Morgunblaðið - 06.03.2009, Side 30
30 Fermingar
Skrýtið en
gaman
Morgunblaðið/Heiddi
Dagbjört Silja Bjarnadóttir: „Mér
fannst siðfestuathöfnin svolítið skrýtin,
öðruvísi en að fara í kirkju en þetta var
rosalega gaman.“
Siðfesta Hér má sjá Dagbjörtu taka siðfestu og hjá henni er Jóhanna Harðardóttir.
Athöfnin Dagbjört vildi frekar taka sið-
festu en að fermast vegna þess að hún
trúir ekki á guð.
Dagbjört Silja Bjarnadóttir, 14 ára stúlka úr
Kópavogi, ákvað að taka siðfestu í fyrra í
stað þess að fermast. Ástæðuna segir hún
vera að hún trúi ekki á guð og hafi frekar
viljað taka siðfestu. Dagsetning var valin 6.
júlí 2008 enda segir Dagbjört dagsetn-
inguna mjög skemmtilega en utan þess sé
engin sérstök ástæða fyrir því að hún valdi
þessa ákveðnu dagsetningu. „Mér fannst
siðfestuathöfnin svolítið skrýtin, öðruvísi
en að fara í kirkju en þetta var rosalega
gaman. Það var reyndar mjög kalt í athöfn-
inni því hún var úti. En þetta var mjög kósý
þrátt fyrir kuldann. Veislan var rétt á eftir
athöfninni og á sama stað. Þetta var frekar
lítil veisla en hún var mjög fín.“
Dagbjört segir að þótt flestir vina hennar
hafi fermst hafi þeim þótt hennar siðfesta
mjög sniðug. „Svo var fræðslan fyrir sið-
festuna rosalega skemmtileg. Við vorum
þrjú saman í fræðslunni og við töluðum um
Hávamál og fleira áhugavert efni,“ segir
Dagbjört sem myndi hiklaust ráðleggja öðr-
um að taka siðfestu.
með því að segja nokkur orð eða lesa
upp eitthvað viðeigandi sem þeir tileinka
siðfestumanni.“
Virðing fyrir öllu lífi
Það er ekki einungis athöfnin sjálf
sem er öðruvísi en fermingarathöfn því
það á líka við undirbúninginn að sögn Jó-
hönnu. „Unglingarnir eru ekkert sér-
staklega látnir vita af siðfestu heldur
þurfa þeir að koma sjálfir og biðja um
þetta. Það fær enginn undir lögaldri að
taka siðfestuathöfn nema foreldrar eða
forráðamenn samþykki vegna þess að
okkur finnst það vera ákveðin ábyrgð að
taka þessa ákvörðun á þessum aldri.
Þetta er eitthvað sem unglingarnir þurfa
að vilja sjálfir og foreldrarnir verða að
vera sammála. Fyrir athöfnina fara ung-
lingarnir í fræðslu þar sem við kennum
þeim undirstöðuatriði heiðins siðar og þá
er lögð áhersla á ábyrgð einstaklingsins
á sjálfum sér, heiðarleika, umburð-
arlyndi gagnvart trú og lífsskoðunum
annarra og virðing fyrir náttúrunni og
öllu lífi.
Það er farið í gegnum Hávamálin,
Völvuspá, Eddukvæðin, goðafræði og
margt fleira. Við hittumst ekki oft en við
erum lengi saman því þetta eru heim-
spekilegar umræður og það er gaman að
þessu. Fræðslan fer því mikið fram í
spjallformi þar sem við tölum saman og
veltum hlutunum fyrir okkur.“
Fjölskylduathöfn
Unglingarnir velja sjálfir daginn sem
þeir taka siðfestu og Jóhanna segir að
oft sé það einhver sérstakur dagur í
þeirra lífi. Eins er það misjafnt hvort
haldin er veisla eftir athöfnina eða ekki.
„Ég hef tekið þátt í mörgum athöfnum
og þetta virðist vera mjög misjafnt. Það
hefur stundum verið þannig að eftir at-
höfnina hefur fjölskyldan gert eitthvað
saman, til dæmis farið í ferðalag. Svo
hafa líka verið veislur eftir athöfnina. En
athöfnin sjálf hefur alltaf verið fjöl-
skylduathöfn og ekki mjög mannmörg en
unglingurinn getur boðið sínum nánustu
ættingjum og vinum í athöfnina,“ segir
Jóhanna og bætir við að það sé mjög
misjafnt hve margir taki siðfestu á
hverju ári. „Núna eru fjórir unglingar
hjá mér en oft virðast unglingarnir ekki
huga að þessu fyrr en farið er að nálgast
fermingarnar hjá hinum krökkunum. Þá
hugsa þeir sinn gang.“
Persónuleg og hátíðleg athöfn
Siðfesta er mjög persónuleg
athöfn en það er nokkurs kon-
ar fullorðinsvígsla fyrir heiðna
unglinga. Í fræðslunni fyrir
siðfestu er lögð áhersla á
ábyrgð einstaklingsins á sjálf-
um sér, heiðarleika, umburð-
arlyndi gagnvart trú og lífs-
skoðunum annarra og virðing
fyrir náttúrunni og öllu lífi.
Eftir Svanhvíti Ljósbjörgu
svanhvit@mbl.is
Þ
að er svolítið
sérstakt við
siðfestu-
athafnir ung-
linga hvað
gestirnir verða undr-
andi og hrifnir af ein-
lægni þessarar athafn-
ar af því að þeir búast
við einhverju allt
öðru,“ segir Jóhanna
G. Harðardóttir Kjal-
nesingagoði en margir
heiðnir unglingar kjósa siðfestu fram yf-
ir að fermast í kirkju. „Skyldleikinn við
ferminguna felst helst í því að þessi at-
höfn er nokkurs konar fullorðinsvígsla
eins og fermingin. Að öðru leyti er þetta
mjög ólíkt því siðfesta er persónuleg at-
höfn. Með siðfestu staðfestir fólk, full-
orðnir eða ungmenni, að það ætli að hafa
heiðinn sið í heiðri í framtíðinni og þann-
ig er það í raun að viðurkenna fyrir sjálf-
um sér og öðrum að það sé heiðið.“
Móta athöfnina sjálf
Athöfnin sjálf er mjög einstaklings-
bundin þar sem það er bara einn ung-
lingur í einu sem tekur siðfestu. Að sögn
Jóhönnu fá unglingarnir því að móta at-
höfnina að einhverju leyti sjálfir þó að
alltaf sé ákveðinn grunnur. „Athöfnin
byrjar á því að goði helgar staðinn, lýst
er sáttum og griðum og farið er með inn-
gang að athöfninni. Unglingurinn velur
sér svo þrjú erindi úr Hávamálum sem
leiðarljós í þessari heiðnu vegferð sinni
og þau eru lesin í athöfninni. Frum-
kraftar jarðar eru alltaf til staðar í sið-
festu eins og öllum öðrum heiðnum at-
höfnum, það er að segja jörð, eldur,
vindur og vatn. Í lok athafnarinnar af-
hendir goði Hávamálin árituð sem tákn
um athöfnina. Þetta eru því mjög per-
sónulegar og hátíðlegar athafnir og oft
taka aðstandendur og vinir þátt í henni
Jóhanna G.
Harðardóttir
• Bylting fyrir bakið
• Styrkir magavöðvana
• Frelsi í hreyfingum
• Margviðurkenndur stóll
Swopper vinnustóllinn
www.eirberg.is • 569 3100 • Stórhöfða 25