur jafnan bor- izt mun meira af boðum um þáfct töku en unnt hefur verið að sinna sökum fjárskorts. Um nokk urt skeið hefur félagið einnig efnt til haustsýningar myndlist- armanna og er ætlunin að halda því starfi áfram, ef við fáum húsnæði til þess. GÓÐ SAMVINNA 1 RITHÖFUNDASAMBANDINU Stefán Júlíusson rithöfundur svaraði spurningum Mbl. eftir- farandi. — Rithöfundasamband íslands var stofnað árið 1957, fyrst og fremst til þess að brúa bilíð á milli rithöfundafélaganna tveggja, Rithöfundafélags Islands og Félags íslenzkra rithöfunda. Fyrrnefnda félagið var stofnað 1941, en klofnaði 1944 og var þá hið síðarnefnda stofnað. Fljót- lega var farið að ræða um það að reyna að sameina félögin og 1955 var skipuð sameiningar- nefnd og komst hún að samkomu lagi. Ekki tókst hins vegar að fá samþykki í félögunum fyrir sam suna þeirra. Jón Leifs, sem þá var forma'ður Bandalags ís- lenzkra listamanna, kom fram með hugmynd að stofnun sam- bandsins og fékk þafi strax góð- ar undirtektir í báðum félögum, og var stofnað, eins og áður segir, 1957. Stjórn Sambandsins er þannig skipuð að félögin tvö kjósa á aðalfundum menn í hana. Annað árið 'hefur Félag íslenzkra rithöfunda tvo menn í stjórn- inni og Rithöfundafélag íslands þrjá, en hitt árið er svo skipt um og það félag sem áður var í minnihluta fær meírihluta í stjórninni. Þetta sarrístarf hefur jafnan gengið mjög vel og snur'ðulaust. Við settuim fl>ótt á stofn skrif- stofu hjá lögfræðingi og höfum leitast við að gæta réttar höf- unda bæðiinn á við og út á við. Einnig höfum við tekið virkan þátt í norræna rithöfundaráðinu, en einmitt þaðan fengum við góð ráð og ábendingar um uppbygg- ingu sambandsins. — Okkar stærsti ávinningur er vafalaust hin nýja löggjöf um bókasöfn, sem kve'ður m.a. á um að 10% af framlagi ríkis og sveit airfélaga renni í Rithöfundasjóð Islands, en síðan hafa rithöfunda samtökin meirihluta í sjóðstjórn inni og geta úthlutað úr sjóðn- um 40% óbundið. 60% af fé sjóðsins rennur hinsvegar til höf unda í hlutfalli við útlán bóka þeirra í bókasöfnunum. Má því segja að sú upphæð skiptist á inarga staði og fremur smátt. Stjórn Sambandsins hefur nú í fyrsta sinn úthlutað úr sjóðnum 400 þús. krónum til 4 xithötfunda, og má af því sjá að sjó*ðurinn kemur til með að verða öflug lýftistöng fyrir íslenzka rithöf- unda. — Mitt áhugamál nú er, að íleiri almenningsbókasöfn kaupi Qeiri bækur eftir íslenzka höf- unda, og af fleira tagi, en nú er gert, — þannig að allir góðix höfundar, jafnvel þótt um þá sé deilt, komist til lesenda. Mér hefur dottið í hug að mennta- málaráðuneytið, eða þeir aðilar sem yeita fé til safnanna, gæti stutt að þessu. — Núverandi stjórn Rithöf- undasambands íslands mun láta af störfum innan tíðar. Auk mín eiga sæti í henni þeir Björn Th. Björnsson sem er varaforma'ður, Ingólfur Kristjánsson sem er gjaldkeri, Þorsteinn Valdimars- son ritari og Indriði Indriðason meðstjórnandi. Sú stjórn sem við tekur hefur þegar verið kjörin og í henni eiga sæti: Einar Bragi, Jón úr Vör, Jón Óskar, Stefán Júlíusson og Ingólfur Kristjáns,- LÍTIL VERKEFNI HJA LISTDÖNSURUM Eitt yngsta aðildarfélag Banda lags íslenzkra listamanna er Fé- lag íslenzkra listdansara. Formað ur félagsins er Ingibjörg Björns- dóttir. — Stofnendur félagsins voru aðeins 5 stúlkur, sagði Ingibjörg í viðtali við Mbl. Nú eru félag- arnir orðnir 27, þar af þrír karl- menn, sem reyndar starfa allir erlendis. Það vill brenna við að þeir sem fara út í þessa