Lesbók Morgunblaðsins - 07.07.1973, Blaðsíða 5

Lesbók Morgunblaðsins - 07.07.1973, Blaðsíða 5
/má/ciga efiir cildou/ huxley — Má'lverk? sagði íir. Bigger. — Yður langar að Wta á eimhver máiverk? Jú, við ihöfum ágætt saffn af niútíma málverkum í söl- unum ofókar einmitt núna. Frönsk og ens'k máiverk, ski'ljið þér. Gesturinn lyfti hendi og hristi höfuðið. — Nei, nei, það þýðir ekki að ibjóða mér meitt af þess'u tízkudrasili. Ég viil fá alvörumái- verk, gömul málverk. Rembrandt eða Sir Joslhua Reynold's og iþess 'háttar. — Ágætt! Hr. Bigger ikirtkaði koWi. — Gamla 'meistara. Jú, vit- a'rtlega verzlum við 'með 'þá engu síður en .núti'ma listamenn. — Sannlleiikurinn er sá, sagöi maðurinn, — að ég er nýbúimn að kaupa dálítið stórt hús — tverrasetur, 'bætti tiann við, dálít- ið ihátíðlega. Hr. Bigger brosti. Þessi rnaður var viökunmanlega einfeldnings- 'legur. Hann tök að velta því fyr- ir sér, ihvernig hann hefði grætt þessi auðæfi sín. Herrasetur. Hann hafði sagt þetta orð eitt- hvað svo skemmtiilega. Þetta var maður, sem mafði unmið si|g upp úr þrældómi og var nú orðinn herraseturseigandi — neðam frá breiðum grunni þjóðfélagspýra- miídans upp 'í mjóa toppinm. Hans eigin saga og svo ö'H saga stétta- baráttunnar 'hafði veriö innilu'kt í ihreykinmi áherzlunni á þetta eina orð: Herrasetur. En gesturinn hélt áfram að ta'la svo að Bigger gat ékki sleppt sér út lí frekari Ihugileiðingar. Hann sagði: — 1 'húsi af iþessu tagi og með stöðu, sem ég Iþarf að gegna, verð ég að fá eitthvað af mál- verikum. Gamla imeistara, s'kiljið þér, Remlbrandt og ihvað iþeir nú heita ailliriþessirsikarfar. — Auðvitað eru gamlir meist- arar takn vegs og virðingar, sagði hr. Bigger. — Ei'nmitt svaraði hinn og Ijómaði allur. — Einmitt það, sem ég ætlaði sjálfur að fara að segja. Hr. Bigger hneigði sig og brosti. Það var gaman að hitta einhvern, sem tæiki háðið hjá manni sem fúlustu ailvöru. — Náttúrlega þurfum við ekki að hafa igamla m'eistara nema niðri í saimikvæmissölunum. Það væri ofrausn að ihafa 'þó líka í svefnherbergjunum. — Já, sannariega væri það óþanfi, samlþykkti Ihr. Bigger. — Sannast að segja teiknar dóttir m'in dálítið, hélt iherra- garðseigandinn áfram. — Og iþetta er fallegt ihjá henni. Ég ætla að iáta innrammn nokkrar tei'kningarnar 'hennar og ihengja þær í svefn'herbergin. Það getur komiö sér vel að ihafa ilistamann í fjtöls'kyldiunni. Sparar manni mál verka'kaiup. En niðri verðum við vitanlega að 'hafa ei,tthvað gam- a'lt. — Ég iheld ég ihafi eiinmitt það, sem þér þurfið. 'Hr. Bigger hringdi ib/öllu. „.Dóttir mín teikn- ar dáliítið . . ." iHann sá fyrir sér sikrOkkimilKla, iljósihærða stúl'ku af barpíutegundi'nni, þrítuga og pipr aða og dáíítið farna að láta á sjá. Aðstoðarstúlkan 'hans ikom inn. — Komið iþér með Feneyjamál- verkið, ungfrú Pratt. . . þetta sem er í bakherberginu. Þér vitið við hvað eg á? — 'Þér hafið það vistlegt hérna, sagði 'herragarðseigandinn. Gengu'r ekki verzflunin vel? Hr. Bigger andvarpaði. — Það er 'kreppan, sagði ihann. — Og ihún bitnar ihvað al'lra mest á okk ur Histaverkasölunum. — Já, ikreppan. Herragarðseig andinn skríikti ofurlítið. — Éig sá hana nú fyrir frá fyrstu byrj- um. Sumir 'halda, að velgengnin geti varað um alla eitífð. Meiri bjánarnir! Ég söldi þegar aílt var á toppi. Og 'þess vegna get ég nú 'keypt móilverk. Hr. Bigger tðk undir ihlóturinn. Þetta var almennilegur viðskipta vinur. — Ég vildi, að ég hefði haft eitthvað að seilja meðan a'llt var á toppi, sagði hann. Herragarðseigandinn Wó þang- að till tárin runnu niður ikinnarn- ar á 'honum. Og hann htó enn, þegar unigfrú Pratt ikom Inn aft- ur. Hún bar málverk f ibáðum höndum eins og skjöld fyrir sér. — Setjið