Morgunblaðið - 18.10.2014, Blaðsíða 20

20 FRÉTTIRInnlent
MORGUNBLAÐIÐ LAUGARDAGUR 18. OKTÓBER 2014
sér völl erlendis,“ skrifar Guðmun-
dur.
Gjaldið greitt fyrirfram
Ólafur segir að með úrvinnslu-
gjaldi við innflutning eða fram-
leiðslu sé gjald greitt fyrirfram
vegna endurvinnslu eða förgunar.
Gjaldið verði hvati inn í kerfið þar
sem stöðugt auknar kröfur eru
gerðar um innsöfnun og endurnýt-
ingu á úrgangi. Núna er miðað við
að skilahlutfall á raftækjum sé 20-
25% af tækjum sem sett séu á
markað, en 2016 á þetta hlutfall að
verða 45% og hækkar enn frekar
síðar. Eftir sem áður verður gjald-
frjálst fyrir almenning að skila
tækjum á endurvinnslustöðvar.
Núna greiða innflytjendur og
framleiðendur raftækja til skila-
kerfa á þeirra vegum. Aðild þeirra
að skilakerfi er lögbundin. Gjaldið
á að standa undir söfnun, flutningi
og endurvinnslu raftækjaúrgangs.
Tollyfirvöld hafi getað fylgst með
innflutningi eftir tollanúmerum og
hvort innflytjendur séu aðilar að
slíkum kerfum, að sögn Ólafs, en
einhver misbrestur hafi verið á því.
Hann segir að í fjárlaga-
frumvarpi fyrir næsta ár sé gert
ráð fyrir að fyrirtæki greiði 100-120
milljónir vegna úrvinnslugjaldsins
við innflutning eða framleiðslu á
raftækjum. Úrvinnslusjóður vinnur
að endurskoðun á upphæð gjald-
anna og hefur m.a. kallað eftir nýj-
um upplýsingum um vinnslukostn-
að frá verktökum, skilakerfum og
fleiri aðilum. Niðurstaðan, sem
kynnt verður fyrir umhverfis- og
auðlindaráðuneytinu, mun liggja
fyrir fljótlega.
Ólafur segir að það sé ekki leng-
ur í boði að henda ónýtum tækjum
eða öðrum úrgangi á víðavangi og
það kosti að endurnýta eða farga
úrgangi. Með úrvinnslugjaldi verði
greitt fyrir það í upphafi að geta
skilað tækjum gjaldfrjálst á til-
teknar stöðvar og haft tryggingu
fyrir því að tækið verði meðhöndlað
á þann hátt sem kröfur nútímans
gera.
Óæskileg efni í túbusjón-
vörpum og gömlum ísskápum
Ólafur segir að það sé mismun-
andi eftir raftækjum hversu mikið
þau séu unnin hér á landi. Þessi ár-
in berist mikið af gömlum túbu-
sjónvörpum á söfnunarstöðvar. Þau
kalli á mikla vinnslu því ná þurfi
óæskilegum efnum úr tækjunum
auk þess sem hátt blýinnihald er í
glerinu. Þau eru því kostnaðarsöm í
vinnslu.
Svipaða sögu sé að segja af
gömlum ísskápum því oft séu efni í
kælimiðlum og frauði sem ekki
mega sleppa út í andrúmsloftið.
Um þvottavélar og mörg ámóta
tæki gegni allt öðru máli því þau
megi nánast meðhöndla eins og
brotajárn.
Þyngd ræður gjaldi á raftækjum
 Úrvinnslugjald við innflutning og framleiðslu lagt á raf- og rafeindatæki  Unnið að gerð samninga
fyrir verktaka sem starfa á vegum Úrvinnslusjóðs  Velta úrvinnsluiðnaðar um 10-12 milljarðar á ári
Morgunblaðið/Eggert
Kröfur um aukin skil Raftæki í gámi í endurvinnslustöð Sorpu við Sævarhöfða. Frá áramótum verður úrvinnslu-
gjald greitt við innflutning eða framleiðslu vegna endurvinnslu eða förgunar þegar tæki hafa lokið hlutverki sínu.
Vöruhringrás
Heimild: Úrvinnslusjóður
Hráefni
Hráefni
Dreifing/SalaEndurvinnsla
Orkuvinnsla
Förgun
Framleiðsla
Notkun
Orka
Á síðasta ári fóru alls um
967 tonn af veiðarfærum úr
gerviefnum til endurvinnslu
hér á landi eða erlendis.
