Uppeldi og menntun - 01.01.2004, Blaðsíða 18

Uppeldi og menntun - 01.01.2004, Blaðsíða 18
UPPELDISHÆTTIR FORELDRA OG SJÁLFSÁLIT Til að skera nánar úr um hvort hegðunarstjórn tengist sjálfsáliti var notuð fjöl- breytuaðhvarfsgreining (multiple regression analysis) þar sem athuguð voru tengsl milli hverrar uppeldisaðferðar - viðurkenningar, samheldni og hegðunarstjórnar (áður en aðferðirnar voru flokkaðar í uppeldishætti) - og sjálfsálits þátttakenda við 14 og 21 árs aldur. Tekið var tillit til áhrifa stéttar, kynferðis og lundernis. Allar breyt- urnar voru settar inn samtímis. Niðurstöður fjölbreytuaðhvarfsgreiningar leiddu í ljós að hegðunarstjórn hafði hvorki tengsi við sjálfsálit við 14 ára aldur (f = 1,92, p>0,05) né 21 árs aldur (f = -0,17, p>0,05). Af þeim sökum var ákveðið að sleppa henni í nánari greiningu. Aftur á móti tengdust samheldni og viðurkenning sjálfsáliti bæði við 14 ára aldur (samheldni: f = 2,56, p<0,01; viðurkenning: f = 13,50, p<0,0001) og 21 árs aldur (samheldni: f = 2,85, p<0,005; viðurkenning: f = 12,41, p<0,0001). Stéttarstaða reyndist hvorki tengjast sjálfsáliti við 14 ára aldur (f = 1,94, p>0,05) né við 21 árs aldur (f = -0,28, p>0,05) að teknu tillliti til uppeldisaðferðanna þriggja, kyn- ferðis og lundernis. Þeirri breytu var því einnig sleppt í lokalíkaninu. NIÐURSTÖÐUR Breytingar á sjálfsáliti ungmennanna eftir kynferði Marktækur munur kom fram á sjálfsáliti stúlkna og pilta við 14 ára aldur, að teknu tilliti til uppeldishátta og lundernis, F(l,469) = 74,72, p<0,0001 (sjá töflur 1 og 2). Stúlkur reyndust að meðaltali hafa lakara sjálfsálit (M=2,94) en piltar (M=3,37) á sama aldri. A hinn bóginn kom ekki fram marktækur munur á sjálfsáliti stúlkna og pilta við 21 árs aldur. Fram komu samvirkniáhrif á milli tíma (14 ára, 21 árs) og kynferðis á sjálfsálit (sjá töflur 1 og 2). Sjálfsálit stúlkna mældist betra við 21 árs aldur en við 14 ára aldur, en sjálfsálit pilta breyttist ekki, F(l,469) = 27,13, p<0,0001. Tafla 1 Meðaltöl (M) og staðalfrávik (SF) fyrir sjálfsálit þátttakenda við 14 ára og 21 árs aldur eftir uppeldisháttum og kynferði Viðurk. og Viðurk. og Sálr. stj. og Sálr. stj. og mikil samh. lítil samh. mikil samh. lítil samh. Alls M SF N M SF N M SF N M SF N M SF Sjálfsálit 14 ára 3,45 0,39 193 3,22 0,46 77 3,01 0,50 64 2,76 0,57 151 3,11 0,48 Stúlkur 3,29 0,05 110 3,08 0,07 47 2,82 0,07 41 2,56 0,05 94 2,94 0,06 Piltar 3,61 0,06 83 3,48 0,09 30 3,34 0,10 23 3,05 0,06 57 3,37 0,08 Sjálfsálit 