Þjóðviljinn - 18.01.1975, Blaðsíða 17

Þjóðviljinn - 18.01.1975, Blaðsíða 17
Laugardagur 18. janúar 1975. ÞJóÐVILJINN — SÍÐA 17 Húsnæðiskjörin verði bætt o Vísitölulaus viðbótarlán til leiguíbúða o Vextir á þeim lœkki úr 5 i 2% o Lánstíminn lengist úr 33 árum í 42 o Lánað sé árlega til 1.000 leiguibúða o 10% lánsfjármagnsins fari til eldri ibúða Húsnæðismálastjórn er heimiltaö verjaallt aö 10% af þvi f jármagni, sem hún hefur til útlána á ári hverju/ til lánveitinga til kaupenda eldri íbúða og til meiri háttar endurbóta á eldri íbúöum, sem hag- kvæmt þykir að endur- byggja, að mati tækni- deildar húsnæðismála- stjórnar eða matsmanna, sem hún skipar. öryrkjar skulu sitja fyr- ir við úthlutun viðgerðar- lána. Ráðherra setur með reglugerð nánari ákvæði um úthlutun, lánstíma og tryggingar slíkra lána að fengnum tillögum hús- næðismálastjórnar. Þetta er fyrri liðurinn i frum-' varpu er þeir Kjartan Ólafsson og Lúðvik Jósepsson flytja um breyting á lögum um húsnæðis- málastofnunina. Breytir hann ef fram nær að ganga 4. málsgrein A-liðar 8. greinar laganna. Siöari liðurinn i frumvarpi þeirra Kjartans og Ltiðviks breytirhins vegar B-lið 8. greinar laganna i þetta horf: Lánsfjárhæðin má nema allt að kr. L700.000.00 á ibúð, þó ekki meira en 3/4 hlutum verðmætis i- búðár samkvæmt mati trúnaðar- manna veödeildar Landsbanka Islands. Húsnæðismálastjórn get- ur, að fengnu samþykki ráð- herra, breytt lánsfjárhæðinni ár- lega til samræmis við breytingar á byggingarvisitölu. Heimilt er aö veita lán til bygg- ingar leiguibúða á vegum sveitarfélaga er nemi allt að 80% af byggingarkostnaði, enda hafi viðkomandi sveitarfélag ekki byggt ibúðir samkv. 1. gr. laga nr. 97 frá 22. desember 1965 og i- búar þess ekki átt kost á Ibúðum sem þar um ræðir. Leiguibúðir sveitarfélaga skulu fjármagnaðar á eftirfarandi hátt: 1. Viðkomandi sveitarfélag skal Lúðvik Jósepsson leggja fram 20% af byggingar- kostnaði. 2. Húsnæðismálastjórn skal veita hámarkslán Ur Byggingarsjóði rikisins, eins og þau eru á hverjum tlma til nýrra íbúða, með almennum lánskjörum þess sjóðs. 3. Húsnæðismálastjórn veitir viðbótarlán úr byggingarsjóði þar til lán sjóðsins, að með- töldu láni samkv. 2. tölulið þessarar greinar, nemur sam- tals 80% af byggingarkostnaði hverrar ibúðar. Viðbótarlán þessi skulu vera til 42 ára með 2% vöxtum og greið- ast með jöfnum ársgreiðslum vaxta og afborgana (annunitets- lán). Auk þess skulu lántakendur greiða árlega 1/8% af lánsfjár- hæðinni til greiðslu kostnaðar við starfrækslu byggingarsjóðs. Lán þessi skulu tryggð með 2. veðrétti i hlutaðeigandi ibúð næst á eftir láni byggingarsjóðs samkv. 2. lið. Lán þessi má ekki visitölu- tryggja. Verði Ibúðir þær, sem um ræðir i 3. tölulið þessarar greinar, seld- ar, gilda um sölu þeirra og Endurskoðuð verði lög um Skipan opinberra framkvæmda Alþingi ályktar að skora á ríkisstjórnina að láta endurskoða rækilega nú- gildandi lög um skipan op- inberra framkvæmda. Sérstakt samráð skal haft við Samband íslenskra sveitarfélaga um endur- skoðun þessa. Ríkisstjórn- in skal síðan á næsta Al- þingi leggja fram laga- frumvarp um þetta efni í samræmi við þær niður- stöður, sem endurskoðunin leiðir í Ijós. Þetta er tillaga til þingsálykt- unar sem þeir Helgi F. Seljan og Stefán Jónsson flytja um endur- skoðun laga ntimer 63 frá 12. mai 1970 um skipan opinberra fram- kvæmda. 