listgrein ílengist erlendis, enda atvinnu- möguleikar nánast engir hérlend- is. — Hver eru inntökuskilyfði félagsins? — Viðkomandi þarf að hafa stundað nám í a.m.k. 4 ár í viðurkenndum skóla og dansað talsvert opinberlega. — Læra ekki flestir dansararn ir erlendis? —Flestir hefja sitt nám í ball ettskólunum hérna, en fara síðan utan til náms og fá þar framhalds menntun. — Verkefnin eru lítil? — Við höfum lítið að gera, nema að kenna og taka þátt í nokkrum sýningum Þjóðleikhúss ins. Það hefur skapazt vítahring- ur í þessum málum og orðið þess valdandi að áhugi á ballett er sáralítill hérlendis. Það hefur ekk ert verið gert til að byggja hann upp. Þegar Erik Bidsted var hjá Þjóðleikhúsinu voru settir upp ballettar hérlendis og vöktu þeir töluverða athygli og voru sæmi- lega sóttir. Tilvalið hefði verið að fylgja því fram og byggja á því sem þá var búið að gera. En allt slíkt fórst fyrir, eflaust af ýmsum ástæðum. — Aðaláhugamál ykkar er þá að koma upp íslenzkum ballett- flokki? — Vissulega. Við gerum okkur ljósa grein f^rrir því að slíkur flokkur getur aldrei orðið stór, en það er ekkert því til fyrir- stöðu að stofnaður verði 8—10 manna dansflokkur fastráðinna dansara, sem haldi síðan sýningu a.m.k. árlega. Við verðum að ganga að því sem gefnu að missa okkar beztu dansara úr landi. — Krefst ballettdans ekki mikils af dansaranum? — Ballettdansari verður helzt að æfa sig undir stjórn kennara einu sinni á dag. Hann þarf að vera miklum hæfileikum búinn ef hann á a'ð komast langt. Is- lendingar hafa eignast afburða- dansara, Helga Tómasson, og get um við vissulega verið stolt af honum. Miklu varðar um fram- tíð dansara að fyrsta kennslan sem hann hlýtur sé góð. — Hvað éru starfandi margir ballettskólar hérlendis? — Fyrir utan skóla Þjóðleik- hússins eru 5 ballettskólar starf- andi. Unnið hefur verið að því að undanförnu að samræma störf þessara skóla að svo miklu leyti sem hægt er. Mín skoðun er sú a'ð framtíðarþróun í skóla- málum verði sú, að einkaskólarn ir taki við börnunum og hafi þau í kennslu í 3—4 ár, en síðan taki skóli Þjóðleikhússins við sem nokkurns konar framhalds- skóli. — Og eru engar horfur á að íslenzkir ballettdansarar fái verk efni? — Það er þá helzt tilkoma sjónvarpsins sem opnar leiðir fyrir okkur. Við hpfum mikinn áhuga á að starfa fyrir það, og gætum útbúið heilt prógramm ef óskað yrði. — Hverjir eiga sæti með þér í stjórn félagsins? — Edda Scheving er ritari, Ingunn Jensdóttir gjaldkeri og Guðný Pétursdóttir og Sigrún ólafsdóttir eru meðstjórnendur. Fyrsti formaður félagsins var Ásta Norðmann, en Sigríður Ár- mann hefur lengst gegnt for- mannsstörfum. Guðmundur Þór Pálsson er for maður Arkitektafélags íslands en aðrir sem sæti eiga í sitjórn félagsins eru ólafur Sigurðsson sem er ritari, Guðmundur Kr. Guðmundsson gjaldkeri og Guð- mundur Kr. Kristinsson með stjórnandi. Það er Guðmundur Þór Páls- son formaður A.í. sem hér á eft- ir svarar nokkrum spurningum. — Hvert er höfuðverkefni fé- lagsinis? — Félagið er hagsmunafélag og höfuðverkefni þess er að gæta hagsmuna félagsmanna og sjá til þess að þeir starfi samkvæmt siðareglum félagsins. — f hverju eru siðareglur þess ar fólgnar? — Siðareglur A.f. eru svo til samhljóða siðareglum arkitekta- félaganna á Norðurlöndum svo og alþjóðasamtaka arkitekta. í reglum þessum er þess m.a. get- ið að arkitekt má ekki auglýsa sig og að hann má ekki vera verk sali eða hluthafi í bygg- ingarvörufirma. — Hver gru