Morgunblaðið - 25.10.2001, Qupperneq 40

UMRÆÐAN
40 FIMMTUDAGUR 25. OKTÓBER 2001 MORGUNBLAÐIÐ
Nýir geisladiskar Karlakórsins Heimis og
Álftagerðisbræðra sem eru væntanlegir
verða kynntir.
Fjölbreytt söngskrá.
Kynnir: Örn Árnason.
Forsala aðgöngumiða verður í miðasölu
Háskólabíós.
Miðasalan opin daglega.
Karlakórinn Heimir og Álftagerðisbræður.
Útgáfutónleikar í Háskólabíói
laugardaginn 3. nóv. nk. kl. 16.00.
FYRIR stuttu birt-
ist grein í Morgun-
blaðinu eftir Júlíus
Hafstein, fyrrverandi
borgarfulltrúa Sjálf-
stæðisflokksins. Í
greininni, sem nefnd-
ist Ný leið?, fjallaði
Júlíus um með hvaða
hætti Sjálfstæðis-
flokkurinn ætlaði að
undirbúa næstu borg-
arstjórnarkosningar,
sem verða í lok maí á
næsta ári. Þar gerði
borgarfulltrúinn fyrr-
verandi þá tillögu að
við val á fulltrúum
flokksins yrði ekki
hefðbundið prófkjör heldur aðeins
um efsta sætið og sá sem sigraði
starfaði með kjörnefnd um val á
þeim öðrum einstaklingum sem
mundu skipa listann.
Hugmynd Júlíusar var sett fram
með svo einföldum hætti og fylgt
eftir með rökum að þeir sem lásu
greinina varð strax ljóst að hér var
um raunhæfa tillögu að ræða. Rök
eru helsti styrkur þegar fram koma
tillögur af þessu tagi og það er því
ástæða til að endurtaka þau í stuttu
máli.
Í fyrsta lagi verður
kostnaður við próf-
kjörið tugum milljóna
minni en í hefðbundnu
prófkjöri. Í öðru lagi
er það vitað að margir
hæfir einstaklingar
sem hafa sérþekkingu
á einstökum mála-
flokkum vilja ekki fara
í prófkjör en geta
hugsað sér að taka
þátt í stjórnmálum sé
raðað á framboðslista
að einhverju leyti. Í
þriðja lagi, þó að vin-
sældir þurfi til skyggir
það á gæðin í venju-
legu prófkjöri en bæri
minna á ef um foringjaprófkjör
væri að ræða. Í fjórða lagi, sem var
eftirtektarvert atriði í grein Júlíus-
ar, að fæstir velta því fyrir sér
hverjir lenda í 8. til 10. sæti í próf-
kjöri. Það er forustan sem skiptir
öllu máli, leiðtoginn og borgar-
stjóraefni flokksins. Án styrkrar
forustu vinnast kosningar ekki.
Fleiri rök væri hægt að færa fram
til stuðnings þessarar tillögu.
Ljóst er að hugmyndir Júlíusar
Hafsteins hafa vakið verðskuldaða
athygli. Á landsfundi Sjálfstæðis-
flokksins, sem undirritaður sat, átti
hann samtöl við marga sem voru
þessari tillögu sammála og töldu að
með þessum hætti væri hægt að
bjóða fram öflugan lista sem gæti
unnið borgina. Þá má einnig á það
benda að allnokkur umfjöllun hefur
verið um tillöguna í fjölmiðlum eftir
að hún birtist í Morgunblaðinu.
Tilgangurinn með þessari grein
er að vekja enn frekari athygli á til-
lögunni og persónulega að lýsa yfir
stuðningi við hana. Þetta er besta
byrjunin á að koma R-listanum í
burtu frá stjórn Reykjavíkurborg-
ar.
Hvernig veljast foringjar?
Guðmundur
Jónsson
Höfundur er stjórnarmaður
í Félagi sjálfstæðismanna í
Bakka- og Stekkjahverfi.
Stjórnmál
Forustan skiptir öllu
máli, segir Guðmundur
Jónsson, þ.e. leiðtoginn
og borgarstjóraefni
flokksins.