Langmest barst af veiðar-
færaúrgangi til PM Endur-
vinnslu ehf. í Gufunesi. Mik-
ill meirihluti veiðarfæra úr
gerviefnum fer í endur-
vinnslu eða um 86% af
söfnuðum veiðarfæraúr-
gangi.
Úrvinnslusjóður gerði árið
2005 samkomulag við LÍÚ
um meðhöndlun á úrgangi
frá veiðarfærum úr gervi-
efnum á grundvelli laga um
úrvinnslugjald. Í ársskýrslu
sjóðsins segir að jöfn aukn-
ing hafi verið á skilum á
veiðarfærum úr gerviefnum
frá árinu 2006 vegna bættr-
ar meðhöndlunar á veiðar-
færaúrgangi hjá útgerðum
alls staðar á landinu. Þó
varð minnkun á magni veið-
arfæra til úrvinnslu á milli
áranna 2012 og 2013, að því
er fram kemur í ársskýrslu
Úrvinnslusjóðs.
967 tonn
af veiðar-
færum
ENDURVINNSLA HÉR-
LENDIS OG ERLENDIS
BAKSVIÐ
Ágúst Ingi Jónsson
aij@mbl.is
Frá og með næstu áramótum verð-
ur úrvinnslugjald lagt á raf- og raf-
eindatæki við innflutning og inn-
lenda framleiðslu slíkra tækja.
Frumvarp er til meðferðar á Al-
þingi um upphæð úrvinnslugjalds,
en það verður misjafnt eftir flokk-
um raftækja. Úr-
vinnslugjaldið
verður miðað við
þyngd tækjanna.
Ekki er ólík-
legt að gjaldið
leiði til ein-
hverrar hækk-
unar á út-
söluverði
raftækja. Ólafur
Kjartansson,
framkvæmda-
stjóri Úrvinnslusjóðs, segir að í
þeim efnum sé þó um allt aðra
stærðargráðu og lægri upphæðir að
ræða en felist í fyrirhuguðu afnámi
vörugjalda á raftæki.
Lagabreyting með ákvæði um
úrvinnslugjald á raftæki var sam-
þykkt á Alþingi í vor og var með
henni breytt fyrirkomulagi við
framkvæmd tilskipunar Evrópu-
sambandsins um raf- og raf-
eindatæki. Markmið laga um úr-
vinnslugjald frá 2002 er að skapa
hagræn skilyrði fyrir endurnotkun
og endurnýtingu úrgangs í þeim til-
gangi að draga úr magni úrgangs
sem fer til endanlegrar förgunar og
tryggja viðeigandi förgun spilliefna.
Umsýsla úrvinnslugjalds
Úrvinnslusjóður er skrifstofa
með fimm starfsmenn og sér um
umsýslu úrvinnslugjalds og ráð-
stöfun þess. Þar er þessa dagana
unnið að því að útbúa samninga eða
skilmála fyrir verktaka sem starfa
að raftækjaverkefninu á vegum
sjóðsins. Þeir sjá síðan um sam-
skipti við endurvinnsluaðila. Allt
þetta skipulag þarf að vera klappað
og klárt í byrjun næsta árs þegar
ný lög um úrvinnslugjald á raftæki
taka gildi. Frá 2011 hefur stjórn
Úrvinnslusjóðs jafnframt gegnt
hlutverki stýrinefndar raf- og raf-
eindatækjaúrgangs en hún hættir
störfum um áramótin.
Í ársskýrslu sjóðsins fyrir síðasta
ár kemur fram í aðfararorðum
Guðmundar G. Þórarinssonar
stjórnarformanns að tekjur af úr-
vinnslugjaldi námu á síðasta ári
1.008,5 millj. kr. „Giska má á að
velta úrvinnsluiðnaðar sé nú um 10-
12 milljarðar á ári, fjöldi samninga
við þjónustuaðila er 60-70, ráðstöf-
unaraðilar um 30-40 og öflug fyr-
irtæki hafa risið og jafnvel haslað
Ólafur
Kjartansson
Sy ru sson Hönnunar hús
Síðumúla 33
Mikið úrval áklæða og leðurs
Syrusson - alltaf með lausnina!
GLÆSILEIKI OG ÞÆGINDI
Í FYRIRRÚMI
VERÐ FRÁ 79.500,-