Morgunblaðið - 03.05.2011, Page 4

4 FRÉTTIRInnlent
MORGUNBLAÐIÐ ÞRIÐJUDAGUR 3. MAÍ 2011
ILVA Korputorgi, Blikastaðavegi 2-8,
112 Reykjavík, sími 522 4500 www.ILVA.is
mánudaga - föstudaga 11-18:30
laugardaga 10-18, sunnudaga 12-18
einfaldlega betri kostur
SHARON. Leður tungusófi + 3 sæti. Pokagormar og svampur í
setu. L310 cm. Verð 299.900,- NÚ 119.900,- Einnig til grár.
20-60%
AFSLÁTTUR AF ÖLLUM
SÓFUM OG SÓFASETTUM
3. - 8. Maí 60%
AFSLÁTTUR
RÝMINGARSALA
BAKSVIÐ
Helgi Bjarnason
helgi@mbl.is
Hvítabjörn sem gekk á land á Horn-
ströndum var aflífaður í gær, af ör-
yggisástæðum. Skrokkurinn var
fluttur til Reykjavíkur þar sem dýrið
verður rannsakað. Búast má við að
björninn verði stoppaður upp og hafð-
ur til sýnis í fyrirhugaðri gestastofu í
Hornstrandafriðlandi.
Sjómenn á smábát frá Ísafirði tóku
eftir ísbirninum þegar þeir voru að
vitja um grásleppunet í Hælavík og
tilkynntu yfirvöldum um klukkan níu
í gærmorgun. Umhverfisstofnun ósk-
aði eftir aðstoð Landhelgisgæslunnar
til að kanna aðstæður.
Gæti farið til byggða
Önundur Jónsson, yfirlögreglu-
þjónn hjá Lögreglunni á Vestfjörð-
um, segir að frá upphafi hafi verið
ljóst að hvítabjörninn væri frískur og
vel á sig kominn. Dýrið hvarf sjónum
sjómannanna þegar það fór upp hlíð-
ina. „Það var talin hætta á að við
myndum missa dýrið í þokuna eða
sjóinn. Við það skapast ný hætta. Ef
björninn færi suður Strandir kæmi
hann í byggð. Það sama gerðist ef
hann legðist í sjóinn, þá gæti hann
synt yfir Ísafjarðardjúp og komið upp
í Bolungarvík, Hnífsdal eða Ísafirði.
Þessi dýr eru dugleg að synda.“
Önundur segir að eftir að farið hafi
verið yfir málið í gærmorgun og fram
yfir hádegi hafi lögreglustjóri Vest-
fjarða ákveðið að gengið yrði hreint til
verks með að fella dýrið. Fengnar
voru tvær úrvalsskyttur í liðið sem
þyrlan flutti í Hælavík. Spor ísbjarn-
arins lágu þar upp í kletta. Hluti hóps-
ins var skilinn eftir í Hælavík, til að
létta þyrluna, og fann þyrluáhöfnin
dýrið fljótlega í Rekavík bak Horn.
Dýrið tók þegar á rás til fjalls. Þyrlan
elti það uppi og þegar hún komst að
hlið þess var það skotið í bóginn, af
um 50 metra færi. Önundur segir að
skotið hafi heppnast fullkomlega en
öðru hafi verið skotið til öryggis. Þyrl-
an lenti í Rekavík og var skrokkurinn
sóttur upp í hlíðina og búið um hann í
þyrlunni.
Dýrið reyndist lítil birna sem gæti
hafa villst frá móður sinni á síðasta
ári. Líklegast er talið að hún hafi bor-
ist með hafís frá Gænlandi en hann
hafi bráðnað undan henni.
Náttúrufræðistofnun Íslands tók
við skrokknum. Jón Gunnar Ottósson
forstjóri segir að hann verði krufinn á
Tilraunastöð Háskóla Íslands í
meinafræði á Keldum, sníkjudýr
skráð og eiturefni mæld, auk þess
sem almennt líkamsástand dýrsins
verði metið. Með rannsóknunum fáist
verðmætar upplýsingar um stofninn
og aðstæður á slóðum hans.
Ljósmynd/Landhelgisgæslan
Á ferð Hvítabjörninn reyndist vera lítil birna. Hún flýði undan þyrlu Landhelgisgæslunnar. Birnan var líklega nýkomin til landsins og í ætisleit.
Aflífaður af öryggisástæðum
 Hvítabjörn var skotinn í Rekavík bak Horn af 50 metra færi úr þyrlu Gæslunnar
 Skrokkurinn rannsakaður í Reykjavík  Björninn gæti prýtt nýja gestastofu
Hvítabjörninn
sem var felldur í
Rekavík bak
Horn í gær er
fjórði björninn
sem sést hefur
hér á landi frá
árinu 2008.
Fimmtán ár voru
þá liðin frá því
síðast sást ís-
björn við landið.
Tveir hvítabirnir voru felldir í júní
2008, annar á Þverárfjalli og hinn á
Hrauni á Skaga. Síðast var hvíta-
björn felldur í Þistilfirði, í janúar á
síðasta ári. Ævar Petersen dýra-
fræðingur segir að á 20. öld hafi lið-
að að meðaltali fimm ár á milli hvíta-
bjarna sem hingað komu. Fjórir
birnir á þremur árum er því nokkuð
mikið þegar það er haft í huga að
ekki hafa verið hafísár á þessum
tíma.
Ævar segist ekki hafa skýringar á
þessu. Hann bendir á að ís nálgist
landið á hverjum vetri og birnirnir
geti synt langar leiðir.
Fjórir birn-
ir á þremur
árum
 Meðaltalið á 20.
