Tíminn - 28.05.1970, Blaðsíða 6

Tíminn - 28.05.1970, Blaðsíða 6
18 TIMINN FIMMTUDAGUR 28. maí 1970. „Kvikmyndavagninn var ~::fy. '::;:ö:;:':':; '^^^^^^ notaður til að aka torfi" — segir Óskar Gíslason, sem starfað hefur að kvikmyndagerð í fjörutíu og fimm ár — Taka íslenzkra kvik- mynda var brennandi áhugamál mitt, sem hugur inn beindist allur að, sagði Óskar Gíslason í viðtali við Tímann fyrir skömmu. — Þegar ég var að taka spenn andi atriði úti á víðavangi kom það oft fyrir að fólk safnaðist umhverfis, en ég var svo niðursokkinn að ég tók varla eftir því og svar- aði alveg út í hött, væri ég spurður einhvers. Kvik- myndagerð var nýtt og spenhandi viðfangsefni, en nú er ógerlegt fyrir ein- staklinga að starfa einir að henni, eins og ég gerði á sínum tíma. Nú er kvik- myndagerð geysilega dýr. Þegar ég tók flestár mínar myndir voru aðstæður befri, gengi íslenzku krón- unnar hagstæðara og auð- veldara að útvega lánsfé. Ósfcar GMason var fyrsti/ ís- lendingurinn, sem gerði inn- lenda fcvikmynd, og hann tók aðra leiknu kvikmyndina, sem framleidd var hér á landi. Það er litmyndin „Síðasti baerinn í dalnum", sem enn er sýnd hér við og við og hlýtur alltaf góða aðsófcn. Fyrstu íslenzku, leiknu fcvikmyndina, Milli fjalls og fjöru, tók Loftur heitinn Guð- mundsson Ijósmyndari, og var hún frumsýnd sama ár og mynd Óskars. Óskar Gíslason, Ijósmyndari bg kvik. myndagerSartnaður. f vetur var Óskar gerður heið ursfélagi í Félagi,, íslenzkra kvikmyndagerðarmanna, og mun hann vera aldursforseti í þeim hópi. Hann starfar nú hjá sjónvarpinu. — Ég er yósmyndari að mennt, sagði Oskar, — lærði ihjá Ólafi Magnússyni og síðan fór ég út til Hafnar og tók próf þar. Að því loknu vann ég þar í tæp tvö ár hjá Elfeldt en kom svo heim og setti upp stofu með Þorleifi Þorleifs- syni ljósmyndara. — Fyrstu ljósmyndavélina eignaðist ég 1925, það var 9Yz millímetra vél. frðnsk, Pathe Baby. Ég fór strax að fram- kalla filmurnar sjálfur og hef síðan framfcallað allar mínar filmur, nema litfilmurnar að Síðasta bænum í dalnum, þær þurfti ég að senda út Fyrsta framköllunartækið smfðaði ég meira að segja sjálfur, er óg var aS tafca leifcmar nymdir, SÓLUN-HJÓLBARÐA- VIÐGERÐIR # Sólum flestar stærðir hjólbarða á fólks- og vörubíla. # Kaupum notaða sólning- arhæfa Nylon hjólbarða. # önnumst allar viðgerðir hjólbarða með fullkomnum tækjum. # Góð þjónusta. Vanir menn. BARÐINN H.F. Ármúla 7, Reykjavík, sími 30501 kom sér vel að geta framkall- að jafnharðan. Upptaka fór oftast fram á kvöldin og um helgar, ég framkallaði síðan filmurnar á nóttunni, og gat sýnt leikurunum atriðin, sem tefcin ihöfðu verið, kvöldið á eftir. Sendi maður filmur út til framfcöllunar, leið hins veg- ar mánuður áður en þær komu aftur. 10 langar myndir og margar styttri — Fyrst var kvikmynda- takan áhugamál og tómstunda starf, en náði æ tneiri töfkum á mér. Ég fór að gera frétta- og fræðslumyndir og hafði vinnu- stofu í kjallaranum í húsi föður míns við Bergstaða- stræti. Um stuttan tíma sýndi Tjarnarbíó vikulega innlendar fréttamyndir eftir mig, en þær gáfu lítið í aðra hönd, því kvik- myndahúsin fengu erlendar fréttamyndir syo að segja ókeypis., Þetta vpru mest mynd' ir af atburðum sem áttu sér stað í Reykjavík. Ég t'ók einnig aðrar frétta- og fræðsluinynd- ir. Þetta var um 1940 og var ég þá hættur að starfa sem ljósmyndari. Ég gerði kvik- mynd um Lýðveldishátíðina 1944. Hana tók ég á daginn og fór heim á kvöldin og fram- kallaði á næturnar. en fór síðan til Þingvalla aftur að morgni. Frumsýningin var síðan í Gamla bíói tveim dögum eftir að hátíðinni lauk, miðvilkudags kvöldið 21. júní. Hún er fyrsta íslenzka kvikmyndin, sem hef- ur verið sýnd svo fljótt. — Hefur þessi mynd ekki verið sýnd síðar? — Hluti hennar var sýndur í sjónvarpinu fyrir tveim ár- um. Úr „Ágiind", íslenzku glæpamyndinni, som var bönnuo eftir fáar sýningar. —Var ekki erfitt fjárhags- legia að starfa eingöngu að kvikmyndagerð og það sjálf- stætt?-"i-' i ¦ ••• =^Það4,gekk .furðanlega. JÉg sló lán, sem greidd voru þégar hverri mynd var lokið. Einnig gáfust verkefni að taka mynd- ir fyrir ýmsa aðila, átthagafé- lög, Slysavarnafélagið og aðra. — Myndina „Björgunaraf- rekið við Látrab.iarg", tók ég fyrir Slysaivarnafélag fslands, og er hún sú minna mynda, sem sýnd hefur verið lang víðast. Húij greinir frá hinu fræki- lega björgunarafreki Barð- strendinga, er brezki togarinn Dhoon strandaði við Látra- bjarg 12. desember 1947. Mynd in var tekin 1948, og þá gerðist það, að anaar togari, Sargon, strandaði á sömu slóðum, svo myndirnar af sjálfri björgun- inni urðu að raunverulegum atburðum. Þórður Jónsson á Látrum, formaður Björgunar- félagsins BrœðrabandiS, rar leikstjóri og veitti mér míkla aðstoð við töku myndariaaar. — Og svo datt þér í hug að taka leiknar myndir? — Já, ég fór til sfcrafs og ráðagerða við Ævar Kvaran, og það varð úr að við báðum Loft Guðmundsson, blaðamann, að semja fyrir okkur sögu, sem minnti á íslenzk ævintýri og gjarna byggðist á innlendum munnmælasögum. Hann gerði, það og Þorleifur Þorleifsson yngri, ljosmyndari bjó til fcvik- myndahandritið. Það er elzta kvikmyndahandrit, sem hér er til, sagði Ósfcar og sýndi mér handrit með ítarlegum leið- beiningum og athugasemdum. — Við Ævar völdum síðan í sameiningu leikara og ég samdi við þá að þurfa ekfci að borga þeim fyrr en eftir frum- sýningj. í júní, júlí og ágnist Attidi úr myndinni Reykjavíkurævintýri BakkabræSra.

x

Tíminn

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Tíminn
https://timarit.is/publication/50

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.