Dagblaðið Vísir - DV - 12.08.1996, Síða 10

10
MÁNUDAGUR 12. ÁGÚST 1996
Fréttir_______________________________________________________________________________________________pv
Margkært losun úrgangs í höfnina og mengun í Siglufirði:
Höfnin er eins og ein
allsherjar rotþró
- höfum farið fram á úrbætur, segir Hollustuvernd
„Það er bara þaö sama að gerast
hér nú og viðgengist hefur í hund-
rað ár. Hér er endalaust dælt grút
og öðru ógeði í sjóinn og menn yppa
bara öxlum og segja að svona hafi
þetta alltaf verið. Ég er búinn að
margkæra þetta framferði en það
hefur ekkert upp á sig,“ segir Val-
geir Sigurðsson, í Siglufirði, í sam-
tali við DV.
Valgeir hefur ásamt fleirum verið
að reyna að byggja upp æðarvarp á
Siglunesi undanfarin 15 ár og segist
vera að því kominn að gefast upp. í
nokkur skipti hafi allur ungfugl
drepist vegna mengunar. Hann seg-
ir að ekki sé nóg með allan grútinn
og loftmengunina frá síldarverk-
smiðjunni heldur hendi rækjuverk-
smiðjurnar sjö þúsund tonnum í
höfnina ár hvert. Þar fyrir utan
lensi síðan skipin að vild úti á firð-
inum.
„Það er ekkert eftirlit með þessu og
menn virðast mega gera það sem þeim
sýnist. Höfnin hér er eins og ein alls-
herjar rotþró og ég veit ekki hvaða
leið ég get farið til þess að fá bót á
þessu. Hollustuverndin gerir ekkert,
hafnarnefndin skammar mig fyrir að
vera að væla út af þessum málum og
kærum til lögreglu og sýslumanns er
vísað frá. Það er lágmarkskrafa að
menn þrífi upp eftir sig fyrst þeir eru
að útsvína allt umhverfið hér,“ segir
Valgeir Sigurðsson.
„Okkur hafa ekki borist neinar
formlegar kærur en kvartanir höf-
um við fengið vegna SR-mjöls og við
höfum ýtt á að þar verði gengið
skrefi lengra í mengunarvömum en
nú er gert. Þama er gríðarleg fram-
leiðsla og mestur fráblástur allra
síldarverksmiðja landsins. Vanda-
málið er að skUyrði eru mjög slæm
í Siglufirði, miklar stillur og verk-
smiðjan illa staðsett," segir Jóhann
Guðmundsson, hjá Hollustuvernd
Rafn Jónsson í stjórnstöð loðnubræöslunnar á Þórshöfn. DV-mynd gk
Loðnu- og síldarbræðslan á Þórshöfn:
Stefnir í met
í bræðslunni
- ekki nokkur lykt frá bræðslunni
DV, Akureyri:
„Við erum búnir að bræða yfir 50
þúsund tonn og ef framhaldið verð-
ur sæmilegt stefnir allt í að við slá-
um hér metið sem er að bræða 64
þúsund tonn á einu ári,“ segir Rafn
Jónsson, verksmiðjustjóri loðnu-
bræðslu Hraðfrystistöðvar Þórs-
hafnar.
Af þeim 50 þúsund tonnum sem
brædd hafa verið á árinu em um 16
þúsund tonn síld. „Síðan fyrstu dag-
ana í júlí, þegar loðnuvertiðin hófst,
höfum við ekki misst einn einasta
dag úr í bræðslunni en afkastageta
okkar er um 600 tonn á sólarhring,"
segir Rafn.
Það vekur óneitanlega athygli að
alls engin lykt kemur frá verksmiðj-
unni. Þannig sátu hundruð hátiðar-
gesta á afmælishátíðinni á Þórshöfn
í um aðeins 100-200 metra fjarlægð
frá verksmiðjunni sem höfð var í
gangi alla helgina ssm hátíðin stóð
yfir og enginn varð var við neina
lykt. „Við erum með sérstakt
þvottakerfi sem er þannig notað að
öll uppgufun er þvegin niður jafnóð-
um og við sleppum þannig við lykt-
ina,“ segir Rafn verksmiðjustjóri.
-gk
ríkisins, sem skoðað hefur aðstæður
á staðnum.
Jóhann segir ómögulegt að úti-
loka mengun frá verksmiðju eins og
SR- mjöli, hugsanlegt sé að grútur,
eða fita, geti lekið frá henni en
menn telji sig vera búna að útloka
fitumengun í vinnslu. Fitugildru
vanti hins vegar við lokafrárennsli.
Hann segir dæmi um að skip lensi í
sjóinn en þau mál hafi þó skánað til
mikilla muna undanfarin misseri.
Erfitt geti verið að sjá það við lönd-
un hvort mengun sé frá verksmiðju
eða skipi..
„Við höfum lagt til að rækjuverk-
smiðjur hætti að henda úrgangi í
sjóinn. Þær geta nýtt úrganginn í
rækjumjöl og tæknilega er ekkert
því til fyrirstöðu. Þær þurfa
þurrkara og vissulega einhvern
markað fyrir hráefnið," segir Jó-
hann.
Þórður Andersen, verksmiðju-
stjóri SR-mjöls, vildi ekkert um mál-
ið segja þegar DV náði tali af hon-
um í gær. Hann sagðist vera orðinn
þreyttm- á þessari umræðu. -sv
Stúlkur frá Frakk-
landi skírðar
DV, Djúpavogi:
Það var bjartur dagur og fallegt í
Papey 4. ágúst þegar biskup ís-
lands, herra Ólafur Skúlason, end-
urvígði Papeyjarkirkju. Sjöfn Jó-
hannesdóttir sóknarprestur þjón-
aði fyrir altari og fleiri prestar
voru viðstaddir. Már Karlsson rifj-
aði upp sögu kirkjunnar.
