Morgunblaðið - 10.02.2022, Síða 16

16 FRÉTTIR
Innlent
MORGUNBLAÐIÐ FIMMTUDAGUR 10. FEBRÚAR 2022
Auglýst eftir framboðum
til stjórnar Almenna lífeyrissjóðsins
- Með framboðum skulu fylgja helstu
upplýsingar um frambjóðanda, s.s. nafn,
kennitala, netfang, sími og heimilisfang
Óskað er eftir framboðum til stjórnar Almenna lífeyrissjóðsins. Stjórnar-
kjör fer fram með rafrænum hætti.
- Samkvæmt samþykktum sjóðsins skal stjórn skipuð þremur konum og þremur
körlum og þriggja manna varastjórn skal skipuð minnst einum karli og einni konu.
- Kjörtímabili tveggja karla í aðalstjórn og eins karls í varastjórn rennur út á
ársfundinum. Eingöngu karlar geta boðið sig fram í aðalstjórn en bæði karlar og
konur í varastjórn.
- Allir sjóðfélagar geta boðið sig fram til stjórnar en nánari hæfisskilyrði er að
finna í 31. gr. laga nr. 129/1997 um skyldutryggingu lífeyrisréttinda og starfsemi
lífeyrissjóða.
Framboðsfrestur er til kl. 23:59 þann 24. febrúar 2022. Framboð
verða að berast kjörnefnd fyrir lok framboðsfrests til þess að teljast
lögleg. Hægt er að senda framboð á netfangið kjornefnd@almenni.is
Kjörnefnd Almenna lífeyrissjóðsins, 10. febrúar 2022
Í kjörnefnd sitja Ólafur H. Jónsson, Ingvar Júlíus Baldursson og Lára V. Júlíusdóttir
Nánar á:
www.almenni.is
- Taka skal fram hvort framboð er aðeins
til aðalmanns, aðeins til varamanns
eða aðalmanns og varamanns til vara
- Lögmætum frambjóðendum verður
boðið að kynna sig á vef sjóðsins
Nánar um framboð:
BAKSVIÐ
Helgi Bjarnason
helgi@mbl.is
Orkubú Vestfjarða er að undirbúa
frekari jarðhitaleit í nágrenni Ísa-
fjarðar og Patreksfjarðar. Ef það
tækist að fá nægilegt heitt vatn fyrir
hitaveitur þessara staða, sem nú eru
rafkyntar, yrði
hægt að færa yfir
á jarðhita 80%
þeirra notenda á
Vestfjörðum sem
nú treysta á raf-
kyntar hitaveitur
með skerðanlegri
orku. Orkubús-
stjóri telur eigi að
síður þörf á að
auka raforku-
framleiðslu í
landshlutanum og styrkja svæðis-
bundna flutningskerfið til að auka af-
hendingaröryggi raforku og telur
virkjun í Vatnsfirði besta kostinn.
Landsvirkjun hóf að skerða af-
hendingu raforku til fjarvarmaveitna
á köldum svæðum á miðnætti.
Ástæðan er léleg vatnsstaða á há-
lendinu og ákvæði í samningum um
að skerða megi afhendingu.
Áhrif í sjö byggðarlögum
Hefur skerðingin áhrif á sex fjar-
varmaveitur Orkubús Vestfjarða,
það er að segja í Bolungarvík, á Ísa-
firði þar sem tvær ótengdar veitur
eru, Suðureyri, Flateyri og Patreks-
firði og fjarvarmaveitu Rarik á Seyð-
isfirði.
Fjarvarmaveiturnar fá ótryggða
orku frá Landsvirkjun með um það
bil 50% afslætti yfir vetrarmánuðina,
og meiri afslætti á sumrin. Mun
skerðingin hafa mikil áhrif á fjárhag
veitnanna sem þurfa að brenna dýru
jarðefnaeldsneyti til að hita vatnið.