1 greinargerð segir: Lög um skipan opinberra fram- k.væmda hafa mjög veriö til um- ræðu á siðustu mánuðum og fram hefur komið sterk og i mörgu réttmæt gagnrýni á lög þessi og framkvæmd þeirra. Eftir fjögurra ára framkvæmd þessara laga hlýtur að vera fylli- lega timabært að endurskoða lög- in I ljósi þeirrar reynslu, sem fengist hefur, og þá um leið með tilliti til þess, hve gagnrýni hefur verið hörð frá ýmsum aðilum á ýmsa þætti I framkvæmd löggjaf- arinnar. Ekki skal hér neitt full- yrt um það, að hve miklu leyti Helgi F. Seljan. gagnrýnin á viö rök að styðjast. Við eðlilega endurskoðun ættu að koma i ljós þeir vankantar, sem á lögunum kunna að vera, og þá ag- núa bæri þá að snlða af. Þessi löggjöf var rökstudd með þvi fyrst og fremst, að með henni yrði betur tryggður allur undir- búningur framkvæmda og fjár- magnsáætlanir allar gerðar raunhæfari og þannig tryggt, að verk stöðvuðust ekki af ýmsum á- stæðum-«ða i þau væri ráðist án þess að tryggilega væri frá öllum verkþáttum gengið. Þau hafa sennilega haft nokk- urt gildi i þvi skyni að tryggja farsælan og öruggan framgang ýmissa verka, en þau mega ekki Stefán Jónsson heldur verka á neinn hátt sem hemill á uppbyggingu sjálfsagðra framkvæmda, eins og gagnrýnin hefur beinst að. Endurskoðunin I samráði við Samband islenskra sveitarfélaga ætti hér úr að skera, hvort eðli- legum tilgangi hefur verið náð eða ekki, eða þá að hve miklu leyti framkvæmdin kann að hafa reynst i upphaflegum anda lag- anna. t kjölfar endurskoöunarinnar hlyti aö sjálfsögðu að fylgja endurbætt lagasetning, ef i ljós kæmi, að hennar væri þörf, svo sem við flm. teljum raunar auð- sætt að sé i ýmsu tilliti. Kjartan Ólafsson endursölu sömu reglur og nu gilda um verkamannabústaði i þeim efnum og má ekki aflétta þeim kvöðum nema viðbótarlánið sé að fullu greitt. A árunum 1974 til 1978 skal hus- næðismálastjórn veita lán til 1000 leiguibúða á vegum sveitarfélaga ef fullgjldar umsóknir berast. Ráðherra getur með reglugerð sett nánari ákvæði um ibúðir þessar og lánveitingar til þeirra. 300 milljónir í stað 80 A árinu 1974 var varið 80 mil- jónum króna til lána vegna kaupa á eldri ibúðum og nemur það að- eins 3—4% af heildarlánveiting- um húsnæðismálastjórnar. Þessi tala, 80 miljónir, er bundin i nú- gildandi lögum og mun hafa stað- ið óbreytt i þrjú ár. Ætla má að ef frumvarp þetta verður að lögum hækki þessi tala á árinu 1975 úr 80 miljónum I um 300 miljónir. Það er nýmæli i þessu frum- varpi, að heimilt verði að veita lán frá húsnæðismálastjórn til meiri háttar endurbóta á eldri I- búðum. Rökin fyrir þvi að lána meira en verið hefur til kaupa á eldri I- búðum og til meiri háttar endur- bóta eru að dómi flutningsmanna þau, að slikt húsnæði ætti I flest- um tilvikum að geta verið ódýr- ara en nýbyggingar og þvi við- ráðanlegra fyrir ungt fólk, sem er að byrja búskap, og aðra þá, sem takmórkuð fjárráð hafa. Bæði i Reykjavik og þó enn frekar úti um land, er mikið um eldra ibúðarhúsnæði, sem með góðu viðhaldi er enn hægt að nýta um langa framtlð, og hlýtur slikt reyndar að teljast þjóðhagslega hagkvæmara heldur en miða allt við nýbyggingar, en láta eldra húsnæði ganga úr sér án endur- bóta. Lénsf járhæð hækki um 640 þúsund 1 fyrstu málsgrein siðari liðar frumvarpsins er kveðið á um lánsf járupphæð og er þar gert ráð fyrir að hún verði á árinu 1975 1.700 þúsund krónur. Þessi upp- hæð er nú 1.060.000 kr. og mun láta nærri að sú hækkun sem hér ergert ráöa fyrirsamsvari hækk- un byggingarvisitölu, en á siðustu þrem árum hafa lánin hækkað i fullu samræmi við byggingarvisi- tölu. Viðbótarlán til leiguíbúða 1 núgildandi lögum er gert ráð fyrir að lánskjör til byggingar leiguíbúða á vegum sveitarfélaga skuli vera hin sömu og á almenn- um ibuðalánum. Þegar lán þessi til sveitarfélag- anna nema 80% af kostnaöarveröi hverrar íbúöar, en ætla má, að það samsvari 3—4 milj. kr., og eru auk þess að nokkru visitölu- bundin, þá blasir við, að hús- næðiskostnaður þeirra, sem