Í GREININNI R-
listinn og nektarstað-
irnir í Morgunblaðinu
í gær endurtekur Ásta
Möller þingmaður þá
fullyrðingu sína um
nektarstaði að borgar-
yfirvöld „hafi yfir
nægilegum úrræðum
að ráða til að stemma
stigu við [þeim].“ Síð-
ar segir hún undir
millifyrirsögninni
Geta hafnað nektar-
stöðum, að með breyt-
ingu á lögum um veit-
inga- og gistihús sem
Alþingi samþykkti á
síðasta ári hafi sveit-
arfélög fengið nauðsynleg tæki til
að hafa áhrif á staðsetningu og
starfsemi nektarstaða. Þau geti
með breytingum á deili- og aðal-
skipulagi ákvarðað hvar heimilt sé
eða óheimilt að reka slíka staði.
Loks klykkir þingmaðurinn út með
því að velta ábyrgð á nektarstöðum
yfir á R-listann sem láti kvenfyr-
irlitningu þrífast í sérstöku skjóli
sínu.
Þessum fullyrðingum teflir hún
fram gegn því áliti að kjarni þess
vanda sem borgaryfirvöld standa
frammi fyrir varðandi nektarstaði í
borginni sé fólginn í að starfræksla
þeirra er lögleg samkvæmt sömu
lögum og að skýrar lagaheimildir
skorti til að banna þá. Þessi stað-
reynd gildir einnig um Reykja-
nesbæ, Kópavog og Akureyri, en í
þessum sveitarfélögum eru sams
konar nektarstaðir og í Reykjavík.
Með rökum þingmannsins má því
segja að nektarstaðir þrífist í skjóli
Sjálfstæðisflokksins í Kópavogi,
Reykjanesbæ og á Akureyri.
Hvers vegna vísar þingmaðurinn
ekki ábyrgð á starfrækslu nekt-
arstaða til flokkssystkina sinna í
þessum sveitarfélög-
um? Er nema von að
fólk sé ruglað!
Hver eru úrræði
borgarinnar?
Þegar nektarstaðir
spruttu upp fyrir
fáum árum hófu borg-
aryfirvöld strax að
kanna með hvaða
lagalegu úrræðum
mætti hindra út-
breiðslu þeirra. Nið-
urstaðan varð óve-
fengjanlega sú að
lagaumhverfið gæfi
sveitarfélögum engin
úrræði til þess.
Reykjanesbær lét á þetta reyna
með því að mæla gegn því að sýslu-
maður veitti nektarstað áfengis-
leyfi. Reykjanesbær var gerður
afturreka með synjunina af úr-
skurðarnefnd um áfengismál sem
heyrir undir dómsmálaráðuneytið.
Af því pólitískt minni fólks – og
mér liggur við að segja þingmanna
– er yfirleitt stutt, þá er rétt að
minna á að skv. lögum á þessum
tíma þurftu þeir sem sóttu um veit-
ingaleyfi ekki að tilgreina hvers
konar starfsemi þar skyldi fara
fram og nektardansmeyjar voru
fluttar eftirlitslaust inn sem lista-
menn.
Borgaryfirvöld tóku frumkvæði
að því að fara fram á það við rík-
isvaldið að sveitarfélög fengju
lagaleg úrræði til að sporna við.
Niðurstaða þeirrar vinnu kom m.a
fram í frumvarpi samgönguráð-
herra til breytinga á lögum um
veitinga- og gistihús, sem varð að
lögum vorið 2000. Þegar hann
mælti fyrir frumvarpinu sagði
hann m.a.: „Starfsemi svokallaðra
nektarstaða hefur þróast þannig að
ekki er talið viðunandi að mati
stjórnenda sveitarfélaga og þó
einkum Reykjavíkurborgar.“ Hann
tók fram að ekki væri verið að
banna slíka staði, heldur skapa
skilyrði til að hægt væri að ráða
staðsetningu og setja strangar
reglur um útgáfu leyfa til starf-
seminnar. Meginbreytingin fólst í
að veitingastaðir skyldu nú flokk-
aðir í fjóra flokka og að á þeim
grundvelli væri hægt að setja mis-
munandi reglur, m.a. um af-
greiðslutíma. Flokkurinn nætur-
klúbbar er þó samkvæmt skil-
greiningu staðir sem að jafnaði eru
opnir á næturnar. Í ræðum ann-
arra þingmanna við þetta tækifæri
kom einnig fram að ekki væri vilji
til þess á Alþingi að banna þessa
starfsemi.