Aukakostnaðurinn er um 4 milljónir á
dag hjá OV, samkvæmt fyrstu áætl-
unum, sem gera 360 milljónir ef skert
verður í þrjá mánuði. Kostnaður Ra-
rik á Seyðisfirði eykst um 60 millj-
ónir. Þá eykur notkun jarðefnaeldis-
neytis í stað grænnar raforku
vistspor starfseminnar mikið.
Elías Jónatansson orkubússtjóri
segir að náðst hafi samningar um
olíukaup sem geri kostnaðinn eitt-
hvað minni en reiknað var með. Auka-
kostnaðurinn sé eigi að síður tilfinn-
anlegur og skerði eigið fé
fyrirtækisins og getu til framkvæmda
í framtíðinni. Segir hann að þarna
fjúki hagnaður síðustu tveggja ára út
um gluggann. Engar ákvarðanir hafi
þó verið teknar um að draga úr fram-
kvæmdum við uppbyggingu raforku-
kerfis Vestfjarða.
Tryggvi Þór Haraldsson, forstjóri
Rarik, segir að til standi að loka fjar-
varmaveitunni á Seyðisfirði. Komið sé
að endurnýjun kerfisins og viðræður
séu við sveitarfélagið og stjórnvöld
um hvað taki við. Rarik er tilbúið að
leggja notendum til rafmagnshitatúp-
ur og styrkur úr orkusjóði ætti að
duga til að greiða stóran hlut af kostn-
aði við kaup og uppsetningu varma-
dælna. Gangi þetta eftir ætti kostn-
aður allra notenda við húshitun að
lækka.
Getur Tryggvi þess til viðbótar að
ef ekki hefði verið búið að tengja hita-
veituna á Höfn í Hornafirði við jarð-
hita hefði kostnaður Rarik þar aukist
um 150 milljónir vegna skerðinganna
nú.
Það hefði komið sér vel fjárhags-
lega fyrir allar fjarvarmaveiturnar að
skipta yfir á forgangsorku. Samning-
ar þeirra við Landsvirkjun heimila
það ekki.
Látið reyna á jarðhitaleit
Spurður um lausnir á vanda fjar-
varmaveitnanna á Vestfjörðum segir
Elías að það sé ekki á valdi fyrir-
tækisins að leysa bráðavandann öðru-
vísi en með brennslu olíu. Vísar hann
þeirri spurningu til stjórnvalda hvort
veitunum verði veittur fjárhagslegur
stuðningur eða gripið á annan hátt
inn í til að afstýra olíubrennslu.
Stjórnendur fyrirtækisins hafi hins
vegar verið að líta til lausna á raf-
orkuvanda landshlutans til lengri
tíma.
Fyrsta aðgerðin er að halda áfram
með leit að jarðhita í nágrenni raf-
kyntu veitnanna, samkvæmt rann-
sóknaráætlun sem liggur fyrir. Unnið
hefur verið að verkefnum í Súganda-
firði, á Patreksfirði, í Bolungarvík og
á Flateyri. Nægur jarðhiti hefur þeg-
ar fundist í Súgandafirði en annars
staðar eru hugsanlegir möguleikar
sem byggjast á notkun varmadælna.
Fyrir dyrum stendur að leita áfram
eftir jarðhita á Ísafirði en þar er talið
að jarðhiti leynist þótt vatnsæðin hafi
ekki fundist. Elías segir að töluverð
áhætta sé við jarðhitaleit. Nefnir að
rannsóknir gætu kostað 100 milljónir
og þegar hiti finnst þurfi 300 milljónir
til viðbótar til að virkja hann. „Við
höfum viljað fá orkusjóð með okkur í
þetta – og erum tilbúnir með umsókn
sem við sendum formlega inn þegar
opnað verður fyrir umsóknir,“ segir
Elías og bætir við að þar séu auðvitað
einnig tækifæri fyrir stjórnvöld til að
grípa inn í með sérstökum fjárveit-
ingum til sjóðsins til þess að fjár-
magna leitarátak á svæðum þar sem
nú eru rafkyntar hitaveitur.
Hann segir að þótt ekki finnist
nógu heitt vatn til að nota beint í hita-
veituna geti volgt vatn nýst vel með
varmadælu, líkt og í Vestmannaeyj-
um.
