Morgunblaðið - 06.01.1993, Qupperneq 15

MORGUNBLAÐIÐ MIÐVIKUDAGUR 6. JANÚAR 1993
15
um Lionshugsunina og þann fjölda
verkefna sem hreyfingin vinnur að
bæði opinberlega og ekki síður þau
sem eru unnin í kyrrþey. Stefán var
ætíð tilbúinn að taka að sér verk
og oft var til hans leitað ekki síst
þegar vel átti til að vanda. Á fundi
mætti Stefán mjög vel og var þar
hrókur alls fagnaðar. Þar naut sín
vel hin skemmtilega kímni hans.
Oft sagði hann sögur af mönnum
og málefnum án þess að særa nokk-
urn.
Eftir að Stefán flutti frá Dalvík
var hann alltaf í góðu sambandi við
klúbbinn og fylgdist vel með störf-
um hans og margar voru kveðjurn-
ar og bréfin sem bárust til klúbbs-
ins frá honum.
Lionsklúbbur Dalvíkur og Lions-
hreyfingin sjá á bak góðum félaga
en áhrifa hans mun gæta lengi í
hreyfingunni.
Aldnir hníga, einnig hinir.
Ævin líður, skammt til nætur.
En þegar fara fomir vinir,
finn eg svíða í hjartarætur.
Svo kvað vestur-íslenska skáldið
og fræðimaðurinn Richard Beck, er
hann frétti lát tveggja nákominna
vina sinna heima á Fróni. Sorg-
arstefið hans náði mér að hjartarót-
um, er eg frétti að séra Stefán V.
Snævarr fv. prófastur væri látinn.
Hann lést annan dag jóla, eftir að
hafa legið nokkra daga þungt hald-
inn í Landspítalanum.
Þó að sár sé treginn við fráfall
séra Stefáns, kom dauði hans ekki
óvænt. Séra Stefán hafði ekki geng-
ið heill til skógar undanfarið og oft
orðið af þeim sökum að leggjast á
sjúkrahúsið. En baráttu sína við
sjúkdómana háði hann af einstakri
hugarró og æðruleysi. Dauðanum
kveið hann ekki. Sýnt var, að hverju
dró, þegar hann síðast varð að leggj-
ast mjög veikur inn á Landspítalann
nokkrum dögum fyrir jól.
En þótt dauðinn geri hugboð um
návist sína og hvíldin eina kalli á
viðbrögð Síraksbókar: „Ó, dauði,
hversu kært er kall þitt“ — þá er
það kall ævinlega snöggt og fjar-
rænt því að það breytir svo miklu.
Þar um geymir eilífðin ein hinstu
rökin.
Stefán Erlendur var fæddur á
Húsavík 22. mars 1914. Hann var
sonur sæmdar- og merkishjónanna
Valdemars Snævarrs skálds og
skólastjóra, Valvessonar skipstjóra
á Þórisstöðum á Svalbarðsströnd og
Stefaníu Erlendsdóttur bónda og
útgerðarmanns á Ormsstöðum í
Norðfirði. Valdemar Snævarr var
þá skólastjóri á Húsavík í nokkur
ár. Síðan flutti fjölskyldan til Nes-
kaupstaðar, þar sem Valdemar varð
skólastjóri.
Stefán lauk stúdentsprófi frá
Menntaskólanum á Akureyri vorið
1936. Kandidat í guðfræði varð
hann frá Háskóla íslands 1940. Um
mitt sumar árið eftir, 15. júní 1941,
var hann vígður sóknarprestur í
Vallaprestakalli í Svarfaðardal.
Séra Stefán kvæntist 1. júní 1947
eftirlifandi eiginkonu sinni, Jónu
Magneu Gunnlaugsdóttur, Gíslason-
ar bónda og konu hans Rósu Þorgils-
dóttur á Sökku í Svarfaðardal. Frú
Jóna er mikil húsmóðir og studdi
mann sinn með ráðum og dáð á
löngum starfsferli og til hinsta dags.
