Lesbók Morgunblaðsins - 18.03.1945, Blaðsíða 6

Lesbók Morgunblaðsins - 18.03.1945, Blaðsíða 6
150 LESBÓK MORGUNBLAÐSTNS greifi átti, og hafði komið þangað í geymslu, at' öryggisástæðum, er hann fregnaði hin slæmu tíðindi, hafði hann og átt núkið fje í Frakk- landi, solsuðu villimenn byltingar- innar þetta fje undir sig, en háls- hjuggu eigandann er til hans náð- ist. Var kastalinn þá einnig illa icikinn og hrann að nokkru leyti, en miklum verðmætum var spilt eða rænt, hyggingin var þó endurbætt seinna, og er (eða var) hin tíguleg- asta. f Um sjalfan hæinn er fátt að segja ]>ar er iðnaður nokkur. síítun skinna ox margskonar leðurgerð og ullar- iðnaður, einnig er þar eina vind- millan í Luxenburg. , þó ekki sje' hún starfrækt lengur, er hún látin standa, þeim til augnagamans fyrir þá sem ekki hafa ferðast um IIol- land eða Danmörku. Skamt frá kastalanum, stendur kross, er sljettur hringur eða stjett hlaðin úr grjóti í kring um hann. Ileitir krossinn: „Croix de Justice" — eða rjettlætis-krossinn. Voru fyr ;i tímum dómþing haldin þar, og höfðu dómararnir, plögg sín á stein hringnum, en sökudólgurinn, varð að Hggja, á hnjánum á meðan mál hans var dæmt. Gekk þetta fyrir sig undir beru lofti. líklega hefir þessi athöfn, til allra heillla fyrir ])átttakendur. ekki verið mjög al- geng, og sjálfsagt reynt að velja. góðviðrisdag. Allir myndugir karl- menn þorpsins. áttu að vera við- staddir dómathöfnina, l)æði til að fylgjast með að alt færi fram að lögum, svo og til viðvörunar gegn yfirtroðslum. Ekki hefi jeg heyrt um slíka dómaðferð annarstaðar, þó ekki sje hún að öllu ósvipuð lög- rjettu hinni fornu. feðra vorra á Þingvöllum. Flyt.jum við okkur svo að kotbæ eini um, en Diekirch hetir Sannast þar sem oftar, það sem Matthías okkar segir: „Ilver einn bær á sína sögu". ,— Því saga þessa bæjar er löng og kunn alt t'rá árunum í kring um Krists-burð, er herskarar Drás- usar, voru að leggja þessi lönd und- ir sig, settust þá margir hermann- anna að á þessum slóðum, og reystu sjer þar „byggðir og bú". Fyrir nokkrum árum (1923) var verið að grafa húsgrunn í Diekirch, er skamt hafði verið grafið, kom í ljós steintígla. (Mosaik^ flötur, K metrar á hlið. hinn vandaðasti að allri gerð, í miðjum fletinum er mynd af standandi l.jóni. Telja forn fræðingar þetta vera afargamalt liómverja mannvirki. hof eða must- eii. Auðvitað var hætt við að byggja þarna, en ríkið keypti grunninn og ljet setja glerhvelfingu yfir. Núverandi nafn bæjarins er þann ig til komið, að fyrsta kirkjan sem bygð er í Luxenburgar-landi, var reyst þarna, kallaðist staðurinn. þá die Kirche, eða kirk.jan, en er stund ir liðu breyttist það í Diekireh. ¦— Fyrir löngu síðan geysaði þar skæð Kólera. og dó meirihluti bæj- arbúa á einum sólarhring, var alt þetta fólk grafið í einni „fjölda- gröf". Síðan hefir sá» siður verið tíðkaður að um morguninn á annan í TYiskum, fara flestir bæjarbúar í skrautlegri skrúðgöngu, með klerka í broddi fylkingar, veifandi reykelsiskerum og kyr.jandi Lat- neskar lítaníur, til kirkjugarðsins, eru þar sungnir sálmar, en að því búnu heldurhver heim til sín.Á Laur entiusar messu 10. ágúst, er mikið um að vera, enda er hann verndar- dýrlingur bæjarins og nærliggjandi hjeraða. í Diekirch, er nokkur iðnaður, en einkum er þó atvinna manna í samabandi við dvol sumargesta, sem á vénjulegum tímum, f jöknenna þangað, því að bæði er loftslag gott og náttúrufegurð mikil. Fjallið •Ilerrenberg, sem er á 5. hundrað metra á hæð, skýlir vel fyrir norð- an næðingum. Er þarna ógreið leið' mcð þung hergögn, enda hefir hún orðið bandamönnum torsótt. Flestir munu kannast við Metter- nich hinn Austuríska, þó ekki sje af öðru en Heljrslóðarorustu Grön- dals. Var hann á öldinni sem leið, talinn-einna slyngastur í refskák stjórnmálanna, og stóðst um langt skeið, honum varla nokkur snúning, nema franske bragðarefurinn Tall- eyrand. Metternich-a^ttin er talin vera úr Rínai'bygðum, en Diekirch ])úar hafa aðra sögu að segja, er hún á þá leið, að á 15. öld átti Friðrik :!. hcrtogi af Steiermark og keisari hins heilaga liómverska ríkis, í orustu, greip þá svo mikill skelkur, eina af herdeildum jjeisar- ans að hún^lagði <á flótta, utan einn maður, Metter að" nafni, frá Die- kirch, barðist hann, þar til hann var ofurliði borinn og fjell. Að fengnum sigri, ljet keisarinn kalla fyrir sig son Metters, og í áheyrn liersins iýsti hann því, er allir flýðu, en „Mcttcr nicht", veitti keis- arinn, syninum aðalstign mcð ]>essu nafni. Vianden. heitir lítill bær skamt frá Diekirch, stendur hann í mjög þröngum dal með allbröttum hlíð- um. Er þar afar forn bygð, af Keltneskum uppruna, en komst þó seinna undir yfirráð hinna Róm- versku herskara. Þar er gömul og mikilfengleg kastaiabygging, sem er þó svo úr sjer gengin, að langt er síðan að þar var mannabústaður. Ekki veit jeg hvort hjátrú er )nagnaðri þarna, en rjett eins og • gengur og gerist með öðrum þjóð- um, en víst er um það, að bæjarbú- ar og margir aðrir, eru alveg sann- færðir um það, að svo reimt sje í kastalanum, að hollkst sje að halda sjer hæfilega fjarri honum, eftir að kvölda tekur og sest er sól. En þá eiga að hefjast í kastalanum hin æðisgengnustu veisluhöld, með glasa glaum og öðru tilheyrandi, endirinn á fagnaði þessum, er þó ávalt á þá

x

Lesbók Morgunblaðsins

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Lesbók Morgunblaðsins
https://timarit.is/publication/288

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.