Vonast Elías til að nægjanlega
heitt vatn finnist á Patreksfirði og
Ísafirði. Með því væri hægt að færa
80% af notendum rafkyntra fjar-
varmaveitna á Vestfjörðum yfir á
jarðhita. Síðar verði að koma í ljós
hvernig vandi þeirra 20% rafkyntu
veitna sem eftir eru verði leystur.
Heimilin sem þeim tengjast verði þó
aldrei skilin eftir í óvissu.
Undirbúa frekari leit að jarðhita
- Fjarvarmaveiturnar skiptu yfir á jarðefnaeldsneyti í nótt þegar lokað var fyrir skerðanlega raforku
- Mikill aukakostnaður og losun gróðurhúsalofttegunda fylgir - Orkubúið vill láta reyna á jarðhitann
Hitaveita Olíukatlarnir hafa verið ræstir í fimm þorpum Vestfjarða vegna
þess að Landsvirkjun skerðir orkuafhendingu til fjarvarmaveitna.
Elías
Jónatansson
Afhendingaröryggi til notenda á
Vestfjörðum er ótryggt vegna þess
að flutningskerfið er ekki nægjan-
lega gott. Skerða þarf afhendingu
þegar rafmagnið slær út vegna óveð-
urs og einnig vegna viðhalds. „Við
leggjum áherslu á að svæðisbundna
kerfið verði hringtengt, bæði á
suðurfjörðum og norðurhluta Vest-
fjarða. Það er komið inn í áætlanir
Landsnets en framkvæmdum þyrfti
að flýta,“ segir Elías.
Sömuleiðis er rætt um mikilvægi
þess að tryggja betur aðflutning
orku til Vestfjarða.
Virkjun betri en ný Vesturlína
Þetta tengist áhuga Orkubús
Vestfjarða á virkjun í Vatnsfirði.
Elías segir að 20-30 megavatta virkj-
un þar yrði fjárhagslega hagkvæm.
Þá sé staðsetning hennar hentug
gagnvart tengingu við svæðis-
bundna raforkukerfið á suður- og
norðurhluta Vestfjarða. Þá sýni
skýrsla Landsnets að virkjun á
þessu svæði með því öryggi sem hún
skapaði gæti frestað þörf fyrir tvö-
földun Vesturlínu úr Hrútafirði að
Mjólkárvirkjun. Elías nefnir í þessu
sambandi að ný Vesturlína myndi
kosta 15 milljarða og tæki örugglega
langan tíma að undirbúa fram-
kvæmdina. Sama skýrsla sýndi að
afhendingaröryggi raforku á norð-
urhluta Vestfjarða myndi aukast
mun meira með virkjun en nýrri
Vesturlínu.
Ríkið á það land í Vatnsfirði sem
þarf undir virkjun og ríkið og
Orkubú Vestfjarða eiga landið sem
færi undir línu fyrir tengingu virkj-
unarinnar. Eigi að síður eru mörg
ljón á veginum.
Vatnsfjörður er friðland og eftir
er að fjalla um virkjunarkostinn í
rammaáætlun. Elías bendir í því
sambandi á að friðlýsingarskilmálar
útiloki ekki virkjun og að mun meira
rask sé í friðlandinu vegna vega-
gerðar um Dynjandisheiði en nokk-
urn tímann yrðu á láglendinu í
Vatnsfirði vegna virkjunar. Sveitar-
félögin eru almennt jákvæð fyrir
þessum möguleika, að sögn Elíasar,
þótt engin formleg afgreiðsla hafi
farið fram í Vesturbyggð um breyt-
ingar á skipulagi, enda málið ekki
komið á það stig.
Virkjun í Vatns-
firði myndi
leysa vandann
- Bæta þarf dreifikerfi raforku á
Vestfjörðum og tryggja næga orku
Morgunblaðið/Sigurður Bogi
Göngubrú Fallegt svæði í Vatnsfirði
hefur verið friðlýst sem friðland.