Dagblaðið Vísir - DV - 23.06.2006, Page 35
DV Helgin
FÖSTUDAGUR 23. JÚNl2006 47
kom að sækja mig, var hér í tíu daga og
kynntíst öllum í kringum mig. Þann 1.
september sat ég svo á bóndabæ í Suð-
ur-Afríku, orðin strútabóndakona."
Skemmtiferðaskip var
örlagavaldurinn
Til þess að skilja ástœðu þess að
Unnur Berglind fór yfirleitt til Suður-
Afríku þarfað segja sögu.
„Fyrir sjö árum réðum við Björk
æskuvinkona mín okkur á skemmtí-
ferðaskip sem sigldi um heiminn," út-
skýrir hún. „Við höfum verið eins og
samlokur frá sex ára aldri og erum
mjög nánar. Við sigldum um öll heims-
ins höf, vorum í Sidney á ólympíu-
leikunum þegar sjónvarpsstöðin NBC
leigði allt skipið í þrjár vikur, sigldum
um Miðjarðarhafið, Karíbahafið - já,
nánast allt nema til Afríku! Við vorum
skipsþemur, þénuðum vel en unnum
líka upp í fimmtán tíma vaktír, hvem
einasta dag í marga mánuði."
Þannig að þetta er ekki eins mik-
ill glamúrheimur og cetla má úr kuik-
myndum - efvið undanskiljum Titan-
ic?
„Skipið sjáift er stórglæsilegt og
aðbúnaður gestanna eins og á fimm
stjömu plús hóteli. Við starfsfólkið
bjuggum hins vegar í svo litlum her-
bergjum að þau má næstum kalla
kompur. Herbergin okkar vom und-
ir sjávarmáli, engir gluggar á káetun-
um, þar var ein koja og baðherbergið
var svo lítið að maður gat nánast þveg-
ið sér um hendumar sitjandi í rúminu!
Við skiptum um föt tvisvar á dag, vor-
um í bleikum fötum á morgnana og
svörtum og hvítum á kvöldin. Ég þreif
24 klósett á dag!" segir hún brosandi.
„Þetta var mikil og erfið vinna, en það
jákvæða við starfið var að við gátum
alltaf farið í land síðdegis. Oftar en ekki
vissum við ekkert í hvaða borg við vor-
um staddar, svo þetta var sannkallað
ævintýratíf. Ég hef séð pýramídana, Jór-
dam'u, Asíu, Chile, Papúa Nýju-Gíneu,
Páskaeyju - já, eiginlega allan heiminn
en á samt eftir að dansa á kjötkveðju-
hátíðinni í Ríó de Janero!"
Skipar aldrei fyrir verkum
Eftir að Unnur Berglindfór til náms
við Kennaraháskóla Islands, fór Björk
einaferð með skemmtiferðaskipinu The
World - og varð ástfangin.
„Tony og Björk kynntust um borð,
en hann var skipslæknirinn. Þau giftu
sig á eyju í Karíbahafinu og fluttust til
Port Elizabeth í Suður-Afríku."
Og hvemig varð þér við þegar Björk
sagði þér að hún œtlaði að flytja þang-
að?
„Ég spurði bara: „Björk, ertu orðin
klikkuð"!" segir hún og skellililær. „Ég
áttí eftir að heyra nákvæmlega sömu
orð frá vinkonum mínum í fýrra!"
En aftur til Afríku, þar sem heim-
ili Unnar Berglindar er nú. Hvað gerir
strútabóndafrú á daginn?
„Hún tíggur í rúminu þar til þjón-
ustustúlkan kemur, býður góðan dag
og færir henni kaffi," segir hún bros-
andi. „Það var eitt af því sem ég hélt
ég myndi aldrei venjast. Hjá Niel starfa
tvær þjónustustúlkur, garðyrkjumaður
og tuttugu vinnumenn og hann sagði
mér að nú væri þetta mitt starfsfólk.
