Bændablaðið - 06.10.2022, Side 6
KYNNINGAR
Bæ
nd
as
am
tö
ki
n
Bændasamtök Íslands eru rótgróin samtök
sem eiga rætur sínar að rekja allt aftur til
ársins 1837. Alltaf hefur meginmarkmið
samtakanna verið að bæta hag og kjör
bænda og standa vörð um innlenda
matvælaframleiðslu auk þess að vinna
að framförum og hagsæld í landbúnaði.
Bændasamtökin í núverandi mynd urðu
til við sameiningu búgreinafélaga og
Bændasamtakanna sumarið 2021 og
standa bændur eftir sameinaðir í sterkari
samtökum.
Víðs vegar um land starfa búnaðar-
sambönd sem og samtökin Beint frá býli,
VOR og Félag ungra bænda og eru þau
öll aðili að Bændasamtökunum. Hlutverk
Bændasamtakanna er þannig orðið
yfirgripsmeira en áður þó grunngildin
standi enn óhögguð, að standa vörð um
hagsmuni bænda og tryggja framboð
innlendra matvæla. Höfuðstöðvar BÍ eru í
Borgartúni 25, 4. hæð, í Reykjavík. Þá eiga
og reka samtökin Nautastöðina á Hesti
og Ráðgjafarmiðstöð landbúnaðarins.
Hjá Bændasamtökunum starfa nú um
þrjátíu manns, fjölbreyttur hópur með
ólíka reynslu og bakgrunn. Stjórn BÍ
samanstendur af sjö bændum en formaður
Bændasamtakanna er Gunnar Þorgeirsson
og framkvæmdastjóri er Vigdís Häsler. Þau
eru talsmenn samtakanna og koma fram
fyrir þeirra hönd.
Starfssemin greinist niður
í fjóra meginþætti:
• Samtökin beita sér fyrir bættum kjörum
bænda á öllum sviðum.
• Samtökin annast leiðbeiningaþjónustu
og sinna faglegri fræðslu í þágu
landbúnaðarins.
• Samtökin annast útgáfustarfsemi og
miðlun upplýsinga sem varða bændur og
hagsmuni þeirra.
• Samtökin annast ýmis verkefni fyrir
ríkisvaldið og aðra aðila sem tengjast
hagsmunum bænda og landbúnaði, veita
umsögn um lagafrumvörp sem snerta
landbúnaðinn og sinna öðrum verkefnum
er varða hag bænda.
Einnig gæta Bændasamtök Íslands að
hagsmunum bændastéttarinnar
og sameina bændur um að:
1. Móta stefnu í málefnum bænda og
landbúnaðarins í heild.
2. Vera málsvari bændastéttarinnar
gagnvart ríkisvaldinu og öðrum aðilum
þjóðfélagsins sem stéttin hefur samskipti
við.
3. Beita sér fyrir nýmælum í löggjöf
og breytingum á eldri lögum er horfa
til framfara og snerta bændastéttina og
landbúnaðinn.
4. Fylgjast grannt með afkomu bænda
og rekstrarskilyrðum landbúnaðarins og
kappkosta með því að tryggja þeim lífskjör
í samræmi við aðrar stéttir þjóðfélagsins.
5. Annast samningagerð af hálfu bænda,
t.d. um framleiðslustjórn, verðlagningu
búvara og kjör starfsfólks í landbúnaði.
6. Koma fram fyrir hönd íslenskra bænda
gagnvart hliðstæðum samtökum erlendis
og annast samskipti við þau eftir því sem
ástæða þykir og tilefni gefast til.
Bændasamtök Íslands Borgartúni 25,
4. hæð - 105 Reykjavík
s. 563 0300, bondi@bondi.is
www.bondi.is
Bændasamtök Íslands bjóða gesti Landbúnaðarsýningarinnar
velkomna á bás samtakanna í Laugardalshöllinni 14.–16. október 2022.
