Lesbók Morgunblaðsins - 18.03.1945, Blaðsíða 11

Lesbók Morgunblaðsins - 18.03.1945, Blaðsíða 11
LESBÖK MORCUNBLAÐSTNS 153 „(letið þjer ekki s.jeð nm, að jegi óhreinki ekki ufjxi fðtin niín?" Mgði hann eitt sinn, þegar hann sat, og málaði. „Farið þjer í annan jakka". „Já". Munch fór tir jakkamnn og gekkk inn í svefnherbergið til þess að ná í annan jakka. Að and- artaki liðnu kom hann aftnr fram, jakkalaus, settist niður og hjelt á- fram að mála. — Alt í einu sagði hann: „Er ekki kalt hjerna inni ? Mjer er kalt. Jcg verð að fara í jakka". — llann fór í nýja jakkann. „Þetta er nýi jakkinn". „Æ, fjandinn sjálfur!'"" Munch labbaði aftur inn í svefnherbergið cn kom aftur að vörmu spori, á skyrtimni. Hann settist og hjelt á- fram að mála. „Nei, — Það er óþolandi kuldi hjerna!" ITann reis á fætur, gekk inn í svefnherbergið, kom síðan aftur fram og klæddi sig í nýja jakkann. „Ættuð þjer ek.ki heldur að fara í gamla jakkann?" Ilann leit á mig. „TTvað eigið þjer við ? Sjáið ])jer ekki, að jeg er að vinna, maður?" MUNOIT reykti mjög sjaldan. Þeg- ar hann kveikti sjer í vindli á síð- ari áruni, var það oftast í kurteis- isskyni við ges,ti sína. llann lagði oftast vindilinn frá sjer hálfreykt- an. Eitt sinn var hann að mála bankastjóra, sem m. a. var vcl- þckktur fyrir sparsemi sína. „Mjcr geðjast ekki að honum. í hvert sinn, sem jeg er b.yrjaður að mála, segir hann: „Reykið þjei- aðeins hálfan vindilinn? —• Og jeg verð að sitja og svara svo fárán- legum spurningum, meðan jeg er að reyna að búa til gott málverk. — Er það Goethe eða Napoleon, sem þjer viljið líkjast? sagði jeg. — Hann er ægilegur kraftajötunn, og getur haldið sama svipnum á andliti sjer ótrvilega lengi. Fyrst ætlaði jeg að mála' hann eins og sjó- ræningja, en það endaði með því, að hann varð eins'og dauðþreyttitr f jallgöngumaður". * VEGGFÓÐRIÐ í svefnherbergi Munchs hafði rifnað. ITann var með hatt og í frakka og ætlaði lit. Alt í einu datt honum í hug, þegar hann sá rifurnar á veggfóðrinu, að klifra upp í rúm, með hattinn og í frakkanum. til að mála á vegginn. „Setjist ])jer niður andartak. —• Þarna fjekk jeg loks sn.ialla hug- myh'd * '¦ Þetta eiga að vera andar skal jeg segja yður! Góðir andai* eiga að vaka yfir hvílu minni. Jeg hefi aldrei málað anda. Það eru áreiðanlega til andar. Það er svo margt, sem við mennirnir ekki sjá- um. En þegar Segelcke vitnaði í Köber-málinu, og sagðist hafa, fundi ið einhverja kippi í handleggjnn- um. held jeg næstum að það hafi verið gigt. Já, svei mjer, ef það koma ekki andar undan þessu ljóta, svarta veggfóðri! Kæra veggfóður — nú skal jeg btia til almennilegt málverk iir þjer! Kæra l)ölvaða vc'ggfóður!" Við fórum ekki í bæinn'' þann daginn. Ilajui var of þreyttur til þess, þegar hann hafði lokið mál- verki sínu. Hann flutti rúmið yfir í annað herbergi og lagðist til svéfns. ATVINNUFYRIRM.YDIR í Oslo vildu langhelst sitja fyrir Munch, af öllum málurum. Hann borgaði vel, síðari árin alt upp í 20 krónur á tímann. Auk þess var -hann ó- venju kurteis og elskulegur maður. Hann hafði gaman af að rabba við fyrirmyndir sínar, og oft kom það fyrir, að hann fór með þær heim til sín og sat þar og rabbaði við þær, þegar hann var illa upplagður til þess að mála. Þá veitti hann te og kökur — og oft glas af víni, og1 kvenmaðui-inn fjekk full laun. Það kom fyrir, að stúlkur þær, er sátu fyrir hjá honum, gerðust •helst til ágengar við hann. En þa var hann þegar á varðbergi, og þær fengu ekki oftar að sitja fyrir hjá honum. Kviild citt lcið yfir stúlku, seru, sat fyrir hjá honum. Þegar hún raknaði við, lá hiin upp í legubekk, og Munch stimamýktin sjálf. Hann baðaði enni hennar iir köldu vatni. gaf henni koniak, náði síðan í 'teppi og bredd ofan á ha'na. En þegar hún brosti og ]>akkaði honum fyrir, sagði hann: „Þáð hcfði heldur orðið uppi fótur og fit hjá dagblöðunum, ef þjer hefðuð hrokkið npp af! Jeg þori hreint ekki að hafa yður leng- ur í minni þjónustu. Þjer þurfið ekki að koma aftur á morgun". • ÞEGAR Munch var mikið niðri fyrir og vildi útskýra eitthvað, tók hann of.t blýant og teiknaði myndir máli sínu til skýringar. „Svona er það! Það er þetta, sem jeg á við !'' Hann gat orðið svo frá sjer num inn ef hann_ sá eitthvað, sem hreif hann, að hann stóð kyrr, jafnvel þótt það væri hættulegt. Árið 19.10 varð hann áhorfandi að banatili ræði «á götu í Berlín. Sprengju var kastað á vagn. Þegar hún sprakk, forðuðu menn sjer hið skjótasta af götunni. En Munch hreyfði sig hvergi. Þegar alt var komið í ró aftur, og menn tóku að tínast út á götuna, arkaði hann heim á gisti- húsið og bað um pappírsblað, sett- ist niður í anddyrinu, og teiknaði það, sem hann hafði sjeð. Síðan gekk um, og sýndi teikninguna hver.jnm sem rMdi, mjög svo hróð- ugur. „Svona var það. Einmitt svona. Sá, sem sat í vagninum, hentist upp Frmh. á bls. 160.

x

Lesbók Morgunblaðsins

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Lesbók Morgunblaðsins
https://timarit.is/publication/288

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.