Morgunblaðið - 20.11.2001, Síða 10

FRÉTTIR
10 ÞRIÐJUDAGUR 20. NÓVEMBER 2001 MORGUNBLAÐIÐ
FUNDUR hefst á Alþingi í dag,
þriðjudaginn 20. nóvember, kl.
13.30. Í upphafi fundar fer fram
umræða utan dagskrár um
stöðu sjúkraliða í heilbrigðis-
kerfinu. Málshefjandi er Mar-
grét Frímannsdóttir, þingmað-
ur Samfylkingarinnar, en Jón
Kristjánsson (B) er til andsvara.
Að öðru leyti eru mál sjávar-
útvegsráðherra og samgöngu-
ráðherra í öndvegi á dag-
skránni. Má þar nefna frumvörp
um fólksflutninga, skráningu
skipa, umgengni um nytjastofna
sjávar, veiðieftirlitsgjald og þró-
unarsjóð sjávarútvegsins.
Staða
sjúkraliða
rædd
sínum um íslenska ákvæðið, en
hafnaði því alfarið að stefna Sam-
fylkingar þess efnis að á sínum
tíma hefði átt að undirrita Kyoto-
bókunina hefði verið mistök. Taldi
hann ekkert komið fram sem benti
til þess að staðan hefði orðið verri
við undirritun bókunarinnar.
Steingrímur J. Sigfússon gagn-
rýndi umhverfisráðherra harðlega
fyrir að tala fyrir aukinni stóriðju
hér á landi og féllst ekki á að það
væri umhverfisvænt að fela Íslandi
aukinn mengunarkvóta.
SIV Friðleifsdóttir (B) umhverf-
isráðherra flutti Alþingi í gær
skýrslu sína um niðurstöðu 7. að-
ildarríkjaþings Sameinuðu þjóð-
anna um loftslagsbreytingar sem
lauk í borginni Marrakesh í Mar-
okkó á dögunum. Á lokadegi ráð-
stefnunnar var íslenska ákvæðið
svonefnda m.a. staðfest sem hluti
af tæknilegri útfærslu Kyoto-bók-
unarinnar.
Umhverfisráðherra sagði að með
þessari ákvörðun aðildarríkja-
þingsins væri tekið á sérstöðu Ís-
lands og leystur sá vandi sem skil-
greindur hafði verið í Kyoto. Sagði
hún að nú þegar samningsmarkmið
Íslands hefði náðst myndi undir-
búningur fyrir fullgildingu Íslands
á Kyoto-bókuninni hefjast. Þings-
ályktunartillaga þess efnis yrði
væntanlega lögð fyrir Alþingi á
næsta ári.
Fjallaði ráðherrann efnislega um
helstu niðurstöður ráðstefnunnar
og þýðingu þeirra fyrir Ísland og
umhverfismál almennt og sagði
mikilvægt að ræða bókunina hnatt-
rænt, enda þótt hún hefði útvatn-
ast aðeins á síðustu metrunum.
Gerði hún einnig að umtalsefni þá
gagnrýni sem stefna íslensku rík-
isstjórnarinnar gagnvart Kyoto-
bókuninni og baráttan fyrir sér-
stöðu Íslands hefði fengið á und-
anförnum árum af hálfu stjórn-
arandstöðunnar. Rifjaði hún m.a.
upp leiðara Össurar Skarphéðins-
sonar, formanns Samfylkingarinn-
ar, er hann var ritstjóri DV fyrir
fáum árum, en einnig yfirlýsingar
Steingríms J. Sigfússonar og fleiri
þingmanna vinstri grænna, þar
sem því hefði m.a. verið haldið
fram að framganga Íslendinga
væri farsakennd, aðrar þjóðir
píptu á viðhorf Íslendinga og að
framganga ríkisstjórnarinnar lýsti
fádæma skammsýni og gengi gegn
hagsmunum Íslendinga í bráð og
lengd.
Halldór Ásgrímsson (B) utanrík-
isráðherra og Valgerður Sverris-
dóttir (B), iðnaðar- og viðskipta-
ráðherra, fögnuðu bæði niður-
stöðunni og luku lofsorði á fram-
göngu umhverfisráðherra og ís-
lensku sendinefndarinnar í málinu.
Um leið gagnrýndu þau harðlega
þá andstöðu sem baráttan fyrir
sérstöðu Íslands hefði jafnan sætt
hér á landi, einkum af stjórnarand-
stöðunni.
Lét Halldór Ásgrímsson m.a.
svo um mælt að hann gengi ekki
svo langt að meta lyktir málsins og
sigur Íslands til jafns við landhelg-
ismálið, en það væri hið minnsta af
sama toga. Hvort tveggja snerist
um sjálfstæði landsins og réttinn
til að nýta auðlindir þjóðarinnar.