Ég átti mjög erfitt með að láta stjana í
kringum mig, enda hef ég alltaf unn-
ið fyrir mér sjálf og eftír að hafa þrifið
tuttugu og fjögur klósett á dag í eitt og
hálft ár samfleytt er frekar skrýtíð að
mega ekki þvo eitt einasta klósett! Það
er eldað ofan í okkur, þvegið af okkur
Unnur Berglind og BjörkÆskuvinkonur,
samstúdentarog nú einu IslendingarnirlPort
Eiizabeth I Suður-Afríku.
og húsið þrifið. Þetta er draumur - en
samt mjög skrýtíð fyrir íslending sem
hefur alltaf séð um sig sjálfur. Eg hef
sjálf unnið við þrif, þannig að ég veit út
á hvað starfið hennar Gladys þjónustu-
stúlku gengur. Hún hefur unnið hjá
Niel í þrettán ár og hún og allt starfs-
fólkið er eins og íjölskylda hans. Þau
búa í litlum húsum á landareigninni,
um sextíu manns í allt, menn, kon-
ur og böm. Ég veit að víða tíðkast að
það er litíð niður á starfsfólkið, en Niel
er ekki þannig. Hann er kátur og góð-
ur og það sést hversu mikil vinátta er á
milli þeirra. Mér fannst mjög óþægilegt
í fyrstu að fá kaffi í rúmið og til að létta
undir með þjónustustúlkunni flýttí ég
mér því niður í eldhús einn morgun-
inn og helltí sjálf upp á. Ég taldi mig
vera að létta undir, en því var öfugt far-
ið. Með því að gera þetta sjálf var ég
að gefa til kynna að mér líkaði ekki við
kaffið hennar. Síðan hef ég ekki hreyft
mig í húsinu - nema til að mála það.
Við erum að gera húsið upp, enda er
það orðið tvöhundmð ára og margt
þarf að laga."
Myndirðu segja að starfsfólkið sé
eins og hluti affjölskyldunni?
„Nei, þau verða ekki hluti af fjöl-
skyldunni, þeim þættí það sjálfum
óþægilegt. En það er mikið samband
og við tölum mikið saman. Gladys
hafði alltaf talað Africaans og Niel hélt
að hún kynni ekki ensku, þangað til ég
kom. Þá fór mín kona bara að spjalla
við mig á ensku eins og ekkert væri.
Mér þykir vænt um þetta fólk og hef
engum skipað fyrir verkum Stíkt er ekki
í eðli mínu."
Rafmagnsgirðing umhverfis
húsið
Landareignin er stór, eins og komið
hefur fram og garðurinn kringum hús-
ið alsettur gömlum, háum trjám þang-
að sem meðal annars litlu strákamir
sœkja sítrónur. En hvers vegna ergarð-
urinn girtur með rafmagnsgirðingu?
„Vegna þess að við erum hvítir
bændur" segir hún blátt áifam. „Hvítir
bændur þurfa vöm í kringum sig."
Þegar ég var að leggja afstað til að
hittaþig, barst mér bréffrá vinum mín-
um í Suður-AJríku um setningu vetrar-
hátíðar.
„Já, nú er vetur þar. Þar er allt öfugt
miðað við ísland. Á vetuma hjá okk-
ur em sólríkir dagar og 20 stiga hití, á
sumrin em sólríkir dagar, stundum
rigningartímabil og hærri hití
Hvað tekur við hjá þér í ncestu viku
þegar þú verður komin heim til Suður-
Afríku?
„Að ljúka við að mála húsið. Ég var
hálfnuð með veridð þegar allt fylltist af
gestum. Nokkuð skondið að segja að
gestagangur hafi tafið vinnuna þegar
gestimir þurftu að ferðast í sólarhring
til að komast á áfangastað! Ég þarf að
ljúka við að mála húsið og næst á dag-
skránni er að ftísaleggja og taka húsið í
gegn. Svo er ég sífellt að komast meira
og meira inn í starfsheiminn hans Ni-
els."
Eruð þið Björk einu íslendingamir á
þessu svœði?
„Já, eftir því sem við vitum best.Við
vitum af Islendingum í Cape Town og
Greyton, en þangað er 700 kílómetra
ferð, sem við höfum enn ekki farið. í
kringum okkur er ótrúlegt dýratíf, þar
er til dæmis garðurinn Shamwari þar
sem em villt dýr, fílar, ljón, blettatígr-
ar, sebrahestar og margar antilóputeg-
undir. Þetta er snobbgarðurinn sem
kvikmyndastjömumar heimsækja og
Með mömmu Fegurðardísimar Henný
Hermannsdóttir og Unnur Berglind íSuður-
Afriku.
l ita mynda sig í. Leiðin frá Port Eliza-
beth tfi Cape Town er ótrúlega falleg.