Ko
le
fn
isb
rú
in
Bindingin kolefnis fer fram með orku
sólarinnar og vatni, þ.e. ljóstillífun. Afurð
ljóstillífunar er súrefni og kolefnisbinding í
formi plöntuvaxtar. Tré eru stærstu lífverur
á landi sem ljóstillífa. Aukin skógrækt á
skóglausu landi hefur ýmiss konar annan
ávinning en eingöngu kolefnisbindingu.
Skógrækt er skref að sjálfbærni. Með
skógrækt má einnig styðja við fæðuöryggi
og matvælaframleiðslu, byggð sveita og
heilnæmi þjóðar. Kolefnisbrúin vill bjarta
framtíð bændur fyrir íslenska þjóð.
Framkvæmdin
Kolefnisbrúin er í eigu Landssamtaka
skógarbænda og Bændasamtaka Íslands. Í
samráði við bændur undirbýr Kolefnisbrúin
ferlið við að kom upp skógi í þeim
megintilgangi að binda kolefni sem verður
vottað eftir aðferðafræði Skógarkolefnis.
Fyrst er land metið með tilliti til
mögulegrar bindingar. Það þýðir að gerð
yrði áætlun fyrir svæðið. Í áætluninni kemur
meðal annars fram hvaða trjátegund hentar
í hvaða landgerð og hversu vel þær munu
vaxa. Landið yrði svo gróðursett. Nokkrum
árum síðar er vöxtur ungu trjánna skoðaður
og mældur. Ef allt gengur samkvæmt
áætlun má votta mælingarnar og selja það
kolefni sem bundið er í trjábolunum. Ein
kolefniseining er skilgreind sem eitt tonn
af kolefni í föstu formi. Líkt og peningur er
hver útgefin kolefniseining eins og ávísun
á bundið kolefni í tilteknum skógi.
Framtíðin
Skógrækt hefur sannað sig á Íslandi.
Þeir vaxa jafn vel og skógar á sömu
breiddargráðu hjá nágrannaþjóðum okkar.
Skógarauðlindin býður fjölbreyttan ávöxt.
Segja má að skógur sé forsenda sjálfbærs
lands því land með skógi gefur stöðugt og
meira af sér en land án hans. Hér er átt við
að skógur gefur skjól fyrir aðrar lífverur;
bæði í skógarbotni sem og í nágrenni við
hann. Í skjóli trjáa má betur rækta.
Kolefnisbrúin á sér þá sýn að bændur
framtíðarinnar rækti matvöru í skjóli
skóga og búi þannig betur undir öryggi
fæðu á Íslandi. Timburiðnaður mun einnig
dafna og munu sveitir landsins njóta góðs
af því í formi búsældarlegs landslags og
fjölbreyttrar byggðar á ársgrundvelli
um land allt. Nú þegar hafa Íslendingar
fengið nasaþef af framtíðinni í formi
viðarvinnslu, beitarskóga og annarra
afurða úr skóginum.
Básinn á Landbúnaðarsýningunni
Á bás Kolefnisbrúarinnar verður fólk sem
þekkir vel inn á kolefnisbindingu og þá
möguleika sem eru í boði fyrir bændur.
Þar verða einnig aðrar afurðir skógarins í
öndvegi. Um land allt eru skógarbændur
farnir að nota skóga sína og afurðir þeirra.
Á básnum með Kolefnisbrúnni
verða nokkrir þeirra þar sem þeir kynna
sína starfsemi.
Félag trérennismiða
Félag trérennismiða á Íslandi er 27 ára.
Félagsmenn eru 240. Tilgangur félagsins
er að vera vettvangur fyrir hagleiksmenn
sem nýta sér rennibekkinn við sköpun sína.
Efniviðurinn er hvers konar tré, oft viður
sem aðrir hafa hent og ekki talið nýtilegt.
Trémunir eru heimilisprýði og Íslendingar
þyrftu að vera duglegri við að nota
mataráhöld eins og salatskálar, súpuskálar,
meðdiska o.fl. Það er svo loftslagsvænt.
Kaffispjallið er einn mikilvægasti þáttur
félagsstarfsins. Maður er manns gaman.
Skógarafurðir ehf.