Á kveðjustund hrannast saman
bjartar, hlýjar og þakklátar minn-
ingar um samstarf og vináttu okkar
séra Stefáns í hartnær hálfa öld.
Ljúft er mér að minnast þess, hve
fjölskyldur okkar voru samrýmdar,
vinskapurinn mikill og samveru-
stundirnar margar allt frá fyrstu
tíð. Við Sólveig og börnin okkar
minnumst þess með sérstakri þökk,
hve gott var að koma heim að Völl-
um og eiga þar márgar ánægju-
stundir.
Þá höfðu foreldrar Stefáns flutt
frá Neskaupstað og eignast hlýtt
og notalegt athvarf í ellinni á efri
hæð prestssetursins. Þá var þar og
til heimilis Árnína, systir Stefaníu,
sem einn af meðlimum fjölskyldunn-
ar.
Á Völlum ólust upp börn séra
Stefáns og frú Jónu: Stefanía Rósa,
sem er handavinnukennari, gift dr.
Ingimar Einarssyni sem um þessar
mundir starfar í Stokkhólmi á veg-
um Norðurlandaráðs; Gunnlaugur
Valdemar er yfirkennari Lögreglu-
skóla ríkisins og lngibjörg Arnfríður
er fóstra, en starfar nú hjá Rauða
krossi íslands.
Prestsheimilið á Völlum var því
þeirrar gerðar sem áður var, þegar
afi og amma voru í heimilinu hjá
hinni ungu og uppvaxandi kynslóð.
Séra Stefán og frú Jóna sátu stað-
inn með sæmd og prýði. Mannkost-
ir fjölskyldunnar á Völlum, kær-
leikslundin, vinarþelið og gestrisnin
mótuðu heimilislífið.
Oft var það, sem við hjónin og
börnin okkar ókum sem leið liggur
út í Svarfaðardal, í berjamó í
Skíðadal eða þegar réttað var í daln-
um og jafnvei rennt fyrir silung í
ánni. Ævinlega var viðkomustað-
urinn Vellir, og þá ekki síst þegar
efnt var til laufabrauðsgerðar á
aðventunni, en það var fastur siður
heimila okkar í áratugi að annast
sameiginlega þann undirbúning jól-
anna og nú síðast daginn sem séra
Stefán varð frá að hverfa og leggj-
ast í sjúkrahúsið, og fáeinir dagar
voru eftir, þar til að hann hafði
runnið æviskeið sitt á enda.
Með séra Stefáni er genginn góð-
ur, grandvar og traustur kirkjunnar
þjónn og glöggur embættismaður,
er eigi vildi vamm sitt vita í nokkr-
um hlut. Séra Stefán varð prófastur
Eyjafjarðarprófastsdæmis 1967,
eða um líkt leyti og prestssetrið á
Völlum var flutt til Dalvíkur. Þá
varð mikil starfsaukning á þjónustu
séra Stefáns til viðbótar starfinu í
stóru prestakalli. Þar við bættist svo
aukaþjónustan í nágrannapresta-
köllum, er á þurfti að halda. En
hann var heilsugóður fram eftir
aldri, starfsfús og ósérhlífinn.
Séra Stefán átti ríka kímnigáfu,
þótt hann léti að jafnaði lítið á því
bera, því hann var bæði hógvær og
hlédrægur. En þessi hæfileiki hans
leyndist ekki í vinahópi, eða þegar
hann var fenginn til þess að vera
veislustjóri í mannfagnaði. Þá lét
hann brandara sína óspart ijúka
milli dagskrárliða. Ég minnist hans
frá fermingarbarnamótum í próf-
astsdæminu, hve ráðsnjall hann var,
og unglingunum gaf hann ekkert
eftir í leikjum og íþróttum.
Trú séra Stefáns var byggð á
þeim trausta grunni, sem enginn
annar getur lagt en Jesús Kristur.