Þar er annar af tveimur flottustu brim-
brettastöðum veraldar, Jeffrey's Bay,
hinn er á Hawaii."
Og þú, liprí dansarinn, ert óhrœdd
við allt. Mér var sagt að Niel hafi fall-
ið fyrir þér nokkrum sinnum á þessu
ári, eitt skiptið þegar þú stökkst teygju-
stökk!
„Já, einmitt teygjustökkið, ég stökk
hæsta „commercial" teygjustökk í
heimi. Það er 216 metrar og er á Blou-
krans-river brúnni á Garden Route
sem er á leiðinni milli Port Elizabeth
og Cape Town."
„Bass"og„Misses"
Þegar hún sýnir mér mynd afhús-
inu þeirra verð ég orðlaus. Meryl Streep,
Out ofAfrica hvað?
„Húsið er ekki stórt á afn'skan mæli-
kvarða," flýttr Unnur Berglind sér að
segja - og kímir svo: „En það er samt
yfir 500 fermetrar. Á landinu, sem er
1700 hektarar, erum við með tvö þús-
und strúta, tvö þúsuna kindur og nokk-
uð af nautgripum. Þótt samband Ni-
els við starfsfólkið sé einstakt, er hann
aldrei ávarpaður annað en „Bass" og
ég „MissesT
Unnur Berglind segist stolt afþeirri
viðleitni sem nú ríkir í Suður-Afríku,
þar sem áhersla er lögð á að sameina
þjóðarbrotin sem þar búa?
„Niel er tfi dæmis Búi, ættaður
frá Þýskalandi. í gmnninn þýðir Búi
„bóndi" Búar em bændafólkið. Það
þykir flottara að vera enskur í Suð-
ur-Afríku og sumt Africaans-fólk elur
bömin sín upp við að tala ensku. Mikfi
áhersla er lögð á að svartir fái atvinnu til
jafiis við hvíta og sú þróun minnir mig
að mörgu leyti á jafnréttisbaráttuna
hér. Ef tveir jafn hæfir sækja um starf,
annar svartur en hinn hvítur, fær hinn
svartí starfið. Ég er ekki með atvinnu-
leyfi, heldur bara dvalarleyfi. Við búum
í raun á tveimur stöðum. I sveitinni
virka daga og í Port Elizabeth um helg-
ar. Þar á Niel fallega íbúð við ströndina.
Það er of langt frá bóndabænum inn í
Port Elizabeth tfi að hægt væri að keyra
þangað daglega tfi vinnu, þannig að ég
gætí ekki starfað þar meðan við erum
með bæinn."
Og cetlastu til að ég trúi því að þú
hafir ekki kannað hvort þú getir opn-
að dansskóla þama og kennt litlu, fal-
legu dökku bömunum að dansa ensk-
an vals, rúmbu og cha cha?
Hún skellir upp úr: „Jú, ég er búin
að tí'ta í kringum mig!" segir hún. „Það
er hins vegar sá munur á löndunum
að þar em ekld hóptímar eins og hér
heima. Hjón fara í einkatíma og þama
er ekki hefð fyrir danskennslu fyr-
ir böm. Ég gætí ekki opnað dansskóla
nema inni í borginni og það verður þá
ekki nema Niel selji bóndabæinn."
En því má breyta?
„Já, auðvitað má breyta því. Ég get
svo vel hugsað mér að kenna böm-
unum alla þessa gömlu, góðu bama-
dansa, sem ég lærði sjálf. Vinahópur
okkar Niels vill læra að dansa, en Niel
vfil læra þetta á undan þeim, þannig að
það er ósjaldan sem við dönsum tvö í
stofunni á kvöldin. Hann er orðinn
góður í rúmbu!"
Erfitt að vera nýbúi
Verðurðu aldrei einmana?
„Jú, ég sakna vina minna og fjöl-
skyldu stundum hræðfiega! Þótt þetta
sé yndislegt land og besta vinkona mín
sé þama í borginni, þá sakna ég margs
Grillað í garðinum Með Björkæskuvinkonu
sinniogfjölskyldu.
að heiman. Björk er komin með tvær
dætur, Silju tveggja ára og Nínu þriggja
mánaða og er auðvitað upptekin við
húsmóðurstörfin og móðurhlutverkið,
en við hittumst nánast um hveija helgi.
