Morgunblaðið - 06.07.2017, Page 30
30 MENNING
MORGUNBLAÐIÐ FIMMTUDAGUR 6. JÚLÍ 2017
Kókosjógúrt
Ástæða þess að þú átt að velja lífræna jógúrt:
Lífrænar
mjólkurvörur
• Engin aukaefni
• Meira af Omega-3
fitusýrum
• Meira er af CLA
fitusýrum sem byggja
upp vöðva og bein
• Ekkert undanrennuduft
• Án manngerðra
transfitusýra
www.biobu.is
flísar fyrir vandláta
PORCELANOSA
Skútuvogi 6 - Sími 568 6755
Handfræsi
tennur
-
Dósaborar
fyrir ti b
málma
flísar
Þjónusta við tréiðnaðinn í yfir 30 ár
MEIRI HRAÐI - LENGRI ENDING
Flísaborar
Demantsborar
m ur,
og
Smiðjuvegi 11 • 200 Kópavogur • Sími 564 1212 • asborg.is
Fullt var út úr dyrum á tónleikum Gunnars
Kvaran sellóleikara og Helgu Bryndísar
Magnúsdóttur píanóleikara í Listasafni
Sigurjóns á Laugarnesi á þriðjudags-
kvöldið var. Um var að ræða fyrstu tón-
leikana í sumartónleikaröð safnsins. Urðu
margir frá að hverfa og því verða tónleik-
arnir endurteknir í kvöld, fimmtudag, kl.
20.30. Flutt verða verk eftir Beethoven og
Sjostakovitsj auk Til Merete sem Jónas
Tómasson samdi til minningar um selló-
leikarann Erling Blöndal Bengtsson og
nefndi eftir ekkju tónlistarmannsins.
Tónleikar Gunnars og Helgu endurteknir
Dúó Gunnar Kvaran leikur með
Helgu Bryndísi í kvöld. Þorgrímur Kári Snævarr
thorgrimur@mbl.is
„Efnistökin eru um uppgjör frá fyrri
tíð. Þetta fjallar aðallega um neyslu-
heiminn og það sem tengist honum,“
segir tónlistarmaðurinn Franz Gunn-
arsson, öðru nafni Paunkholm, um
hljómplötu sína sem kom út nýverið,
Kaflaskil. „Kaflaskilin felast í því að
berjast við fíkn, segja skilið við hana
og horfa fram á
við. Lögin „Einn
dag í einu“ og
„Nýr dagur“ eru
beinar skírskot-
anir í það. Svo eru
lög þarna sem
hafa óbeina teng-
ingu; „Tifandi lyf“ er t.d. um afleið-
ingar svefnleysi og svefntruflana
sem fylgja óreglulegu líferni. Það má
kannski segja að svona áttatíu pró-
sent af textanum séu tengd þessum
heimi á einn eða annan hátt.“
„Maður gat ekki gert neitt án
þess að vera í ákveðnu ástandi“
Á hljómplötunni eru lög sem
Franz samdi á mjög löngu tímabili en
hefur nú fyrst safnað saman á einni
plötu. „Tímabilið nær frá því að ég
var í þessari baráttu og þangað til ég
var búinn að snúa blaðinu við,“ segir
hann. „Þetta er allur skalinn. Lagið
„Nýr dagur“ er t.d. samið á því tíma-
bili þegar ég var í tómu tjóni en með
væntingar og vonir um að geta breytt
um lífsstíl. En þrátt fyrir að það lag
hefði verið samið átti ég langt í land.“
„Lagasmíðin gerir það að verkum
að öll platan er í raun og veru verk-
efni til þess að sjá hvort ég gæti unn-
ið músík edrú. Ég hef spilað inn á
plötur síðan 1992 en þetta er fyrsta
platan sem ég geri algerlega edrú.
Eftir að hafa lifað og hrærst í þessum
ólifnaði í mörg ár var mjög erfitt að
gera sér grein fyrir hvort maður gæti
gert þetta, af því að bæði það að
semja músík, taka hana upp og flytja
hana var alltaf tengt einhvern veginn
inn í þennan neysluheim. Maður gat
ekki gert neitt án þess að vera í
ákveðnu ástandi. Verkefnið var að
sjá hvort ég gæti þetta án nokkurra
efna.“
„Lagið „Afkvæmi“ var síðasta lag-
ið sem ég samdi áður en ég fór að
gera þessa plötu. Það var samið á
meðan ég fylgdist með Sigmundi
Davíð í frægu viðtali á ónefndri sjón-
varpsstöð. Vinnutitillinn á því var
„Afmeyjun á aflandseyju“ sem var
eiginlega grín en ég var ekki að
semja lagið í tengslum við viðtalið.