Ef eg ætti að lýsa trúarvitund hans
eins og hún kom mér fyrir sjónir,
geri eg það með orðum Jesaja spá-
manns: „Svo hefir hinn heilagi í
ísrael sagt: „Fyrir afturhvarf og
rósemi skuluð þér frelsaðir verða. í
þolinmæði og trausti skal styrkur
yðar vera“ (Jes. 29:15). Tryggð,
festa og víðsýni fóru saman í skap-
höfn hans og lífsskoðun. Virkur fé-
lagsmaður var hann í líknar- og
bar ekki tilfinningar sínar á torg,
en hann var fastur fyrir og lét eigi
bilbug á sér finpa, þegar hann varði
sjónarmið sín og lífsviðhorf. Hlýtt
og kærleiksríkt hugarfar mótaði
afstöðu hans til manna og málefna.
í mörg ár átti hann sæti í stjórn
Prestafélags hins forna Hólastiftis.
Árið 1984 lét séra Stefán af
embætti fýrir aldurs sakir, og flutti
hann þá suður á Seltjarnarnes og
átti þar heima til æviloka.
Síðasta verkefnið, sem eg sá hann
taka sér fyrir hendur, var að afrita
æviatriði fyrrv. sóknarbarna, sem'
hann hafði kvatt burt af þessum
heimi, en til þeirra ritstarfa þurfti
hann margfalt stækkunargler. Svo
skert var þá sjónin orðin.
Hann fór allt að því daglega í
stuttar gönguferðir um nesið meðan
heilsan leyfði og gaf sig þá gjarnan
á tal við þá, er urðu á vegi hans.
Veit ég að nágrannar hans og
nesbúar minnast hans með þökk
fyrir góða viðkynningu.
Og þannig leið tíminn uns yfir
lauk. Séra Stefán var góður heimil-
isfaðir. Hann naut ástríkis og um-
hyggju. eiginkonu sinnar, barna og
barnabarna sinna, Stefáns Þórs og
Ingu Jónu. Allt var gert sem hægt
var til þess að létta honum sjúk-
dómsbyrðina og sjónleysið.
Fjölskyldunni allri, systkinum
séra Stefáns, dr. Ármanni Snævarr,
frú Laufeyju og frú Guðrúnu fóstur-
systur þeirra, skyidmennum, vensla-
fólki og aðstandendum öllum vott-
um eg, Sólveig kona mín og börnin
okkar einlægu samúð, og við biðjum
Guð að gefa ykkur huggun sína,
frið sinn og styrk.
Svo vill til, að dánardagur þessa
látna vinar, annar jóladagur, er frá
fornu fari í kirkjunni nefndur Stef-
ánsdagur, til minningar um Stefán
frumvott, er fyrstur lét lífið fyrir trú
sína í frumsöfnuðinum í Jerúsalem.
Ágústínus kirkjufaðir lét svo um
mælt, að minning þessa frumvotts
kirkjunnar skyldi vera sem næst
sjálfri fæðingarhátíð frelsarans. Nú
hefur forsjón Guðs svo fyrir mælt,
að við eigum þennan sama nafn-
greinda minningardag um séra Stef-
án V. Snævarr næst fæðingarhátíð
eilífðarljóssins í þessa veröld. Megi
sú heilaga birta „að ljóssins dýrðar-
heim“ ætíð umvefja minningu séra
Stefáns og lýsa honum inn til him-
insins heim.
Pétur Sigurgeirsson.