Það var nokkuð lýsandi fyrir vináttu
okkar, að hún komst að því að hún
gengi með Nínu þegar ég var hjá henni
í fyrra. Okkur tekst alltaf að vera sam-
an á stærstu stundunum - nema þeg-
ar Björk gifti sig! Ég hef ekki yfir neinu
að kvarta, en það er meira en að segja
það að vera nýbúi. Ég er útlendingur og
þótt ég fái allt upp í hendumar og allt sé
gert fyrir mig, þá er svo margt að læra:
að venjast því að keyra vinstra megin á
götunni, skilja um hvaða fólk er verið
að tala í fréttunum, finna réttu smjör-
tegundina og annað sem manni finnst
sjálfsagt að vita. Mig langar að tfiheyra
og skfija landið, en Suður-Afríka er flók-
ið land. Þar eru ellefu opinber tungu-
mál, allir þessir svörtu ættbálkar tala
sitt eigið mál og svo eru mörg tungu-
mál sem ná ekki að verða opinber. Svo
er töluð enska og africaans. Kostimir
við að búa í slíku landi em hins vegar
þeir að ég er ekki ein um að vera „öðm-
vísi"; þama er ég ekkert „skrýtin". Ég
er að læra africaans og ætla mér að ná
góðum tökum á málinu."
Hvað gerirðu til að láta tímann
líða?
„f byrjun var ég upptekin við tölv-
una, að senda bréf heim og segja frétt-
ir. Núna fer ég tfi dæmis með Niel að
kaupa strúta og ég fékk það merka
hlutverk að skrá niður þyngd þeirra.
Niel skoðar strútana, vinnumennimir
flytja þá á vigtina og svo stend ég mjög
ábyrgðarfull að skrá þyngdina nið-
ur, afar alvarleg á svip. Þama stóð ég í
rykinu, með sjö svarta vinnumenn og
skráði niður þyngd strúta og allt í einu
fékk ég hláturskast, svona mynd af mér
hafði ég aldrei séð í huganum! Þetta var
súrrelaískt, éghafðiekkieinusinmséð
strút nokkrum mánuðum áður! Þetta
er nánast eins og eyðimörk, Niel valdi
staðinn með tilliti til strútanna, þeir
deyja ef þeir fá kvef, eru svo viðkvæmir
fyrir bleytu og rigningu."
Strútar elska glingur og eru
hópsálir
Svo fer hún að segja mér strútasög-
ur, nokkuð sem ég hafði aldrei heyrt.
„Við kaupum strútana um 50 kílóa
þunga, ölum þá upp í 100 kíló og þá er
þeim slátrað. Kjötið af þeim fer með
flugi tfi Brussel í Belgíu og á franska
veitingastaði, alltaf ferskt kjöt. Strúta-
kjötbragðast eins og villibráð, kannski
svolítið líkt hreindýri og er kólesteról-
laust og fitusnautt."
Vitandi að Unnur Berglind er mik-
ill dýravinur sem lengi átti hund, spyr
ég hana um persónuleg tilfinninga-
tengsl hennar við strúta.
„Anna. Það er ekki hægt að bind-
ast strútum tilfinningaböndum," seg-
ir hún og nú skil ég hvers vegna hún
var svona vinsæll kennari. Hún hefur
þannig talanda að maður hlustar.
„Þeir eru einhver heimskustu
dýr jarðarinnar. Þetta eru einu dýr-
in í heiminum sem eru með stærri
augu en hefia. Þeir eru mjög stórir,
með þessi stóru augu og augnhár og
hlaupa hratt, en ef þeir festa hálsinn
í grindverki þá kippa þeir þangað til
hausinn fer af. Þeir bíða ekki eftir að
einhver komi og bjargi þeim. Ég er
mikill dýravinur og hef alltaf átt gælu-
dýr og tengst þeim. Ég var alltaf í sveit
á sumrin í Landeyjunum, þannig að
ég lærði þá á „circle of life" - þetta er
Gladys þjónustustúlka leldhúsinu sem
Unnur Berglind er nýbúin að máta.
hringrás lífsins. Ég binst ekki strútum
tilfinningaböndum! Það er gaman að
fara inn tíl þeirra og spjalla aðeins við
þá. Þeir eru sólgnir í glingur og vfija
tékka á því og svo elta þeir mig. Ef ég
fer tfi þeirra, elta mig alltaf hundrað
strútar og það er eins og þeir vití ekk-
ert hvern þeir eru að elta eða hvers
vegna! Miklar hópsálir," segir hún
brosandi.