Iþetta á grindina, ung- frú Pratt, sagði hr. Bigger. — Jæja, hvað finnst yður svo um þetta? sagði hann og sneri sér að gósseigandanu'm. Á myndin'ni var efri ihelmingur af konuimynd. Þetta var kona með höldugt andlit, mvlt á ihörund, brjóstamikil, 1 dökkb'láum kjó'l og lí'ktist mest ítaisikri hefðarkonu frá miðri átjándu öid. Ofurlítið ánægjubros lék um stútinn á vör- unum og ií annarri 'hendi ihélt hún á svartri grímu, rétt eins og hún væri nýbúin að ta>ka ihana af sér eftir grímudanslei'k. — Falleg mynd, sagði gósseig andinn, en isvo bætti ihann við hikaindi: — Þetta er nú ekki veru 'lega líkt Rembramdt, finnst yður iþað? Það er svo miikil 'birta yfir því. Venjulega er ekkert 'hægt að sjá á þessum göimlu meisturum, af því að það er rétt eins og það íivfli eintiver dimma og þoka yf- ir iþeiim. — Það er ekki nema satt, sagði hr. Bigger. — En svo eru ekki allir gam'lir meistarar lí'Kir Rem- brandt. — Nei, líklega ekki. Herra- garðseigandinn virtist ekki láta fyllilega sannfærast. — Þetta er átjándu a'ldar Fen- eyjamá'lverik. Og iþað var ailtaf bjart yfir þeim. 'Þetta er eftir Gi- angollini. 'Hanm dó ungur, skiljið 'þér. Það eru ekki tii nema eitt- hvað sex þekktar myndir eftir hann. Og Iþetta er ein iþeirra. . Gósseigandinn kinkaði kolii. Hann kunni að meta það sem sjaldigæftvar. — Maður verður strax var við á'hrif frá Longhi, Ihé'lt Ihr. Bigger áfram fjörlega. — Og svo verður líka noikkuð vart svartsýnimnar frá Rosalloa i andlitssvipnum. Gósseigandinn ihorfði vand- ræðaiega á myndina og hr. Bigg- er á víxl. Það er fátt jafn vand- ræðalegt og það að láta sér fróð- ari mann ifræða sig. En hr. Bigger gekk á iagið. — Það er skrítið, hélt hann áfram, — að •maður sku'li engin áhrif frá Tiepoto sjá í myndinni, finnstyðurekki? Gósseigandinn ikinkaði koili. Það var skuggalegiur svipur á andlitinu og meðri vörin seig. Það hefði mátt halda, að 'hann ætlaði að fara að skæla. Löksins linað- ist 'hr. Bigger ofuriítið. — Það er ánægjulegt að taHa við einhvern, sem 'hefur virkilega vit á mál- verkum. 'Það ihafa svo fáir. — Nú, jæja, ég vii nú ekki segja, að ég hafi gefið mig neitt verulega að s'líku, sagði gósseig- amdinn ihóglega. — En ég veit hvað mér þykir fa'liegt, þegar ég sé það. Nú glaðnaði yfir ihonum er ihann íþóttist hafa fastara und- ir fótum. — Það er meðfæddur smekkur, sagði rtr. Bigger. — Dýrmæt gáfa. Ég sá alveg á svipnum á yður, að iþér höfðuð þá gáfu til að bera. Sá iþað um leið og þér kom- uð ,hingað inn. Gósseigandinn var 'hæstánægð- ur. — VirkiHega? Honum fanmst mann stækka og aukast að mann- gildi. Virkiiega. Hann ha'llaði undir flatt með kunmáttusvip. — Já, ég verð að segja, að þetta er dása'mleg mynd. En sannlei'kur- inn er ®á, að ég tiefði heidur viij- að eitthvert sögulegt máiverk, ef þér slkiljið, 'hvað ég á við. Mynd af eirthverjum, sem á sér ein- ihverja sögu, svo sem Önnu Böl- eyn, hertoganum af Weliington, Nell Gwynn eða ein'hverjum þess iháttar. — Já, en 'kæri iherra, ég æti- aði einmitt að fara að segja yður söguna. 'Þetta má'lverk á sér merkiilega sögu. Hr. Bigger hatl- aði sér fram og drap tíendi á hnéð á gósseigandanum. Augun Ijómuðu undir Joðnum augna'brún unum, og það var eimhver í'bygg- in velvild í svipnum. — Þetta málverk á sér merkiiega sögu. — Virkilega? Gósseigandinn lyfti brúnum. Hr. Bigger 'haiiaði sér aftur í stölnum. 'Benti síðan á konuna á myndinni. — Konam, sem þér sjáið ihérna, var kona fjórða greifans af Hurt- more. Ættin er nú útdauð. Ní- Framh. á næstu síðu. ©

x

Lesbók Morgunblaðsins

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Lesbók Morgunblaðsins
https://timarit.is/publication/288

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.