Yfir kirkjudyrum að Völlum í
Svarfaðardal er fjöl, sem á er ritað
„Soli Deo Gloria", eða Guði einum
dýrðin. Þessa kirkju lét séra Páli
Jónsson sálmaskáld reisa árið 1861
og kaus að setja þessa áletrun í
stað nafns þess sem kirkjuna lét
byggja, eins og þá var títt. Þetta
lýsir manninum Páii Jónssyni. Slíkt
lítillæti hefur einkennt fleiri Valla-
presta og ekki síst móðurbróður
minn, sem í dag er kvaddur. í 43
ár þjónaði harin undir þessu merki
í algjörri lotningu fyrir skapara him-
ins og jarðar. Það gladdi hann við
leiðarlok að sjá turn Hallgrímskirkju
blasa við höfðalagi sínu á Landspít-
alanum. Sem klukkurnar hringdu
út hádegismessu á annan dag jóla,
sofnaði hann ferðbúinn inn í helgi
jólanna. Stefán Snævarr var fæddur
á Húsavík 22. mars 1914. Foreldrar
hans voru Valdimár Snævarr skóla-
stjóri og sálmaskáld, Valvesson,
hákarlaskipstjóra á Þórisstöðum á
Svalbarðsströnd, og kona hans Stef-
anía Erlendsdóttir Árnasonar,
bónda og útgerðarmanns á Orms-
stöðum í Norðfirði. Haustið 1914,
þegar Stefán var enn í vöggu, flutti
fjölskyldan til Norðfjarðar, þar sem
Valdimar tók við skólastjórn barna-
skólans og stjórn símstöðvarinnar í
Neskaupstað. Fjölskyldan hélt
áfram að stækka og alls urðu systk-
inin sex, auk stúlku sem skólastjóra-
hjónin tóku í fóstur. Tveir bræðr-
anna létust í æsku, báðir á 13. ári.
Systkin Stefáns_ sem komust til full-
orðinsára voru Árni Þorvaldur, verk-
fræðingur og síðar ráðuneytisstjóri,
Laufey Guðrún húgfreýja í Bót í
Hróarstungu og á Egilsstöðum, Ár-
mann prófessor og síðar rektor
Háskóla Islands og hæstaréttar-
dómari og fóstursystirin Guðrún
Guðmundsdóttir ljósmyndari og
húsfreyja í Garðabæ. Heimili Stef-
aníu og Valdimars var sérstakt
menningarheimili, þar sem fróð-
leiksfýsn, trúarrækni og tónlist
skipaði öndvegi. Valdimar var mikil-
hæfur leiðtogi í skólamálum og sér-
stakur áhugamaður um kirkju og
æskulýðsstarf. Oft heyrði ég hann
kallaðan séra Valdimar, enda kenni-
maður af guðs náð, Ásamt nokkrum
eldhugum öðrum mótaði hann í
Neskaupstað það menningarsamfé-
lag, sem einkennir þetta byggðarlag
enn í dag. Börn skólastjórahjónanna
þurftu ekki snemma að létta undir
með hinu stóra heimili.
Þegar á 9. ári hóf Stefán að beita
línu á sumrum, en vinna í fiski og
bera salt þegar byrðirnar jukust.
Þannig tók hann í æsku sérstöku
ástfóstri við sjóinn. Að æskuheimil-
inu frátöldu hygg ég að trillukarl-
arnir í Neskaupstað hafi öðrum
fremur mótað viðhorf hans til lífs-
ins. Þeir sem lifa í kompaníi við
allífið, voru alla tíð hans menn.
Það var skólastjórahjónunum á
Norðfirði kappsmál að koma börn-
um sínum til mennta. Stefán settist
að hætti bræðra sinna í menntaskól-
ann á Akureyri haustið 1932. Áhugi
Stefáns var þó ekki einskorðaður
við námsbækurnar og hafði orð á
SJÁ SÍÐU 29
FlugS
*KR^ Vn—v
ÞRETTÁNDA-
flUGELDAR “™
Sími 27181
OPIÐ KL. 14-22 í DAG í KR-HEIMILINU
20% AFSLÁTTUR AF ÖLLUM VÖRUM

ÁÐUR
EROBIKSKÓR 4690
INNANHÚSSKÓR 6490
HLAUPASKÓR 6490
KVENSKÓR 2990 990
BARNASKÓR 4390 ^ 1990
JOGGINGGALLI 7980 1990
NGGALLI 4990
BIKBOLIR 2690
UNDFATNADUR 10-30% afsláttur
Vo afsláttur af öllum öðrum irörum v
OLTAMAÐURIN