Bara grátið einu sinni
En einhvern tíma hlýturðu að
verða einmana?
„Reyndar ekki, en ef ég finn til
heimþráar þá sendi ég tölvupóst eða
fæ símhringingar. Það er svo æðislegt
þegar einhver hringir í mig. Það er allt
þrisvar til fimm sinnum ódýrara í Suð-
ur-Afríku en hér heima nema sími og
intemet. Hér getið þið keypt símakort
fyrir 2000 krónur og talað við mig í
þrjá og hálfan tíma. Neil er svo góður
við mig að ég þarf ekkert að fá heim-
þrá. Ég hef bara einu sinni grátið.
Það var þegar ég hringdi í bróðurson
minn, Alexander á fimm ára afmælis-
degi hans og gestirnir voru að koma
í veisluna. Þá fannst mér svo erfitt að
vera svona langt í burtu og Alexand-
er skildi ekki hvað ég var að gera, af
hverju ég kæmi ekki í afmælið. Þá
vissi ég ekki hvenær ég kæmist heim
næst, en svo heppilega vildi tfi að Árni
Henry bróðir minn ákvað að gifta sig
10. júní og bað mig að vera veislu-
stjóra. Um leið og ég vissi að ég væri
að fara til íslands, varð allt í lagi. Núna
finnst mér dvölin hér á íslandi of stutt
til að hitta alla vini og fjölskyldu, en
á sama tíma finnst mér ég vera allt-
of lengi frá Niel. Ég hef ferðast mikið,
verið lengi að heiman og ég hef aldrei
upplifað heimþrá fyrr en núna. Núna
stend ég frammi fyrir því að hugsan-
lega muni ég búa í Suður-Afríku alla
ævi. Ég hef aldrei verið með ákveðin
markmið um hvar ég ætli að búa eða
starfa, en allt í einu stend ég í þeim
sporum núna. Ég hef fengið marg-
ar heimsóknir, fjölskylda mín hef-
ur komið, vinkonur og frænkur. Ef ég
veit að ég kem heim einu sinni á ári,
þá verður.allt í lagi. Ég vil bara ekki
verða týnd í Afríku. Ég vil rækta vel
sambandið við mitt fólk á íslandi. Ég
vil halda vel utan um kjarnann minn.
Amma sendir mér tvö bréf í viku og
þau halda í mér lífinu þegar ég fæ
smá heimþrá."
Ertu enn í vigtunarvinnunni?
„Já, auðvitað. Ekki get ég setið ein
heima alla daga og mega ekki skúra!
Ég vigta strúta, vinn með Niel í bók-
haldinu og svo er hann með lána-
starfsemi í annarri borg - kannski rétt
að taka fram tfi að fyrirbyggja mis-
skilning að þetta er lögleg lánastarf-
semi - og ég er að setja mig inn í það
fyrirtæki, því það stendur jafnvel til að
opna fleiri víðar í landinu. Við erum
með margar hugmyndir í kollinum og
ein er sú að selja bæinn og gera eitt-
hvað allt annað. Til dæmis að opna
dansskóla fyrir börn," segir hún og
brosir lúmskt.
En þú átt eftir að opna dansskóla?
„Já, það getur verið. Ég ætla ekki
að ráðgera um of. Mér stendur í raun
allt til boða, það er engin tímapressa
á mér og ég hef tíma til að hugsa mál-
in. Það er ekki mitt að ákveða fram-
tíðina. Á það var ég hressilega minnt
22. júní í fyrra, þegar ég ætlaði að lesa
lögfræði í Suður-Afríku en lærði hana
á annan hátt!"
annakristine@dv.is
Glysgjarn strútur Unni Berglindi fylgja
gjarnan hundrað strútar.