Sagðist Halldór telja það með ólík-
indum að unnið hefði verið með
þessum hætti gegn augljósum
hagsmunum þjóðarinnar, en kvaðst
fyrir sitt leyti tilbúinn að gleyma
því sem tilheyrði fortíðinni, ef unnt
væri að ná sátt um afgreiðslu
málsins og bókunarinnar á þingi.
Kristján Pálsson (D) gagnrýndi
stjórnarandstöðuna hins vegar
mjög harkalega og sagðist telja fá-
heyrt með stjórnmálaflokkum að
þeir legðust þannig gegn hags-
munum þjóðar sinnar. „Ég veit
ekki um nein önnur stjórnmála-
samtök en talibana í Afganistan
sem hafa lagst gegn slíkum leið-
réttingum fyrir hagsmuni þjóðar
sinnar,“ sagði hann og hlaut að
launum orð frá forseta þingsins um
að vanda orðaval sitt og vægast
sagt hörð viðbrögð stjórnarand-
stæðinga.
Fulltrúar stjórnarandstöðunnar
í umræðunni sögðu umhverfisráð-
herra vera ómálefnalegan með því
að hefja mál sitt með „skítkasti út
í stjórnarandstöðuna“ í stað þess
að fagna þeim árangri sem náðst
hefði. Jóhann Ársælsson (S) við-
urkenndi að hann hefði á sínum
tíma ekki átt von á því að stjórn-
völd myndu ná fram markmiðum
Valgerður Sverrisdóttir iðnaðar-
ráðherra gat þess við lok umræð-
unnar að framgöngu stjórnarand-
stöðunnar í baráttunni gegn
íslenska ákvæðinu hefði á stundum
mátt líkja við bellibrögð. Gat hún
einkum framgöngu Hjörleifs Gutt-
ormssonar, fv. þingmanns, á ráð-
stefnum erlendis í því sambandi.
Sagðist hún hafa „ákveðnar efa-
semdir um ágæti þess að stjórn-
arandstaðan gæti beitt ákveðnum
bellibrögðum“ á erlendum vett-
vangi gegn því sem orðið hefði nið-
urstaðan með lýðræðislegum hætti
á Íslandi og taldi slík vinnubrögð
ekki boðleg. Hlaut hún fyrir vikið
harðar ákúrur frá Steingrími J.
Sigfússyni en einkum þó Þórunni
Sveinbjarnardóttur (S) sem spurði
í hvaða „fúafen“ ráðherrann væri
að fara með slíkum umræðum og
hvort hún gerði sér ekki grein fyr-
ir rétti fólks og stjórnmálaflokka
til ólíkra skoðana. Fordæmdi hún
slíkan málflutning.
Skýrsla umhverfisráðherra um niðurstöðu loftslagsráðstefnu SÞ rædd á Alþingi í gær
Fullgilding
Kyoto-bókun-
ar undirbúin
Morgunblaðið/Kristinn Ingvarsson
Þingmenn Vinstri grænna tóku virkan þátt í umræðunum. Hér fylgjast með umræðum á Alþingi Steingrímur J.
Sigfússon formaður og Drífa Snædal varaþingmaður. Að baki þeirra sést í Jón Bjarnason.
Stjórnarandstöðu líkt við talibana
BRYNDÍS Hlöðversdóttir, formað-
ur sautján manna þingflokks Sam-
fylkingarinnar, kveðst ánægð með
framgöngu þingmanna flokksins á
Alþingi það sem af er haustþingi.
Einhver þingmanna flokksins hafi
haft uppi öflugan málflutning ná-
lega hvern einasta þingdag og fyr-
ir vikið hafi skapast virkara aðhald
á stjórnarflokkana.
Bryndís lét þessi ummæli falla
þegar þingflokkur Samfylkingar-
innar sat fyrir svörum á landsfund-
inum á sunnudag. Fjölmargar fyr-
irspurnir bárust og ein þeirra var
hvort rétt væri að í þingflokknum
væru ósamstæðir hópar sem töluðu
hver í sína áttina.
„Samstæður eða ekki,“ sagði
Bryndís og lagði áherslu á að inn-
an þingflokksins ríkti mikil ein-
drægni og samstarfsvilji og tóku
aðrir þingmenn undir það. Hins
vegar lagði hún áherslu á mik-
ilvægi þess að í svo fjölmennum
þingflokki fengju einstaklingarnir
að njóta sín. „Að mínu mati er
nauðsynlegt að sjáist ákveðinn fjöl-
breytileiki. Í þessum stóra flokki
spannast miklu meiri breidd en var
áður í hinum mörgu litlu þing-
flokkum og því fylgja bæði kostir
og gallar. Það er ákveðin mýta að
við náðum ekki oft saman. Við er-
um til að mynda eini þingflokk-
urinn sem hefur náð sátt um heild-
stæða stefnu í sjávarútvegsmál-
unum,“ sagði hún.
