Dagblaðið Vísir - DV - 22.05.1986, Qupperneq 19

DV. FIMMTUDAGUR 22. MAÍ 1986.
19
Menning Menning Menning Menning
Regnbogi og þotuhreiður
Það var eiginlega bæði uppörvandi
og niðurdrepandi að ganga um sýning-
una á tillögum þeim sem bárust til
samkeppninnar um gerð listaverks við
nýju flugstöðina á Keflavíkurflugvelli.
Það gladdi hjartað hve verðlaunatil-
lögumar voru prýðilegar, einkum og
sérílagi „Regnbogi" Rúríar, og sömu-
leiðis var ánægjulegt að sjá hve
margar tillögur bárust (52). Flestir
þátttakendur í samkeppninni virtust
einnig hafa lagt mikla vinnu í verk
sín. I sumum tilfellum fékk dómnefnd-
in í hendur fullmótaða skúlptúra úr
eir, jámi eða málmsteypu.
En í heildina séð var lágt á tillögun-
um risið, enda höfðu nokkrir atvinnu-
menn í greininni ekki séð sér fært að
vera með: Jón Gunnar Ámason, Hall-
steinn Sigurðsson, Sverrir Ólafsson,
Jóhann Eyfells, Magnús Kjartansson
o.fl.
Vitanlega þurftu þátttakendur að
taka tillit til aðstæðna, þ.e. hins
hijóstmga landsvæðis í kringum verk-
ið, veðurfars, flugstöðvarbyggingar-
innar sjálfrar o.s.frv. En það var hálf
svona klént að sjá nokkra þeirra
Myndlist
Aðalsteinn Ingólfsson
höggva í nákvæmlega sama knérunn,
með stílfærðum fuglum eða flugvélum.
Aðrir sátu fastir í afskaplega einfóld-
um konstrúktífum eða mínímalískum
þankagangi.
Snúin hugmyndafræði
Svo vom þeir sem virtust misskilja
allar forsendur verkefhisins og höfðu
þar að auki ekki fyrir því að útfæra
tillögur sínar snyrtilega.
Annars áttu margar stefhur í listinni
sína fulltrúa þama. Ég hefi nefiit
konstrúktífistana með strendinga
sína, sívalninga og keilur. Þama var
líka hálf-hlutlæg symbólík, sbr. fugl-
ana í öllum mögulegum myndum.
Ekki má heldur gleyma lífrænu af-
straktlistinni, með sín hvelfdu og opnu
form, sem af augljósum ástæðum
þurftu einnig að vera táknræn.
Vignir Jóhannsson var einna mest
áberandi af fulltrúum hins „nýja
skúlptúrs", en eins og margir aðrir
féll harm í þá gryfju að hlaða á verk
sinn talsvert snúinni hugmyndafræði,
a.m.k. ef haft er í huga, að um flugvöll-
inn munu fara svo og svo margir
meðaljónar sem þurfa að skilja það
sem þeir sjá á augabragði.
Þotuhreiður Magnúsar Tómassonar.
Sama má segja um verk margra ann-
arra, t.d. Kristins Guðbrands Harðar-
sonar og Tryggva Hansen.
Labbitúr í norðan sex
Þótt arkitektónísku verkin, þ.e. þau
verk sem tóku mið af arkitektúr og
landslagi, væru mörg hver stílhrein
og ekki laus við þokka þá er ljóst að
fólk verður að ganga í kringum þau
eða gegnum þau til að hafa af þeim
yndi. Ólíklegt er að maigir flugfar-
þegar leggi slíkan labbitúr á sig þegar
kuldaboli fnæsir að norðan.
Rétt væri að athuga hvort einhver
þessara arkitektónísku verka mundu
ekki taka sig vel út annars staðar.
En „Regnbogi" Rúríar og „Þotu-
hreiður" Magnússu- Tómassonar eru
vel að sínum verðlaunum komin. Bæði
verkin hafa mikið sjónrænt aðdráttar-
afl og hafa til að bera auðskiljanlega
táknmerkingu, án þess að vera ein-
fold. í heild var vel að þessari sam-
keppni staðið. í vali sínu sýndi
dómnefndin bæði djörfung og hug, sem
yfirleitt eru ekki ofan á þegar opinber
listaverk eru valin hér um slóðir.
-ai
Rúri ásamt regnboga sinum.
Spilar fleira en
það sem gott þykir
Jacquillat kveður sem aðalhljómsveítarstjóri
í kvöld stjómar Jean-Pierre
Jacquillat sínum síðustu tónleikum
sem aðalstjómandi Sinfóníuhljóm-
sveitar íslands. Af því tilefni em
þrjú merk frönsk verk á dagskrá,
Pavane eftir Ravel, Dafhis og Klói,
sömuleiðis eftir Ravel og loks Symp-
honie Fantastique eftir Berlioz, og
hljómsveitin verður stækkuð upp í
94 hljóðfæraleikara.