Í greinargerð með frumvarpinu
er vísað til forræðis sveitarfélaga á
skipulagsmálum sínum og bent á
að með ákvæðum í deili- og að-
alskipulagi mætti hafa áhrif á stað-
setningu nektarstaða. Möguleikar
borgaryfirvalda takmarkast aðal-
lega við þessi skipulagslegu úr-
ræði, en um þau gildir að þau eru
flókin, afskaplega tímafrek og
tryggja ekki að úthýsa megi nekt-
arstöðum úr sveitarfélögum.
Skipulagsúrræðin fela í sér að
sveitarfélag getur með deiliskipu-
lagi bannað næturklúbba í tilteknu
hverfi. Þetta hefur Reykjavíkur-
borg þegar gert í Grjótaþorpi.
Reykjavíkurborg reyndi að tak-
marka þetta bann við þröngt svæði
þar sem nektarstaðurinn Clinton
er rekinn, en sú tilraun var kærð
og féll dómur gegn Reykjavíkur-
borg.
Niðurstaðan var að hefja það
tímafreka ferli að fá nýtt deili-
skipulag samþykkt, en það felur í
sér auglýsingu, grenndarkynningu,
andmæla- og kæruferli o.s.frv. Í
nýju deiliskipulagi Grjótaþorps er
því bann við nektarstöðum, en það
veitir þó ekki sjálfkrafa heimild til
að loka þeim stað sem fyrir er og
er með leyfi útgefið af lögreglu-
stjóra til næstu ára. Reykjavíkur-
borg hefur þó fengið því framgengt
að staðurinn hefur ekki fengið end-
urnýjað áfengisleyfi, en það tókst á
grundvelli þess að staðurinn hafði
ítrekað gerst brotlegur. Þessi synj-
un er nú fyrir dómstólum.
Valdið liggur
hjá Alþingi
Sams konar ákvæði er hægt að
setja inn í deiliskipulag fleiri
hverfa en slíkt myndi hindra út-
gáfu leyfa til nýrra staða. Það
breytir þó ekki því að staðirnir
sem fyrir eru hafa leyfi til starf-
seminnar útgefin af lögreglustjóra
sem gilda ýmist til 2003 eða 2004.
Þau leyfi voru veitt á grundvelli
núgildandi laga um síðustu áramót,
án þess að sveitarfélög hefðu þar
áhrif á. Þá fyrst þegar þau renna
út reynir raunverulega á svigrúm
borgaryfirvalda. Og þótt hægt sé
að hafa áhrif á staðsetninguna er
það mat lögfræðinga borgarinnar
að þar sem starfsemin er lögleg
verði borgaryfirvöld að marka
starfseminni einhvern stað innan
borgarmarkanna.
Er nema von að borgaryfirvöld
vísi ábyrgðinni til Alþingis? Ef það
er almenn skoðun þingmanna að
þessi starfsemi sé til óþurftar er
einfaldast að Alþingi sýni hug sinn
með lagasetningu. Ég vil því skora
á Ástu Möller, Jónínu Bjartmarz,
Kolbrúnu Halldórsdóttur, Bryndísi
Hlöðversdóttur og aðra þingmenn
sem hafa lýst andstöðu sinni við
þessa staði að leggja fram frum-
varp sem bannar nektarstaði. Í því
efni geta þær reitt sig á stuðning
borgaryfirvalda.
Er nema von að
fólk sé ruglað?
Steinunn Valdís
Óskarsdóttir
Nektarstaðir
Ég skora á þá þingmenn
sem hafa lýst andstöðu
sinni við þessa staði,
segir Steinunn V.
Óskarsdóttir, að leggja
fram frumvarp sem
bannar nektarstaði.
Höfundur er borgarfulltrúi
Reykjavíkurlistans.
Mýkir
og
róar
RAKAKREM
Toppárangur
með
þakrennukerfi
þakrennukerfi
Fagm
enns
ka
í
fyrir
rúmi

BLIKKÁS EHF.
SKEMMUVEGUR 36
200 KÓPAVOGUR
SÍMI 557 2000 - FAX 557 4111
Söluaðilar um land allt