Ég var bara með gítarinn við höndina
á meðan það var í gangi og og laginu
bara skaut niður eins og eldingu.“
Alger blekking
„Það hefur sýnt sig og sannað að
það var alger blekking að ég þyrfti að
fara í einhvern annan raunveruleika
til þess að geta búið til lög og texta,“
segir Franz. „Ég sé það núna að það
var alger sjálfsblekking og í raun og
veru er ég miklu frjórri núna og hef
miklu meira gaman af því að gera
þetta en ég hafði áður því þetta var
orðið raunverulegt fangelsi. Ég gat
ekki gert neitt án þess að þurfa að
komast í eitthvert breytt ástand.“
Franz segir þó að efnistök laga
hans og tónlistar hafi ekki breyst
verulega við kaflaskilin. „Ég er
ennþá sami karakterinn. Ég finn
enga breytingu nema að nú spila ég
þetta betur. Ég er með heilbrigðara
vinnuferli. Áður fyrr komu mörg lög-
in seint á nóttinni eða snemma á
morgnana og ég mundi jafnvel ekki
eftir þeim þegar ég ætlaði að skrifa
þau niður. Núna vinn ég þetta með
mjög skýrum hug og mæti í stúdíóið
klukkan níu á morgnana, jafnvel eftir
góða sundferð. Það er mesta breyt-
ingin og ég er mun betri fyrir vikið.“
Hljómplatan kom út á rafrænu
formi fyrir nokkrum mánuðum en er
nú fyrst komin í verslanir. „Ég laum-
aði plötunni út á afmælinu mínu 12.
febrúar en fyrir mér er útgáfa ekki
útgáfa fyrr en maður heldur á ein-
hverju í höndunum,“ segir Franz.
„Svo það er ekki fyrr en maður er
með vínylinn í höndunum sem þetta
er orðið að raunveruleika. Ég byrja
ekkert að kynna þetta fyrr en platan
er komin. Ég spilaði lög úr plötunni á
Secret Solstice-hátíðinni. Það var
fyrsta alvörukynningin á þessu verk-
efni. Síðan ætla ég að spila eitthvað
aðeins í sumar en ég held ekki eigin-
lega útgáfutónleika fyrr en í haust.
Það er rosalega erfitt að ná öllum
mannskapnum saman sem kom að
plötunni. Tónlistarfólk er alltaf svo
upptekið. Ég ætla að leyfa þeim að
klára sín sveitaböll og sínar bókanir
og slá svo upp góðri tónleikaveislu í
haust.“
Neyslumenningin
og tónlistarmenningin
„Það sem ég hef fengið til eyrna er
mjög jákvætt,“ segir Franz. „Fólk
hefur eindregið óskað eftir meiru,
svona áframhaldi á þessu Paunk-
holm-efni. Ég býst fastlega við að
það verði gert eitthvað meira úr
þessu. Fólk sem hefur verið að kljást
við fíkn tengir við þessi lög. Ég hef
fengið góð viðbrögð frá tónlistarsen-
unni og heyrt fólk segja já, fyrst
hann er að stíga fram og sigrast á
þessu get ég kannski gert það sama.
En þetta er rosalega einstaklings-
bundin barátta. Ég veit að aðrir í
mínum sporum hafa verið að kljást
við akkúrat þetta, því neyslumenn-
ingin og tónlistarmenningin haldast
dálítið í hendur og það er erfitt að að-
greina þetta. Það er erfitt að venjast
þeirri tilhugsun að maður geti í raun
og veru unnið að tónlist án þess að
fara í eitthvert hugarástand.“
„Þetta er frekar villandi nafn,“
segir Franz um listamannsnafnið
Paunkholm sem hann gengur undir á
þessari plötu. „Þetta er ekki pönk-
músík. Paunkholm er karakter sem
fæddist í partíi á síðustu öld. Mér
fannst gott að geta notað þennan
karakter úr því af því að ég vildi síður
en svo skella mínu eigin nafni fram til
að byrja með. Það er fínt að geta falið
sig á bak við einhvern karakter öðru
hverju.“
„Þetta var orðið raun-
verulegt fangelsi“
Tónlistarmaðurinn Franz Gunnarsson segir frá glímu
sinni við fíkn á nýrri hljómplötu Paunkholm, Kaflaskil
Ljósmynd/Magnús Helgason
Paunkholm Franz Gunnarsson tók sér listamannsnafnið Paunkholm.