aðalvandamál ykk ar arkitekta? — Ég myndi á'Iíta það vera ríkjandi skilningsleysi almenn- ings á arkitektúr. Alltof margir gera lítinn greinarmun á arki- tektum og öðrum þeim er teikna hús. Fólk sem er að byrja að byggja vill eðlilega byrja á að spara og heldur að það geti spar að í teikningum, sem er mesti misskilningur. Sá sparnaður, ef einhver er, er étinn margfalt upp síðar, þegar þarf að fara að brjóta niður eða lagfæra það, sem afvega hefir farið, vegna þess að engar eða 'lélegar teikningar hafa verið fyrir hendi. — Hvað eru margir félagar í Arkitektafélagi fslands. — Félagar eru nú um 60 og hefir farið mjög fjölgandi á síð- ustu árum. Til dæmis um það má nefna að um 1960 voru þeir aðeins um 30. Inntökuskliyrði í félagið eru, að viðkomandi haf lokið fullnaðarprófi í byggingar- list frá listaháskóla eða tækni- háskóla, sem félagið viðurkennir. Fram ti'l skamms tíma menntuð- ust flestir íslenzkir arkitektar á Norðurlöndum, en nú fara æ fleiri til Þýzkalands. Námið tek- ur 4—5 ár að afloknu stúdents- prófi. — Starfa flestir félagsmanna að arkitektúr? — Já, svo að segja allir. Ör- fáir eru erlendis, margir starfa hjá hinu opinbera, en hinir reka sjálfstæða stofu. Það hefir verið nokkuð gott atvinnuástand hjá þeim, þar til núna að heldur virð ist vera að dofna yfir. — Hafið þið samstarf við er- 'lenda starfsbræður? — Við erum aðilar að U.I.A. sem eru alþjóðleg samtök arki- tekta, en beztu og mestu sam- vinnuna höfum við við félög arkitekta á Norðurlöndum. Það samstarf álít ég mjög þýðingar- mikið fyrir okkur, og höfum við ýmislegt á því grætt. Vandamál in skjóta þar upp* kollinum fyrr en hér hjá okkur og getum við því oft hagnýtt okkur þeirra reynslu. Haldnir eru a.m.k. ár- legir fundir og er þess skemmst að minnast, að síðasti fundur var haldinn hérlendis í tengálum við Norræna byggingardaginn. — Hvaða verkef ni munu verða efst á baugi hjá ykkur á næst- unni? — Við munum sennilega leggja mun meiri áherzlu á að kynna arkitektur og gildi hans, en gert hefir verið, — kynna starf arki- tektsins o.s.frv. Eins og ég sagði áðan má arkitekt ekki auglýsa sig, Verkin eiga að vera næg aug lýsing. Á þessum fundi norrænu arki- tektafélaganna, sem ég talaði um áðan var mikið rætt um þenn- an lið siðareglnanna. Það hefir orðið samdráttur hjá sænskum starfsbræðrum okkar og þeir orðnir uggandi um sinn hag og vilja túlka þennan lið frjá'lsleg- ar en gert hef ir verið. Þeir mae ttu mótspyrnu á fundin um og það verður sennilega nið- urstaðan, að félögin sjálf annist meiri og öflugari kynningar- starfsemi en áður. Þess má geta að lokum, að einn liður þessarar kynningar- starfsemi er að norðurlandafélög in öll hafa nú í sameiningu aug- lýst hugmyndasamkeppni að kvikmynd, sem fjalla á um nor- ræna húsgerðarlist. BÍLAÁKLÆÐI Borgartúni 25. Saumum óklæði á sæti í allar tegundir bília. Sérstaklega falleg efni fyrir- liggjandi. — Stuttur afgreiðslufrestur. BÍLAÁKLÆÐI Borgartúni 25 sími 10659. KENNSLA hefst 8. október INNRITUN í síma 3—21—53 kl. 2-6 daglega DANSKENNARASAMBAND ISLANDS <M>0 BALLETSKOLI SIGRIÐAR ÁRMANN SKULAGÖTU 34 4. HÆÐ í cy€if/^of^^ OvifAH^UOy FERDARITVELAR VIÐ ALLRA HÆFI VANDAÐAR, LÉTTBYGGÐAR * I SKOLANN * Á HEIMLEIÐ * Á VINNUSTAÐ HAGSTÆTT VERÐ ÓLAFUR GÍSLASON & CO. H.F. Ingólfsstræti 1 A. — Sími 18370.

x

Morgunblaðið

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Morgunblaðið
https://timarit.is/publication/58

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.