ætlað er að búa i þessum ibúðum og standa undir kostnaði af þeim, verður hærri en svo, að henti til að leysa vanda þeirra, sem lægst- ar hafa tekjur. Þvi er lagt til i þessari grein frumvarpsins, að til þessara i- búða verði lánað venjulegt hús- næðismálalán, eins og þau eru á hverjum tima, en viöbótarlán til þess að lánsfjárhæðin i heild nemi 80% af byggingarkostnaði. Viðbótarlánið verði veitt með sömu kjörum og gilda um lán til verkamannabústaða. Greiðslubyrði vegna leiguíbúða lækki Breytingin á lánakjörunum, sem hér er gert ráð fyrir, felst i eftirfarandi atriðum: 1. Lánstiminn er nú 33 ár, en lengist samkvæmt ákvæðum þessa frumvarps i 42 ár, hvað viðbótarlánin varðar, eins og nú er um lán til verkamanna- bustaða. 2. Vextir á viðbótarlánunum, sem nú eru 5% (á almennun lánum), lækka I 2%. 3. Vlsitölubinding sú, sem ákveð- in var á sl. sumri og nemur 3/10 af lánsupphæðinni, nái ekki til þessara ibúða. Til að skýra nánar, hvaða gildi þetta hefur, skal á það bent, að horf- ureruá,aðáþviári,sem nú er að ljúka, muni venjulegt hús- næðismálalán hækka um allt aö 200 þús. kr. vegna þessarar visitölubindingar og greiðslu- byrði af láninu sem þvi nemur. Augljóst er, að þar sem gert er ráð fyrir, að lánsupphæð nemi svo verulegum hluta af byggingar- kostnaði eins og um er aö ræða varðandi leiguibúðirnar, þá verð- ur slik greiðslubyrði óviðunandi fyrir fólk með lægri tekjur. Hvað svo sem menn segja um slika visitölubindingu á hluta al- mennra lána, þá á hún hér ekki við. Skylda komi í stað heimildar Auk þessa, sem hér hefur verið rakið, er kveðiö á um að hús- næðismálastjórn séskyltað veita lán til þeirra 1000 leiguibúða, sem um ræðir, en i núgildandi lögum er aðeins um heimild að ræða, en eigi skyldu. Rækjustríð Framhald af bls. 3. hefðu ekki höggvið af þeim isinn. Sá, sem tók að sér að sjá til þess að halda bátunum á floti, segist hafa farið niður á bryggju til að athuga ljósavélina. Þá var ekkert að henni annað en þaö, að hún var oliulaus, og gekk ekki fyrir lofti frekar en aðrar vélar. Þeir settu siðan oliu á tankinn og vélina i gang og virtist hún I ágætu lagi." Kristinn sagði aö bátarnir væru ólæstir og hver sem er gæti farið um borð i þá, og það væri ómögu- legt að segja hver, ef einhver væri, hefði kveikt i dinunni, eða þá hvernig hefði kviknað i henni. Það mun hafa verið einn af skipstjórum rækjubátanna frá Skagaströnd sem sá um að halda Blönduóssbátunum á floti, en tryggingarnar hringdu i hann og báðu hann þessa þvi áhöfnin var farin til Blönduóss og bátarnir annars i reiðuleysi. t veðurhamnum misstu skag- strendingar niður einn af sinum bátiini, Sæbjörn HU 3. Þetta er fimmtán tonna bátur. Honum hafði ekki verið, náð upp um hádegisbilið i gær. Að lokum sagði Kristinn: „Mér var sagt það niðri á bryggju áðan, að búið væri að heita bátunum bæði um vatn og oliu. Mér finnst nú hæpið að neita þeim um vatn. Sjálfur mundi ég vilja gefa þeim oliusopa til aö losna við þá héðan burt. Ég mun beita mér fyrir þvi, að haldinn verði sameiginlegur fundur i hreppsnefnd og hafnar- nefnd til þess að sjá hvernig best verður að taka á þessu máli. Ég vil láta þá menn standa fyrir máli sinu sem bera það út að hér séu brennuvargar og skemmdar- verkamenn. 1 fyrsta lagi vil ég láta mennina biðjast afsökunar opinberlega, en vilji þeir ekki gera það, þá vil ég draga þessa menn fyrir lög og dóm. Ég vil fá þaö samþykkt i hafnarnefnd og hreppsnefnd, að þessum bátum verði algjörlega visað héðan frá nema i neyðartilfellum." — úþ

x

Þjóðviljinn

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Þjóðviljinn
https://timarit.is/publication/257

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.