Jacquillat hefur nú verið aðal-
stjómandi hljómsveitarinnar frá
1980. Á þessu tímabili hefúr hann
stjómað 23 íslenskum verkum, 25
verkum eftir frönsk tónskáld, 4 óper-
um í konsertformi, auk annarra
ópemtónleika, og 109 öðrum verkum
eftir alls 49 tónskáld á 94 tónleikum.
En Jacquillat er ekki alfarinn frá
íslandi því hann stjómar þrennum
tónleikum með Sinfóníuhljómsveit-
inni á Listahátíð og verður gesta-
stjómandi hér á næsta starfsári.
í tilefhi af þessum tímamótum
efndi stjóm hljómsveitarinnar til
blaðamannafundar á Hótel Sögu.
Jacquillat sjálfúr sveif ekki inn á
fundinn fyrr en á hann var liðið,
léttur í spori og ilmandi af Kölnar-
vatni, þótt hann væri nýkominn frá
því að stjóma æðisgengilega róm-
antísku hljómsveitarverki Berliozar.
Smæðin setur skorður
Finnst Jacquillat sem hann hafi
komið einhverju jákvæðu til leiðar
þau sex ár sem hann hefur verið við-
loðandi hljómsveitina? Hann hlær
dátt og baðar út höndunum.
„Það verða aðrir að segja til um.
Ég get alltént hrósað mér af því að
hafa kynnt íslendingum talsvert af
franskri tónlist. Þó em mörg frönsk
Tónlist
Aðalsteinn Ingólfsson
tónskáld sem ég hefði gjaman viljað
spila hér, þar á meðal Boulez og
Messiaen, en hljómsveitin er bara
ekki nógu stór til þess ama. Smæð
hennar setur manni ýmsar skorður."
Hvemig kann hann við verk is-
lenskra tónskálda ? „Misjafnlega
vel. En maður verður að spila fleira
en það sem manni sjálfum þykir
gott. Ég hef haft ánægju af verkum
Jóns Nordal, Þorkels og Atla Heim-
is, já og svo stúlkunnar, Karólínu.
Sellókonsert Jóns Nordal er til dæm-
is gott verk sem ég ætla að reyna
að flytja annars staðar."
Oft og víða
Annars staðar er aðallega Saint
Etienne í Frakklandi þar sem Jacqu-
illat hefur verið ráðinn tónlistar-
stjóri, auk þess sem hann mun
stjóma hljómsveitum í Rússlandi,
Japan, Kína, Tyrklandi, ítalíu og
Belgiu á næstu misserum.
Hvað með islensku sinfóníuhljóm-
sveitina, spilar hún nógu oft og nógu
víða á landinu?
Jacquillat ypptir öxlum og er nú
ein spum í framan.
„Hljómsveitin leikur einfaldlega
eins oft og aðsókn leyfir. Hljómleik-
ar em orðnir svo tíðir hér yfir
vetrarmánuðina að það mundi of-
bjóða fólki ef sinfónían færi að spila
tvisvar, þrisvar í viku.
Svo mætti líka spyrja hvort ekki
mætti skipuleggja sætaferðir á tón-
leika sinfóníuhljómsveitarinnar hér
í Reykjavík, frá Keflavik, Selfossi
eða Akranesi, í stað þess að fara
með hljómsveitina á alla þessa
staði.“
Hvað stendur íslensku tónlistarlífi
helst fyrir þrifúm? Jacquillat svarar
að bragði:
„Vöntun á tónlistarhúsi. Það hefur
svo óendanlega mikið að segja að
geta flutt tónverk við bestu skilyrði.
Jean-Pierre Jacquillat
En nú hillir undir það að íslendingar
eignist alvöm tónleikahöll"
Með eða án óperusviðs
Menn hafa deilt um það hvort fyr-
irhugað tónlistarhús eigi að vera
bæði fyrir hljómsveitarverk og
óperuflutning. Hvað finnst Jacquill-
at?
„Það á tvímælalaust að búa þar í
haginn fyrir óperur líka. íslendingar
byggja ekki tónlistarhús nema á
nokkurra áratuga fresti og því væri
skammsýni að gera ekki ráð fyrir
óperuflutningi í slíku húsi.“
Hvað hefur reynst hljómsveitar-
stjóranum þungbærast á íslandi?
Jacquillat er ekki í neinum vafa.
„Að búa í ferðatösku. Hótel þurfa
ekki að vera svo slæm, en manni
leiðist að búa í þeim vikum saman."
Þar með var J.P. Jacquillat þotinn
aftur á æfingu. í kvöld þurfa nefni-
lega 94 hljóðfæraleikarar að spila
sem einn maður. -ai