21 árs 3,64 0,32 193 3,54 0,44 77 3,22 0,52 64 3,07 0,54 151 3,37 0,46 Stúlkur 3,56 0,05 110 3,48 0,07 47 3,20 0,08 41 3,00 0,05 94 3,31 0,06 Piltar 3,68 0,06 83 3,58 0,09 30 3,21 0,11 23 3,16 0,06 57 3,41 0,08 Ath. Viðurk. og mikil samh. = Viðurkenning og mikil samheldni; Viðurk. og lítil samh. = Viðurkenning og lítil samheldni; Sálr. stj. og mikil samh. = Sálræn stjórn og mikil samheldni; Sálr. stj. og lítil samh. = Sálræn stjórn og lítil samheldni. 1 16
Blaðsíða 1
Blaðsíða 2
Blaðsíða 3
Blaðsíða 4
Blaðsíða 5
Blaðsíða 6
Blaðsíða 7
Blaðsíða 8
Blaðsíða 9
Blaðsíða 10
Blaðsíða 11
Blaðsíða 12
Blaðsíða 13
Blaðsíða 14
Blaðsíða 15
Blaðsíða 16
Blaðsíða 17
Blaðsíða 18
Blaðsíða 19
Blaðsíða 20
Blaðsíða 21
Blaðsíða 22
Blaðsíða 23
Blaðsíða 24
Blaðsíða 25
Blaðsíða 26
Blaðsíða 27
Blaðsíða 28
Blaðsíða 29
Blaðsíða 30
Blaðsíða 31
Blaðsíða 32
Blaðsíða 33
Blaðsíða 34
Blaðsíða 35
Blaðsíða 36
Blaðsíða 37
Blaðsíða 38
Blaðsíða 39
Blaðsíða 40
Blaðsíða 41
Blaðsíða 42
Blaðsíða 43
Blaðsíða 44
Blaðsíða 45
Blaðsíða 46
Blaðsíða 47
Blaðsíða 48
Blaðsíða 49
Blaðsíða 50
Blaðsíða 51
Blaðsíða 52
Blaðsíða 53
Blaðsíða 54
Blaðsíða 55
Blaðsíða 56
Blaðsíða 57
Blaðsíða 58
Blaðsíða 59
Blaðsíða 60
Blaðsíða 61
Blaðsíða 62
Blaðsíða 63
Blaðsíða 64
Blaðsíða 65
Blaðsíða 66
Blaðsíða 67
Blaðsíða 68
Blaðsíða 69
Blaðsíða 70
Blaðsíða 71
Blaðsíða 72
Blaðsíða 73
Blaðsíða 74
Blaðsíða 75
Blaðsíða 76
Blaðsíða 77
Blaðsíða 78
Blaðsíða 79
Blaðsíða 80
Blaðsíða 81
Blaðsíða 82
Blaðsíða 83
Blaðsíða 84
Blaðsíða 85
Blaðsíða 86
Blaðsíða 87
Blaðsíða 88
Blaðsíða 89
Blaðsíða 90
Blaðsíða 91
Blaðsíða 92
Blaðsíða 93
Blaðsíða 94
Blaðsíða 95
Blaðsíða 96
Blaðsíða 97
Blaðsíða 98
Blaðsíða 99
Blaðsíða 100
Blaðsíða 101
Blaðsíða 102
Blaðsíða 103
Blaðsíða 104
Blaðsíða 105
Blaðsíða 106
Blaðsíða 107
Blaðsíða 108
Blaðsíða 109
Blaðsíða 110
Blaðsíða 111
Blaðsíða 112
Blaðsíða 113
Blaðsíða 114
Blaðsíða 115
Blaðsíða 116
Blaðsíða 117
Blaðsíða 118
Blaðsíða 119
Blaðsíða 120
Blaðsíða 121
Blaðsíða 122
Blaðsíða 123
Blaðsíða 124
Blaðsíða 125
Blaðsíða 126
Blaðsíða 127
Blaðsíða 128
Blaðsíða 129
Blaðsíða 130
Blaðsíða 131
Blaðsíða 132
Blaðsíða 133
Blaðsíða 134
Blaðsíða 135
Blaðsíða 136
Blaðsíða 137
Blaðsíða 138
Blaðsíða 139
Blaðsíða 140
Blaðsíða 141
Blaðsíða 142
Blaðsíða 143
Blaðsíða 144
Blaðsíða 145
Blaðsíða 146
Blaðsíða 147
Blaðsíða 148

x

Uppeldi og menntun

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Uppeldi og menntun
https://timarit.is/publication/581

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.