Sjómannablaðið Víkingur - 01.08.1956, Qupperneq 14

Gunnar V. Gíslason:
Björgun brezka togarans „St. Crispin“
Miðvikudaginn 14. marz 1956 strandaði brezki
togarinn St. Crispin á Meðallandsfjöru skammt
fyrir austan Kúðaós. Það þykir alltaf nokkrum
tíðindum sæta er skip stranda og er jafnan
fylgst með því af áhuga, af fjölda fólks, þó sér-
staklega af Slysavarnafélaginu og deildum þess,
svo og Landhelgisgæzlunni og varðskipunum.
Kl. 15.00 heyrði loftskeytastöð landhelgis-
gæzlunnar í enskum togara, er bar á milli Vest-
mannaeyja og St. Crispin, tilkynningu frá St.
Crispin þess efnis að hann væri að stranda um
20 sjómílur fyrir austan Portland. Litlu seinna
barzt önnur tilkynning um að skipið væri í mik-
illi hættu og þarfnaðist skjótrar aðstoðar.
Var nú brugðið við og flugvél gæzlunnar send
á vettvang og var hún komin á strandstaðinn
kl. 17.30. Einnig var varðskipið Ægir, er var
statt við Vestmannaeyjar sent á strandstaðinn.
Er flugvélin kom yfir togarann var hann í
brimgarðinum æði langt frá landi og valt hroða-
lega, einnig sást að menn og bílar voru komnir
á strandstaðinn.
1 bíti morguninn eftir eða kl. 05.30 voru menn
frá landhelgisgæzlunni sendir á strandstaðinn,
og voru þeir komnir þangað kl. 14.00 og þótti
fljót ferð í þeirri færð, á vegum sem þá var. Var
þá skipið enn nokkuð langt frá landi og gengu
yfir það brotsjóarnir um flóð, en hægt að kom-
ast út í það í björgunarstól um fjöru. Skips-
höfn togarans, er hafði verið bjargað í land, var
að búa sig undir að fara til Reykjavíkur. Mætt-
ur var á strandstaðnum Geir Zoega yngri, til að
ráðstafa skipbrotsmönnum svo og góssi þeirra
og skipinu sjálfu, og fól hann Gísla Tómassyni
bónda á Melhól að binda skipið og bjarga dóti
skipverja og þar með lyklavöldin. Föstudaginn
16. var annar maðurinn frá gæzlunni, Árni
Valdimarsson, kallaður til Reykjavíkur, en und-
irrituðum falið að vera áfram á strandstaðnum
og sjá hverju fram yndi. Gísli Tómasson og
menn hans unnu nú að því að festa skipinu, en
stöðugt var óhagstætt veður, hvass SA og mikið
brim.
Á sunnudaginn kl. 18.00 gerðist smá atburð-
ur, sem kannske er vert að geta, þó að hann
komi lítið við björgun skipsins.
í sandbleytu og settu bílinn fastan svo þeir urðu
að ganga langan veg niður í sand aftur og vildu
fá „truck“ til að draga sig upp úr. „Truckinn“
fengu þeir ekki, en einhverja úrlausn munu
þeir hafa fengið með verkfæri til að ná sér upp
úr, og upp úr komust þeir og heim um síðir,
þreyttir og hrjáðir og þótti för þeirra ekki
frækileg, og var þeim að sögn óspart strítt á
ferð þessari.
Þetta var nú útúrdúr.
Mánudaginn 19. kom trúnaðarmaður enska
vátryggingafélagsins Capt. Bandwood, gömul
stríðshetja, var hann búinn að vera skipherra í
báðum heimsstyrjöldunum á stórum herskip-
um með um 1000 manna áhöfn, enda bar hann
það með sér að hann hefði einhverntíma sagt
j'yrir verkum, hann var samt ekki feiminn, þeg-
ar til kom, að rétta hönd til hvers sem var.
Með capteininum var Geir Zoega eldri, og
hefði ég helzt viljað kalla hann capteininn, ef
ekki hefði verið annar capteinn fyrir, vegna
þess hve hann er vel heima í öllu því, sem lýtur
Nokkrir ungir menn úr allfjarlægu byggðar-
lagi höfðu tekið sig saman um að fara niður í
sand. Komu þeir um nótt að Melhól, vöktu þar
upp og báðu um leiðsögumann niður á strand-
stað, var þeim látinn hann í té. Var nú ekið
niður á sand og gekk það vel. Er þangað kom
vöktu þeir upp Gísla og félaga hans, er sváfu
þar í tjaldi og vildu fá að komast um borð, en
Gísli hvað þá mundu eiga lítið erindi. Gerðust
þá aðkomumenn all uppvöðslusamir og heimt-
uðu að þeir yrðu dregnir um borð, en Gísli skók
lyklakippuna og hótaði þeim öllu því versta, ef
þeir ekki hyrfu á brott hið skjótasta. Komu nú
til fleiri menn af liði Gísla og voru þeir með
ýmislegt í höndunum, svo sem tóma blikkbrúsa
og gúmmíblöðrur og voru þeir all vígamannleg-
ir, svo hinum ungu kempum leizt ekki á og
hurfu frá við svo búið. Á heimleiðinni lentu þeir
146
VÍKIN G U R