Össur Skarphéðinsson tók undir
þetta og sagðist þeirrar skoðunar
að stórlega væri ofmælt að sund-
urlyndi ríkti innan raða Samfylk-
ingarinnar. Gagnrýndi hann þó
harkalega af því tilefni þá stuðn-
ingsmenn flokksins, sem í sífellu
héldu uppi harðri gagnrýni á ein-
staka þingmenn og stefnumál í
ræðu og riti. Nefndi Össur sér-
staklega vefritið Kreml í þessu
sambandi og sagði eitt að þola
ómálefnalega gagnrýni og pillur úr
röðum andstæðinganna, en það
væri miklu verra þegar „menn úr
okkar röðum“ stæðu fyrir slíku.
Lagði hann áherslu á gildi sam-
stöðunnar og hlaut að launum mik-
ið klapp frá landsfundargestum.
Kristján L. Möller bætti um bet-
ur og sagði samkomulagið innan
þingflokksins „frábært“ í nær öll-
um málum. Styrkur flokksins og
framganga að undanförnu væri
einmitt helsta skýring þess að
Davíð Oddsson forsætisráðherra
og formaður Sjálfstæðisflokksins
væri svo „pirraður“ þessa dagana.
Fiskveiðistjórnin verði
ærlegt kosningamál
Fyrirspurn kom úr sal varðandi
sjávarútvegsstefnu Samfylkingar-
innar og fyrningarleiðina, sem
flokkurinn berðist nú fyrir. Kom
fram í máli Jóhanns Ársælssonar,
þingmanns Vestlendinga, að það
væru út af fyrir sig tíðindi að Sjálf-
stæðisflokkur hefði valið s.k. veiði-
gjaldsleið og kvaðst hann vænta
þess að Framsóknarflokkurinn
muni líklega lenda á þeirri aðferð
líka. Taldi Jóhann stórkostlegt
óréttlæti felast í núverandi skipan
mála og leið Sjálfstæðisflokksins
gerði lítið til að bregðast við því.
Taldi hann ljóst að fátt myndi ger-
ast í þessum efnum í vetur og því
sé ekki um annað að ræða fyrir
Samfylkinguna en gera þetta að
„ærlegu kosningamáli“. Vakti
þetta svar mikla lukku gesta, ef
marka má lófaklapp í Súlnasalnum.
Talið barst einnig að fyrir-
spurnaþingi sjávarútvegsráðuneyt-
isins og hugmyndum sem þar
komu fram af hálfu vísindamanns
Hafrannsóknastofnunar um tvöfalt
kerfi í fiskveiðistjórninni. Lýsti Jó-
hann sig fylgjandi þessum hug-
myndum og taldi sjálfsagt að
kanna þessi mál betur. Svanfríður
Jónasdóttir tók undir það og sagði
gleðilegt að slíkt frumkvæði kæmi
frá starfsmanni Hafrannsókna-
stofnunar, en hún hefði sætt ámæli
fyrir að taka ekki mark á utanað-
komandi gagnrýni. Þetta sýni
þvert á móti hið öndverða.
Ný átakalína um
velferðarkerfið
Skiptar skoðanir komu fram í
hópi þingmanna um hugmyndir
þess efnis að hafa sameiginlegt
prófkjör fyrir landið allt fyrir
næstu þingkosningar. Þau sjónar-
mið heyrðust að með því væri verið
að draga úr valdi flokksfélaga úti á
landi, en á móti komu fram sjón-
armið um að með þessu væri stigið
skref í átt að meira lýðræði og
sagðist Jóhanna Sigurðardóttir
m.a. vera því fylgjandi að skoða
þessa leið gaumgæfilega. Kvaðst
henni hugnast ágætlega að sam-
fylkingarfólk úti á landi hefði áhrif
á uppstillingu lista flokksins í höf-
uðborginni og öfugt.
Jóhanna vék einnig að heilbrigð-
ismálunum og sagðist telja nýja
átakalínu í íslenskum stjórnmálum
markast um velferðarkerfið og
framtíð þess. Sagði hún augljóst að
núverandi heilbrigðisráðherra
[Jóni Kristjánssyni] liði illa í
stjórnarsamstarfinu með Sjálf-
stæðisflokknum og sár væri sú
staðreynd að þeir sem minnst bera
út býtum hafi verið skildir eftir af
þessari ríkisstjórn.
Þingflokkur Samfylkingarinnar sat fyrir svörum á landsfundi flokksins á sunnudag
Fjölbreytileiki
er nauðsynlegur