öldinni var fimm ár
Ævar Petersen
„Við breyttum leiðinni aðeins, til
þess að sneiða hjá ísbirninum. Og
svo vorum við vopnaðir,“ segir
Sigurður Ólafsson, skipstjóri á
skútunni Aurora sem var með
ferðafólk í skíðaferð í Jökul-
fjörðum í gær. Lögreglan á Ísa-
firði hafði samband við Sigurð og
lét hann vita um hvítabjörninn.
Fjöldi ferðafólks heimsækir
Hornstrandir, einkum á sumrin,
en vetrarferðalög hafa færst í
aukana.
Sigurður var með sex ferða-
menn. Skútan var í Hesteyrarfirði
og ætlunin var að ganga í Veiði-
leysufjörð. Í ferðunum hefur oft
verið litið niður í Hlöðuvík á
Hornströndum en hætt var við það
þegar fréttir bárust af birninum.
Sigurður segir að ekki sé mikil
hætta á að rekast á ísbirni á þess-
um slóðum og því séu menn al-
mennt ekki með byssur í göng-
unni. Neyðarblys geti nýst til að
fæla dýrin frá.
Breyttu leið-
inni og höfðu
byssu með
Guðni Einarsson
gudni@mbl.is
Kindle lesvélar, sem notaðar eru til að lesa rafrænar
bækur, tímarit og dagblöð eru í öðrum tollflokki en
spjaldtölvur á borð við iPad. Það skýrir hvers vegna tæk-
in bera ekki sömu álögur við innflutning. Hjá Tollstjóra
fengust þær upplýsingar að Kindle lesvélar hefðu ekki
verið skilgreindar sem tölvur, því ekki er hægt að hlaða í
þær forritum. Kindle er skilgreint sem upptöku- og af-
spilunartæki og fellur undir tollflokkinn „Rafmagnsvélar
og -tækjabúnaður, til sérstakra nota“, það er tollskrár-
númer 8543. Þessi flokkur ber 25% vörugjald og 7,5%
tollgjald. Virðisaukaskattur upp á 25,5% leggst svo ofan
á innkaupsverð, flutningskostnað, vörugjald og tollgjald.
Nýjar gerðir spjaldtölva á borð við iPad og aðrar sam-
bærilegar eru skilgreindar sem tölvur því þær eru keyrð-
ar upp eins og tölvur og hægt er að setja í þær forrit. Þær
falla því undir tollflokkinn „Sjálfvirkar gagnavinnsluvél-
ar“ og tollskrárnúmer 8471. Sá flokkur ber hvorki toll-
gjald né vörugjald þannig að einungis 25,5% virðisauka-
skattur leggst ofan á innkaupsverð og flutningskostnað.
Stuðst er við alþjóðlegar tollaskilgreiningar við ákvörðun
flokkunar vara í tollflokka, að sögn Tollstjóra.
Alþingismennirnir Mörður Árnason og Helgi Hjörvar
fluttu tillögu um það haustið 2008 að lestölvur bæru sama
virðisaukaskatt og prentaðar bækur, þ.e. 7% í stað
25,5%. Í nefndaráliti í desember 2009 um ráðstafanir í
skattamálum sagði að sá skilningur fjármálaráðuneytis
og skattyfirvalda hefði komið fram á fundum að endur-
skoða þyrfti m.a. verklag við álagningu virðisaukaskatts
á sölu vef- og rafbóka.
Mörður lagði fram fyrirspurn til fjármálaráðherra um
hvað málinu liði. Í svari Steingríms J. Sigfússonar 13.
desember sl. kom m.a. fram að „sala á vef- og rafbókum í
stafrænu formi hefur samkvæmt ákvæðum virðisauka-
skattslaga verið talin fela í sér sölu á þjónustu en hún ber
25,5% virðisaukaskatt“. Steingrímur sagði það vera í
samræmi við túlkun hjá OECD og öðrum alþjóðastofn-
unum að líta á slíkar bækur sem þjónustu. Hann sagði
það vera mat ráðuneytisins vera „að ekki standi sterk rök
til að gera þarna breytingar á að svo komnu máli“.
Kindle lesvélar flokkast
ekki sem tölvur í tolli
 Litið er á sölu rafbóka sem þjónustu sem ber 25,5% vsk.
„Við sáum hann í fjörunni
þegar við komum í Reka-
vík,“ segir Reimar Vilmund-
arson skipstjóri sem lét
vita um hvítabjörninn í
Hælavík.
„Við sigldum eins nálægt
og við komumst til að
skoða hann betur,“ segir
Reimar. Hann segir að ísbjörninn
hafi fært sig upp í hlíðina en rennt
sér á maganum niður í fjöru til að
sýna sig þar. Þá voru þeir í um 30
metra fjarlægð. „Hann var
þónokkuð lengi að horfa á
okkur og keyrði sig upp
eins og hann væri að
hlusta þegar við görg-
uðum á hann en reis þó
ekki upp á afturlappirnar.“
Þeir voru þrír á Sædísi
ÍS, allir veiðiglaðir í meira
lagi, en byssulausir. „Við hefðum
lógað honum ef við hefðum haft
tæki til þess, það er ekkert annað
að gera,“ segir Reimar.
Sigldu eins nálægt og hægt var
SJÓMENNIRNIR HORFÐUST Í AUGU VIÐ ÍSBJÖRNINN Ísbjörn á Hornströndum
Hælavík
Hlöðuvík
Hornbjarg
Rekavík bak Höfn
Fljótavík
He
ste
yr
ar
fjö
rð
ur
Ve
iði
ley
su
fjö
rð
ur
Hornvík
Látravík
Grunnkort: LMÍ 10 km