Lesbók Morgunblaðsins - 10.10.1948, Síða 14

426
LESBOK MORGUNBLAÐSINS
Herríðarhóls og Sumarliðabæjar.
Fyrir neðan Sauðahúsin er mýrar-
sund, þar óx fífa. sem tínd var og
höfð 1 lampakveiki.
Brúnir eru framhald ai' Bjall-
ai:um“. Á þeirn eru þessi örnefni:
Brýnisnef. Stekkjarnef. Ilaaner.
Borgarnef og Hnakkakúla. Þar inn
af eru Botnar a landamærum Ralt-
holts og Neðra-Sumarliðabæjar —
Mjóilækur kemur úr Gíslaholts-
vatni og re'nnur íyrir austan túniö
ÞAÐ er sagt aö mikiÖ húgrekiú
þurfi til þess að fara á villidýra-
veiðar í Afríku. Og það er sagt irá
ógurlegum svaðilförum vfetði-
manna. Þeir eru jafnvel kallaðir
„landkönnuðir".
Jeg hefi nú vferið tvivegís i
lúmii svokölluðu „órannsökuðu
Afríku", hefi komist þar í kvniv
við veiðímenn, heyrt og lesið sög-
ur þeirra, og hefi kynnst veiðiskáp
þeirra og þeim dýrum, sem þeir
veiða. Og jeg skal þegar lýsa yfir
því að frægðarsögurnar um hug-
rekki og svaðilfarir þessara manna,
hafa ekki við nein rök að styðjast.
Hugrekki er hvernig á það er
litið. Afríku Svertingi mundi til
dæmis gljúpna af undrun út af því
hugrekki, sem New York búi sýnir
í því að fleygja sjer út í umferðar
hringiðuna á Broadway, aðeins til
þees að komast yfir a hina gang-
stjettina.
Mismunurinn a veiðiaðferðum
Svertingja og hvitra manna geíur
aítur á móti dálitla hugmynd um
hve hættulegt er að veiða þar.
X norðurhluta írönsky. Quinea
haía menn sjerstaka aóíerð til au
veiða ljóru Þerr byrja a bví að
i Neðra-Sumarliðabæ og út í Steins
læk. rjett ofan viö Skinnhúfuvað.
Lýtingsstaöir ciga land austan
við Mjúalæk.
Jeg bef nú ritgð hjfer þau ör-
nefni i Sumarliöabæjarlandi. sem
jcg man, svo o.g eyktamörk úar
Jég býsl að visu viö aö jeg haí'i
glfeymt mörgum örneínum og að
ýmislegt vanti í grein þessa Vildi
jeg þó ekki láta það við nema
K. Ó.
Li’tir John W. Vandcrcook
smíöa bús. Þaö er að óllu lfeyti
eifes og býkúpUkófar þfe’rra nem 1
engar dyr eru á því. SVo taka tólf
uhgir riieim. eöa I'leiri. þelta hús
og bera það á öxlum sjer út í skóg
En allir aörír þorpsbúar fara út í
skóginn að leita aö Ijóni, og þegar
það cr fundið cr það kvíað inni
og rekið með hrópum og köllum
þangað sem piltarnir eru fyrir með
húsið. Sá staður er valinn þannig
að ljónið verður að fara rjett í'ram
hjá þeim — og um leið fleygja þeir
húsinu yfir það og þarna silur það
lifandi fangað. En el' svo skylcl'
fara að ljónið gerði sig líklegt til
þess að raðast á mennina, þá er þo
engin hætta, því að þá sfeypa þeir
húsinu yfir sjálf'a sig í staðinn.
Einfaldari er su aðferð sem þeir
1 Austur-Afriku hafa til að veiða
Ijón. Þar nota þeir ekki amiað eu
spjot, brodd ur deigu járni a
grönnu skaíti. Ljómn eru umkringd
og svo eru þau lögð til bana með
þessu spjoti.
Lvertingjum teltst að verjs k\ ik-
íje sitt fyrir villidýrur.um, þótt
þair haái esgar byssur, og mjög
sjaldan verða villidýr þfeim að
meini. Það sýnir að varla er flugu-
fótur fyrir þeim sögum, 8öm sagðer
eru um það hváð dýrin rje hættu
leg.
Sá. scm ferðest um Afnku — og
þaö skiftir engu máJj bvar liann
ferðast nje hve langt liann ferðast
— er eklvi í meiri hættp vegna
villidýra, cn vegna hrapandi loft-
steina. Svertingjar vita þetta. Einu
sinni spurði jeg. Svertingja að því
hvað halm mundi gcra el hann
mætli Ijóni og væri vopnlaus
Hann hló úl undir eyru, lók upp
sprek — og kastaöi því!
Villidýrin cru hrædd við menn
Að vísu ráðast þau á rtterin af mik-
ilti grimmd. cl þau eru særð. En
hVítir veiðimcnn ciga aldvei ncitt •
hættri með það. Venjulega eru beir
nokkrir saman og hver mcð sín-.
fjölskota-byssu. scm er svo lang-
dræg að hún getur dreníð hvaða
dýr sfem er á hátffar rtiiiu færi. En
eí illa skyldi fara, ðru aði ir til taks
að skjóta, ét' ekki hvítir riiémí, þá
svartir tylgdarmenn.
Annars fara nú veiðarnar að
miklu leyti fram á bílum, þar sem
skyttan situr í aftursætinu. Og sum
ir „sportmenn“ eru jafnvel farnir
að skjóta dýr úr flugyjelum, og
þyldr gott ,,sport“.
Algeng veiðiaðferð er að skióta
Zebradýr og dfaga skrokkirin lang-
ar leiðir að trje. Og svo fer skyltan
upp í trjé og biður þar bangað til
ljón rekur slóðiria eftir zebradýr-
ið. Og þegar ljónið stenduf undit'
trjenu er það skotið.
Stundum fara þessir iriikiu „æv-
intýraménn“ út á sljetta völlu og
setjast þar a stóf, en senda Svert-
ingja á stað til að finnu ijón —
Svertingjarnir liaia ekki annað
vopna en sipjot. Þegar þeir hai'a
íuudið Ijoii, ;eka beir þsð > sttiua
til hv'ta mar.r.sir.s, cg begsf hon-
um þykir þeó’ komið í gott fa=r..
VILUDYRAVEIÐAR I AFRIKU
Pað sem gortarar þegja um