Frjáls verslun - 01.11.2013, Síða 46
46 FRJÁLS VERSLUN 11. 2013
skoðun
Ríkisstjórnin hefur kynnt aðgerðir sem fela í sér að fólk sem skuldaði
húsnæðislán á árunum 2007 til
2010 muni fá niðurfellingu hluta
skulda sinna vegna forsendu
brests. Forsendubresturinn er
sagður tilkominn vegna þess
að verðbólga jókst umfram
vænting ar lántaka og fasteigna
verð stóð um tíma í stað. Jafnvel
þeir sem ekkert skulda lengur
fá „leiðréttinguna“ í formi aukins
persónuafsláttar. Vonast er til að
aðgerðirnar auki fólki bjartsýni
og hvetji til meiri neyslu til að
örva efnahagslífið.
Athygli vekur að ráðgjafar
ríkis stjórnarinnar gefa sér að
hin aukna neysla sem vonast
er eftir muni einungis hafa já
kvæð áhrif. Reynslan sýnir þó
að aukin eftirspurn þýðir m.a.
meiri innflutning og líkur vaxa á
óhagstæðum viðskiptajöfnuði
og veikingu krónunnar vegna
undirliggjandi skorts á gjaldeyri
til að greiða af erlendum lánum
o.fl. Því aukast jafnframt líkur
á verðbólgu. Einnig er líklegt
að fasteignaverð hækki vegna
þess að eftir leiðréttinguna mun
fólk telja sig borgunarmenn
fyrir dýrari fasteignum vegna
aukins eigin fjár. Stjórnarmeiri
hlutinn gefur þó lítið fyrir
varnaðarorð Seðlabanka, AGS
o.fl. enda mest í mun að sanna
að kosninga loforðin hafi verið
uppfyllt.“ Forsendubresturinn
dR. STeFaNÍa ÓSKaRSdÓTTiR
– lektor við HÍ
STJÓRNMÁL
ÁRNi ÞÓR ÁRNaSoN
– stjórnarformaður oxymap ehf.
FYRIRTÆKJA-
REKSTUR
Ég hef fylgst með rekstri Ríkisspítala og Landspítalans allt frá árinu 1964
þegar ég var sendill sumarlangt
hjá lítilli heildsölu í Reykjavík.
Skrif stofa spítalanna var uppi á
Klappar stíg og átti að borga út
einu sinni í viku. Iðulega var miði
á hurðinni: „Engin útborgun reikn
inga í dag.“ Þá þorði enginn að
rukka ríkið um vexti. Hreinlætið
var á lægra plani, lítið um einnota
vörur eða hátæknilyf og ýmiss
konar gegnumlýsingartæki sem
kosta tugi milljóna. Þá voru bara
rúm, nálar brýnd ar og einhver lyf
framleidd hjá Lyfja verslun ríkisins.
Samt var aldrei til peningur.
Það er nefni lega staðreynd að
stjórnvöld hafa aldrei úthlutað
þeim pen ingum sem þarf til að
reka nútíma heilbrigðisþjón ustu
á hverjum tíma. Þegar verst var
byrjuðu líknarfélög að gefa tæki
til stofnana og deilda til að bæta
úr ófremdarástandinu. Frægast
er framtak Hringskvenna með
vökudeildina og uppbygging á
augndeild Landakotsspítala með
stuðningi Lionshreyfingarinnar. Í
kjölfarið hafa fylgt fleiri safnanir
og sér ekki fyrir endann á þeim.
Svo er nú komið að tækjakaup
byggjast að verulegu leyti á
almenn ingssöfnun og nú er enn
ein komin í gang til að kaupa
róbot eða aðgerðaþjark til að taka
okkur inn í 21. öldina.
Á undanförnum árum eftir hrun
var reynt að halda uppi metn
aðar fullri starfsemi án nokk urs
skiln ings fjárveitingavalds ins. Það
eru víst í gangi al þjóð legar reikn
ingsreglur um meðferðarkostnað
en sá sem kaupir þjón ustuna
kemst upp með að borga ekki
fyrir hana samkvæmt þeim tölum.
Þegar enn ein svikin voru lögð
á borðið sagði forstjórinn upp.
Þetta er nokkuð sem er óþekkt í
íslenskri stjórnsýslu. Allir hrukku
við og nú á að bæta upp fornar
syndir með átaki. Öll setjum við jú
góða heilbrigðisþjón ustu í fyrsta
sæti, við krefjumst þess.
Því held ég að drottningarfórn
Björns Zoëga og það sem á
eftir fylgdi geri þetta fyrirtæki að
fyrir tæki ársins 2013. Þetta er það
fyrirtæki sem skiptir alla Íslend
inga mestu máli.“
Einar Guðbjartsson segir að IASB (alþjóðlega reikn ings skilaráðið) sé alltaf að
bæta skýringar með reiknings
skilum, núna síðast með því að
innleiða ramma fyrir efnistök
skýrslu stjórnar/stjórnenda. Í lok
árs 2010 gaf IASB úr leiðbein
andi tilmæli um efnisinnihald
skýrslu stjórna/stjórnenda, IFRS
Practice Statement Management
Commentary, A framework for
presentation Commentary.
„Það sem er nýtt við útgáfu á
„Management Commentary“ er
að IASB er hér með leiðbeinandi
tilmæli til stjórna félaga um það
hvaða efnisinnihald ætti að vera
í skýrslu stjórnar/stjórnenda með
ársreikningi. Það tók um það bil
fjögur ár að gera þessi leiðbein
andi tilmæli.“
Einar segir að miklu máli skipti
að traust ríki á markaðinum gagn
vart reikningsskilum og skýring
um með þeim. Eftirlitsaðilar, t.d.
Kauphöllin, eigi að hvetja félög
til þess að fylgja Management
Commentary, með því næst
ákveðið samræmi hvað varðar
efnisinnihald skýrslu stjórnar/
stjórn enda.
„Almennt er þetta ekki notað
hér á markaði, þ.e. ekki er tekið
tillit til Management Commentary
í efnisinnihaldi skýrslu stjórnar/
stjórnenda. Þessar leiðbeiningar
eru sambærilegar og í bandaríska
kerfinu Management Discussion
& Analysis þar sem það er skylda
að segja frá fjárhag, rekstri og
viðskiptaumhverfi viðkomandi
félags. Það ætti að vera hluti af
góðum stjórnarháttum að nota
þennan ramma.“
eiNaR GuðBjaRTSSoN
– dósent við HÍ
REIKNINGSSKIL
Reikningsskil og
skýrsla stjórnar/
stjórnenda
Landspítalinn
fyrirtæki ársins?