Tvær stúlkur, sem búsettar eru í
Frakklandi, voru skírðar við at-
höfnina en þær eiga ættir sínar að
rekja til Papeyjar. Móðir þeirra er
Anna Dóra Theódórsdóttir, bama-
barn Gísla í Papey, en hún hefur
búið í Frakklandi í 19 ár. Dætur
hennar heita sérstökum og falleg-
um nöfnum ísól og ísadóra. Þess
má til gamans geta að herra Ólafur
Skúlason fermdi móður stúlkn-
anna á árum áður.
Eftir athöfn var boðið upp á veit-
ingar, kaffi og pönnukökur, í
gamla Papeyjarbænum. Svo
skemmtilega hittist á að Snorri
Gíslason, sem fæddur er og uppal-
inn í Papey, vai'ð 81 árs sama dag
og minntist þess að móðir hans
hafði alltaf bakað pönnukökur á af-
mælisdaginn hans áður fyrr.
Talið er að í Papey hafi staðið
kirkja frá ómunatíð en 1807 var
byggð þar kirkja. Stóð fyrir þeirri
smíði lærður trésmiður, Þorsteinn
Marelsson. Um aldamótin 1900
keypti Gísli Þorvarðarson eyna og
fluttist út ásamt konu sinni,
Margréti Gunnarsdóttur, og ung-
um syni þeirra. Var þá kirkjan orð-
in mjög hrörleg og þarfnaðist end-
urbóta.
Árið 1904 lét Gísli byggja kirkj-
una upp. Tveir trésmiðir úr Djúpa-
vogi stóðu fyrir smíðinni, Lúðvík
Jónsson og Magnús Jónsson. Eftir
að Gísli í Papey lést 1948 lauk fastri
búsetu á eynni. 1991 var hafist
Biskup, prestar og gestir fyrir utar
litlu kirkjuna í Papey.
DV-mynd BJ
handa við uppbyggingu Papeyjar-
kirkju að frumkvæði áhugafólks og
safnastofnunar Austurlands. Hjör-
leifúr Stefánsson, arkitekt hjá Þjóð-
minjasafninu, kom í Papey og
gerði ítarlega úttekt á kirkjunni.
Eftir verklýsingu og teikningum
hans hófst endurbygging undir
stjóm Halldórs Sigurðssonar, lista-
og kirkjusmiðs frá Miðhúsum í
Eiðaþinghá. Sumarið 1994 lauk
framkvæmdum. Magnús Skúlason,
arkitekt hjá Þjóðminjasafninu,
hafði yfirumsjón en Gunnar
Bjarnason húsasmíðameistari
verkstjórn. í sumar var kirkjan
máluð að utan og innan.
Margt góðra gesta var i Papey.
Með biskupi var eiginkona hans,
Ebba Sigurðardóttir. Séra Davíð
Baldursson prófastur var ásamt
konu sinni, Inger Jónsdóttur,
sýslumanni S-Múlasýslu, einnig sr.
Sigurður Kr. Sigurðsson, sr. Carlos
Ferrer og eiginmaður sóknar-
prestsins, sr. Gunnlaugur Stefáns-
son. Síðast mun biskup hafa
vísiterað Papeyjarkirkju árið 1940
Sigurgeir Sigurðsson, faðir Péturs
Sigurgeirssonar biskups.
-HEB
Ruglingslegar aöferðir við uppgjör álagningarseðlanna:
Fær fýrst borgað en borgar svo til baka
- lögin eru skýr, segir Ríkisbókhald
„Ég held að kerfið sé í raun ein-
falt eins og það er. Þetta er tvennt
ólíkt. Fyrirframgreiðsla er inn-
heimt af eignasköttunum og eftir-
stöðvum er skipt á fimm gjalddaga.
Gjöldin í staðgreiðslunni, tekju-
skatturinn og útsvarið, eru svo ann-
að. Ef maðurinn er búinn að greiöa
of mikið þá á hann rétt á að fá end-
urgreitt. Lögin era skýr, bæði varð-
andi endurgreiðslu og skiptinguna á
fimm gjalddaga,“ segir Ásta Garð-
arsdóttir, hjá Ríkisbókhaldi.
DV spurði Ríkisbókhald hvort út-
reikningar og aðferðir við inn-
heimtu og greiðslu væru ekki flókn-
ar og dýrar og var þá með i huga
álagningarseðil þar sem karlmaður
fékk greiddar 382 krónur 1. ágúst en
þarf síðan að greiða 130 krónur um
hver mánaðamót fram til 1. desem-
ber.
Ásta segir að ekki sé réttlátt að
láta inneign vegna staðgreiðslu
ganga upp á móti hinu. Kerfið sé nú
örugglega eins hagkvæmt og það
geti orðið miðað við gildandi lög.
„Það þyrfti flókið forrit til þess að
reikna þetta út ef farið væri út í að
búa til einhverjar viðmiðanir.
Svona er öllum gert jafn hátt undir
höfði og það er nú líka tilfellið að
suma munar um hverjar þúsund
krónur þótt þær skipti aðra engu
máli,“ segir Ásta.
Gunnar Hall ríkisbókari segir að
dæmi eins og DV nefni hljómi
kjánalega en segist ekki hafa tölur
um hversu mörg slík komi upp.
Hann segir að dýrt væri að breyta
kerfinu og efaðist um að eitthvert
hagræði yrði af því.
-sv