Skógarafurðir ehf. vinnur timbur eingöngu
úr innlendum við. Fyrirtækið var stofnað
2014. Í dag er tækjakostur einn sá
glæsilegasti á landinu enda hefur eftirspurn
á íslensku timbri vaxið jafnt og þétt yfir
árin. Fyrirtækið kappkostar við að útfæra
alls konar sérlausnir fyrir viðskiptavini.
Utanhússklæðningar, innahússpanell og
parket eru orðin klassísk söluvara og gildir
það um ösp, greni og lerki. Allt tilfallandi
nýtilegt timbur er notað til kyndingar.
Ilmur
Ilmur hefur verið brautryðjandi í framleiðslu
viðarperlna á Íslandi. Viðarperlur hafa verið
notaðar um allan heim til upphitunar húsa.
Viðarperlur henta vel hérlendis, sér í lagi á
köldum svæðum þar sem jarðvarma nýtur
ekki við og einnig þar sem rafmagnsöryggi
er ógnað vegna veðurhams. Ilmur
framleiðir einnig lífkol úr íslenskum við
og girðingastaura. Margt er í burðarliðnum.
Köngull
Könglar er nýsköpunarverkefni sem hefur það
að meginmarkmiði að nýta með sjálfbærum
hætti íslenskar jurtir og skógarafurðir í gerð
einstakra drykkja og lystaukandi afurða.
Eitt af markmiðum verkefnisins er að þeir
sem smakka Könglavörur upplifi eitthvað
nýtt í íslenskri matarupplifun og það hvetji
Íslendinga til að nýta náttúruna meir.
Verkefnið eflir nýsköpun í matarhandverki,
eykur nýtingu á íslenskum jurtum og
skógarafurðum, stuðlar að sjálfbærni og
eykur úrval íslenskra afurða.
Hraundís
Hraundís er fyrirtæki sem framleiðir hágæða
ilmkjarnaolíur úr náttúru Íslands og þá
aðallega úr barrtrjám. Framleiðslan fer fram í
Borgarfirði og eru allar plönturnar handtíndar
á svæðum sem hafa lífræna vottun frá Tún.
Ilmolíur eru eimaðar úr plöntuhlutum, svo
sem blómum, blöðum, rótum, fræjum,
nálum, börk eða öll plantan notuð. 100°C
heit gufa er leidd í gegnum plöntuna og við
það losnar olían. Hraundís Guðmundsdóttir
eigandi er ilmolíufræðingur frá Arizona og
skógfræðingur frá LbhÍ.
ORB
ORB vinnur að gerð smáforrits í síma sem
aðstoðar við úttekt skóga. Forritið er hugsað
sem grunnur að þeirri upplýsingaöflun sem
koma skal við úttektir og vottun skóga.
Þannig getur skógarbóndinn sjálfur mælt
skóga sína og látið votta. Forritið byggir á
gervigreind sem les aðstæður í skógum, svo
sem rúmmál trjáa, þéttleika og trjágerðir.
Kolefnisbrúin
Borgartúni 25,
4. hæð - 105 Reykjavík.
www. kolefnisbru.is
Kolefnisforði jarðarinnar er í ójafnvægi. Kolefnismagn í andrúmslofti
nú á tímum er mun meira en var fyrir 100 árum. Þetta kemur til vegna
brennslu á jarðefnaeldsneyti (olíu). Til að ná sams konar jafnvægi og
var fyrir öld þarf annars vegar að stöðva olíunotkun úr iðrum jarðar
og hins vegar að ná að binda það umfram magn sem nú er komið út
í andrúmsloftið, aftur í fast form.
Hluti af starfsfólki og stjórn Bændasamtakanna. Frá vinstri: Sverrir Falur Björnsson,
Guðrún Birna Brynjarsdóttir, Björn Halldórsson, Gunnar Þorgeirsson, Þuríður Lillý
Sigurðardóttir, Halla Eiríksdóttir, Höskuldur Sæmundsson, Reynir Þór Jónsson og
Jón Örn Ólafsson. Herdís Magna Gunnarsdóttir og Vigdís Häsler standa fyrir aftan.